T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/192 Esas
KARAR NO: 2023/738
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 16/03/2022
KARAR TARİHİ: 25/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davacı .... Sigorta A.Ş. dava dışı sigortalısı ... Tic. A.Ş tarafından 2 rulo kumaş cinsi ürünün ...’a taşınması için davalı ... firması ile anlaştığnı, ... teslimatında ürünün hasarlı olduğu tespit edildiğinden davacı ... Sigorta tarafından sigortalısı ...firmasına tazminat ödendiğini, Sigortalısına ödediği bedel nedeniyle rücu hakkı kazanan davacı ... Sigorta,... 6. İcra Dairesi nezdinde takibata başladığı icraya davalı ... firmasının itirazı üzerine 23 Şubat 2022 tarihinde ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde dava açtığını beyan ederek öncelikle davalının mal varlığına teminatsız olarak ihtiyati haciz, ihtiyati tedbir konması taleplerinin kabulünü, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davaya konu icra dosyasında asıl alacağın 10.155,07 TL'lik kısına ve ferilerine yapılan itirazın iptalini, takibin devamını ve davalı aleyhine asıl alacağın 10.155,07 TL'lik kısmının %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; öncelikle, davanın pasif husumet yokluğundan reddini, davanın ana taşıyıcı ...'ya ihbarını talep ettiklerini, hasarın taşıma süreci içinde meydana geldiğini ve gerçek zararın miktarını ispat külfeti davacı üzerinde olduğunu, dava konusu iddia edilen zarar hatalı paketlemeden kaynaklandığından müvekkilinin hiçbir surette sorumluluğunun bulunmadığını beyan ederek davanın fiili taşıyıcı ...'na ihbar edilmesini, davanın pasif husumet yokluğu gözetilerek reddini, hak düşürücü süre geçtiği için davanın reddini, haksız davanın esastan tümden reddini, kötü niyetle icra takibi ve itirazın iptali süreci işleten davacı aleyhine %20’den az olmayan kötüniyet tazminatı ödemesini, yargılama harç ve masrafları ile yasal vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan cevap dilekçesinde ve özetle; davacı tarafça süresi içinde ihbarda bulunma mükellefiyeti yerine getirilmediğinden açılan davanın reddi gerektiğini, bu itibarla, montreal sözleşmesinde belirtilen ihbar süresi içinde müvekkil ortaklığa ayrıca ve açıkça yazılı ihbarda bulunulmadığını, hasar dosyasının tamamının tasdikli bir örneği dosyaya sunulmadığını, davacı ve davalı taraf açıkça kötü niyetli olduğunu, bu bağlamda ise, davacının gerek talebi, gerekse bu talebine dayanak oluşturan iddiaları, olaya uygulanacak hukuki düzenlemelere açıkça aykırı olduğunu, davalı ... şti. tarafından müvekkil ortaklığa verilen ibraname, davacı sigorta şirketini de bağladığını beyan ederek dava dilekçesi eklerinin ve hasar dosyasının onaylı suretlerinin taraflarına tebliğine müteakip sunacakları def’i itiraz ve savunma haklarımızın saklı tutulmasını, müvekkilinin ihbar olunan olarak davaya müdahil edilmesini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun muvazaalı olan iş bu davanın usul ve esastan reddini, %20’den aşağı olmamak üzere davacı tarafça kötüniyet tazminatı ödenmesini, mahkeme masrafları ile vekalet ücretinin de davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava konusu uyuşmazlığın; davalı tarafından taşındığı iddia edilen malın taşıma sırasında hasarlanıp hasarlanmadığı, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalısına ödenen hasar tazminatının davalıya rücu edilip edilemeyeceği, hasarın istifleme veya ambalajlamadan kaynaklanıp kaynaklanmadığı ve sigorta teminatı kapsamında olup olmadığı, bu kapsamda davacının halefiyet sıfatının bulunup bulunmadığı, davalının husumetinin bulunup bulnmadığı, meydana gelen hasar miktarının ne kadar olduğu, davalının bu zarardan sorumlu tutulup tutulamayacağı, sigortacının dava dışı sigortalısına aralarındaki sigorta poliçesi gereğince ödediği hasar bedelinin 6102 sayılı TTK'nın 1472-1481 maddeleri uyarınca rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibinde alacağın varlığı, miktarı, icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili ile sigortalı arasındaki sigorta ilişkisini ispat amacıyla ... no'lu sigorta poliçesine, müvekkili şirket nezdinde açılan Hasar Dosyasına, taşıma ilişkisinin ispatı amacıyla Navlun Faturasına, Çeki Listesine, Gümrük Beyannamesine, Havayolu Konişmentosuna, halefiyeti ispat amacıyla ödeme dekontuna, ibranameye, ... 6. İcra Dairesi ...Esas numaralı dosyasına, hasar miktarının ispatı amacıyla ürün faturalarına, eksper raporuna, ... Arabuluculuk Bürosu ...no'lu dosyası, son tutanağına, kusur ve gerçek zararın tespiti için bilirkişi incelemesine, kusurun tespiti için tanığa, ihtiyati tedbir taleplerinin uygulanması amacıyla, davalının TAKBİS, EGM araç kaydı ve banka hesaplarına, Keşife, Ticari Defterlere, Yemine ve karşı tarafın delillerine karşı delil sunma hakları saklı kalmak kaydıyla her türlü sair delile delil olarak dayanmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... 6. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra dosyasına, Hava yük senedi ...nolu AWB'ye Zarar miktarı, Kusur ve Sorumluluk için Bilirkişi incelemesine, THY tarafından davacının sigortalısına yapılan hasar ödemesine ilişkin bilgi ve belgelerine, mahkemenin gerekli görmesi halinde tarafların Ticari defter ve belge kayıtları üzerinde incelemeye, sair her türlü yasal delillere delil olarak dayanmıştır.
... 6. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. İcra dosyasının tetkikinde; davacı şirketin davalı şirket aleyhinde alacağının tahsili amacı ile 12.769,28-TL üzerinden icra takibi yaptığı, ödeme emrinin davalı şirkete tebliğ edildiği, davalı şirket vekilinin itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
0/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda "Dava dosyasında yapılan ayrıntılı inceleme sonucunda davalı ... firması ile dava dışı...Yolları firmasının sigortalı ... nezdinde müteselsilen sorumlu olduklarını, taşımaya konu denim kumaş cinsi eşyaların ambalaj malzemesinin yırtılması ile ıslanmak ve kirlenmek suretiyle hasarlandığı, emtia ambalajlama usulünün taşıma sırasında hasarlanmaya (yırtılma/kirlenme) açık olduğu, sektörel uygulamalarda tedbiren rulo kumaşların çuvallar içerisinde sevk edildiğini, dava dosyasında yapılan incelemede; emtia hasarının ambalaj yetersizliği kaynaklı oluşmasının kuvvetle muhtemel olması nedeniyle davalı ... firmasının herhangi bir tazmin yükümlülüğü bulunmadığını, makamınızca hasar bedeli taktiri uygun görülmesi halinde ekspertiz raporunda tespit edilen 1.503,63 usd hasar değerinin olay tarihi itibarıyla piyasa rayiçlerine uygun olduğu kanaatine varıldığını, davalı ... A.Ştarafından incelemeye sunulan 2021-2022 yıllarına ait ticari defterlerin TTK. ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğunun görüldüğünü, davacı ... A.Ş.’nın dava dışı ...Tic.A.Ş. 08.09.2021 tarihinde 1.503,63 USD ... Bankası ile ödediği, davalı tarafından Davadışı ...Tic..A.Ş. firmasına 12.11.2021 tarihinde ... Bankası dekontu ile ... rulo hasar bedeli açıklaması 2.344,61.-TL ödediği, davalı taraf ile Davadışı ... a.ş. arasındaki alıcılar cari hesabının 31.12.2022 tarihinde 31.346,80.-usd borç bakiyesi verdiği, Satıcılar hesabının ise 31.12.2021
tarihinde 2.875,61.-TL alacak bakiyesi verdiği, dava dosyasında yapılan ayrıntılı inceleme sonucunda davalı ASAV Lojistik firması ile dava dışı Türk Hava Yolları firmasının sigortalı ... Tekstil nezdinde müteselsilen sorumlu oldukları,
taşımaya konu denim kumaş cinsi eşyaların ambalaj malzemesinin yırtılması ile ıslanmak ve kirlenmek suretiyle hasarlandığı, emtia ambalajlama usulünün taşıma sırasında hasarlanmaya (yırtılma/kirlenme) açık olduğu, sektörel uygulamalarda tedbiren rulo kumaşların çuvallar içerisinde sevk edildiği, dava dosyasında yapılan incelemede; emtia hasarının ambalaj yetersizliği kaynaklı oluşmasının kuvvetle muhtemel olması nedeniyle davalı ... firmasının herhangi bir tazmin yükümlülüğü bulunmadığı, makamınızca hasar bedeli taktiri uygun görülmesi halinde ekspertiz raporunda tespit edilen 1.503,63 usd hasar değerinin olay tarihi itibarıyla piyasa rayiçlerine uygun olduğu kanaatine varıldığını, davalı ... A.Ştarafından incelemeye sunulan 2021-2022yıllarına ait ticari defterlerin TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğunun görüldüğünü, davacı ...a.ş.’nın Davadışı ...Tic. A.Ş. 08.09.2021 tarihinde 1.503,63 USD ... Bankası ile ödediği, davalı tarafından Davadışı ... Tic. A.Ş. firmasına 12.11.2021 tarihinde ... Bankası dekontu ile ... hasar bedeli açıklaması 2.344,61.-TL ödediği, davalı taraf ile Davadışı ... a.ş. arasındaki alıcılar cari hesabının 31.12.2022 tarihinde 31.346,80.-usd borç bakiyesi verdiği, Satıcılar hesabının ise 31.12.2021 tarihinde 2.875,61.-TL alacak bakiyesi verdiği, dava dosyasında yapılan ayrıntılı inceleme sonucunda davalı ...firması ile dava dışı ... firmasının sigortalı ...Tekstil nezdinde müteselsilen sorumlu oldukları, taşımaya konu denim kumaş cinsi eşyaların ambalaj malzemesinin yırtılması ile ıslanmak ve kirlenmek suretiyle hasarlandığı, emtia ambalajlama usulünün taşıma sırasında hasarlanmaya (yırtılma/kirlenme) açık olduğu, sektörel uygulamalarda tedbiren rulo kumaşların çuvallar içerisinde sevk edildiği, dava dosyasında yapılan incelemede; emtia hasarının ambalaj yetersizliği kaynaklı oluşmasının kuvvetle muhtemel olması nedeniyle davalı ... firmasının herhangi bir tazmin yükümlülüğü bulunmadığı, makamlarıyla hasar bedeli taktiri uygun görülmesi halinde ekspertiz raporunda tespit edilen 1.503,63 usd hasar değerinin olay tarihi itibarıyla piyasa rayiçlerine uygun olduğu kanaatine varıldığını, davalı ... A.Ş tarafından incelemeye sunulan 2021-2022 yıllarına ait ticari defterlerin TTK. ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğunun görüldüğü, davacı ... Sigorta A.Ş.’nın dava dışı .... A.Ş. 08.09.2021 tarihinde 1.503,63 USD ... Bankası ile ödediğini, davalı tarafından Davadışı ...Tic. A.Ş. firmasına 12.11.2021 tarihinde ... Bankası dekontu ile ... hasar bedeli açıklaması 2.344,61.-TL ödediği, davalı taraf ile dava dışı ...A.Ş. arasındaki alıcılar cari hesabının 31.12.2022 tarihinde 31.346,80.-usd borç bakiyesi verdiğini, satıcılar hesabının ise 31.12.2021 tarihinde 2.875,61.-TL alacak bakiyesi verdiği, tarafların davanın kabulü, reddi, tazminat ve masrafların karşı tarafa yükletilmesi istemi, bilirkişilik görev alanı dışında bir husus olup takdirin yüce mahkemenin olduğu " bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava davacı tarafından sigortalısına ödenen hasar bedelinin davalıya rücu talebine ilişkin icra takibine itirazın iptali davasıdır. Dava dışı sigortalı ...'in taşımaya konu denim kumaş cinsi eşyaların taşınması işinin davalı ... tarafından gerçekleştirildiği, emtianın taşınması sırasında ambalaj malzemesinin yırtılması ile ıslanmak ve kirlenmek suretiyle hasarlandığı anlaşılmıştır. Taşımanın ... taşımasından kaynaklanıp, taraf olunan ... Sözleşmesi hükümleri kapsamında değerlendirilecektir.
Davacı vekilinin sunmuş olduğu deliller arasında bulunan Ekspertiz raporunda Fatura özeti bölümünde Fatura Tarihi 09.08.2021 fatura numarası ... fatura bedeli ise 121.812,86 USD-CIF olarak belirtilmiş olup ilgili fatura dosyaya sunulmuştur. CİF satışta satıcı mal bedelini navlun ve sigorta masrafları dahil tahsil ettikten sonra; malı taşımaya vermiş ise artık malda menfaat alıcının olmaktadır. Satıcının yaptığı sigortada lehtar-sigortalının da alıcı olması gerekir. Somut olayda davacının sigortalısına ödeme yapabilmesi için; satıcının malın satıcısı ... Tic. A.Ş.'den değil malın alıcısı ...Ltd.'den temlik, muvafakat veya sair bir devir alması gerekir. Aksi takdirde, sigortalının sattığı mal bedelini tam tahsil ettikten sonra ikinci kez mal bedeli niteliğinde sigorta tazminatı alması söz konusu olmaktadır. Dosyada böyle bir belgeye rastlanılmamıştır yalnızca ... Tic. A.Ş.'den alınan bir ibraname bulunmaktadır.
Davacı TTK m.1472 gereği, sigortalısının yerine geçmekle; sigortalısının dava hakkı varsa ancak işbu dava ve rücu talebinde bulunabilir. Oysa somut olayda, sigortalısının menfaati yokken ve hak sahipliği sabit değilken ödeme yapmış olup; rücuen tazmin talebi bakımından aktif husumet ehliyetini ispatlayamamıştır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 2017/220 Esas 2017/298 Karar sayılı kararı)
Zira olayda dava dışı ... ile davalı müteselsil sorumludur. Dosyada yer alan ekspertiz raporunun sonuç kısmında da hasarın; emtianın uçak nakliyesinde her hangi bir yerde yağmur suyundan etkilenerek ıslanması ile uçağa sıkışık istif sebebiyle emtia ambalajının yırtılması ile ambalaj içerisinde ki kumaşın ıslanması ve kirlenmesi ile oluştuğu belirtilmiştir. Montreal Konvansiyonun 18.madde 2/b fıkrasında "kargonun paketlenmesinin taşıyıcı, bir çalışanı ya da acentesi dışında birisi tarafından kusurlu olarak yapılmış olmasından sorumlu değildir." hükmü bulunmaktadır. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda emtia ambalajlama usulünün taşıma sırasında hasarlanmaya (yırtılma/kirlenme) açık olduğu, sektörel uygulamalarda tedbiren rulo kumaşların çuvallar içerisinde sevk edildiği, hasarın oluşmasından hemen sonra düzenlenen bilirkişi raporunun ekinde yer alan resimlerden de anlaşılacağı üzere, emtia hasarının ambalaj yetersizliği kaynaklı oluşmasının kuvvetle muhtemel olması nedeniyle davalı ... firmasının herhangi bir tazmin yükümlülüğü bulunmadığı belirtilmiştir.
Tüm bu nedenlerle hak sahipliği olmayan davacının rücu talepli davasının reddine karar vermek gerekmiştir. Davacının iş bu davayı açmakta haksız olsa da kötü niyetli olmadığı kanaatine varılmakla (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2005/19-286 E. 2005/268 K. Sayılı kararı) kötü niyet tazminatının reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın reddine,
2-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 269,85-TL maktu karar ve ilam harcının, dava açılırken davacı taraftan peşin olarak alınan 109,58-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 160,27 TL harcın davacıdan tahsili hazineye gelir kaydına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 10.155,07-TL vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-HMK 333.maddesi gereğince davacı/davalı tarafından yatırılan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde talep eden ilgili tarafa iadesine,
7-Davalı tarafından yapılan 20,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına
Dair taraf vekillerinin huzurunda, dava konusu miktar dikkate alındığında kesin olmak üzere karar verildi. Açıklandı.25/10/2023
Katip Hakim
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır