T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/115 Esas
KARAR NO: 2025/600
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 17/09/2018
KARAR TARİHİ: 18/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; 21/06/2014 tarihinde müvekkilinin yaya konumundayken dolmuş duraklarına yakın ... servisinin içerisinden çıkan plakasının ve marka modelini hatırlanamadığı kimliği meçhul olan bir aracın müvekkiline çarptığını, kaza sebebiyle müvekkilinin yaralandığını, müvekkili adına davalıya 20/07/2018 tarihinde başvuru yapılmasına rağmen çeşitli nedenlerle dava tarihine kadar taraflarına ödeme yapılmadığını beyanla davanın kabulü ile şimdilik 100,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100-00-TL maluliyet tazminatı olmak üzere toplam 200,00-TL tazminatın davalıdan başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, dava masrafları ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davacı vekili tarafından maluliyet tazminatına ilişkin olarak müvekkili kuruma başvuruda bulunulduğunu ve müvekkili kurum tarafından ... sayılı hasar dosyası oluşturulduğunu, müvekkili kurum tarafından, sorumluluğun yerine getirilebilmesi için ''Özürlülük ölçütü, sınıflandırması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporları hakkında yönetmelik çerçevesinde yetkili bir hastaneden alınacak, varsa trafik kazasından kaynaklanan kesin ve kalıcı arazlar ile bu arazlar ile ilgili maluliyet oranını gösterir sağlık kurulu raporu'' ve diğer ilgili evrakların gönderilmesinin talep edildiğini ancak davacı yan tarafından müvekkili kuruma geri dönüş sağlanmaksızın haksız yere dava açıldığını, müvekkili kuruma geçerli bir başvuru yapılmaksızın huzurdaki dava ikame edildiğinden davanın dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, öncelikle tespit edilemeyen aracın varlığının ve bu aracın kazaya sebebiyet verdiğinin somut delillerle ispatlanması gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun belirlenebilmesi için öncellikle aracın kusur durumunun tespiti gerektiğini, ... Hesabı’nın sorumluluğu kaza tarihi itibariyle sakatlık hallerinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası teminat limiti ile sınırlı olduğunu, 21.06.2014 tarihinde meydana geldiği belirtilen kazaya ilişkin vefat ve maluliyet halinde teminat limitinin kişi başına 268.000 TL ile sınırlı olduğunu, dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini, ... Hesabı aleyhine karar verilmesi halinde ancak dava tarihinden itibaren ve ancak yasal faiz oranlarına hükmedilmesi gerektiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Tedavi evrakları, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma sayılı dosyası, hasar dosyası, nüfus kayıt örnekleri, sosyal ekonomik durum araştırma tutanakları, taraflarca gösterilen diğer deliller toplanmış ve ATK ile bilirkişi raporları alınmıştır.
İstanbul Adli Tıp Kurumu 2.İhtisas Kurulunun... karar sayılı raporunda; ...tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin sadece Ek-1 bölümünde yapılan değişiklikler içerdiği, Ek-3 ve diğer cetvelleri, meslek grupları bölümünü içermediği, dolayısıyla 03/08/2013 tarih ve 28727 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği ile sadece beden çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediğine (hangi hastalık ve arızaların malulen emeklilik kriterlerine uyduğu) ilişkin değerlendirme yapılabileceği, bu nedenle söz konusu yönetmeliğe göre meslekte kazanma gücü kaybı belirlenemeyeceği, ... kızı, 01.09.1956 doğumlu ...‘ün 21.06.2014 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak;
Gr1 VIII (2Aa……….20)A %24x1/2=A %12,
E cetveline göre %15.2 (yüzdeonbeşnoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceği görüşü bildirilmiştir.
Mahkememizin 11/03/2021 tarih, ...Esas ve... Karar sayılı ilamı ile; "Davanın REDDİNE..." karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine gönderildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40.Hukuk Dairesi'nin ... tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile; "1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, yukarıda esas ve karar numarası belirtilen ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1-a/6'ncı maddesi uyarınca kaldırılmasına,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine,...'' karar verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği ve Mahkememizin 2025/115 Esas sayılı sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 17/02/2025 tarihli tensip tutanağının (5) numaralı ara kararı ile; "...dosyanın davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre davaya konu kazada tarafların kusur durumlarının tespiti için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK mahkememizce re'sen seçilecek bir kusur bilirkişisine tevdii ile bilirkişi incelemesi yapılmasına" karar verildiği ve işbu doğrultuda kusur bilirkişisi İsmet Akıl tarafından tanzim edilen 08/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
1- KUSUR DURUMU DEĞERLENDİRİLMESİ NETİCESİNDE;
A - Plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araç sürücüsünün davacı mağdur yaya ...'ün yaralanması ile neticelenen dava konusu trafik kazasında %100 (yüzde yüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu,
B - Davacı mağdur yaya ...'in kendi yaralanması ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 07/05/2025 tarihli ara kararının (2) numaralı ara kararı ile; "...dosyanın davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK mahkememizce re'sen seçilecek bir aktüerya bilirkişisine tevdii ile bilirkişi incelemesi yapılmasına" karar verildiği ve işbu doğrultuda aktüerya bilirkişisi ...tarafından tanzim edilen 22/06/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
- T.C. Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin ... E., ...K. Sayılı ve benzer kararları da dikkate alınarak yaşam tablosu olarak TRH-2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre 2025 yıl asgari ücret verisi dikkate alınarak hesaplama yapıldığı,
Yerleşik Yargıtay kararlarında "01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği” dikkate alınması gerektiği ifade edilmiş olsa da dosya kapsamındaki T.C. Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Adli Tıp 2.İhtisas Kurulu'nun ... sayılı raporundaki “Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" göre tespit edilmiş orana göre hesaplama yapıldığı,
-Dava dışı ... tarafından davacıya yapılan Geçici İş Göremezlik ödemesi olmadığı, davacının hesaplanan Geçici İş Göremezlik zararından bu yönde bir tenzil yapılmadığı,
-Davacı ...'ün hesaplanan Geçici İş Göremezlik zararının 3.384,00-TL olduğu, Yargıtay kararlarına istinaden kaza tarihi itibariyle Geçici İş Göremezlik zararlarının karşılanacağı Kişi Başı Tedavi ve Sağlık Giderleri Teminatı Limitinin 268.000,00-TL olduğu, bu zarar kalemi yönünden teminat limitini aşan zararının olmadığı,
-Davacı ...'ün hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 482.534,79-TL olduğu, Yargıtay kararlarına istinaden kaza tarihi itibariyle Sürekli İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başı Ölüm ve Sakatlanma Teminatı Limitinin 268.000,00-TL olduğu, teminat limiti aşan zararının 214.534,79-TL olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
ATK raporu ile bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunarak Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili 11/07/2025 tarihli değer arttırım dilekçesi ile; müvekkili için talep ettikleri 200-TL tazminatı 22/06/2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda HMK m.107 gereği artırarak; fazlaya dair hakları saklı tutarak toplam 268.000,00-TL'nin sigorta şirketinin temerrüt tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen aracın trafik kazasına karışması neticesinde yaya konumunda bulunan davacının yaralanmasından kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; dava konusu kazada tarafların kusur durumunun ne olduğu, davacının kaza nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise maddi tazminat tutarının ne olduğu, bu zararın davalıdan talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır:
"a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,
b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,
c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,
d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,
e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,
f) Manevi tazminata ilişkin talepler.
g) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,
h) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri,
i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler."
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesinde; '' Bu Kanunun 13'üncü maddesi, 13.10.1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 10.7.2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile ihdas edilen zorunlu sorumluluk sigortaları ile bu Kanunla mülga 21.12.1959 tarihli ve 7397 sayılı Sigorta Murakabe Kanunu çerçevesinde ihdas edilmiş olan zorunlu sigortalara ilişkin olarak aşağıdaki koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla ..., Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde ... Hesabı oluşturulur. Hesaba;
a) Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, ...'' başvurulabileceği öngörülmüştür.
Anılan düzenlemeler, toplanan deliller, bilirkişi raporları, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40.Hukuk Dairesi'nin 24/12/2024 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; davacının yaralanması ile neticelenen dava konusu olayda davacının kaza esnasında yaya konumunda olduğu, işbu davaya konu kazanın meydana gelmesinde Plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacı mağdur yaya ...'un kusursuz olduğu, kaza nedeniyle davacının %15.2 (yüzdeonbeşnoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceğinin belirtildiği, davacının talep edebileceği geçici iş göremezlik zararının 3.384,00-TL, sürekli iş göremezlik zararının ise 482.534,79-TL olduğu, davacı vekilinin 11/07/2025 tarihli talep arttırım dilekçesi ile; 100,00-TL geçici iş göremezlik tazminatını artırmadıklarını, 100,00-TL olan sürekli iş göremezlik tazminatını ise 267.900,00-TL'ye arttırdıklarını belirtmesi ile 267.900,00-TL sürekli iş göremezlik ve 100,00-TL geçici iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği, mahkemenin talebe bağlılık ilkesi gereğince talep ile bağlı olduğu, kaza tarihi itibariyle ... Hesabı‘nın Şahıs Başı Ölüm ve Sakatlanma Tazminatı Limitinin 268.000,00 TL olması, davacı vekilinin 11/07/2025 tarihli talep arttırım dilekçesi ve talebe bağlılık ilkeleri ile davalının bu zarardan 2918 Sayılı Kanunun 91 vd. maddeleri ile 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14.maddesi kapsamında sorumlu olduğu anlaşılmakla Mahkememizce davanın 11/07/2025 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesinde talep edilen miktar üzerinden kabulü ile; 268.000,00-TL maddi tazminatın (267.900,00-TL sürekli iş göremezlik ve 100,00-TL geçici iş göremezlik) 02/08/2018 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.
Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın 11/07/2025 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesinde talep edilen miktar üzerinden KABULÜ İLE; 268.000,00-TL maddi tazminatın (267.900,00-TL sürekli iş göremezlik ve 100,00-TL geçici iş göremezlik) 02/08/2018 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 18.307,08-TL nispi karar ve ilam harcından 35,90-TL peşin harç ve 916,00-TL tamamlama harcının toplamı olan 951,90-TL'nin mahsubu ile bakiye 17.355,18-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 42.880,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 35,90-TL peşin harç, 916,00-TL tamamlama harcı, 12.600,00-TL bilirkişi ücreti, 562,00-TL ATK fatura ücreti toplamı ve 347,40-TL posta gideri olmak üzere toplam 14.497,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin huzurunda, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.18/09/2025
Katip
¸
Hakim
¸