T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/867 Esas
KARAR NO: 2023/848
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 29/06/2020
KARAR TARİHİ: 07/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /
DAVA: Dava dışı ...’ın müvekkili şirketin...poliçe nolu sağlık sigortalı olup, 29.07.2015 tarihinde geçirmiş olduğu araç dışı trafik kazası neticesinde yaralandığını, bu yaralanmaya sebebiyet veren aracın zorunlu mali mesuliyet sigortasının ise davalı ... Sigorta Şirketi tarafından yapıldığını, Sigortalı ... için, dava konusu trafik kazasında yaralanması nedeniyle toplamda 23.680,77 TL teşhis ve tedavi giderleri için ilgili sağlık kurumlarına ödeme yapıldığını ve bu tutarın, 3.513,68 TL’sinin Sağlık Uygulama Tebliği Kapsamında kaldığını, Kaza nedeniyle ortaya çıkan teşhis ve tedavi giderlerinin sağlık sigortası poliçesi kapsamında müvekkili şirket tarafından ödenmiş olup müvekkilinin 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun sigortacının halefiyetini düzenleyen 1472. maddesi gereğince sigortalı ...’ın halefi konumunda bulunduğunu Davalı sigorta şirketi ... Sigorta Şirketi’nin 6111 Sayılı Kanun’la değişik 2918 Sayılı trafik Kanunu’nun 98. maddesi gereğince mevzuati bir sorumluluğu bulunmakta olup diğer davalı ...’nün sorumluluğunun ise yine aynı madde gereğince Sağlık Uygulama Tebliği kapsamında kalmakta olan tutar kadar bulunduğunu, Sağlık Uygulama Tebliği tutarını aşan kısım için sorumlu olanın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğunu, Trafik kazası kapsamında ödenmiş olan toplam 23.680,77 TL’nin SUT tutarı kapsamında kalan 3.513,68-TL’si davalı ...’nden, SUT tutarını aşan 20.160,28 TL’sinin ise diğer davalı ...Sigorta Şirketi’nden tahsili zarureti nedeni ile davaya konu .... 29. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takibi ikame edildiğini ancak her iki borçlunun da takibe itiraz ettiklerini, Arz ve izah edilen sebeplerle ... 29. İcra Müdürlüğü ...Esas Sayılı takibe borçlular tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den az olmamak kaydıyla her iki davalı hakkında icra inkar tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı taraflara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından açılan dava uyarınca davadışı sigortalı ...'ın 29.07.2015 tarihinde diğer davalı sigorta şirketine ZMSS kapsamında sigortalı ... plakalı aracın çarpması sonucunda yaralanması şeklinde gerçekleşen trafik kazası nedeniyle sigortalının hastanede tedavisi neticesi ödenen 23.680,77 TL tedavi giderinin SUT kapsamında olan 3.513,68-TL'sinin kurumdan rücuen tahsili için icra takibi açıldığını, ... 29.İcra Müd.... E. Sayılı takibine itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep ettiğini, kayıtların incelemesinde davaya konu kazanın ...ilçesinde gerçekleştiğini, yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemelerine gönderilmek üzere yetki itirazında bulunduğunu, dosyada mübrez 28.09.2016 tarihli ... cevabına göre;Medula sistemi üzerinden yapılan incelemede 29.07.2015 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına istinaden tedavi giderlerinin sağlık hizmet sunucularınca kurumumuz adına faturalandırıldığı ve ödeme işlemlerinin gerçekleştirildiğini, davaya konu tedavi giderlerinin zorunlu trafik sigortası poliçesi kapsamında değil de davacı ile dava dışı kazazede arasında akdedilmiş kişi arasına imzalanmış olan özel sağlık sigorta poliçesi kapsamında yapıldığından tedavi giderlerinin karşılanmasının mümkün olmadığını, haksız davanın önce yetkisizlik nedeniyle ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmek üzere usulden reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi cevap dilekçesinde ve özetle; Davacı tarafın ibraz ettiği deliller ve özellikle kaza tespit tutanağının taraflarına tebliğ edilmediğini, bu nedenle belge suretleri ve delillerin tebliğini talep ederek, tebliğ edildiğinde cevap verme ve karşı delil ibraz etme haklarını saklı tuttuklarını, dava konusu kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde 26.05.2014/2015 vadeli ... no'lu Trafik Poliçesi ile sigortalandığını, Arz ve izah edilen nedenler ve mahkemece tespit edilecek gerekçelerle ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde kaza tarihinde geçerli zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi bulunmadığından davanın müvekkil şirket bakımından reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali ile İİK 67/2.maddesi uyarınca icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlığın; davacının dava dışı sigortalısının sağlık hizmetlerinin karşılanması amacıyla yaptığı ödeme kapsamında halefiyet ilkesine dayalı olarak davalılardan alacaklı olup olmadığı, davalıların icra takibine itirazlarının iptalinin gerekip gerekmediği, İİK'nun 67/2. Maddesi uyarınca tazminat talep edilip edilemeyeceği hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, 29. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, ... (Kapatılan) 9. Sulh Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Tedavi evrakları, sigorta poliçeleri, ödemelere ilişkin ... kayıtları, bilirkişi raporu, delil olarak değerlendirilmiştir.
Davanın haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle itirazın iptaline ilişkin olduğu HMK'nın 16. Maddesinde haksız fiilden doğan davalarda yetki hususunun düzenlendiği, bu yetkinin kamu düzeninden sayılan kesin yetki kuralı olarak tanımlanmadığı ve mezkur düzenlemenin HMK'nın 6. Maddesi gereği genel yetki kuralının istisnasını teşkil etmediği davalıların yerleşim yerlerinin mahkememiz yetki alanı içinde bulunduğu anlaşılmakla yetki itirazının yerinde olmadığı kanaatine varılarak yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
HMK’nun 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; adli trafik bilirkişiden tarihli trafik kazasındaki tarafların ihlal ettikleri kurallarda belirtilerek kusur durumunun tespiti, adli tıp hekim bilirkişiden ise sut kapsamında kalan tedavi gideri bulunup bulunmadığı ve ayrıca kapsamda kalmayan belgelendirilmeyen tedavi gideri zararlarının bulunup bulunmadığı, var ise miktarları hususlarında bilirkişiden HMK'nun 279/2. maddesine uygun olarak açıklamalı rapor tanziminin istenilmesine, HMK'nun 274/1. maddesi gereği rapor tanzimi için bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş, 12/07/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında;
I- Hatalı Davranış (Kusur) Durumu:
a- Davalı şirkete sigortalı, ... plaka numaralı kamyonetin dava dışı sürücüsü ...’nın hatalı sevk ve idaresinin, ikinci (tali) derecede ve takdiren % 20 (yüzde yirmi) oranında etkili olduğu,
b- Ebeveynlerinin denetim ve gözetimi altında bulunması gerekli olan yaştaki (2008 doğumlu) küçük yaya çocuk ...’ın hatalı davranışının ise, birinci (asli) derecede ve takdiren % 80 (yüzde seksen) oranında etkili bulunduğu,
II- Tedavi Giderleri:
...’ın 29.07.2012 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu oluşan tedavi giderlerinin, Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda olan ve Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) kapsamındaki tedavi giderleri tutarının, 4.075,91 TL olduğu görüş ve kanaatini bildirmiştir.
İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.
Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır.
"Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin Zekeriya İpek adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ... 7. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"
İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:
1-Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.
2-Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.
3-Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.
4-Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.
5-Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.
6-İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır.
İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.
Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, cevap dilekçesi, icra dosyası, yazı cevapları, tarafların bildirdiği belgeler, ... 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin... esas sayılı dosyası, 29. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası, ... (Kapatılan) 9. Sulh Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası, Tedavi evrakları, sigorta poliçeleri, ödemelere ilişkin ... kayıtları ile 12/07/2023 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu itirazın iptali davasının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, davalı şirkete sigortalı, ...plaka numaralı kamyonetin dava dışı sürücüsü ...’nın hatalı sevk ve idaresinin, ikinci (tali) derecede ve takdiren % 20 (yüzde yirmi) oranında etkili olduğu, ebeveynlerinin denetim ve gözetimi altında bulunması gerekli olan yaştaki (2008 doğumlu) küçük yaya çocuk ...’ın hatalı davranışının ise, birinci (asli) derecede ve takdiren % 80 (yüzde seksen) oranında etkili bulunduğu, ...’ın 29.07.2012 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu oluşan tedavi giderlerinin, Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda olan ve Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) kapsamındaki tedavi giderleri tutarının, 4.075,91 TL olduğu kanaatine varılmıştır.
12/07/2023 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesi mucibince; davanın kısmen kabulü ile ... 29. İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın kısmen iptali ile davalı ... yönünden takibin taleple bağlılık ilkesi mucibince 3.513,68 TL asıl alacak üzerinden takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, davalı ... Sigorta A.Ş yönünden ise takibin 13.411,00 TL asıl alacak üzerinden takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı sigorta şirketi tarafından karşılanan bedellerin rücuen tahsiline ilişkin talebi yönünden alacak miktarının likit yani belirlenebilir bir alacak miktarı olduğu kanaati ile, İİK'nın 67/2 maddesi uyarınca %20 oranınıda icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ... 29. İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın KISMEN İPTALİ ile
A)Davalı ... yönünden takibin taleple bağlılık ilkesi mucibince 3.513,68 TL asıl alacak üzerinden takipteki diğer koşullarla birlikte devamına,
B)Davalı ... Sigorta A.Ş yönünden ise takibin 13.411,00 TL asıl alacak üzerinden takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Hükmolunan 17.486,91-TL'nin %20'si oranında (3.497,38-TL) icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gereken 1.194,53-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 286,01-TL harçtan mahsubu ile bakiye 908,52-TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 286,01-TL peşin harç, 54,40-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 340,41-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) 976,80 TL'sinin davalıdan, bakiye 343,20 TL'sinin ise davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
6-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti 4.000,00TL, tebligat gideri, posta masrafı 1191,20 TL olmak üzere toplam 5.191,20 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumu nazara alınarak 3.841,48-TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider/delil avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
9-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 17.486,91-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
10-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 6.193,86-TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.07/12/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır