T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/192
KARAR NO : 2025/520
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/03/2024
KARAR TARİHİ : 11/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkiline kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapıldığını ve ödeme emri gönderildiği, haksız takibe itirazlarını ... 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası nezdinde yasal süresi içinde sunulduğunu, takibe dayanak senetlerde yer alan yazıların bazılarının müvekkiline ait olmadığı ve alacaklı davalı tarafından sonradan yazıldığını davaya konu senetler üzerindeki tutarların, ödeme tarihinin , düzenleme tarihinin, müvekkiline ait olmadığı gibi senetlerin sonradan alacaklı tarafından tahrifata uğratıldığını, senetler üzerindeki sadece adres ve imza alanlarının el yazısının müvekkiline ait olduğunu ancak haricindeki tüm alanların müvekkili tarafından doldurulmadığını, müvekkilinin ev hanımı olup ticari iştigal faaliyeti olmadığını, müvekkilinin eşinin bilgisi rızası ve haberi olmadan, 2023 yılının Ekim ayında ,öz be öz akrabası (dayısının oğlu & kuzeni) olan davalı ...’den bir kısmı kendi hesabına, bir kısmı da müvekkilinin ablasının eşinin (yani eniştesi ...’un) hesabına, eft/havale yolu ile 859.789,60TL borç para almış olduğunu, ancak bu borcunu söz verdiği tarihte ödeyemediğini, müvekkilinin 859.789,60TL borç tutarını ödeyememesi üzerine, davalı tarafından sık sık aranmaya başladığını, hatta davalının, müvekkilinin borcu ödememesi durumunda “Müvekkilinin eşini ve ailesini arayarak, evlilik hayatını yıkacağı noktasında korkutma ve tehditlerde” bulunduğunu, davalının müvekkilinin eşinin bilgisi ve haberi olmaksızın, müvekkilinin eşinin evde olmadığı zamanlarda, borcu tahsil etmek için müvekkilinin evine gelmeye başladığını, davalı ...'nin , 2023 yılının Aralık ayında , yine müvekkilinin evine gelerek, “Bu maddi sıkıntılardan seni de kurtaracağım, kendimi de kurtaracağım, senin bana 859.789,60TL'lik borcun var, ben maddi olarak çok zor durumdayım, o yüzden getirdiğim şu senetleri imzalamalısın, ben de bu senetleri teminat göstererek, bankadan kredi kullanacağım, bu konuda bana yardımcı olacak olan çok yakın bankacı arkadaşım var” diyerek, 5 (beş) adet senet imzalattığını ve evden çıktığını, eşinin bilgisi olmadan eve gelen davalı ...’nin baskısından bunalan ve ağır psikolojik baskı altında olan müvekkilinin kredi çekme işleminde teminat olarak sunulacak düşüncesiyle ve akrabalık ilişkilerini de göz önünde tutarak senetleri kontrol etmeksizin güvenerek imzaladığını, aradan yaklaşık bir hafta on gün kadar süre geçtikten sonra Davalı ...'nin “Bu senetler olmadı salak bankacı senetlerin üzerine yanlış vadeler yazmış o yüzden bu senetler çöp oldu, kredi kullanılamadı, senin yeni senet vermen gerekiyor diyerek” 5 (beş) adet senet daha müvekkilinin evine geldiğini senetleri imzalatarak evden ayrıldığını, aradan çok uzun süreler geçmeden de imzalanan senetlerin sadece 2(iki)’sini, şekil şartlarını yerine getirmiş olmak adına senetlerin üzerindeki boş alanlarını doldurarak ve hatta geçmişe dönük düzenleme tarihleri yazarak takibe koyduğnu, dava konusu olan işbu iki adet senet ile henüz dava konusu edilmemiş olan senetlerin, evlilik müessesesinin kurulduğu dönem içersinde imzalandığını eş ...’in bu durumlardan bilgisinin olmadığını imzalanan senetler üzerinde düzenleme tarihi ve düzenleme yerinin boş olduğunu, senet üzerindeki rakamların, vadelerin, bilgisayar yardımıyla sonradan doldurulduğunu ve davalı tarafından düzenleme tarihi yazıldığını davalı ...'nin senetlerin düzenlenmeleri esnasında,“şuraya adresi yaz, buraya adını yaz, buraları boş bırak, gibi yönlendirmeler ve emrivakiler yaparak”,senetleri imzalattığını, dava konusu edilen senetlerin üzerindeki düzenleme tarihi olan, 01.04.2023 tarihinde, müvekkilinin ... soyadını taşımadığını, 01.04.2023 tarihinde şimdiki Eşi ...’in önceki evliliğinin devam ettiğini, müvekili ...’ün 01.04.2023 tarihinde ... Soyadını alacağının da bir garantisi olmadığını, dolayısıyla senet üzerindeki tahrifatın çok açık ve net olduğunu, senetlerin sıkı şekil şartlarına uymadığını ve külliyetinin sakat olduğunu, davalı ...’nin müvekkilinin evine gelip senetleri imzaladığı süreçlere müvekkilinin annesi...'ün şahit olduğunu ve tüm süreçleri bildiğini, ancak Anne ..., damadı ...’in haberi olmadan doğan 859.789,60TL ‘lik borçtan dolayı kızının evliğinin tehlikeye gireceğinden korktuğunu ve damadını durumdan haberdar etmekten çekindiğini tüm bu sürece birebir şahit olan müvekkilinin annesi ... 'ün tanık sıfatıyla dinlenmesini talep ettiklerini zira davalının nezdinde halihazırda henüz takibe koymadığı ve fakat müvekkiline karşı baskı ve tehdit unsuru olarak kullandığı yüklü miktarda olduğunu düşündükleri senetler bulunduğunu, bu konu ile ilgili ... CBS'nin ... soruşturma numaralı dosyasında suç duyurusunda bulunulduğunu, soruşturma dosyasına sunmuş olduğu ve davalı ile yapılan görüşmelere ilişkin ses&video kayıtlarının da mevcut olup davalı ile müvekkili arasındaki borç ilişkisini, senetleri nasıl aldığını ve nasıl kullanacağını detaylı olarak anlattığını, taraflar arasındaki borç ilişkisinin sadece 859.789,60-TL olup bu borcun davalı tarafından 2023yılının Ekim ayında banka yoluyla müvekkiline ve müvekkilinin eniştesi ...’a gönderildiğini buna rağmen davalı sahtecilik ve dolandırıcılık yoluyla gerçekte alacaklı olmadığı kadar fahiş bir miktarı müvekkilinden tahsil etme çabasına girildiğini, zira ne alacaklının 8.000.000,00 TL nakit borç verecek mal varlığı olduğunu ne de müvekkilinin bu kadar yüklü bir borç almasını gerektirecek bir sıkıntısı veya ihtiyacı olmadığını, müvekkilinin mağduriyetinin artmaması ve telafisi imkansız zararların doğmaması için, iş bu dava sonuçlanıncaya kadar, icra takibinin tedbiren durdurulmasını, müvekkilinin 859.789,60 TL dışındaki kısımda, borcunun olmadığının tespitini, ilamsız takip türü ile müvekkili aleyhine başlatılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun
icra takibinin iptali ile haksız icra takibi yapan davalı hakkında,%20 den az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davacı tarafından ikame edilen bu davada, taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki olmaması sebebiyle görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri değil, asliye hukuk mahkemeleri olduğunu bu nedenle öncelikle görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, davacı borçlu tarafından düzenlenen 01.04.2023 keşide tarihli 30.09.2023 ödeme tarihli 4.000.000-TL tutarındaki ve 01.04.2023 keşide tarihli 30.10.2023 ödeme tarihli 4.000.000-TL tutarındaki iki adet senedin vadelerinde ödenmediğini, bunun üzerine söz konusu senetler nedeniyle ... 31. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davacı tarafça ... 16. İcra Hukuk Mahkemesi ...Esas sayılı dosyası ile takibin iptalinin talep edildiğini, iş bu davanın 04/04/2024 tarihli karar ile reddedildiğini,davacının açmış olduğu söz konusu davada senetlerdeki imzaya itiraz etmediğini, senetlerdeki 4.000.000 -TL ibaresini 400.000-TL olarak algılayarak imzaladığını her iki senedi de 400.000 -TL sanarak imzaladığını iddia ettiğini, ... 31. İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı dosyasından düzenlenen ödeme emrinin, borçlu/davalıya 15.02.2024 tarihinde tebliğ edilmesinin akabinde davacının sahibi olduğu ... ilçesi, ... Mah. 1817 Ada 16 Parselde kayıtlı 1 numaralı bağımsız bölüm, ... ilçesi, ... Mah. 1817 Ada 16 Parselde kayıtlı 2 numaralı bağımsız bölüm ve ... Mah. 1409 Ada 20 parselde kayıtlı 15 numaralı bağımsız bölümlerden oluşan taşınmazlarını 22.02.2024 tarihinde annesi ...'e devrettiğini, ayrıca Kağıthane Merkez Mah. ... Ada ... Parselde kayıtlı B Blok 17 numaralı bağımsız bölümü de eşi ...'e devrettiğini, davacının, senetlere konu borcun tahsil edilmesini imkansız hale getirmek için mal kaçırma işlemlerine başladığını, söz konusu devirlere ilişkin ... 46. Asliye Hukuk Mahkemesi...Esas sayılı dosyası ve ... 30. Asliye Hukuk Mahkemesi...Esas sayılı dosyası ile tasarrufun iptali davaları ikame edildiğini ve davaların devam ettiğini, takibe konu senetler kanunda düzenlenen şekil şartlarına haiz olduğunu, davacının, önce yalan beyanları ile müvekkilini zor durumda olduğuna inandırdığını sonra müvekkilinin iyi niyetini suistimal etmek suretiyle devamlı borç para istediğini, davacı ...'in, müvekkilinin kuzeni olduğunu, müvekkilinden bir kısmı banka aracılığı ile bir kısmı da elden olmak üzere yüklü miktarda borç para aldığını ve ödeyeceğini vadettiği vakitte hiçbir surette ödemelerini yapmadığını, davacı tarafın icra hukuk mahkemesi dosyasında senetlerin yanılgıya düşülerek imzalandığını iddia etmekte iken huzurdaki davada zorla ve tehdit altında imzalatıldığını iddia ettiğini belirterek;huzurdaki haksız davanın reddine, davanın açılmasında ve borcun ödenmemesinde tamamen kötüniyetli olan davacının İ.İ.K. md 72/4 uyarınca alacağın %20’ sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE /
Dava; İcra takibine konu kambiyo senetlerinden dolayı davacının, davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyaşmazlığın; davacının davalıdan 859.789,60-TL borç para aldığı hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, davalının bankadan çekilecek krediye teminat olarak kullanacağı inancı ile düzenlenen 01/04/2023 düzenleme, 30/09/2023 vade tarihli, 4.000.000-TL bedelli, 01/04/2023 keşide 30/10/2023 vade tarihli 4.000.000-TL bedelli senetleri unsurları sonradan doldurularak ve senetler üzerinde tahribat yapılmak ve davacının da baskı ve tehdit altına alınmak suretiyle imzalatıldığından bahisle davacının ... 31. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı takip nedeniyle 859.789,60-TL dışındaki alacak isteminden dolayı borçlu olmadığının tespiti istemi olduğu görülmüştür.
Taraflarca gösterilen delilen toplanmış, rapor tanzimi için dosya Adli Tıp Kurumuna gönderilerek ATK raporu dosya kapsamına ibraz edilmiştir.
Davacı vekili davacının fiil ehliyetine sahip olmadığı iddiasında bulunmuş olup, mahkememizce davacıya ait tedavi evrakları ve tıbbi belgeler toplanarak Adli Tıp kurumuna gönderilmiştir.
Adli Tıp Kurumu 10.İhtisas Kurulunun 10/02/2025 tarihli ... sayılı , 07/02/2025 tarihli 192 karar sayılı raporunda; " görülmekte olan “Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)” davası nedeniyle “dava tarihi olan 25/03/2024 ve senet düzenleme tarihi olan 01/04/2023 itibariyle fiil ehliyetine sahip olup olmadığı” sorulan Turan kızı, 1980 doğumlu ...’in Kurulumuzca 05/02/2025 tarihinde yapılan muayenesi sonucunda; halihazırda fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekat serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede herhangi bir akıl hastalığı veya zeka geriliği tespit edilmediği, dava dosyasının tetkikinde; sorulan işlem tarihlerinde fiil ehliyetini azaltacak veya ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede herhangi bir akli arıza içinde bulunduğunu gösteren tıbbi bulgu ve belgeye rastlanmadığı, sorulan işlem tarihlerinde telkinlere mukavim olabileceği, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığı, bu duruma göre; ...’in dava tarihi olan 25/03/2024 ve senet düzenleme tarihi olan 01/04/2023 itibariyle fiil ehliyetine haiz olduğu oy birliği ile mütalaa olunur." denilmektedir.
... C.Başsavcılığı' nın... sor sayılı dosyası ile Açığa imzanın kötüye kullanılması iddiasına dayalı olarak KYOK kararı verildiği görülmüştür.
Taraf iddia ve savunmaları ibraz edilen deliller, Adli Tıp raporu ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
... 31. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı takibe dayanak; keşidecisi ..., lehtarı ... olan 4.000.000,00 TL bedelli 01.04.2023 tanzim ,30.10.2023 vade tarihli senet ve keşidecisi ..., lehtarı ... olan 4.000.000,00 TL bedelli 01.04.2023 tanzim ,30.09 .2023 vade tarihli 2 adet senet olup senet unsurlarının bulunup nakden kaydı olduğu görülmüştür.
Kural olarak kambiyo senetleri soyut borç ikrarını içeren senetler olup, kambiyo senedi vasfında olması durumunda bu özelliği sebebi ile illetten mücerret bulunduğu, ciro ve temlik kabiliyetini haiz olduğu, Kambiyo senetlerinde soyutluk prensibinin en önemli işlevi ispat açısından kendisini gösterir. Buna göre, bir kambiyo senediyle borç altına giren kimse, borçlu olmadığını iddia ediyor ise bu hususu ispat etmekle yükümlüdür. Somut olayda, mahkememizce Adli tıp Kurulundan alınan rapor ile davacının fiil ehliyetine sahip olduğu ,davacı tarafından senetteki imzanın inkar edilmediği, senette tahrifat iddiasının ispat edilemediği, davacı tarafça davaya konu senedin irade sakatlanarak ve baskı altında imzalatıldığı iddia edilmiş ise de bu yönde bir ispatın söz konusu olmadığı, bu yönde ... C.Başsavcılığı' nın ... sor sayılı dosyası ile Açığa imzanın kötüye kullanılması iddiasına dayalı olarak yapılan soruşturma neticesinde KYOK kararı verildiği görülmüştür.
Davacı tarafça davaya konu senetlerin davalı tarafından çekilecek kredinin teminatı olmak üzere imzalandıkları ileri sürülmüş olup ;'Yerleşik Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere; bir senedin teminat senedi vasfını taşıyabilmesi için; ya senet metninde açık olarak teminatın hangi hususta verildiği belirtilmeli, ya da ayrı bir sözleşmeyle söz konusu teminat senedine atıf yapılarak senedin teminat senedi olduğunun belirlenebilir olması sağlanmalıdır. Senet üzerine yazılacak olan "teminattır" ibaresi tek başına senede teminat senedi olma hüviyetini kazandırmayacağı gibi "teminat senedidir," "devredilemez", "ciro edilemez", ibareleri tek başına geçersiz olup, hiç yazılmamış kabul edilir. Bono bağımsız borç ikrarı içeren bir senet olup, senette yer alan kaydın aksine bir iddia ileri sürülmesi hâlinde ispat yükü kaydın aksini savunan tarafa aittir. Yani bir senedin teminat senedi olduğunu ileri süren taraf bunu yazılı bir belge ile ispatlamalıdır. Somut olayda taraflar arasındaki davaya konu bonoların teminat olarak verildiklerine dair bir delil olmadığı gibi bu husus davalı tarafın da kabulünde olmadığı, Söz konusu bononun davacı tarafından davalı lehine düzenlendiği ve bonoda "nakten" kaydının bulunduğu anlaşıldığına göre davacı borçlu bononun teminat amacıyla verildiğini 4721 sayılı TMK. 6. ile 6100 sayılı ve HMK. 190. maddesi uyarınca ispat yükümlülüğü altında olup dosya kapsamında davacı tarafça senedin teminat senedi olduğu yazılı delille ispat edilmemiştir.
''Temel borç ilişkisindeki bir edimin teminatı olarak düzenlenen kambiyo senetlerinde, teminat ettikleri husus gerçekleşinceye kadar geçici bedelsizlik, gerçekleşince kesin bedelsizlik söz konusudur. Eğer teminat ettikleri husus gerçekleşmez ise senette bedelsizlik ortadan kalkacaktır. Bu itibarla kambiyo senedinin teminat amacıyla düzenlenmesi hâlinde borçlu, senet lehtarın elindeyse (ciro görmemişse), teminatı talep etme şartlarının oluşmadığını (riskin gerçekleşmediğini) ya da alacaklının senedin teminatını oluşturduğu borç miktarını aşan bir talepte bulunduğunu kişisel def’i olarak öne sürebilir.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; Davacı tarafından kısli borç ilişkisi kabul edilerek , uyuşmazlığa konu senedin teminat senedi olduğu iddia edilmiş ise de; Bono bağımsız borç ikrarı içeren bir senet olup, senette yer alan kaydın aksine bir iddia ileri sürülmesi hâlinde ispat yükü kaydın aksini savunan tarafa aittir. Yani bir senedin teminat senedi olduğunu ileri süren taraf bunu yazılı bir belge ile ispatlamalıdır. İspat yükü kendisinde olan davacı yanca bu hususta yazılı bilgi ve belge sunmadığı anlaşılmakla; davanın reddine davalı lehine koşulları oluşmayan tazminat isteminin de reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Kötü niyet tazminat koşulları oluşmadığından davalı vekilince talep olunan kötü niyet tazminat talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 121.936,95-TL nispi karar ve ilam harcından 615,40-TL peşin alınan harcın mahsubu ile artan 121.321,55-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 618.206,31-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
8-Davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine,
9-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı davacının yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/07/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır