T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/143 Esas
KARAR NO : 2024/799
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 26/09/2018
KARAR TARİHİ : 12/12/2024
Mahkememizden verilen 29/04/2019 tarih, 2018/908 Esas ve 2019/436 sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37.Hukuk Dairesi'nin 15/02/2024 tarih, 2023/2830 Esas ve 2024/593 Karar sayılı ilamıyla kaldırılıp Mahkememizin Yargı Yeri Olarak Belirlenmesi ile dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılan davanın açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki neticesinde oluşan cari hesap borcunun süresinde ödenmemesi üzerine davalı hakkında ... 22.İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyası ile icra takibinin yapıldığını, davalı/borçlu tarafından takibe konu borcun tamamına itiraz edildiğini, davalının itirazının haksız ve mesnetsiz olduğunu, müvekkili şirketin defter ve kayıtları incelendiğinde borcun varlığı ve miktarının açıkça tespit edilebileceğini, davalının müvekkili şirketten kargo taşıma hizmeti aldığını ve bedelini ödemediğini, davalının sırf takibi uzatmaya matuf haksız ve mesnetsiz itirazlarını sebebiyle durmuş olan takibin devamını, muayyen borca haksız ve kötü niyetli olarak itiraz eden borçlunun ayrıca itiraz ettiği miktar üzerinden % 20 icra inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama harç ve giderleri ile avukatlık ücretinin davalı borçludan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 13/03/2024 tarihli dilekçesi ile; dava dilekçesinde sehven borcun ''taşıma sözleşmesinden'' kaynaklandığının yazıldığını, borcun sebebinin dosyada bulunan faturalardan da anlaşılacağı üzere mal satışına ilişkin olduğundan ve yine bir ticari ilişki söz konusu olduğundan Mahkemenin görevli olduğunu, bundan sonraki değerlendirmelerin işbu beyanları dikkate alınarak yapılmasını talep etmiştir.
SAVUNMA /
Davalıya yasaya uygun olarak tebligat yapılmış olmasına karşın, davayı takip etmediği gibi yazılı bildirimde de bulunmadığından, H.M.K nun 128. maddesi hükmü gereğince davayı inkar ettiği varsayılmıştır.
KANITLAR /
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacı şirketin İTO kaydı çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, davalının nüfus kayıt örneği UYAP üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, davalı hakkında esnaf-tacir araştırması yapılmış, ... 22.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, tarafların BA-BS kayıtları celbedilmiş, tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin 13/06/2024 tarihli duruşmasının (4) numaralı ara kararı ile; ''Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre, ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için tarafların 2016, 2017 ve 2018 yıllarına ait Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde ... bilirkişi incelemesi yaptırılmasına..." dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda SMMM bilirkişisi... tarafından tanzim edilen 26/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-İncelenen davacı şirkete ait 2016, 2017 ve 2018 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2016, 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2016, 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,
-Davalı ...'in inceleme günü olan 05.07.2024 günü, saat 14:00'da mahkemenin duruşma salonunda incelemeye katılmadığı ve davalı yanın yerinde inceleme talebinde de bulunmadığı,
-Davacı ... A.Ş.'nin 2016, 2017 ve 2018 yılı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde;
Davacı şirketin dava ve icra takibine konu alacağın dayanağı olarak gösterdiği 15.06.2017 tarihli E seri ... numaralı 4.723,96-TL tutarlı “...” açıklamalı ve ...tarihli E seri ... numaralı 15.358,51-TL tutarlı “...” açıklamalı faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 12.04.2018 tarihi itibariyle davalı ... Ambalaj-...'den 15.587,47 TL cari hesap alacağının bulunduğu,
-Davalı ... Ambalaj-...'in icra takip tarihi olan 12.04.2018 tarihi itibariyle temerrüde düşürüldüğü görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunarak Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.
... 22.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyanın UYAP üzerinden dosyamız arasına alındığı ve incelenmesinde takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı/borçlu hakkında toplam 15.587,47-TL alacağın ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalının yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nun 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
HMK'nun 320/2.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının, davaya konu ve icra takibine dayanak olan açık hesaba konu faturalar nedeniyle davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağının varlığı ve miktarı, temerrüt, işlemiş faiz ve icra-inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı ile davalının icra takibine vaki itirazının haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Özel hukuka ilişkin bir uyuşmazlıkta, hâkim kural olarak, doğduğu iddia edilen bir hukuksal sonucun, gerçekten doğup doğmadığını belirleyebilmek için o hukuksal sonucu öngören hukuk kuralındaki olumlu veya olumsuz koşulların (öğe olayların), somut olarak ortaya çıkıp çıkmadıklarını kendiliğinden araştıramaz. O hukuksal sonucun doğduğunu iddia eden tarafın, gerçekleşmesi gereken koşulların, somut olarak gerçekleştiğini ispat etmesi gerekir. Genel ispat kuralı gereğince, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür (MK m.6). Bu bakımdan bir olguya bağlanan hukuksal sonuçtan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o olguyu ispat yükü altındadır (HMK m.190/1). Somut olayda ispat yükünün, çekişmeli olgulardan kendi lehine haklar çıkaran davacı taraf üzerinde olduğu kabul edilmiştir.
Taraflar arasında TTK'nın 89.maddesinde tanımlandığı şekilde yazılı bir cari hesap sözleşmesi yapılmamıştır. Taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığından aradaki ilişkinin açık hesap ilişkisi olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle de davacı taraf bu açık hesap ilişkisi nedeniyle alacağı talep edebilir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 25/04/2018 tarihli,...esa,... karar, 28/03/2018 tarihli ... esas, ... karar, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 30/10/2018 tarihli ... esas,... karar, 18/04/2016 tarihli ... esas,... karar sayılı ilamları da bu yöndedir.
Takibe konu cari hesap ekstresinin kaynağı ise fatura alacağıdır. Fatura akdin kurulumuna değil, ifasına ilişkin belge olduğundan faturaya dayalı alacak talebinde bulunmak için öncelikle sözleşmesel ilişkinin kanıtlanması gerekir. Bu nedenle bu alacağın ispatı kural olarak davacıya aittir.
Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; Mahkememizce ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan inceleme neticesinde aldırılan ve itibar edilen bilirkişi raporuna göre usulüne uygun tutulmuş davacı tarafın ticari defterleri itibariyle davacı, davalı taraftan takip tarihi itibariyle 15.587,47-TL alacaklıdır. Zira incelenen davacı şirketin ticari defterlerinden de anlaşılacağı üzere taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, zira davalının davacı tarafa kısmi ödeme yaptığı, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturaların davalı tarafa iletilmiş olduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturalara 8 günlük yasal süre içerisinde itiraz etmemesi/iade etmemesi ve yine davalı ...'in inceleme günü incelemeye katılmadığı ve yerinde inceleme talebinde de bulunmadığı tespit edilmiştir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında; davaya konu ve takibe dayanak olan açık hesaba konu faturaların davalı tarafa iletilmiş olması, davalı tarafın ilgili faturaları sistemde kabul etmiş olması başka bir deyişle itiraz/iade edilmemiş olması, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturalara 8 günlük yasal süre içerisinde itiraz etmemesi, yine işbu faturaların davacı şirketin BS formunda yer alması, davaya konu faturalar içeriği ürünlerin davalı tarafa teslim edilmiş olduğu, davalı tarafça davacı tarafa kısmi ödeme yapıldığı ile Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan inceleme neticesinde aldırılan ve itibar edilen bilirkişi raporlarına göre HMK'nun 222/3.Maddesi de dikkate alınarak davacının üzerinde bulunan ispat yükünü yerine getirdiği ve alacağın(15.587,47-TL) ispat edildiği anlaşılmıştır. Davalının bu durumda, bu bedele ilişkin varsa ödeme hususunu ispat etmesi gerekir. Davalının bu alacak yönünden ödeme hususunu ispat edemediği tespit edilmiştir.
Davacı taraf dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talebinde bulunmuştur.İİK'nın 67/1.maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir. Davanın kabulüne karar verilen alacak miktarının kayıtlara dayalı likit yani belirlenebilir bir alacak miktarı olduğu kanaati ile, İİK'nın 67/2.maddesi gereğince itirazın iptaline karar verilen 15.587,47-TL alacağın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiştir.
Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın KABULÜNE, davalı tarafından ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takibine yapılan itirazın iptali ile takibin, takipteki diğer koşullarla birlikte devamına,
2-Davalının hükmolunan 15.587,47-TL'nin %20'si oranında (3.117,49-TL) icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına, bu tutarın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 1.064,78-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 266,20-TL harcın mahsubu ile bakiye 798,58-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 15.587,47-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 266,20-TL peşin harç, 4.750,00-TL bilirkişi ücreti ve 676,20-TL posta masrafları olmak üzere toplam 5.728,30-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri ve yatırılan delil avansı bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
7-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, tarafların huzurunda, davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/12/2024
Katip ...
¸
Hakim ...
¸