T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/725 Esas
KARAR NO : 2025/253
DAVA : İstirdat
DAVA TARİHİ : 14/11/2023
KARAR TARİHİ : 17/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafça müvekkilleri aleyhine ... Banka Alacakları İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyası ile başlayan takip dosyası kapsamında, borçluları ... , ... , ... Ltd. Şti olan Müvekkil ... Tic. Ltd. Şti emrine düzenlenmiş ve son yetkili hamili Davalı olan 2.500.000,00.TL bedelli , 28/05/2018 düzenleme, 22/09/2023 vade tarihli bononun 127.074,88.TL lik kısmının tahsili için kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe geçilmiştir. Takip dosyası kapsamında öncelikle İİK 72. Maddesi uyarınca "icra veznesine yatan paranın davalıya ödenmemesi" için ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin...D.İş sayılı dosyası kapsamında yaptıkları başvuru neticesinde Mahkemenin makul olan süre içinde tedbir kararı verememesi ve de bu süreç içinde takibin kesinleşmesi nedenleri ile sonuçsuz kalmış ve de müvekkili şirket haciz tehdidi altında takip dosyasına 150.309,16.TL tutarında ödeme yaptığını, takip dosyasına ödenen paranın icra müdürlüğünce davalıya ödendiğini, yapılan ödeme sonrası arabulucu hukuki yoluna gidilmiş fakat uzlaşma sağlanamadığını, takip dosyasına konu olan bono nedeni ile müvekkilininin davalı-alacaklıya her hangi bir borcu bulunmadığını, bu nedenle davalıya ödenen paranın istirdadına karar verilmesi gerektiğini, davaya konu takibe dayanak bononun davalı ile müvekkil Dekotek şirketi arasında imzalanan kredi sözleşmesi kapsamında oluşacak kredi borçlarını teminen düzenlendiğini ve "vade tarihi boş bir şekilde" davalıya teslim edildiğini, kredi sözleşmesinde müvekkili şirketin Kredi Sözleşmesi kapsamında onaylanan kredi tutarının 750.000,00.TL lik kısmının kullanımı için davalıya hitaben 27/07/2018 tarihli dilekçe ile başvurduğunu, kredinin kullanılması aşmasında kredi borcunun ödenmesi için Müvekkil tarafından davalıya toplam 927.268,27.TL tutarında ve borçlusu müvekkili olan müşteri çeklerinin teslim edildiğini, kredi borcuna mahsuben teslim edilen çeklerin tamamının davalı tarafça tahsil edildiğini, teslim edilen çek bedelleri ile kullandırılan kredinin mahsubu sonucu müvekkilinin kredi borcunun tamamının ödendiğini, ayrıca davalı tarafça tahsil edilen çek bedellerinin kredi borcunu aşan kısmı olan 173.230.00.TL tutarındaki paranın da Müvekkilinin talebi ile Müvekkiline ait ... hesabına Davalı tarafça eft yolu ile gönderildiğini, davalıya olan kredi borcunun 13/12/2018 tarihli müşteri çeklerinin davalı tarafça tahsili ile tamamen ödendiğini, 13/12/2018 tarihli müşteri çekinin ödenmesi ile birlikte davalıya her hangi bir kredi borcumuz kalmadığını, bu nedenle kredi borcunun teminatı olarak alınan takibe konu bono da bedelsiz hale geldiğini, kredi borcunun 13/12/2018 tarihinde kapatılmasından yaklaşık 4 Yıl 9 ay sonra davalı tarafça müvekkillerine gönderilen ... 21. Noterliğince onaylı... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamede davalının, kredi borcumuzun ödenmediğinden bahisle hesabın kat edildiğini ve bakiye 120.819,84.TL nin bir gün içinde ödenmesini aksi halde yasal yollara başvurulacağını Müvekkile ihtar ettiğini, yine aynı ihtara takiben iş bu davaya konu takibe dayanak bono ile ilgili ödememe protestosu da adı geçen noterlik tarafından Müvekkiline gönderildiğini, müvekkil gönderilen ihtarnameye karşı ... 9. Noterliğince onaylı ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile davalıya verdikleri cevapta davalıya her hangi bir borçları olmadığının bildirildiğini belirterek, tüm talepleri yönünden fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davalıya takip dosyası kapsamında ödenen 150.309,16.TL Tutarındaki paranın, ödeme tarihi olan 13/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davalının takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkumiyetine bu tazminatın davalıdan alınarak tarafımıza ödenmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kredi müşterisi/dosya borçlusu davacı firmaya 28/05/2018 tarih 2.500.000,00-TL GKS ve 28/05/2018 tarih 500.000,00-EURO bedelli GKS ler imzalandığını ve aynı kredi sözleşmelerinde de ..., ... ve ... Tic. Ltd. Şti. müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığını, kredi müşterisi olan ... tarafından, lehtarı yine ... olan ve senet borçluları ..., ... İmalt. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve ... olduğu bir adet 2.500.000,00-TL bedelli munzam senet ... tarafından müvekkili bankaya verildiğini, 27/07/2018 tarihinde ... müşteri firma tarafından müvekkili bankaya müracaatla 750.000,00-TL tutarlı rotatif kredi kullanımı için talimatla talep gönderildiğini, kredi kullandırılmış ve yine aynı gün kredi borcuna mahsup edilmek üzere temlik cirosu ile bir takım çekler bankaya teslim edilmiştir ki bu durum davacı yanın da dava dilekçesinde ikrarındadır, davacı yanın, kredi borcuna mahsuben vermiş olduğu çeklerin tahsilinin faizine de şamil olacağını bilen davacı yanın ancak 05/11/2018 tarihinde çektiği ihtar ile faiz tahsilatına zımnen verilen muvafakatini geri aldığını, konkordato geçici mühlet ve uzayan süreler ile kesin mühlet kararına kadar da çek bedellerinin ferileri ile borca mahsup edileceğini, tacir olan davacı yan bilgisi ve onayı dahilinde olduğunu, çek bedellerinin borca mahsup edilmesi dava konusu olmayıp, rotatif kredi nedeniyle işlemiş faiz ve faizin gider vergisinin tahsil edilmiş olması dava konusu edildiğini, kredinin kullandırım tarihi olan 27/07/2018 tarihi olup, geçici mühlet kararının verildiği tarih olan 13/09/2018 tarihine kadar faiz işlendiğini, bu tarihler arasında faiz işlemesine hukuki bir engel bulunmadığı gibi, kredi borcuna mahsup edilmek üzere bankaya teslim edilen çeklerden elde edilen tahsilatın, kredi ana para borcu ile faizine şamil olmadığını düşünmek hayatın olağan akışına ters olduğu gibi, bankacılık faaliyetlerine de aykırı bir durum yaratmış olacaktır ki, banka faizsiz kredi kullandıramayacağını, kredi borcuna mahsup edilmek üzere davacı yan tarafından bankaya verilen çeklerin aynı zamanda işleyecek olan faize de şamil olduğunu, faiz ödemesine ilişkin verilmiş olan zımni muvafakatin geri alınması 15/11/2018 tarihli ihtarnamesi ile ve ancak ihtarnamenin tebliğ tarihi ile hüküm doğuracağı ve geçmişe etkili olmayacağı dikkate alındığında, bankanın faiz ve faizin gider vergisini tahsil etmesinde hukuki bir engel olmadığı da görüleceğini, Yine davacı yanın müvekkil bankadan haksız olarak tahsil ettiği tutarın olan 02/01/2019 tarih, 03/01/2019 valör, çek tahsilatının 9.131,73-TL'si ana para borca mahsup edilmiş olmasına rağmen, bu tutarın faiz gibi görülerek davacı yanın takibine konu edilmesi ile haksız olarak müvekkil banka tarafından davacı yana ödenmek zorunda kalındığını, 05/11/2018 tarihli ihtarname ile faiz tahsilatına yapılan itirazla, kredi borcuna mahsup edilmek üzere verilen çekler ile verilen zımni muvafakatin geri alınmasından önce, 02/10/2018 tarih, 03/10/2018 valör, (3 adet çek) çek tahsilatı toplamı 75.228,70-TL tahsilattan, 32.185,70-TL ana para borcuna mahsup edilmesi ile, dava konusu olan kalan bakiyeden, , 40.898,75-TL Faiz + 2.044,94-TL nin, faizin gider vergisine mahsup edilmesinde de hukuka aykırı bir durum olmadığını, 22/01/2019 tarihinde davacı yan, müvekkil bankaya karşı ... 9. İcra Dairesi ... Es. dosyadan ...numaralı hesaptan 02/10/2018 ve 02/01/2019 tarihleri arasındaki tahsilatlar üzerinden kesilen faiz ve vergi tutarlarının iadesi için 77.190,54 TL üzerinden adi takip başlattığını, 31/01/2019 tarihinde banka tarafından takibe itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, 08/02/2019 tarihinde de bakiye çek tahsilatlarından kalan 173.230,00-TL ... firması hesabına EFT yapıldığını, 13/02/2019 tarihinden başlamak üzere konkordato mahkemesinin bir yıllık kesin mühlet kararı verdiğini, müvekkili bankanın, davacı yanın açmış olduğu takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, 04/05/2019 tarihinde davacı yan tarafından ... 10. Asliye Ticaret Mah. ... Es. dosyadan itirazın iptali davası açtığını ve yapılan yargılama sonucunda, geçici mühlet döneminde tahsilatların yapıldığı, mühlet kararının verilmesinden önceki döneme ait borçların ödenmesi yasağının bulunduğu, Konkordato sürecinde bulunan işletmenin bilgisi dışında ve davacı şirketin herhangi bir talimatı olmaksızın yapılan tahsilatların hukuki dayanaktan yoksun bulunduğu, şeklinde verilen bilirkişi raporu doğrultusunda hatalı hüküm kurulduğunu, kredi geri ödemeleri ve ferilerine mahsup edilmek üzere müvekkil bankaya verilen çeklerin ve ferilerinin tahsilinin davacı yanın zımni muvafakati ile olduğunu, konkordato mühlet süreçleri içinde, davacı yan hesabının kat edilmediğini, herhangi bir temerrüt ihtarı da çekilmediği gibi, hakkında açılmış bir icra takibi de olmadığını, hal böyle iken, canlı bir ROTATİF kredi ve dönemsel olarak uygulanan faiz ve faizin gider vergisini, bankanın tahsil etmesinde, muvafakatin geri alınmasına kadar hukuki engel olmayacağını, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Uyuşmazlık ... Banka Alacakları İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyası kapsamında davalıya ödendiği iddia edilen 150.309,16.TL tutarındaki paranın, ödeme tarihi olan 13/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi ile davalının takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkumiyetine karar verilmesi istemlerine ilişkindir.
Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, kredi sözleşmesi, kredi kullanımı başvuru dilekçesi, ticari defter kayıtları, çek listesi, ihtarnameler, konkordato kararı,...2. Asliye Ticaret Mahkemesinin... E. Sayılı dosyası, ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası, ... Banka Alacakları İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyası, bilirkişi kök ve ek raporları delil olarak değerlendirilmiştir.
HMK'nın 266/1. maddesi gereği dosyanın bir bankacılık ve finans uzmanı bir mali müşavir bilirkişi heyetine tevdi ile mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; ... Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasına yapılan ödemenin istirdatı talebi yönünden hazırlanan 06.06.2024 tarihli bilirkişi kök raporunda; Davacı ... Ltd. Şti.'nin 2018-2019-2020 yılları ticari defterlerin TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davalı ... A.Ş. “nin 2018-2019-2020-2021-2022-2023 yılları ticari defterlerin TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davacı ...Tic. Ltd. Şti.ile davalı banka arasında, 28.05.2018 tarihli 2.500.000,00TL Genel Kredi Sözleşmesi imzalanmış olduğu, söz konusu sözleşme de ... Tic. Ltd.Şti'nin 28.05.2018 tarihinde müteselsil kefil olduğu, ... ve ...'nın da 28.05.2018 Tarihinde aynı sözleşmeye müteselsil kefil sıfatı ile imza attığının görüldüğü, 28.05.2018 tarihli 500.000,00EUR Genel Kredi Sözleşmesi imzalanmış olduğu, söz konusu sözleşme de ...Ltd. Şti'nin 28.05.2018 tarihinde müteselsil kefil olduğu , ... ve ...'nın da 28,05.2018 Tarihinde aynı sözleşmeye müteselsil kefil sıfatı ile imza atığının görüldüğü, dosyaya sunulmuş herhangi bir teminata rastlanmamış olup, dava konusu krediye ait maddi bir teminat olmadığı, davacı ... Tic. Ltd. Şti. ile davalı ... Bank A.Ş. arasında imzalanan sözleşmelere istinaden firmaya; BCH kredisi kullandırıldığı, davalı ... Bank A.Ş. davacı ...Tic. Ltd. Şti .ve kefiller adına ... tarihinde ... 21. Noterliği aracılığı ile ... yevmiye numaralı ihtarname keşide ettiği, gönderilen ihtarnamenin, dosya içerisinde Davacı ... ve Kefil ... ve ... adına gönderilen ihtarname alındıları görülmediği, Sadece Kefil ... Ltd. Şti.ne gönderilen ihtarname alındığısı görümüş, alındı belgesinin 28.09.2023 tarihinde işyerinde daimi çalışanına teslim edildiği, dava konusu, borçlu ... Şti.'nin talimatına istinaden 27.07.2018 tarihinde 750.000,00TL Rotatif/BCH Kredisi kullandırıldığı, kullandırım faiz oranının 426,50 olduğu, kredinin teminatı olarak toplam 828.183,27TL tutarında 30 adet çek teslim alındığı, teminata alınan 30 adet çeklerin vadelerinde tahsil edildiği , davacı ve davalı ticari defterlerinde kayıt edildi ...numaralı Kredi hesap hareketleri incelendiğinde; Davacı ... Tic. Ltd. Şti. firmasının 27.07.2018 tarihinde kullanmış olduğu 750.000,00TL Rotatif kredisine istinaden 31.08.2018 tarihinde 60.500,00TL, 05.09.2018 tarihinde 74.000,00TL ve 13.09.2018 tarihinde 29.585,00TL tahsilat yapıldığı 13.09.2018 Geçici Mühlet tarihi itibariyle kalan anapara riskin 585.915,00TL olduğu, Davacı ... Bank A.Ş.nin, Davalı ... Tic. Ltd. Şti'den 13.09.2018 Geçici mühlet tarihi itibariyle 585.915,00TL Anapara, 25.485,27TL Akdi Faiz, 1.274,26TL BSMV ile toplam 612.674,53TL alacaklı olarak hesaplandığı, Geçici Mühlet tarihi sonrasında davacı.. Tic. Ltd. Şti Kredi hesabından 18.09.2018-02.01.2019 tarihleri arasında kalan anapara riskin (585.915,00TL) tahsil tahsilat gerçekleştiği kredi hesabına bağlı 9255 20070845 2 nolu Faiz tahakkuk hesabından; toplam 65.455,77TL faiz ve ferileri tahsil edildiği, 13.09.2018 Geçici Mühlet tarihine kadar işleyen 26.759,53TL Faiz ve feriler düşüldüğünde 38.696,24TL fazla faiz tahsil edildiği bildirilmiştir.
Dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii ile davalı vekilinin itirazları değerlendirilerek alacak(istirdat) talebi yönünden hazırlanan 06/09/2024 tarihli 1. ek raporda, davacı firmanın davalı bankadan 27.07.2018 tarihinde 750.000.00TL Çek karşılığı rotatif kredi kullanıldığı, Krediye karşılık bankaya toplamda 992.268,27TL lik 37 adet çek verildiği, 13.09.2018 Geçici Mühlet tarihine kadar 7 adet çek ile toplam 164.085,00TL tahsil edildiği, kök rapordaki hesaplamamızda bir değişiklik bulunmadığı, davacı ...A.Ş.nin, Davalı ...Tic. Ltd. Şti'den 13.09.2018 Geçici mühlet tarihi itibariyle 585.915,00TL Anapara, 25.485,27TL Akdi Faiz, 1.274,26TL BSMV ile toplam 612.674,53TL alacaklı olacağı, krediye karşılık verilen diğer 30 adet 828.183,27TL çeklerin de vadesinde tahsil edildiği, tahsil edilen toplam 828.183,27TL çekden 612.674,53TL kalan kredi borcu tahsil edildiğinde 215.508,74TL davacı firma lehine fazla bakiye kalacağı, davalı bankanın 08.02.2019 tarihinde davacının diğer banka hesabına 173.230,00TL eft gönderildiği, bu durumda; 15.508,74- 173.230,00- 42.278,74TL| fazla bakiye kalacağı, 22 adet çekten 20TL çek masrafi tahsil edildiği (Toplam 440,00TL) 2.262,50TL Kredi kullandırım aşamasında kullandırım masrafi tahsil edildiği, 464,00TL Noter masrafi ile toplam 3.166,50TL kredi gideri bulunduğu, 42.278,74-3.166,50— 39.112,24TL davacı bankanın 39.112,24TL alacaklı olacağı, davalı vekili 01.07.2024 tarihli İtirazları incelendiğinde; kök raporda tespitlerimizde itirazda belirtilen 9.131,73TL krediye mahsup edilerek hesaplandığı, dava konusu davacı firmanın Konkordato telep etmiş olmasından dolayı 13.09.2018 tarihinde 3 aylık Geçici Mühlet Kararı verildiği ve kök raporda da belirtildiği üzere 28/2/2018 tarihinde kabul edilen 7101 sayılı İcra Ve İflâs Kanunu Ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun; MADDE 22- 2004 sayılı Kanunun 294. Maddesi hükmü maddesi ve 7.C. Yargıtay 15. HD., E. ... K.... kararı doğrultusunda Geçici Mühlet Tarihi itibariyle faiz işlemesinin bu durumda 13.09.2018 Geçici Mühlet tarihi itibariyle faiz işlemesi duracağından, davalı bankanın fazladan 39.112,24TL faiz tahsil ettiği tespit edildiği bildirilmiştir.
Dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii ile taraf vekillerinin itirazları değerlendirilerek ve kök rapor ile ek rapor arasındaki miktarlar arasındaki fark gerekçelendirilip açıklanarak alacak(istirdat) talebi yönünden hazırlanan 03/01/2025 tarihli 2. ek raporda; kök rapor tanziminde 38.696,24 TL söz konusu alacak tutarının hesaplanmasında eksik hesaplama tespit edilmiş olup, 2.rapordaki tespit üzerinde bir değişiklik görülmediği, dosya içerisinde ve dosyaya eklenen hesap ve çek dökümleri yeniden incelendiğinde; davacı firmanın davalı bankadan 27.07.2018 tarihinde 750.000,00TL Çek karşılığı rotatif kredi kullanıldığı, Krediye karşılık bankaya toplamda 992.268,27TL lik 37 adet çek verildiği, 13.09.2018 Geçici Mühlet tarihine kadar 7 adet çek ile toplam 164.085,00TL tahsil edildiği, davacı ... Bank A.Ş.nin, Davalı ... Tic. Ltd. Şti'den 13.09.2018 Geçici mühlet tarihi itibariyle 585.915,00TL Anapara, 25.485,27TL Akdi Faiz, 1.274,26TL BSMV ile toplam 612.674,53TL alacaklı olacağı, krediye karşılık verilen diğer 30 adet 828.183,27TL çeklerin de vadesinde tahsil edildiği, tahsil edilen toplam 828.183,27TL çekden 612.674,53TL kalan kredi borcu tahsil edildiğinde 215.508,74TL Davacı firma lehine fazla bakiye kalacağı, davalı banka tarafından 08.02.2019 tarihinde davacının diğer banka hesabına 173.230,00TL eft gönderildiği, bu durumda;
215.508,74-173.230,00= 42.278,74TL fazla bakiye kalacağı, söz konusu masraf tutarlarının alınabileceğine kanaat getirmesi durumunda toplam tutarın 39.112,24 TL olacağı, 22 adet çekten 20TL çek masrafının tahsil edildiği (Toplam 440,00TL), 2.262,50TL Kredi kullandırım aşamasında kullandırım masrafi tahsil edildiği, 464,00TL Noter masrafi ile toplam 3.166,50-TL kredi gideri bulunduğu, 42.278,74-3.166,50=39,112,24TL davacı bankanın 39.112,24TL alacaklı olacağı tespit edildiği, itiraza konu edilen takip dosyasının değerlendirilmesi ve takdirinin Mahkemeye ait olacağı bildirilmiştir.
TMK'nın 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." HMK'nın 190. maddesi gereğince de, "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir."
Menfi tespit ve istirdat davalarında ispat yükü, kural olarak davalı tarafa (alacaklıya) düşer; fakat davacıya (borçluya) düştüğü hâller de vardır; davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukukî ilişkiyi (meselâ borcu) sadece inkâr etmekle yetinmekte ise, yani bu hukukî ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer. Çünkü hukukî ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (6100 sayılı HMK m. 190; 4721 sayılı TMK m. 6). Fakat, alacaklının dayandığı senedin karşılıksız olduğunu ispat yükü, davacıya (borçluya) düşer. Bunun gibi, davacı (borçlu), davalının (alacaklının) iddia ettiği alacağın ödeme, ibra ve takas gibi bir nedenle son bulduğunu ileri sürerse, bu iddiayı ispat yükü de davacı borçluya düşer (Kuru, El Kitabı, s. 370 ilâ 372). 6100 sayılı HMK'nın 209. maddesi uyarınca; adi bir senetteki yazı veya imza inkâr edildiğinde, bu konuda bir karar verilinceye kadar, o senet herhangi bir işleme esas alınamaz. Öte yandan, sözleşmedeki imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti bunu iddia eden alacaklıya aittir (Yargıtay HGK'nın 26/04/2006 tarih ve... E., ...K. sayılı ilamı).
Tüm bu genel açıklamalar dikkate alınarak toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; iş bu davada ispat yükü davalı bankaya fazla ödeme yapıldığı iddiasıyla temel borç ilişkisini değiştiren davacı tarafta olup, davacı tarafça davaya konu takibe dayanak bononun davalı ile davacı ... şirketi arasında imzalanan kredi sözleşmesi kapsamında oluşacak kredi borçlarını teminen düzenlendiği ve vade tarihi boş bir şekilde davalıya teslim edildiği, kredi sözleşmesinde davacı şirketçe kredi sözleşmesi kapsamında onaylanan kredi tutarının 750.000,00.TL'lik kısmının kullanımı için davalıya hitaben 27/07/2018 tarihli dilekçe ile başvurulduğu, kredinin kullanılması aşmasında kredi borcunun ödenmesi için davacı tarafından davalıya toplam 927.268,27.TL tutarında ve borçlusu davacı şiket olan müşteri çeklerinin teslim edildiği, kredi borcuna mahsuben teslim edilen çeklerin tamamının davalı tarafça tahsil edildiği, teslim edilen çek bedelleri ile kullandırılan kredinin mahsubu sonucu davacı şirket tarafından kredi borcunun tamamının ödendiği, ayrıca davalı tarafça tahsil edilen çek bedellerinin kredi borcunu aşan kısmı olan 173.230.00.TL tutarındaki paranın da davacı şirketin talebi ile davacı şikete ait ... hesabına davalı tarafça eft yolu ile gönderildiği, davalıya olan kredi borcunun 13/12/2018 tarihli müşteri çeklerinin davalı tarafça tahsili ile tamamen ödendiği, 13/12/2018 tarihli müşteri çekinin ödenmesi ile birlikte davalıya her hangi bir kredi borcunun kalmadığı, bu nedenle kredi borcunun teminatı olarak alınan takibe konu bononun da bedelsiz hale geldiği, kredi borcunun 13/12/2018 tarihinde kapatılmasından yaklaşık 4 Yıl 9 ay sonra davalı tarafça davacıya gönderilen ... 21. Noterliğince onaylı ...tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamede davalının, kredi borcunun ödenmediğinden bahisle hesabın kat edildiğini ve bakiye 120.819,84.TL'nin bir gün içinde ödenmesini aksi halde yasal yollara başvurulacağını davacıya ihtar ettiği, yine aynı ihtara takiben iş bu davaya konu takibe dayanak bono ile ilgili ödememe protestosunun da aynı noterlik tarafından davacıya gönderildiği, gönderilen ihtarnameye karşı davacı tarafça ... 9. Noterliğince onaylı... tarih ve ... yevmiye numaralı cevabi ihtarname tanzim edildiği ve tüm bu sürecin sonunda .. Banka Alacakları İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyası kapsamında davalıya 150.309,16 TL tutarında ödeme yapılmak zorunda kalındığı, ileri sürülmüş olup bu kapsamda yapılan incelemede; 01/09/2024 tarihli 2. Ek bilirkişi raporunda dosya içerisinde ve dosyaya eklenen hesap ve çek dökümleri tetkik edilmiş olup, davacı firmanın davalı bankadan 27.07.2018 tarihinde 750.000,00TL çek karşılığı rotatif kredi kullanıldığı, krediye karşılık bankaya toplamda 992.268,27TL lik 37 adet çek verildiği, 13.09.2018 geçici mühlet tarihine kadar 7 adet çek ile toplam 164.085,00TL tahsil edildiği, davacı ... Bank A.Ş'nin, davalı ... Tic. Ltd. Şti'den 13.09.2018 geçici mühlet tarihi itibariyle 585.915,00TL anapara, 25.485,27 TL akdi faiz, 1.274,26 TL BSMV ile toplam 612.674,53TL alacaklı olacağı, krediye karşılık verilen diğer 30 adet 828.183,27TL çeklerin de vadesinde tahsil edildiği, tahsil edilen toplam 828.183,27TL çekden 612.674,53TL kalan kredi borcu tahsil edildiğinde 215.508,74 TL davacı firma lehine fazla bakiye kalacağı, davalı banka tarafından 08.02.2019 tarihinde davacının diğer banka hesabına 173.230,00TL eft gönderildiği, bu durumda;
215.508,74-173.230,00= 42.278,74TL fazla bakiye kalacağı, 22 adet çekten 20,00 TL çek masrafının tahsil edildiği (Toplam 440,00TL), 2.262,50 TL kredi kullandırım aşamasında kullandırım masrafi tahsil edildiği, 464,00 TL noter masrafi ile toplam 3.166,50-TL kredi gideri bulunduğu, (bu durumda :42.278,74-3.166,50=39,112,24 TL) davacı bankanın 39.112,24TL alacaklı olacağının tespit edildiği bildirilmiştir. Mahkememizce aldırılan 03/01/2025 tarihli 2. Ek bilirkişi raporunun denetime açık, yeterli, objektif ve hüküm kurmaya elverişli olması gerekçeleriyle anılan bilirkişi raporuna itibar edilmiştir. Bilirkişi raporuna taraf vekillerinin teknik nitelikte olmayan itirazlarının dosya kapsamı ile örtüşmemesi de dikkate alınarak taraf vekillerinin dosya kapsamındaki itirazlarına itibar edilmemiştir.
Yukarıda detayları ile izah olunduğu üzere davacı firma yönünden üzerinde bulunan ispat yükünü yerine getirdiği ve fazla ödeme iddiasını ispat ettiği kanaatine varılmıştır. Davalı banka yönünden ise cevap dilekçesinde davacı yan tarafından ... 10. Asliye Ticaret Mah....Es. dosyadan itirazın iptali davası açıldığı ve yapılan yargılama sonucunda, geçici mühlet döneminde tahsilatların yapıldığı, mühlet kararının verilmesinden önceki döneme ait borçların ödenmesi yasağının bulunduğu, konkordato sürecinde bulunan işletmenin bilgisi dışında ve davacı şirketin herhangi bir talimatı olmaksızın yapılan tahsilatların hukuki dayanaktan yoksun bulunduğu, şeklinde verilen bilirkişi raporu doğrultusunda hatalı hüküm kurulduğu, kredi geri ödemeleri ve ferilerine mahsup edilmek üzere müvekkil bankaya verilen çeklerin ve ferilerinin tahsilinin davacı yanın zımni muvafakati ile olduğu, konkordato mühlet süreçleri içinde, davacı yan hesabının kat edilmediği, herhangi bir temerrüt ihtarının çekilmediği ve hakkında açılmış bir icra takibi de olmadığı, hal böyle iken, canlı bir rotatif kredi ve dönemsel olarak uygulanan faiz ve faizin gider vergisini, bankanın tahsil etmesinde, muvafakatin geri alınmasına kadar hukuki engel olmayacağı vakıalarına isnat edilmesine rağmen davacının ispat edilen alacak iddiasının aksini ispata elverişli delil yahut emare sunulmadığı anlaşılmakla davalı tarafça ileri sürülen vakıaların ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle kısmen kabulü ile; 39.112,24-TL'nin ödeme tarihi olan 13/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.
Davacı tarafın tazminat talebi yönünden ise bir finans kuruluşu olan davalı bankanın icra dosyasına yapılan ödemenin borç tutarını aşıp aşmadığını bilmesi gerektiği basiretli bir tacir olmanın yanı sıra finans kuruluşlarının ağırlaştırılmış özen yükümlüğüne tabi olduğu da gözetilerek kötü niyet tazminatı talebinin kabulü gerektiği kanaatiyle hükmolunan takip tarihi itibariyle 39.112,24-TL'nin %20'si oranında 7.822,44-TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 39.112,24-TL'nin ödeme tarihi olan 13/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davacının kötü niyet tazminat talebinin İİK'nın 72/5. maddesi gereği kabulü ile takip tarihi itibariyle 39.112,24-TL'nin %20'si oranında 7.822,44-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 2.671,75-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 2.566,92-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 104,83-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 2.566,92-TL peşin harç 269,85-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.836,77-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 7,000,00-TL bilirkişi ücreti, 211,25-TL posta giderleri olmak üzere toplam 7.211,25-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren %26'sının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, %74'ünün davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, kabul ve red oranına göre 832,00-TL'sinin davalıdan, 2.368,00-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.17/04/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.*