T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/140 Esas
KARAR NO : 2024/789
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 9/02/2024
KARAR TARİHİ : 11/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davalı/borçlu tarafından 29.09.2023 tarihinde .. İşletme Müdürlüğü hizmet sahası içinde bulunan ...adresinde davalı tarafından yapılan çalışma esnasında müvekkil şirketin enerji dağıtım altyapısına dahil olan kablo ve tesisata hasar verildiği tespit edildiğini, meydana gelen tesis hasarı ve enerji kesintisi müvekkil şirketin yüklenici şirketi tarafından giderilmiş olup işbu hasarın onarımında sarf edilen malzeme, montaj ve işçilik gibi bedellerin zarar verenden tahsili amacıyla -KDV dahil- toplam 4.150,12-TL borç davalı yana tahakkuk ettirildiğini, davalı/borçlu tarafından hasar bedellerinin ödenmemesi üzerine borçlu aleyhine 4.150,12-TL hasar bedeli ile 399,24-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 4.549,36-TL'nin tahsili amacıyla ... 1. İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı takip dosyası ile ilamsız takip yapılmış ve borçluya ...ödeme emri gönderildiğini, davalı ödeme emrini tebellüğ ettikten sonra yetkiye, borca ve icra takibine itiraz ettiğini, borçlu borca itiraz ederek takibi durdurmuş ise de itirazları haksız ve dayanaksız olduğunu, davalının ... 1. İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı takip dosyasına yapmış olduğu haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin devamına, hasar tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tarafa ödenmesine, davalı/borçlu aleyhine hükmolunacak meblağın % 20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine, arabuluculuk vekalet ücreti yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Hasar oluştuğu iddia edilen adreste idare tarafından bizzat herhangi bir çalışma yapılmadığını, söz konusu adreste idareleri müteahhit firması tarafından çalışma yapıldığını, müvekkil İdare ihale makamı olmakla idareleri işleri ihale yüklenicisi firmalarca yapılmakta olduğunu, dava konusu hasarların idareleri çalışmaları neticesi verildiği hususunun ispata muhtaç olduğunu,... Başkanlığı ve ... Belediye Başkanlığına müzekkere yazılarak, söz konusu adreste anılan tarihte kim tarafından çalışma yapıldığının açıklığa kavuşturulmasının gerektiğini, haksız fiilden mütevellit zararların tazminini düzenleyen 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. Maddesine göre, zararın tazmini için kusur-zarar-illiyet bağı şartlarının oluşmadığını, yine aynı kanunun Madde 50. "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." dava konusu hasar iddiasına bağlı tazminat talebinin muhatabı müvekkil İdarelerinin olmadığını, idarelerinin eylem ve işlemlerinden doğan bir zararın olmadığını, hukuken sorumluluğunun da bulunmadığını, davacı idarelerinin zarar verdiğini ispatlayamadığını, çünkü söz konusu adreste idarelerinin herhangi bir çalışmasının olmadığını, çalışmayı yapan dava dışı ...Şti. + ... Ltd. Şti. İş ortaklığı olduğundan, davanın idareleri yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, bu nedenlerle öncelikle davanın ... Şti. + ...Tic. Ltd. Şti. İş ortaklığı'na ihbarına, davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep talep etmiştir.
DELİLLER:
Dosyada taraflarca bildirilen belgeler, davacı tarafın sunmuş olduğu .... 1. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyası, hasar tespit tutanakları, hasar dosyası, hesaplama dokümanları, sair müvekkil şirket kayıtları, altyapı kazı ruhsatı dosyası, işletme müdürlüğü ag/og aob hizmet alım sözleşmesi, tanık, bilirkişi incelemesi, yemin ve sair her türlü yasal deliller, davalı tarafın sunmuş olduğu müvekkil idare ... Genel Müdürlüğü kayıtları, .... Dairesi Başkanlığı ..., ... ve ... İlçeleri İçme suyu Ve Atıksu Hatlarında Yapım, Bakım ve Onarım İşi " sözleşme ve şartname hükümleri, davacıya ait tesisat bilgi, belge ve kayıtları, Tapu ve Belediye kayıtları ve her türlü resmi ve özel kurum kayıtları, hasar dosyası içeriği, Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği, tanık beyanları, delil olarak değerlendirilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlığın: Davacıya ait altyapı tesislerinde 29.09.2023 tarihli hasar nedeniyle davacının davalıdan talep edebileceği tazminatın varlığı, miktarı ve davalının bu zarardan sorumlu olup olmadığı, tarafların kusur durumu noktasında toplandığı tespit edildi.
... 1. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.... 1. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı/alacaklı şirketin davalı aleyhinde cari hesap alacağının tahsili amacı ile 4.549,36.-TL üzerinden icra takibi yaptığı, ödeme emrinin davalı/borçlu şirkete tebliğ edildiği, davalı/borçlu şirket vekilinin itirazı ile takibin durduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
Davalı, ...görev alanı kapsamında su ve kanalizasyon idari hizmetlerini yürütmek, bu amaç ile gerekli tesisi/ tesisleri kurmak, kurulu olanları devralmak, bir elden işletmek üzere 2560 sayılı Kanun ile kurulan ... İdaresi, ...Belediyesine bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluştur. İSKİ'nin görev ve yetkileri şunlardır: a) İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yer üstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için; kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek, b)Kullanılmış sular ile yağış sularının toplanması, yerleşim yerlerinden uzaklaştırılması ve zararsız bir biçimde boşaltma yerine ulaştırılması veya bu sulardan yeniden yararlanılmasıiçin abonelerden başlanarak bu suların toplanacakları veya bırakılacakları noktaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak; gerektiğinde bu projelere göre tesisleri kurmak ya da kurdurmak; kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek, c) Bölge içindeki su kaynaklarının, deniz, göl, akarsu kıyılarının ve yeraltı sularının kullanılmış sularlave endüstri artıkları ile kirletilmesini, bu kaynaklarda suların kaybına veya azalmasına yol açacak tesis kurulmasını ve bu tür faaliyetlerde bulunulmasını önlemek, bu konuda her türlü teknik, idari ve hukuki tedbiri almak, d) Su ve kanalizasyon hizmetleri konusunda hizmet alanı içindeki belediyelere verilen görevleri yürütmek ve bu konulardaki yetkileri kullanmak, e) Her türlü taşınır ve taşınmaz malı satın almak, kiralamak, ekonomik değeri kalmamış araç ve gereçleri satmak, ...'nin hizmetleriyle ilgili tesisleri doğrudan doğruya yahut diğer kamu veya özel kuruluşlarla ortak olarak kurmak ve işletmek, bu maksatla kurulmuş veya kurulmakta olan tesislere iştirak etmek, f) Kuruluş amacına dönük çalışmaların gerekli kılması halinde her türlü taşınmaz malı kamulaştırmak veya üzerinde kullanma hakları tesis etmek. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 16/1. maddesinde; ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşların dahi tacir sayılacakları hükme bağlanmıştır. Davacı ile davalı arasında sözleşmeye dayanan bir dava söz konusu değildir. İş bu davada ...' nin sorumlu olduğu iddiasının temel dayanağı, davacının olayı anlatımı gereği, davalının idari görev ve yetkileri kapsamında kamu hizmetinin görülmesi esasına dayanmaktadır. Dava konusu vakıa; İSKİ' nin kamusal amacına ulaşmak amacıyla işlettiği bir işletme veya bu ticari amaçla yürütülen bir işe ait olmayıp kamu yararının esas olduğu bizzat kamu hizmetine ilişkindir. Aksine dair bilgi ve belge olmadığı gibi, ...' nin her hizmetinin TTK m. 16/ 1 kapsamında kalmadığı ticari olarak nitelendirilemeyeceği değerlendirilmiştir. İSKİ' nin kuruluş amacı düşünüldüğünde bu vakıa bu şekilde değerlendirilmelidir.
Dava, hizmet kusurundan kaynaklanan tam yargı davası ilişkin olarak nitelendirilmiştir.
İdari dava türlerinden biri olan ve edim davası niteliğinde olan tam yargı davası ile idare hukuku alanında ihlal edilmiş olan hakkın yerine getirilmesi ya da uğranılan zararın giderilmesi gerekir. İdarenin verdiği zararlarının giderilmesi amacını taşıyan tazminat davaları da tam yargı davası çeşitlerindendir. Davacı iddiası gereğince; davalı idarenin sorumluluğunda hizmet kusuru, kusur sorumluluğu olup; idari hizmetin işleyiş- kuruluş- düzeninin kötü olması/ geç olması veya hiç bulunmaması şeklinde gerçekleşir. Davalı idarenin sorumluluğunda kusursuz sorumluluk halleri ise fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi ve tehlike ilkesine ( sosyal risk/ mesleki risk/ idarenin tehlikeli faaliyetleri ve araç- gereçleri) dayanır. İş bu davada da hizmet kusuru sorumluluğuna dayanılmıştır. Genel görevli mahkeme iş bu davalarda idare mahkemesidir. İş bu davada davalı idare İSKİ olup, davacı davalı idarenin çalışma yapması esnasında gereken dikkat ve özeni göstermeyerek kendilerine ait enerji dağıtım alt yapısına dahil kablo ve tesisata zarar verildiği şeklindeki hizmet kusuruna dayanmıştır, bu durum karşısında görevli mahkeme idare mahkemesidir. 6100 sayılı HMK m.114 Dava şartları ''... (1) Dava şartları şunlardır: ... b) Yargı yolunun caiz olması. ...'', m. 115 Dava şartlarının incelenmesi '' (1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder. '' hükümlerini ihtiva eder.
Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; yargı yolunun caiz olması dava şartı olup iş bu davada idare mahkemeleri görevli bulunduğundan ve dava şartları her aşamada incelendiğinden aşağıdaki şekilde kanunen 6100 Sayılı HMK m. 114/ 1-b; 115/2 gereğince davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM / Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-HMK 114/1-B, HMK 115/2 gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden REDDİNE
2-Karar tarihinde yürürlükle bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 427,60.-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 427,60-TL harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
5-Davalı tarafından yatırılan gider avansı ve yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.göre belirlenen taktiren 4.549,36.-TL vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00.-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/12/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır