T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/316 Esas
KARAR NO : 2025/334
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/05/2024
KARAR TARİHİ : 15/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve ... (eski ...) sayılı “3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulduğunu, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan “...”nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27/09/2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlenmiş bulunduğunu, davalının kendisine ait ... plakalı aracı ile 09.06.2022 ve 27.06.2022 tarihleri arasında müvekkili şirket tarafından işletilen ...otoyolundan ücret ödemeksizin, ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlerinin ödenmemesi üzerine davalı/borçlu aleyhine ... 2.İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının borcunun bulunmadığı iddiası ile borcun tamamına itiraz ettiğini beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; davanın kabulü ile ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline, alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına, davalı/borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalıya yasaya uygun olarak tebligat yapılmış olmasına karşın, davayı takip etmediği gibi yazılı bildirimde de bulunmadığından, HMK'nın 128.maddesi hükmü gereğince davayı inkar ettiği varsayılmıştır.
KANITLAR /
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacı şirketin ticaret sicil kaydı celbedilmiş, davalı şirketin İTO kaydı çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, dava konusu ... plakalı aracın malik ve ruhsat bilgileri ile trafik tescil kayıtları ile ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmış ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin 05/12/2024 tarihli duruşmanın (3) numaralı ara kararı ile; ''...davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK mahkememizce re'sen seçilecek bir uzman hesap bilirkişisi marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Taşımacılık Uzmanı Makbule Gültekin tarafından tanzim edilen 02/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği,
- 6001 sayılı kanunda geçiş yapan araçlara geçiş sırasında mesaj veya uyarı verme gibi bir mecburiyetin bulunmadığı,
-Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerektiği, davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği,
- 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edileceği,
- Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 3 adet geçişe ait tüm geçiş üntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği,
-Davaya konu ... plaka sayılı aracın ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 09.06.2022 ile 27.06.2022 tarihleri arasında davalı şirket adına kayıtlı olduğu,
-... plaka sayılı araç için bildirilen 3 adet geçişin “ihlâlli geçiş” olduğu,
-... plaka sayılı araca ait 3 adetlik “ihlâlli” geçiş için:
369,50 TL geçiş ücret, 1.478,00 TL 4 katı ceza olmak üzere toplam 1.847,50 TL olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu Mahkememizce dosya kapsamına uygun, teknik açıdan yeterli, denetime açık ve bilimsel verilere dayalı görülerek hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.Maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.
... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyanın UYAP üzerinden dosyamız arasına alındığı ve takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı/borçlu hakkında toplam 1.847,50-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalının yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nun 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
HMK'nun 320/2.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının davalıdan ihlalli geçişler sebebiyle; geçiş ücreti ile 6001 Sayılı Kanunun 30/5 fıkrasında belirtilen geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza nedeniyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise varlığı ve miktarı ile davalı tarafından icra takibine vaki itirazın haklı olup olmadığı ve davacının icra-inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Medeni Yasa'nın 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." Medeni Yasa'nın bu hükmü 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası'nın 190. maddesi 1. fıkrasında bir başka biçimde yinelenmiş olup; " İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir" denilmiştir. Bu bağlamda kural olarak davanın taraflarından her biri iddiasını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.
İddia, savunma, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre; davacı tarafından, davalıya ait ... plakalı araç ile 09.06.2022 ve 27.06.2022 tarihleri arasında geçiş ücreti ödemeksizin kendisinin işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarından ihlâlli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği iddiasıyla davalı aleyhine toplam1.847,50-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle davalı/borçlu aleyhine takip başlatıldığı, davalının davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığı gerekçesiyle savunduğu, bu nedenle davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan takip, davacı şirketin işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarından davalıya ait aracın ihlâlli geçiş yapması nedeniyle ödenmeyen köprü ve otoyol geçiş ücretinin tahsili istemine ilişkin, eldeki dava da davacı tarafından davalı aleyhine ödenmeyen köprü ve otoyol geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davaya konu icra takibine konu edilen alacağın yasal dayanağı 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5.maddesinde düzenlenmiştir. Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5.maddesinde; ''4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.'' hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/05/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Mahkememizce teknik açıdan yeterli, denetime açık, bilimsel verilere dayalı görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere; dava dosyasında bulunan CD içerisindeki bilgilerin incelenmesinde davaya konu ... plaka sayılı aracın 09.06.2022 ve 27.06.2022 tarih aralığında 3 adet ihlalli geçiş gerçekleştirdiği, ihlalli geçiş sonucu oluşan miktarın toplam 1.847,50-TL olduğu, ihlalli geçiş dökümleri ve fotoğraflarının bire bir örtüştüğü, köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği ve HGS/OGS hesaplarında da yeterli bakiyenin bulunmadığı, davacı taraf tarafından ödemesiz geçişlerin yapıldığı tarihi izleyen 15 gün içerisinde geçiş ücretinin usulünce ödenmemesi halinde geçiş ücretine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesinde "4046, 3465 ve 3996 sayılı" kanunlar çerçevesinde yapılan hesaplamaya göre 1.847,50-TL geçiş ücreti ve gecikme bedeli alacağının olduğunun Mahkememizce de tespit edildiği, davalının davaya konu 09.06.2022 ve 27.06.2022 tarihleri arasında sahibi olduğu dava dilekçesinde belirtilen plakalı aracın davacının işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarını kullanmadığı yönünde de iddiasının olmadığı nazara alınarak Mahkememizce davanın kabulüne, davalı tarafından ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yapılan itirazın iptali ile takibin, takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, davacının alacağı likit nitelikte olup, davalının itirazında haksız bulunduğu anlaşıldığından İİK'nun 67/2.maddesi hükmü gereğince takdiren kabul edilen miktarın %20'si oranında icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın KABULÜNE, davalı tarafından ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takibine yapılan itirazın iptali ile takibin, takipteki diğer koşullarla birlikte devamına,
2-Davalının hükmolunan 1.847,50-TL'nin %20'si oranında (369,50-TL) icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına, bu tutarın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 615,40-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.847,50-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvuru harcı ve 5.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 612,00-TL posta gideri olmak üzere toplam 6.467,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri ve yatırılan delil avansı bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
8-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin huzurunda, davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/05/2025
Katip
¸
Hakim
¸