T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/85 Esas
KARAR NO : 2025/297
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/06/2018
KARAR TARİHİ : 08/05/2025
Mahkememizin 09/07/2020 tarih, 2018/535 Esas ve 2020/411 Karar sayılı ilamının İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45.Hukuk Dairesinin 17/01/2024 tarih, ... Esas ve...Karar sayılı ilamı ile KALDIRILMAKLA,Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkilinin kendisine ait olan... plakalı aracı ile davalı şirkete, şehirler arası yolcu taşımacılığı hizmeti verdiğini, davalı tarafça ... adı verilen otobüs komisyon hesapları, satış sorgulama, rezerve sorgulama, bilet satış gibi işlemlerin tek bir noktadan yapılmasını sağlayan otomasyon sisteminin kullanıldığını, müvekkilinin çalıştığı süreç içerisinde davalı tarafa verilen hizmetler nedeniyle 50.000,00 TL alacağının biriktiğini, müvekkili tarafından davalı şirkete defalarca yapılan şifahi başvuruya rağmen ödeme konusunda herhangi bir sonuç alınamadığını, müvekkilinin hiçbir onayı, izni, muvafakati olmadan ödenmesi gereken borç miktarının ...Şubesine gönderildiğine dair şifahi olarak bilgi verildiğini, müvekkilinin olnayı ve talimatı olmadığından ... Şubesine yapılan ödeme ile davalının borçtan kurtulmasının mümkün olmadığını, ... 14. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edilerek alacak tutarının ödenmesinin talep edildiğini, davalıya yapılan tüm müracaatlar sonuçsuz kaldığı için ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, davalının haksız yere ödeme emrine itiraz ederek icra takibini durdurduğunu beyan ederek itirazın iptali ile asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davacı iddialarının gerçeği yansıtmadığını, müvekkili şirketin kullanmış olduğu ... sisteminin otobüs komisyon hesapları, satış sorgulama, rezerve sorgulama, bilet satış gibi işlemlerin tek bir noktadan yapılmasını sağlayan bir otomasyon sistemi olduğunu, bu sistemin aynı zamanda kullanıcı otobüslere şirketin bünyesindeki hak edişleri karşılığında anlaşmalı noktalardan ... sistemini kullanarak araca ikram, yakıt almaları ve aracın diğer giderlerini karşılamaları amacıyla bakiye yüklenmesi imkanı sağladığını yani araç işleten şirketlere sözleşmeden doğan vadeleri beklenmeksizin anında nakit yerine kullanım imkanı verdiğini, davacı ile ... yetkilisi ...'ın anlaşması sonucu davacı tarafından kullanılan yol güzergahında ... kart kullanabileceği uygun yer olmaması ve ödeme sürelerini beklemeden doğrudan ödeme almak istemesi nedeniyle ... yüklemelerinin .... Şubesi hesaplarına yapılmasını talep ettiklerini, bu hususta davacının müvekkil şirket çalışanlarına da telefon yoluyla ulaşarak talebini tekrar ettiğini, aralarındaki anlaşmaya göre aktarılan ... yüklemeleri sonucu davacının bu bakiyeyi ...'dan nakit bir şekilde aldığı bilgisinin müvekkiline sözlü olarak iletildiğini, ... 14. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde 50.000 TL ... bakiyesininin 30.377 TL'lik kısmını ... şubesinden nakit olarak tahsil ettiği yönündeki beyanı da dikkate alındığında ... Şubesi ile davacı arasındaki uyuşmazlık sonucu davacı kalan bakiyeyi nakit olarak tahsil edemeyeceğini anlaması üzerine kötü niyetli bir şekilde müvekkili şirketten tahsil etmeye çalıştığını, ancak cevap dilekçesi ekinde sunulan e-mail silsilesinde de görüleceği üzere ... sistemindeki hakediş ödemelerinin davacı tarafın talebi doğrultusunda istediği şekilde gerçekleştirildiğini, davacının aktarılan bu bakiyeyi ...'dan nakit bir şekilde tahsil ettiği süreçte hiçbir itirazda bulunmadığını, taraflar arasında iş ilişkisinin devam ettiği süreçte aralarında güven bağı olması nedeniyle davacı tarafın telefonda vermiş olduğu onay ve daha önceki teamülleri gereğince ödemelerin yukarıda anlatıldığı gibi yapıldığını, davacının ... Şubesi tarafından söz konusu miktarların nakit olarak ödendiği süreçte yazılı onay vermediğine ilişkin hiçbir itirazın bulunmadığını, uyuşmazlık çıktığı anda yazılı onay vermediğini öne sürmesinin kötü niyetinin göstergesi olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
KANITLAR
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için, ayrıca davacının davalıdan ne şekilde ödeme aldığı ve ödemelerin davacı defter ve kayıtlarında ne şekilde gözüktüğünün tespiti için davacının 2017 yılı ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde mali müşavir bilirkişi marifetiyle bilirkişi incelemesi yapılmak üzere ... Nöb. ASHM(Asliye Ticaret Mahkemesi sıftıyla)'ne talimat yazılmış, 05/12/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafından davalı tarafa 2017 yılında 218.577,01-TL tutarında hizmet yapıldığı, buna ilişkin faturaların kesildiği, ticari defterler kayıtlarının nakit olarak yapıldığı, cari hesap takibin yapılmadığı, cari hesap tutulmaması sebebiyle kesilen fatura bedellerinin ne kadarının nakit ne kadarının ... hesabına aktarıldığının bilinemediği, davalının ödemelerin 50.000,00-TL tutarını ... Bölge İşletmesi hesabına gönderdiğini beyan ettiği, bu tutarın davacının hesaplarında görünmediği sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 09/07/2020 tarih, ...Esas ve ...sayılı karar sayılı ilamı ile; "Davanın REDDİNE..." karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine gönderildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45.Hukuk Dairesinin 17/01/2024 tarih,...Esas ve...Karar sayılı ilamı ile; "1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E....K. Sayılı 09/07/2020 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE..." karar verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği ve Mahkememizin 2024/85 Esas sayılı sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 06/06/2024 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; ''Davacının iddiası, davalının savunması, tüm dosya kapsamına göre, ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45.Hukuk Dairesinin 17/01/2024 tarih, ... Esas ve...Karar sayılı ilamı nazara alınarak DAVALININ VE DAVALI ŞİRKETİN ... BÖLGE İŞLETMESİ KAYITLARININ 2017 ve 2018 yılları Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde ... bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda SMMM bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 01/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-İncelenen davalı şirkete ait 2017 ve 2018 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığı ve davalı şirketin 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davalı şirketin 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil ni taşıdığı,
-Davalı ...'nin tarafına düzenlenen fatura bedellerini nakit olarak ödemesinden kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 09.02.2018 tarihi itibariyle davacı ...'na herhangi bir borcunun bulunmadığı,
-Davalı şirketin, ... olan ...Ltd. Şti'nin yetkilisi ...'a davacı yanın sahibi olduğu ... plakalı araçla ilgili olarak toplam 50.000,00 TL ödeme yaptığı,
Davacı ...'nun dava dilekçesinde yapılan ödemeyi ikrar ettiği, ancak onayı olmadan ödemenin yapıldığını iddia ederek icra takibine dayanak alacak miktarı bakiyesi olarak gösterdiği,
Talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere; Davacı yanın icra takip tarihi olan 09.02.2018 tarihi itibariyle davalı yandan borç/alacak bakiyesinin bulunmadığı, davacı yanın icra takip tarihinde talep ettiği alacak miktarını kendi ticari defter kayıtlarında ispat edemediği görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 21/11/2024 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; "Davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ve beyan ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdiine" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda SMMM bilirkişisi ...tarafından tanzim edilen 21/11/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
-Kök rapor düzenlendikten sonra dava dosyasına yeni bir bilgi ve belge ibraz edilmemesinden dolayı mali yönden kök raporda yer alan görüş ve kanaatinde herhangi bir değişikliğin bulunmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /
Dava, alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.
... 14.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyanın UYAP üzerinden dosyamız arasına alındığı ve incelenmesinde takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı/borçlu hakkında toplam 20.002,91-TL alacağın ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalının yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nun 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
HMK'nun 320/2.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; taraflar arasındaki sözleşme kapsamında, davalı tarafından muhtelif tarihlerde ...Şubesi'ne gönderilen toplam 50.000,00-TL ödemeden davacı tarafından tahsil edilen 30.377,00-TL'nin mahsubu ile davacının davalıdan bakiye alacağının varlığı ve miktarı, davacının iddia olunan bakiye alacağı için başlattığı takibe davalı tarafça vaki itirazın haklı olup olmadığı, davalının ...Şubesi'ne yaptığı ödemeler ile borcundan kurtulup kurtulmadığı, taraflar arasında davacı alacağının bu şekilde ödenmesine yönelik bir anlaşma bulunup bulunmadığı, temerrüt, işlemiş faiz ve inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Özel hukuka ilişkin bir uyuşmazlıkta, hâkim kural olarak, doğduğu iddia edilen bir hukuksal sonucun, gerçekten doğup doğmadığını belirleyebilmek için o hukuksal sonucu öngören hukuk kuralındaki olumlu veya olumsuz koşulların (öğe olayların), somut olarak ortaya çıkıp çıkmadıklarını kendiliğinden araştıramaz. O hukuksal sonucun doğduğunu iddia eden tarafın, gerçekleşmesi gereken koşulların, somut olarak gerçekleştiğini ispat etmesi gerekir. Genel ispat kuralı gereğince, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür (MK m.6). Bu bakımdan bir olguya bağlanan hukuksal sonuçtan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o olguyu ispat yükü altındadır (HMK m.190/1). Somut olayda ispat yükünün, çekişmeli olgulardan kendi lehine haklar çıkaran davacı taraf üzerinde olduğu kabul edilmiştir.
Toplanan deliller, bilirkişi raporları, yukarıdaki yasal düzenlemeler, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45.Hukuk Dairesinin 17/01/2024 tarih, ... Esas ve... Karar sayılı ilamı ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; eldeki davanın itirazın iptali davası olduğu ve işbu davalarda ispat külfetinin alacaklı olduğunu iddia eden davacı taraf üzerinde olduğu, Mahkememizce teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere davalı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedellerini nakit olarak ödemesinden kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 09.02.2018 tarihi itibariyle davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığı, davalı şirketin, ... Bölge İşletmesi olan ... Ltd. Şti'nin yetkilisi ...'a davacı yanın sahibi olduğu ... plakalı araçla ilgili olarak toplam 50.000,00 TL ödeme yaptığı, davacının dava dilekçesinde yapılan ödemeyi ikrar ettiği, ancak onayı olmadan ödemenin yapıldığını iddia ederek icra takibine dayanak alacak miktarı bakiyesi olarak gösterdiği, talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere; davacı yanın icra takip tarihi olan 09.02.2018 tarihi itibariyle davalı yandan borç/alacak bakiyesinin bulunmadığı, davacı yanın icra takip tarihinde talep ettiği alacak miktarını kendi ticari defter kayıtlarında ispat edemediği kanaatine Mahkememizce de varıldığından ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.
Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 615,40-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 241,59-TL'nin mahsubu ile bakiye 373,81-TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 20.002,91-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri ve yatırılan delil avansı bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-HMK.nun 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan delil avansından geriye kalan miktarın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin huzurunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/05/2025
Katip ...
¸
Hakim ...
¸