T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/366 Esas
KARAR NO: 2023/629
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 25/05/2022
KARAR TARİHİ: 26/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili nezdinde Sigortalı dava dışı ... A.Ş. bünyesinde bulunan bağlı şirketi ... A.Ş. tarafından ...'da yerleşik ... firmasına 1028 koli/26.758 adet muhtelif hazır giyim emtiası satıldığını. teslimat adresi olarak ...'da yerleşik ... firması belirlendiğini, ilgili emtianın İstanbul'dan ...'ya karayolu ile taşınması için nakliyeci olarak ... Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. ile anlaşılmış ve öğrenildiği üzere davalı ... tarafından bu taşıma işinde fiili taşıma işi için ... Ltd. Şti. İle ... Şirketleri kullanıldığını, ilgili taşıma müvekkili Sigorta Şirketi nezdinde ... numaralı Nakliyat ... Sigorta Poliçesi kapsamında nakliyat muhtaralarına karşı teminat altına alındığını, söz konusu emtialar ...'da Alt Taşıyan sıfatını haiz (1) numaralı Davalı Taraf ... Tic. Ltd. Şti. firmasına ait olan ve/veya fiili kullanımı kendisinde bulunan ... - ... plakalı nakliye aracına davalı ...Şti. sorumluluğunda tam ve hasarsız olarak yüklenildiğini, davalı taşıyıcı firma tarafından 27.11.2020 tarihli ve... numaralı CMR Hamule Senedi düzenlenmiş ve hamile senedi tahtında "..." - ...'ya taşınmak üzere yolla çıkarıldığını, söz konusu taşıma senedi tahtında davalılar sorumluluğunda, ...'ya yapılan sevkiyat sırasında sigortalı emtiaların bulunduğu aracın 09.12.2020 tarihinde ...Terminaline giriş yaptığını ve gümrük işlemleri için terminal otoparkında araçta yangın meydana geldiğini, yangın hadisesi sonrasında yapılan kalite kontrol incelemeleri neticesinde 26.758 adet sigortalı hazır giyim emtiasının 19.848 adedinin yanarak zayi olduğu tespit edildiğini, taşımaya konu sigortalı dava dışı firmaya ait olan ve davalı taşıma şirketlerine tam ve sağlam şekilde teslim edilen emtiaların büyük bölümünün yanarak zayi olmasından dolayı zarara uğrayan sigortalı şirkete, ... numaralı poliçe tahtında yapılan incelemeler neticesinde teminat dahilinde bulunduğu tespit edilen zarar kapsamında 116.874,84 USD sigorta tazminat tutarı Sigortalı dava dışı firmaya ödendiği, alınan Ekspertiz Raporlarının taşıyan kusuru ve taşıma akdine aykırılığı ile gerekli önlemlerin alınmaması neticesinde gerçekleştiği tespit edildiğini, davalılar aleyhine ... 31. İcra Müdürlüğü nezdinde ... Esas sayısı ile icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazın üzerine takibin durduğunu belirterek; davalı borçluların icra takibine yaptıkları haksız ve yersiz itirazların iptali ile takibin aynen devamına ve fazlayı talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla ve tahsilde tekerrür olmamak üzere, Müvekkil Sigorta Şirketinin dava dışı Sigortalıya ödeyerek haklarına halef olduğu ödeme tarihinden itibaren işletilecek ve işlemiş faizi ile birlikte 118.385,41 USD alacağın, ... USD(Bankalarca) değişen oranlarda faizi ile birlikte aynen veya fiili ödeme günündeki Merkez Bankası efektif satış bedeline göre belirlenecek TL karşılığının davalılardan tahsiline, davalı borçluların, başlatılmış olan icra takibine karşı yapmış oldukları haksız ve yersiz itirazlar nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde ve özetle; nakliyeci ... ile yapılan sözleşme uyarınca relasyon alanı ... olarak belirlendiğini, teslimat adresi olarak taraflar ...'da yerleşik .... firması belirlemiş olsa da Müvekkil Şirketin alt taşımacılıktaki sorumluluğu ve taşıma görevi YALNIZCA ...'nın ... iline kadar olduğunu, taşıma belgesinde her ne kadar nihai adresin ... olduğu yazsa da ... MRN numaralı belgede Müvekkil Şirketin çıkış kodu ..., varış kodu ... olarak verildiğini, müvekkilinin yalnızca taşımanın ...'ya kadar olan kısmından sorumlu olduğunu, müvekkilinin ... Uluslararası Nakliyat'a kestiği ... numaralı faturada ise açıkça hizmetin ...-... Nakliye-... olduğu yazıldığını, söz konusu kazanın, ürünler uhdelerinden çıktığı ve taşımacılık görevimizi ...'da tamamladıktan sonra...Terminalinde gerçekleşen yangınla birlikte olduğunu, davalıların durumu ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkilinin ...'te eksiksiz teslimattan sonra söz konusu taşımaya ilişkin sorumluluğu kalmadığını, sonrasında yaşananlardan hiçbir takdirde sorumluluğu olmadığını belirterek; müvekkili yönünden husumet İtirazımızın kabulüne, Mahkeme aksi kanaatte ise dosyanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davacı yan delil listesinde ibraname ve temlikname sunduğunu beyan etmesine rağmen dosyaya herhangi bir ibraname/temlikname sunmadığını, bu durumda öncelikle TTK 1472. Md. gereğince halefiyetini ispatlayamadığı için davanın husumetten reddi gerektiğini, dava konusu taşımada emtiaların 27.11.2020 tarihinde yüklenmiş 09.12.2020 tarihinde Moskova Istra gümrük terminaline giriş yaptığını ve gümrük işlemleri yapılırken yan taraftaki araçta yangın çıkması sonucu hasar meydana geldiğini, davanın ise 25.05.2022 tarihinde açıldığını, davanın zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, müvekkil şirket taşıma işleri komisyoncusudur. davanın husumetten reddi gerektiğini, hasar miktarının yüksek olduğunu ve ispatlanması gerektiğini, müvekkilinin hasarı sorumluluk sigortacısına bildirmiş ve sigorta şirketi tarafından yerinde ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, ekspertiz raporu ve ekindeki yangın-hasar tutanakları, resimler, sürücü beyanları vd. incelendiğinde kazanın oluşumunda fiili taşımayı yapan aracın hiçbir kusuru olmadığının görüleceğini, dava konusu alacağın likit bir alacak olmadığını, hasar miktarının ve kusur durumunun hesaplanması gerektiğini belirterek; davacı tarafın delillerini asılları ile birlikte sunmasına ve tarafımıza tebliğine ve karşı delil ve ek cevap hakkımızın saklı tutulmasına, zamanaşımı itirazımızın kabülüne, husumet itirazımın kabulüne, haksız, yasal dayanağı olmayan ve müvekkilimizin kusuru bulunmayan fahiş talep ve faiz tutarını havi davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
... 31. İcra Müdürlüğü'nün... sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 1.510.57 USD alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu ve fakat davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İ.İ.K.nun 62. maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran da, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.
Uyuşmazlığın konusunun; davacı sigorta şirketi nezdinde ... numaralı nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalı dava dışı ...Tic A.Ş bünyesinde bulunan bağlı şirket ...Tic A.Ş tarafından Hollanda da yerleşik ... firmasına hazır giyim emtiası satıldığı, ilgili emtianın ... dan ... karayolu ile taşınması için davalı ...Firması ile anlaşıldığı onunda alt taşıyıcı olarak ... Uluslararası Nakliye şirketine taşıttığı, emtianın... ve ... plakalı araçlara tam ve hasarsız olarak yüklenmiş olup ... Gümrük terminalinde araçta meydana gelen yangın hadisesi neticesinde 26.758 adet emtianın yanarak Zayi olduğundan bahisle sigortalıya 116.874,84 USD miktarında yapılan ödeme sonrasında sigortalının haklarına halef olunduğundan bahisle davacının TTK 875 md kapsamında rücuen tazmin amacı ile başlatılan ... 31. İcra Müdürlüğünün... E sayılı takibe yönelik itirazın iptali istemi olup kusurları oranında davalıların sorumlu olup olmadığı, zaman aşımı ve husumet itirazının olup olmadığı, takip/davanın açılıp açılmadığı, davalı ... taşımacılık şirketinin akdi taşıyan olup olmadığı, davalıların husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sovtaj tenzili gerekip gerekmediği, davalıların borçlu olmaları halinde miktarı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... 31. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası Uyap üzerinden gönderilmiş, dosyanın çıktısı alınarak dosya arasına alınmış, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Taşıma Hukuku İÜ.Öğr. Üyesi, Yangın Uzmanı ..., Tekstil Mühendisi ..., Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 09/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Meydana gelen yangın olayında; yangının oluş şekli ile ilgili dosya kapsamı kül halinde incelenmiş ve irdelenmiş olup, yangının meydana gelmesinde dava dışı taşıma şirketinin tedbirsizlik, dikkatsizlik veya isteyerek, bilerek hareket etmediği değerlendirilmiş, yangının farklı bir araçta meydana gelmesi sonucu emtiaların taşındığı araca sirayet ettiği kesin olarak tespit edilmiş olduğundan herhangi bir kusur izafe edilemeyeceği takdir edilmiştir. Ürünleri görme ve inceleme şansımız olmadığından; kullanılan kumaş cinsi ve miktarı, aksesuar, baskı, nakış vb maliyet unsurları bilinmediğinden ürün grubu bazında yapılan değerlendirme sonucu faturada yer alan fiyatlar ile ürün gramajlarının mensubu bulundukları emtia sınıfına uygun olduğu; Hasarlı Ürün Bedeli ve Brüt Miktarı : Davacı ... A.Ş. tarafından yetkilendirilen ...Ltd. Şti. Eksper ... tarafından düzenlenen 29.03.2021 tarih ... nolu Ekspertiz Raporuna göre 117.401,05 USD bedelli ya da 7.722,74 KG;Istra-Terminal Geçici Depolama Merkezi Kontrol görevlileri ve... Nakliye şirketini temsilen sürücü ile düzenlenen tutanaklara göre: 7.811,79 KG Olarak hesaplanmış olduğu, bu iki seçenekten hangisinin esas alınması gerektiği yüce mahkemenin takdirinde bulunduğu belirlenmiştir. CMR hükümlerine tabi taşıma süreci gözetildiğinde, davalı ... firmasının taşıma süreci ...’te sona erdiği, Rusya aşamasında meydana gelen zarar bakımından pasif husumet ehliyeti bulunmadığı tespit edilmektedir. Davalı ... firmasının, akden üstlendiği ve direkt taşıma şeklinde taşıma senedi ile tevsik ettiği taşıma sürecinde meydana gelen yangın zararından CMR m.3, m.17/1, CMR m.25 ve m.23 hükümleri gözetilerek sorumlu olduğu, sorumlu tutulabileceği tazminatın 93.015,52 USD hesaplandığı, davacının bu tazminatı takip tarihinden itibaren %5 faiz ile talep edebileceği, ancak %4,50 faiz talebinde bulunduğu belirlenmektedir. İcra dosyasında talep edilen işlemiş faizin dosya kapsamında CMR m.27 gereği davalıdan tazminat talebi ve temerrüt sabit olmadığı için yerinde olmadığı, davacının sınırlı sorumlu belirlenen tazminat alacağına talebi ile bağlı olarak takip tarihinden itibaren yıllık %4,5 faiz hesaplanması talep edebileceği değerlendirilmektedir. Davanın rücuen tazminat talepli dava olduğu, kusur, zarar, sorumluluk irdelemesi gerektirdiği gözetilerek sair taleplerin yüce mahkemece değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir.
Taraf iddia ve savunmaları , ibraz edilen deller, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Dava, Davacı sigorta şirketi tarafından emtia nakliyat sigortası kapsamında ödenen 116.874,84 USD tazminatın rücuen tahsili için ... 31.İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan 116.874,84 USD asıl, 1.510,57 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam takip tutarı 118.385,41 USD alacağa yönelik itirazın iptali istemidir.
TTK m.875 “Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.” Şeklindedir.
Dosya kapsamına ibraz edilen ...Bankası 16.04.2021 tarihli ödeme dekontu ile 13.04.2021 tarihli “tazminat makbuzu ve ibraname” İle dava konusu alacağın davacıya temlik verildiği bu kapsamda Davacı sigorta şirketinin sigortalısı ... A.Ş.’ne yasal ve akdi halefiyete dayanarak rücu talebinde bulunduğu ve davacının aktif husumet ehliyetine sahip olduğu anlaşılmıştır.
Davacı ...A.Ş nezdinde ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi kapsamında teminat altına alınan dava dışı ... A.Ş. bünyesinde bulunan bağlı şirketi ...Tic. A.Ş. tarafından ...'da yerleşik ... firmasına hazır giyim emtiası satıldığı, teslimat adresi olarak ...'da yerleşik ... firmasının belirlendiği, ilgili emtianın İstanbul'dan ...'ya karayolu ile taşınması için nakliyeci olarak ... Şti. ile anlaşıldığı , davalı ... tarafından bu taşıma işinde fiili taşıma işi için ... Şti. İle ... Şirketlerinin kullanıldığı, söz konusu emtiaların ...'da Alt Taşıyan Davalı ... Tic. Ltd. Şti. firmasına ait...- ...plakalı nakliye aracına davalı ... Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. sorumluluğunda tam ve hasarsız olarak yüklenildiği, aracın 09.12.2020 tarihinde ... Gümrük Terminaline giriş yaptığı ve gümrük işlemleri için terminal otoparkında araçta yangın meydana geldiğini, yangın hadisesi sonrasında yapılan kalite kontrol incelemeleri neticesinde 26.758 adet sigortalı hazır giyim emtiasının 19.848 adedinin yanarak zayi olduğu anlaşılmıştır.
Davalı ... firması, 5.200 EURO navlun bedeli ile ...’dan ...’ya taşımasını
Üstlendiği emtia taşımasında, diğer davalı ... firmasına ait ... plakalı taşıtla taşımanın başladığı, CPT teslim şekli ile sigortalı ... firmasından taşıma işinin ...numaralı CMR taşıma senedi ile davalı ... tarafından üstlenildiği , Davalı ... firması, ... taşımasını akden üstlenip CMR m.3 kapsamında ifa yardımcıları ve adamları aracılığı ile taşımayı organize ettiği, bu kapsamda Taşıma sürecinin tam ve gereği gibi yürütülmesinden akdi taşıyan olarak sorumlu olduğu, Davalı ... fimasının ise1.750 EURO bedelli navlun faturası ile ... plakalı taşıtla taşıma işini ...-... arası için üstlendiği ve davalı ... firmasının taşıma sürecinin ...’te bittiği,Bu nedenle ...
firmasının ...-Moskova arası taşımada oluşacak zayi, hasar veya gecikme zararından sorumlu tutulmayacağı bu nedenle davalı ... firmasına pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davalı ... firması tarafından İstanbul-Moskova taşıması üstlenilen dava konusu emtianın, Dava dışı ...Şirketinin ... plakalı taşıma aracının sürücüsü ... tarafından yürütülen ... taşıma adımında yangın suretiyle kısmi zayi olduğu, zayiatın park alanında yakın park edilen araçtan sirayet eden yangın neticesinde meydana geldiği, Araç şoförüne tedbirsizlik, dikkatsizlik veya daha ağır kusur izafe edilemeyeceği ibraz edilen bilirkişi raporu ile anlaşılmıştır. Davalı ... firmasının, akden üstlendiği ve direkt taşıma şeklinde taşıma senedi ile tevsik ettiği taşıma sürecinde meydana gelen yangın zararından CMR m.3, m.17/1, CMR m.25 ve m.23 hükümleri gözetilerek sorumlu olduğu, sorumlu tutulabileceği tazminatın 93.015,52 USD hesaplandığı, davacının bu tazminatı takip tarihinden itibaren %5 faiz ile talep edebileceği, ancak %4,50 faiz talebinde bulunduğu, icra takibiyle talep edilen işlemiş faizin dosya kapsamında CMR m.27 gereği davalıdan tazminat talebi ve temerrüt sabit olmadığı için yerinde olmadığı, davanın likit olmayıp kusur ve zarar miktarının yargılama ile belirleneceğinden icra inkar tazminat talebinin de yerinde olmadığı anlaşılmış aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ... aleyhine açılan davanın PASİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİ İLE REDDİNE,
2-Davalı ... aleyhine açılan davanın KISMEN KABULÜ ile ... 31 İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın ihtali ile takibin 93.015,52 USD asıl alacak, 1.202,20 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 94.217,72 USD alacak üzerinden devamına, fazla istemin REDDİNE,
3-Asıl alacağa taleple bağlı kalınarak yıllık %4,50 oranında (CMR 27) faiz uygulanmasına,
4-Alacağın likit ve muaccel olmayıp yargılamayı gerektirmesi nedeni ile icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 102.976,20-TL nispi karar ve ilam harcından 27.350,76-TL peşin alınan harcın mahsubuna, bakiye 75.625,44-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'nden tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Davacı tarafça yatırılan 27.350,76-TL peşin harcın davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'nden tahsiline,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 192.598,68-TL nispi vekalet ücretinin davalı davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'nden alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 60.002,46-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'ne verilmesine,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'ne verilmesine,
10-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 20.491,20-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre %80'inin davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'nden alınarak davacıya verilmesine,
11-Davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ tarafından dosya üzerinde yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
12-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
13-Davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde adı geçen davalıya iadesine,
14-Davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından ve yatırılan gider avansı olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
15-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) 272,00-TL'sinin davalı ... LİMİTED ŞİRKETİ'nden, bakiye 1.088,00-TL'sinin ise davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/09/2023
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır
HARÇ BEYANI /
102.976,20-TL KARAR HARCI
27.350,76-TL PEŞİN HARÇ /
75.625,44-TL KALAN HARÇ
DAVACI GİDERİ /
80,70-TL BV.H .
20.000,00-TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
410,50-TL POSTA MAS. /
20.491,20-TL TOPLAM