T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/794
KARAR NO : 2025/340
DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat)
DAVA TARİHİ : 14/12/2023
KARAR TARİHİ : 21/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı finansal kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde; Finansal kurumlar birliği nezdinde tescil edilen ... tarih ve ... numaralı finansal kiralama sözleşmesinin akdedildiğini, davalıya finansal kiralama sözleşmesi kapsamında" 1 ADET, ... MODEL, DOLUM MAKİNASI (MOTOR GÜCÜ: 5.5 KW GÜCÜNDE MOTORDUR. DOLDURMA KAPASİTESİ: 0-50 KG'DIR ÇALIŞMA ŞEKLİ: OTOMATİK LOADCELL TARTIMLI ŞEKİLDEDİR. ÇALIŞMASİSTEMİ: PNÖMATİK VE TRİBÜNLÜ SİSTEMDİR.), SERİ NO:..., 1 ADET, 2022 MODEL, 2 TONLUK MİKSER (MALZEME:6 MM SAÇTAN İMAL EDİLİR. MOTOR GÜCÜ: 30KW REDİKTÖRLÜ MOTOR KULLANILIR. BOŞALTMA SİSTEMİ: PİNOMATİK KAPAKLI SİSTEMDİR. KAPASİTE: 3TON. FAYDALI KAPASİTE 2 TONDUR. HAZNEŞEKLİ: KİMYASAL DOLDURMA ÖZELLİKLİDİR. PLATFORMU VE MERDİVENLERİ MEVCUTTUR.), SERİNO:207, 1 ADET, 2022 MODEL, MİKSER (KLASİK TİP BETONİYER 300 KG LIK MOTOR GÜCÜ: ... MAKİNA AĞIRLIĞI: 450 KG), SERİ NO: ... " makine ve ekipmanların davalıya teslim edildiğini, davalı tarafın finansal kiralama sözleşmesinde belirlenen kira bedellerini, sözleşmede belirlenen tarihlerde ödememiş, ödenmeyen borçların ödenmesi için 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 31, sözleşmelerin ilgili maddeleri uyarınca davalıya, ... 27.Noterliği'nden ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin gönderildiğini, ihtarname ile kiracı firmaya; ödenmeyen borçların 6361 sayılı Kanunun 31. Sözleşmenin ilgili maddeleri uyarınca borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde sözleşmenin bu süreyi takip eden üçüncü günün sonunda feshedilmiş sayılacağı, sözleşmenin feshi halinde tüm finansal kiralama borçlarının muaccel hale geleceği ve defaten ödenmesi ve sözleşme konusu malların müvekkili şirkete teslim edilmesinin ihtar edildiğini, ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmiş olmasına rağmen 60 günlük yasal sürede davalı tarafından borçların ödenmediğini, finansal kiralama sözleşmesinin fesih edildiğini, davalı kiracı şirket ve diğer tüm muhatapların, fesih ihtarında belirtilen sürelerde borçların tam ve eksiksiz olarak ödenmediğini ve sözleşme konusu malların müvekkili şirkete teslim edildiğini, davalı ile akdedilen finansal kiralama sözleşmesinin feshi neticesinde sürekli borç ilişkisi sona erdiğini, bu nedenle dava konusu kiralanan malların teslim alındığı şekilde davalı kiracı tarafından iadesi gerektiğini, davalının kiralanan menkul malların üzerindeki zilyetliği hukuken sona erdiğini ve davalının haksız zilyet duruma düştüğünü beyanla, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince, finansal kiralamaya konu malların bu kez müvekkili şirkete aynen iade ve teslim edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraftan herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı tarafın 6100 S. HMK m. 128 kapsamında süresinde cevap vermemenin sonucu olarak iddia olunan vakıaları tamamen inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER
... 8.Asliye Ticaret Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyaya ait kararın sunulduğu, davacı tarafından finansal kiralama sözleşmesi aslı, ihtarname ve tebliğ şerhi asılları, fatura ve teslim tesellüm, cari hesap ekstrelerinin delil olarak dosyamıza sunulmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
Dava, finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Sözleşme tarihi itibari ile yürürlükte bulunan 6361 sayılı Yasanın 23 ve 24. maddeleri uyarınca, finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir. Ancak taraflar sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının, malın mülkiyetini satın alma hakkını haiz olacağını kararlaştırabilir. Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir. Kiracı, finansal kiralama konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. Sözleşmede aksine hüküm yok ise kiracı, malın her türlü bakımından ve korunmasından sorumlu olup, bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir.
Aynı Yasanın 30 ve devam maddeleri uyarınca Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, sözleşme süresinin dolması, kiracının iflası, ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi hâllerinde kendiliğinden sona erer. Kiracının tasfiye sürecine girmesi veya tasfiyeye girmeksizin finansal kiralama konusu malın tahsis edildiği işletmesini tasfiye etmesi hâlinde kiracının talebi üzerine sözleşmede aksine hüküm yoksa sözleşme, süresinden önce feshedilebilir. Sözleşmenin taraflarından her biri sürenin bitiminden en az üç ay önce bildirmek kaydıyla, mevcut veya yeni şartlar ile sözleşmenin uzatılmasını talep edebilir. Sözleşmenin uzatılması tarafların anlaşmasına bağlıdır.
Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.
Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir. Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür.
Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır.
Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, Finansal Kurumlar Birliği’nde tescil edilen ...tarihli, ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedilmiş, sözleşme kapsamında menkul mallar davalı yana teslim edilmiş, davacı tarafından, sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeni ile davalı adına keşide edilen ... 27. Noterliği’nden ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde sözleşmenin feshedilmiş olacağı, sözleşme konusu malların fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde iade edilmesi ihtar edilmiştir.
Taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca kiracı ve kefiller yerleşim yerlerinde ve diğer hususlarda meydana gelen bütün değişiklikleri noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmemesinden veya usulüne uygun şekilde bildirmemesinden doğan tüm sorumluluğun kendilerine ait olduğunu, yapılan işlemlerin kendilerini bağlayacağını kabul ve taahhüt etmiş; kiralayan tarafından kendilerine gerekli tebligatın yapılabilmesi için bu sözleşmede isim ve ünvanları yanında belirtilmiş adresleri kanuni yerleşim yeri ittihat ettiklerini, belirtilen yerde adres yazılmaması halinde Ticaret sicili dosyalarındaki son adreslerinin veya kiralayan tarafından son olarak herhangi bir bildirim gönderilen adreslerinin, muhtarlıkta kayıtları bulunmasa bile yasal yerleşim yerleri olduğunu, ileride diğer bir mahalli kanuni yerleşim yeri ittihat edecek olurlarsa bu yeni adresi derhal noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmedikleri takdirde bu sözleşmede yazılı ya da yukarıda yer alan adreslerine ya da kayıtlı elektronik posta adreslerine ... sayılı Yasanın hükümlerine göre gönderilecek her türlü tebligatın kendilerine tebliğ edilmiş sayılacağını kabul ve taahhüt etmişlerdir.
Anılan durum karşısında; Finansal Kurumlar Birliği’nde tescillenen, ... numaralı, ... tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği, Finansal kiralamaya konu olan malın, 6361 Sayılı yasanın 23/1 Maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetinde olduğu, Anılan yasanın 24/1-2 maddesi gereğince de, kiracı sözleşmeler süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup, malları sözleşmelerde öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorunda olup, 6361 sayılı yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması ve sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi, 31. Maddesi hükmüne göre de, sözleşmenin ihlali hallerinde, 6361 sayılı yasanın 32. Ve 33. Maddeleri gereğince kiracı finansal Kiralama konusu mal yahut malları, kiralayana derhal geri vermekle mükellef olduğundan, dava konusu Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği davalı kiracının kira taksitlerini üst üste 2 kez ve daha çok ödememesi yüzünden, 6361 sayılı FKK. 33/1 madde hükmü uyarınca davacının kiralanan malın iadesini talep edebileceği yönünde yasal tüm koşulların oluştuğundan, davacı şirketin, davalıdan dava konusu malı tüm ekipman ve aksesuarları ile birlikte iadesi talebinde bulanabileceği taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, kiralayanın sözleşmeyi fesih etmesi halinde malın kiracı tarafından kiralayana iade ve teslim etmesi gerektiği ve bu kapsamda malın aynen iade yükümlülüğünün davalıya ait olduğu anlaşılmakla sözleşmenin feshinin geçerli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE;
-Dava konusu ... tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin davacı tarafından haklı nedenle feshedildiğinin TESPİTİNE,
-Taraflar arasında akdedilen ... tarihli ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesine konu ve mülkiyeti davacı şirkete ait bulunan;
-1 ADET, 2022 MODEL, DOLUM MAKİNASI (MOTOR GÜCÜ: 5.5 KW GÜCÜNDE MOTORDUR. DOLDURMA KAPASİTESİ: 0-50 KG'DIR ÇALIŞMA ŞEKLİ: OTOMATİK LOADCELL TARTIMLI ŞEKİLDEDİR. ÇALIŞMASİSTEMİ: PNÖMATİK VE TRİBÜNLÜ SİSTEMDİR.), SERİ NO:...
- 1 ADET, 2022 MODEL, 2 TONLUK MİKSER (MALZEME:6 MM SAÇTAN İMAL EDİLİR. MOTOR GÜCÜ: 30KW REDİKTÖRLÜ MOTOR KULLANILIR. BOŞALTMA SİSTEMİ: PİNOMATİK KAPAKLI SİSTEMDİR. KAPASİTE: 3TON. FAYDALI KAPASİTE 2 TONDUR. HAZNEŞEKLİ: KİMYASAL DOLDURMA ÖZELLİKLİDİR. PLATFORMU VE MERDİVENLERİ MEVCUTTUR.), SERİNO:...
- 1 ADET, 2022 MODEL, MİKSER (KLASİK TİP BETONİYER 300 KG LIK MOTOR GÜCÜ: ... MAKİNA AĞIRLIĞI: 450 KG), SERİ NO: ...
2-... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 08.12.2023 tarih, ... D. İş sayılı, ... K. sayılı ihtiyati tedbir kararının Mahkememiz kararının kesinleşmesine kadar DEVAMINA,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 19.663,03-TL nispi karar ve ilam harcından 853,88 TL peşin harç ve 4.886,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 5.739,88-TL harcın mahsubu ile 13.923,15 TL ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan kabul edilen miktar üzerinden takdir edilen 46.056,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 282,00 TL posta masrafının ve 6.009,73 TL harç masrafı olmak üzere toplam 6.291,73 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
6-HMK nun 333. Maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Davalı tarafça yatırılan gider avansı olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf'a kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/05/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır