T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/509 Esas
KARAR NO : 2025/148
DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat)
DAVA TARİHİ : 02/09/2024
KARAR TARİHİ : 05/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle: Müvekkil şirket ile davalı arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğinin tespitine, mülkiyeti müvekkilimize ait olan finansal kiralama sözleşmesine konu malların davalı/ kiracıdan geri alınarak müvekkile aynen iadesine/istirdatına karar verilmesi talebi olduğunu, davalı şirket ile müvekkil şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde, aşağıda belirtilen finansal kiralama sözleşmesi/sözleşmeleri akdedilerek (marka, model, tip, vs) belirtilen menkuller finansal kiralandığını ve teslim edildiğini, Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Birliği nezdinde (Sözleşme Tescil Tarihi:..., Sözleşme Tescil Numarası:...), ... tarih ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi'ne konu; satıcısı .... Ltd. Şti olan, ... tarih ... fatura nolu faturaya konu; 2 adet ... marka ... tipi (... MOTOR) Forklift motor Numaraları:..., ... saşi numaralararı:..., .. işbu sözleşmeye/sözleşmelere konu yukarıda dökümü bulunan makine, aksesuar ve ekipmanlar kullanımı için davalı finansal kiracıya teslim edildiğini, davalı kiracı yukarıda belirtilen sözleşmelere göre belirlenen ödeme planlarında belirtilen kira borçlarını vadelerinde ödemediğinden temerrüde düşmüş ve bu durum nedeniyle müvekkil tarafından kiracı şirket ve müşterek borçlu müteselsil kefillere, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi ve finansal kiralama sözleşmesi hükümleri uyarınca ödenmesi gereken kira bedellerinin ihtarnamelerin tebliğini müteakip 60 gün içerisinde ödenmesi, aksi halde sözleşmelerin feshedilmiş sayılacağı ve aynı yasanın 33. maddesi gereğince de sözleşmelerin feshi halinde temerrüde düşülen meblağ ile birlikte vadesi gelmemiş kira bedellerinin muaccel hale geleceği ayrıca kiralanan malların da iade edilmesi gerektiği konusunu içeren ... 3. Noterliği’nin ...tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin keşide edildiğini anılan ihtarname, davalıya 05/06/2024 tarihinde(...) usul ve yasaya uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen ihtarnamelerde belirtilen borçlar 60 gün içerisinde ödenmediğinden yukarıda belirtilen Finansal Kiralama sözleşmesinin feshedildiğini, mülkiyeti müvekkil şirkete ait kiralanan menkul malların işbu davadan önce tedbir yolu ile müvekkil şirkete teslimi için ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı alınmış, alınan ihtiyati tedbir kararı ... 9. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile yasal süresinde icraya konulduğunu, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve işbu dilekçenin 1. maddesinde tarih ve sözleşme numarası yazılı Finansal Kiralama Sözleşmesinin açık hükümleri çerçevesinde, finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespitine, işbu dilekçenin 1. maddesinde belirtilen finansal kiralamaya konu mallar üzerinde davalı kiracının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesine, mülkiyeti müvekkilin şirkete ait olan malların teslim alındığı şekilde iadesine/istirdatına, ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP(Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle): Ticari nitelikteki istirdat ve menfi tespit davalarında 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu gereği arabulucuya başvurunun zorunl olduğunu, ancak işbu dava arabuluculuk süreci yerine getirilmeden açıldığını, bu sebeple huzurdaki davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmtiğini, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, mahkememizde aksi kanaat hasıl olur ise davacı şirket tarafından ... 3. Noterliği ... yevmiye numaralı ihtarnamenin 2/d bendinde ihtarın sonuçsuz kalması halinde müteselsil kefiller hakkında da takibe geçileceğinin ihtar edildiğini, taraflar arasındaki sözleşmeden de görüleceği üzere ... müteselsil kefil konumunda olduğunu, ancak ihtarnamede yazdığı gibi müvekkil şirkete çekilen ihtarın sonuçsuz kalması akabinde müteselsil kefile ihtar çekilmesi ödeme için belirlenen 60 günlük süre dolduktan sonra işbu davanın açılması gerektiğini, ancak huzurdaki dava usule aykırı olarak ikame edilmdiğini, bu sebeple usule ve yasaya aykırı olarak açılan işbu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkil şirket ile davacı arasında imzalanan, dava dilekçesi ekinde sunulan davaya konu ... tarih ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi Genel İşlem Koşulları niteliğinde olduğunu, söz konusu finansal kiralama sözleşmesi Türk Borçlar Kanunu md. 20'de düzenlenen Genel İşlem Koşullarının tek tarafça hazırlanmış olma, sonraki sözleşmeler için kullanma niyeti, müzakerenin olmaması şartlarına haiz olduğunu, bu sebeple müvekkil şirket aleyhine olan hükümlerin yazılmamış sayılma yaptırımına uğraması gerektiğini, söz konusu hükmün uygulanmasında TBK'da kişi açısından sınırlama yapılmadığı gibi emsal Yargıtay uygulamalarında da görüleceği üzere tacirlerin aleyhine düzenleme yapıldığı takdirde de yazılmamış sayılma yaptırımı uygulanacağını, Genel İşlem Koşulları niteliğinde olan sözleşmedeki aleyhe hususların tarafımızca kabulü mümkün olmadığını, kaldı ki müvekkil şirketin davaya dayanak Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklı herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkil şirket borcunu düzenli olarak ödemiş olup taraflar arasında 14/03/2023 tarihinde imzalanan sözleşmeden kaynaklı herhangi bir borç doğmadığını, müvekkil sözleşmeden kaynaklı üzerine düşen sorumluluk ve yükümlülükleri yerine getirdiğini, getirmeye devam ettiğini, netice itibariyle öncelikle işbu dava zorunlu arabuluculuk süreci yerine getirilmeden ikame edilmiş olup dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca davacı taraf davaya konu sözleşmede de belirtildiği üzere öncelikle müvekkil şirkete ihtarname çekip ihtarın sonuçsuz kalması halinde kefile ihtarname çekilip 60 günlük süre dolduktan sonra işbu dava ikame edilmesi gerekirken usule ve yasaya aykırı olarak dava açıldığını, bu sebeple usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca davaya dayanak finansal kiralama sözleşmesinin Genel İşlem Koşulları niteliğinde olduğunun sabit olduğunu, bu sebeple müvekkil şirket aleyhine hükümlerin tarafımızca kabulü mümkün olmadığını, yazılmamış sayılma yaptırımına uğraması gerektiğini, kaldı ki müvekkilin ... tarih ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklı bütün sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, usul ve yasaya aykırı olarak ikame edilen işbu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkil şirket aleyhine haksız ve hukuka aykırı olarak ikame edilen işbu davanın öncelikle dava şartı yokluğu nedeniyle ve usule aykırı olarak ikame edildiği gözetildiğinde usulden reddine, mahkemenizde aksi kanaat hasıl olur ise davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davaya dayanak sözleşmenin Genel İşlem Koşulları niteliğinde olduğu gözetildiğinde müvekkil şirket aleyhine olan hükümlerin yazılmamış sayılmasına ve geçeriz hükümlere dayanılarak ikame edilen işbu davanın esastan reddine, kaldı ki müvekkilin ... tarih ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklı bütün sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirdiğini, herhangi bir borcu bulunmadığı gözetildiğinde usul ve yasaya aykırı olarak ikame edilen işbu davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Finansal Kiralama Sözleşmesi, Fatura/Proforma Fatura Örnekleri, Tesellüm ve Kabul Belgesi İhtarname, Müvekkil şirket defter ve kayıtları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
Dava, finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili tarafından Uyap üzerinden gönderilen 05/03/2025 tarihli dilekçe ile; sözleşme konusu malların iadesine ilişkin davanın açılmasından sonra davalı tarafça dava konusu malın 13.09.2024 tarihinde rızaen teslim edildiğini, davanın açılmasından sonra dava konusu iş makineleri teslim edildiğinden davanın konusuz kaldığını, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığını talep ve beyan etmiştir.
Dava konusu ekipmanların rızaen teslim edildiği davacı vekili tarafından bildirildiği anlaşıldığından konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. HMK 331. maddesinde esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri düzenlenmiş olup, 1. fıkrasında davanın konusuz kalması nedeniyle esastan karar verilmeyen hallerde davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderlerinin takdir edilerek hükmedileceğinin belirtildiği, davacı vekilinin 05.03.2025 tarihli 1.celsede yargılama gideri ve vekalet ücreti talebi olmadığını belirttiğinden davacı vekili lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemiştir.
Davanın konusuz kalması ve davacı vekilinin vekalet ücreti talebi bulunmaması nedeniyle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın konusuz kalması sebebi ile KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 615,40-TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 427,60-TL harçtan mahsubu ile bakiye 187,80-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça talep edilmediğinden vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri ve yatırılan delil avansı bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Davanın konusuz kalması nedeniyle ... 7.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş esas...D.İŞ karar sayılı 19.08.2024 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına
Dair, davacı tarafın yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/03/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır