T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/617 Esas
KARAR NO: 2024/203
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 12/09/2022
KARAR TARİHİ: 14/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plaka sayılı aracın 24.10.2021 günü saat 21:30 sularında müvekkili şirkete ait ve daimi park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde çok ciddi hasar meydana geldiğini, daha sonrasında ... plakalı araç sonrasında da ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca da çarptığı bu haliyle 3 araçlı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, araç sürücülerinin farklı beyanlarda bulunmaları neticesinde düzenlenen trafik Kazası Tespit tutanağında farklı beyan ve herhangi bir görüntü ve iz bulunamaması sebebiyle herhangi bir değerlendirme yapılmadığının belirtildiğini, davalı sigorta şirketinden maddi hasarların onarımı ve değer kaybı talebi için hasar dosyası açılmasının talep edildiğini ancak trafik kazası tespit tutanağında kusura yönelik değerlendirme yapılmamış olduğu gerekçesiyle araçtaki hasar ve değer kaybının karşılanamayacağının belirtildiğini, Trafik Kazası Tespit tutanağındaki kusura yönelik değerlendirme sadece davalı/borçlu sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı araç sürücüsünün ve diğer ... plakalı araç sürücüsüne ilişkin olduğunu, müvekkili şirkete ait ... plakalı araç kaza esmasında park halinde bulunduğu için bu araç ile ilgili kusur değerlendirmesi yapılmasının zaten fiilen de hukuken de mümkün olmadığını, davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plaka sayılı aracın kaza esnasında park halinde bulunan müvekkili şirkete ait olan ... plakalı araca çarpmak suretiyle vermiş olduğu maddi zararın ve değer kaybının karşılanmaması için gerekçe olarak ileri sürülmesinin hukuken mümkün olmadığını, uğratılan maddi zararın ve değer kaybının karşılanmaması üzerine taraflarınca davalı şirket hakkında ... 1. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından itiraz edildiğini, itirazın bir gerekçesi olmadığını, 13.600,01-TL ve 2.700,01-TL yedek parça bedeli, 3.492,80-TL 4 adet jant ve 4 adet lastik bedeli, 15.930,00-TL bakım onarım bedeli, 7.080,00-TL araç onarım bedeli, 197,18-TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 43.000,00-TL asıl alacak ile, 938,59-TL ve 186,34 TL yedek parça bedeline işlemiş ticari temerrüt faizi, 241,05-TL 4 adet lastik bedeline işlemiş ticari temerrüt faizi, 1.099,39-TL bakım onarım bedeline işlemiş ticari temerrüt faizi, 488,62-TL araç onarım bedeline işlemiş ticari temerrüt faizi ve 12,80-TL değer kaybı bedeline işlemiş ticari temerrüt faizi olmak üzere toplam 2.966,79-TL ticari temerrüt faizi alacağı üzerinden kısmen iptali ile bu miktarlar yönünden takibin devamını, asıl alacağın %20'den aşağı olmamak üzere borç aleyhine icra inkaz tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin hak kaybına uğramaması açısından esasa dair olarak, mevcut kazada sigortalının kusurlu olmadığını, taraflarına belge sunulmadığını, müvekkili şirketin faiz sorumluğunun sınırlı olduğunu, davacının kaza tarihini esas alarak faiz hesabı yapmasının kabul edilebilir bir hususu olmadığını, aleyhe hüküm kurulması halinde parça ve işçilik iskontosu uygulanmalı bu oranın da en az %30 olması gerektiğini, müvekkilinin KDV’den sorumluluğu bulunmadığını, müvekkilinin sorumluluğunun poliçe ile limitli olduğunu, davanın reddinin, davacı aleyhine % 20 den az olmamak şartı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin ve ... 1. İcra Müdürlüğü ... esas Sayılı icra dosyasındaki takibin iptaline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali ile İİK 67/2.maddesi uyarınca icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlığın; 24/10/2021 tarihli trafik kazasındaki kusur durumu ile davacıya ait ... plakalı araçta hasar ve değer kaybına uğraması nedeniyle davacının bu kapsamdaki tazminat talebine ilişkin başlattığı icra takibine yapılan itiraz iptalinin kısmen iptalinin gerekip gerekmediği, İİK'nun 67/2. Maddesi uyarınca tarafların icra inkar ve kötü niyet tazminatı talep edip edemeyeceklerine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, 1. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası, trafik tescil belgesi, bakım ve onarımlara ilişkin düzenlenmiş faturalar, sigorta poliçesi, ekspertiz raporu, bilirkişi raporu, delil olarak değerlendirilmiştir.
HMK’nun 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle;
-24/10/2021 tarihli trafik kazasında tarafların ihlal ettikleri kurallarda belirtilmek suretiyle kusur durumunun tespiti,
-24/10/2021 tarihli trafik kazası nedeniyle ... plakalı araçta oluşan icra takip talebinde belirtilen kalemler itibariyle hasar miktarı ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı hususlarında hazırlanan 22.03.2023 tarihli bilirkişi raporunda; ... plakalı aracın sürücüsü ... asli olarak % 100 (Yüzde YÜZ) kusurlu olduğu, Park halinde bulunan ... plakalı araca ve dava dışı ... plakalı araç sürücüsü ...’ya atfedilebilecek herhangi bir kusur olmadığını, ... plakalı ... Model aracın KDV Hariç Toplam Hasar Onarım Bedeli 19.005,43 TL (OnDokuzBinBeş TL KırkÜç Krş) olduğu, ... plakalı ... Model aracın, 24.10.2021 tarihli kaza sonrası onarıldıktan sonra) Değer Kaybı: 180.000,00 TL – 160.000,00 TL = 20.000,00 TL(YirmiBin TL) olduğu görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişiye tevdii ile bilirkişi raporunun tanziminden sonra dosyaya sunulan ve kazandırılan deliller(sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedellerine ilişkin ödeme evrakları ile davacı tarafça sunulan tamirat bedellerine dair faturalar vb) ışığında 24/10/2021 tarihli trafik kazası nedeniyle ... plakalı araçta oluşan icra takip talebinde belirtilen kalemler itibariyle hasar miktarı(ödeme yapılmış ise mahsup edilerek) ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı(ödeme yapılmış ise mahsup edilerek) hususlarının tartılışılıp gerekçelendirilmesi ve alacak talebi yönünden sonuç bedelin tek bir tabloda bir araya getirilmek ve itirazları karşılar nitelikte gerekçelendirmek suretiyle ek rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, 02/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda; dosyaya sunulan/kazandırılan delillerden olan tamirat bedelleri göz önüne alındığında dosya içeriğinde bulunan faturalarda kullanılan parça ve işçiliklerin uygun olduğu, ekspertiz raporunda gösterilenlerin ise henüz onarıma geçilmeden yani gerçek hasar görülmeden önce ekspertiz edilmiş durumda olduğunu, faturadaki yedek parça-işçiliklerin kazaya uyumlu olduğu ve parçaların uygun fiyatlı olduğu, bu kaza nedeniyle park halinde duran aracın çarpıldığı yöndeki ve bu çarpma nedeniyle sağ yan tarafındaki kaldırım nedeniyle almış olduğu, ... plakalı ... Model aracın KDV Hariç toplam hasar onarım bedelinin faturalar da dikkate alındığında 41.056,41 TL olduğunu, aracın 24.10.2021 tarihli kaza sonrası onarılmış haliyle rayiç değerinin ise ortalama 160.000,00 TL olduğunu, aracın bu hasar nedeniyle değer kaybının 20.000,00 TL olduğunu, dosya içeriğindeki belgeler değerlendiğinde davacı ... Sigortanın davaya konu olay için davalı ... Sigortadan (ödeme dekontları düşüldüğünde) alacağının 54.225,65 TL olduğu görüş ve kanaatini bildirmiştir.
İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.
Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır.
"Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin ... adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ... 7. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"
İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:
1-Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.
2-Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.
3-Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.
4-Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.
5-Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.
6-İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır.
İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.
Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, cevap dilekçesi, yazı cevapları, tarafların bildirdiği belgeler, 1. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, trafik tescil belgesi, bakım ve onarımlara ilişkin düzenlenmiş faturalar, sigorta poliçesi, ekspertiz raporu ile bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu itirazın iptali davasının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, dosyaya kazandırılan delillerden olan tamirat bedelleri göz önüne alındığında dosya içeriğinde bulunan faturalarda kullanılan parça ve işçiliklerin uygun olduğu, ekspertiz raporunda gösterilenlerin ise henüz onarıma geçilmeden yani gerçek hasar görülmeden önce ekspertiz edilmiş durumda olduğunu, faturadaki yedek parça-işçiliklerin kazaya uyumlu olduğu ve parçaların uygun fiyatlı olduğu, bu kaza nedeniyle park halinde duran aracın çarpıldığı yöndeki ve bu çarpma nedeniyle sağ yan tarafındaki kaldırım nedeniyle almış olduğu, ... plakalı ...Model aracın KDV Hariç toplam hasar onarım bedelinin faturalar da dikkate alındığında 41.056,41 TL olduğu, aracın 24.10.2021 tarihli kaza sonrası onarılmış haliyle rayiç değerinin ise ortalama 160.000,00 TL olduğu, aracın bu hasar nedeniyle değer kaybının 20.000,00 TL olduğu, dosya içeriğindeki belgeler değerlendiğinde davacı ... Sigortanın davaya konu olay için davalı ... Sigortadan (ödeme dekontları düşüldüğünde) alacağının 54.225,65 TL olduğu hükme esas alınan 02/01/2024 tarihli ek bilirkişi raporunda belirtilmiş ise hesaplama yapılırken itirazın iptali davasının mahiyeti gereği takibe bağlılık ilkesinin gözetilmediği değerlendirilerek teknik değerlendirme gerektirmeyen takibe bağlılık ilkesinin tatbiki bağlamında hesaplama yapılması gerekmiş ve bu bağlamda takip talebinde sadece 197,18 TL değer kaybı istenildiği ancak ek bilirkişi raporunda değer kaybı bedelinin 20.000,00 TL hesaplandığı görülmekle takip talebinde değer üzerinden nihai hüküm oluşturulmuş ayrıca hasar bedeli yönünden ek bilirkişi raporunda 41.056,41 TL üzerinden hesaplama yapıldığı ilgili bedelden ... Sigorta Şirketi tarafından ... Sigorta Şirketine havale edilen 5.873,78
TL ile 956,98
TL hesaplanan hasar bedelinden mahsup edilerek 34.225,65 TL üzerinden hüküm oluşturulmuş lakin gerekçeli karar yazım aşamasında ... Sigorta Şirketi tarafından ... Sigorta Şirketine havale edilen 5.873,78
TL ile 956,98
TL bedellerin bilirkişi ek raporunda hesaplanan bedelden mahsubunun hatalı olduğu davanın tarafları arasında mahsuba esas bir ödemenin bulunmadığı kanaatine varılmış ancak nihai karar verilmekle dosyadan el çekilmekle yukarıda tespiti yapılan hata yönünden gerekçeli karar ile kısa karar arasında çelişkiye sebebiyet verilmemesi amacıyla kısa karar aynı haliyle hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda detaylarıyla açıklandığı üzere 04/01/204 tarihli ek bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesi mucibince; davanın kısmen kabulü ile ... 1. İcra Müdürlüğünün... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın kısmen iptali ile takip talebi ile bağlı kalınarak takibin 34.225,65 TL hasar onarım bedeli, 197,18 TL değer kaybı olmak üzere toplam 34.422,83 TL asıl alacak üzerinden(Davalı Sigorta Şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine, karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ... 1. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın KISMEN İPTALİ ile takip talebi ile bağlı kalınarak takibin 34.225,65 TL hasar onarım bedeli, 197,18 TL değer kaybı olmak üzere toplam 34.422,83 TL asıl alacak üzerinden(Davalı Sigorta Şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 2.351,42-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 449,31-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.902,11-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 449,31-TL peşin harç, 80,70-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 530,01-TL harcın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 2.000,00-TL bilirkişi ücreti, 157,50-TL posta giderleri olmak üzere toplam 2.157,50-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren %80'inin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, %20'sinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 8.577,17-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, kabul ve red oranına göre 1.248,00-TL'sinin davalıdan, 312,00-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilini yüzüne karşı , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.14/03/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.*