T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/644 Esas
KARAR NO: 2022/848
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 29/08/2019
KARAR TARİHİ: 23/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davacı tacir olarak TTK 82. Maddesi gereği ticari defter ve belgeleri saklama yükümlülüğüne sahip olduğundan bu yükümlülüğünü yerine getirebilmek amacıyla 2013 yılından beri dava dışı ... A.Ş unvanlı uluslararası şirketten arşiv saklama hizmeti aldığı, 11/06/2019 tarihinde davacı şirketinde dahil olmak üzere birçok şirketin fiziki belgelerinin yer aldığı dava dışı ... Mountain şirketine ait depolama alanında yangın çıktığı, 21/08/2019 tarihinde arşiv şirketi tarafından yangında zayi olan kutu ve klasörlere ilişkin liste ve yangın ile ilgili itfaiye raporu, soruşturma evrakları paylaşılmış olup ziyan olan evraklardan bu tarih itibariyle bilgi sahibi olunduğu, ayrıca konu ile ilgili 2019/... nolu dosya üzerinden ... CBS'ı tararafından faili meçhul olarak soruşturma başlatılmış olunulduğu 03/07/2019 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, davacı şirket tarafından kendisine iletilen listedeki kutu ve klasörler içerisinde bulunan evraklardan içerikleri tespit edilebilen 2012 yılı haziran ayı-... A.Ş (...) satış faturaları, 2013 yılı Haziran ayı- ... A.Ş (...) satış faturaları, 2014 yılı Temmuz ayı-... A.Ş (...) satış faturaları, 2014 yılı Temmuz ayı bayi iade Faturaları ile tespiti yapılamayan diğer ticari belgelerin yangın neticesinde zayi olduğunu, TTK 82/7 maddesindeki hüküm ile birlikte madde kapsamında sayılan ve 10 yıl süre ile ticari defter ve belge saklama yükümlülüğünün yerine getirilmesini engelleyen vakıalardan birinin gerçekleşmesi halinde, bu vakıanın sonucu zıyaa uğrayan belgelere ilişkin zayi belgesi alınması için tacirlere dava açma hakkı tanındığı, 2012 yılı haziran ayı-... A.Ş (...) satış faturaları, 2013 yılı Haziran ayı- ... A.Ş (...) satış faturaları, 2014 yılı Temmuz ayı-... A.Ş (...) satış faturaları, 2014 yılı Temmuz ayı bayi iade Faturaları ve taraflarınca tespiti yapılamayan diğer ticari belgelerin yangın sebebiyle zayinin tespiti ile belgesi verilmesi talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Mahkememizin 24/06/2020 tarih, 2019/... Esas ve 2020/... Karar sayılı kararının, ... Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin 07/07/2021 tarih, 2021/... Esas ve 2021/... Karar sayılı kararı ile kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın Mahkememizin 2021/... Esasına kaydının yapıldığı görülmüştür.
Dava, 6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesine dayalı olarak açılmış zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesinde, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacirin ziyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği, bu davanın hasımsız açılacağı ve mahkemenin gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebileceği hüküm altına alınmıştır.
6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesinde öngörülen 15 günlük süre hak düşürücü süre olup ziyaın öğrenildiği tarihten itibaren işlemeye başlar ve ticari işletmenin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 03/06/2020 tarihli raporu (Davacı şirket ile dava dışı ... arasında 23/05/2013 tarihinden itibaren davacı tarafından belgeler üzerinde inceleme yapılmak üzere yetki verilen arşivleme sözleşmesinin var olduğu, Zayi olduğu iddia edilen belgelerle ilgili olarak davacı firma tarafından 18/05/2013 tarihinde 142 kutu evrak teslim edildiği, 18/05/2013 tarihinde 150 kutu evrak teslim edildiği, 18/05/2013 tarihinde 500 kutu evrak teslim edildiği, 22/05/2013 tarihinde 252 kutu evrak teslim edildiği, 17/04/2014 tarihinde 600 kutu evrak teslim edildiği, 18/04/2014 tarihinde 200 kutu evrak teslim edildiği, 07/05/2014 tarihinde 34 kutu evrak teslim edildiği, 28/04/2014 tarihinde 320 kutu evrak teslim edildiği paket alım listelerinden anlaşıldığı, dava dosyasında mevcut olan ... İtfaiye Yangın Raporunda ... Hizmetleri deposunun içerisinde bulunan tüm malzemeler ile birlikte tamamen yandığı ve yangın güvenlik sisteminin var olduğu, içeride bulunan malzemelerin demirbaş listesi depo yetkilileri tarafından beyan edildiği, dava dosyasında mevcut olan ... Cumhuriyet Başsavcılığı 2019/... Soruşturma ve 2019/11020 Karar nolu kararda kamu adına Kovuşturmaya Yer Olmadığına dair kararın var olduğu, Defter, kayıt ve belgelerin saklama süresi VUK'da 5 yıl olarak belirlense de diğer mevzuatlarda (Türk Ticaret Kanunu'nda ve Sosyal Sigortalar Kanununda) 10 yıllık saklama süresi öngörüldüğünden dava konusu yapılan (2012 yılı Haziran ayı ... A.Ş satış faturaları, 2013 yılı Haziran ayı ... A.Ş satış faturaları 2014 yılı Temmuz ayı ... A.Ş satış faturaları ve 2014 yılı Temmuz ayı Bayi iade Faturaları) faturaların 10 yıllık süre ile saklanması gerektiği görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir) İncelenmiştir.
Bilirkişi ... ve ... tarafından hazırlanan 21/07/2020 tarihli ek raporu ( Defter, kayıt ve belgelerin saklama süresi VUK’ da 5 yıl olarak belirlense de, diğer mevzuatlarda
(Türk Ticaret Kanunu’nda ve Sosyal Sigortalar Kanununda) 10 yıllık saklama süresi öngörüldüğünden
dava konusu yapılan (2012 yılı Haziran ayı ... A.Ş. satış faturaları, 2013 yılı Haziran Ayı ... A.Ş.
satış faturaları, 2014 yılı Temmuz ayı ... A.Ş. satış faturaları ve 2014 yılı Temmuz ayı Bayi İade
Faturaları) faturaların 10 yıllık süre ile saklanması gerektiğini, 03.06.2020 tarihli bilirkişi raporunda zayi belgesi verilecek olan faturaların neler olduğunu ve
raporda saklama süresinin “10 yıllık süre ile saklanması gerektiği” nin yazılı oldu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir." incelenmiştir.
Bilirkişi kök ve ek raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunmuştur.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu edilen davacıya ait 2012 yılı Haziran Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2013 yılı Haziran Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2014 yılı Temmuz Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2014 yılı Temmuz Ayı Bayi İade Faturalarının yangın esnasında zayi olduğu, defter, kayıt ve belgelerin saklama süresi VUK'da 5 yıl olarak belirlense de diğer mevzuatlarda (Türk Ticaret Kanunu'nda ve Sosyal Sigortalar Kanununda) 10 yıllık saklama süresi öngörüldüğünden dava konusu yapılan (2012 yılı Haziran ayı ... A.Ş satış faturaları, 2013 yılı Haziran ayı ... A.Ş satış faturaları 2014 yılı Temmuz ayı ... A.Ş satış faturaları ve 2014 yılı Temmuz ayı Bayi iade Faturaları) faturaların 10 yıllık süre ile saklanması gerektiğinin bilirkişi raporu ile tespit edildiği, bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunduğu, somut olayda 6102 sayılı TTK'nın 82/7. Maddesinde aranan yasal koşulların oluştuğu anlaşılmakla talebin kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davacıya ait 2012 yılı Haziran Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2013 yılı Haziran Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2014 yılı Temmuz Ayı-... A.Ş. (...) Satış Faturaları, 2014 yılı Temmuz Ayı Bayi İade Faturaları için ZAYİ BELGESİ VERİLMESİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 80,70.-TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 44,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 36,30.-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına,
4-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan bakiyenin hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin huzurunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize verilecek dilekçe ile ... Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/11/2022
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır