T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/167
KARAR NO: 2025/500
DAVA: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat)
DAVA TARİHİ: 05/03/2025
KARAR TARİHİ: 09/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı taraf ile arasında düzenlenen 6361 S.Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında kiralama sözleşmesi aktedilerek sözleşmeye konu menkul mallar aleyhine talep edilen finansal kiracıya kiralandığını, finansal kiracının müvekkili şirket ile imzaladığı sözleşmeler uyarınca yapması gereken finansal kira taksitlerini ödememiş ve temerrüde düşmesi üzerine aleyhine şirketi faaliyet adresine Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında ... 27. Noterliği ...Tarih ve ... Yevmiye Numaralı ihtarname, Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında ... 27. Noterliği ... Tarih ve ... Yevmiye Numaralı ihtarname gönderildiğini, davalıya tarih, yevmiye ve sözleşme numarası belirtilen ihtarnamelerde derç edilmiş vadesi gelmiş tüm borçlarını ve temerrüt faizlerini yasal sürede ödemeleri ihtar edildiğini, ihtarnamelerin tebliğinden itibaren 60 gün içinde borçların yasal sürede ödenmediği takdirde işbu dilekçemizin birinci maddesinde tarih ve y.nosu yazılı finansal kiralama sözleşmesinin münfesih olacağı ve bu sebeple de finansal kiralama sözleşmesinin feshinden itibaren 3 günlük süre içinde sözleşmeye konu malların müvekkil şirkete teslim edilmesi ve vadesi gelmiş ve ileri dönük ihtarnameye dercedilen tüm borçların işleyecek faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği hususu ihtar ve ihbar edildiğini, söz konusu ihtarnameler finansal kiracının sözleşme adresi olan adresine gönderilmiş ancak 24.12.2024 tarihinde bila tebliğ iade edildiği, a 6361 sayılı F.K.K 33/4 maddesi gereğince kiralayan tarafından kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulandığını, ayrıca yasanın bu hükmü ile kiracının noter aracılığıyla adresinin değiştiğini bildirmemesi ve yeni adres belirtmemesi halinde kiracının sözleşme adresine ihtarnamenin ulaştığı tarih tebliğ tarihinin sayıldığını, kiracı tarafından şirketimize bildirilen bir adres değişikliği olmadığını, ihtarname aleyhine tedbir istenen finansal kiracıya 24/12/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, kiracı, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 60 günlük yasal sürenin hitamından itibaren 3 günlük süre zarfında müvekkil şirkete olan borçlarını tam ve eksiksiz olarak ödememiş, sözleşme konusu malları teslim edilmediğini, sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesinin yurt içinde bir adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildirilmesi halinde sonuç doğuracağından, yeni adresin bildirilmemesi halinde hesap özetinin eski adrese ulaştığı tarihin tebliğ tarihi sayılacağını beyanla, ... 9.Asliye Ticaret Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile davalıya finansal kiralanan menkul malların üzerine ihtiyati tedbir kararının esasını teşkil etmek üzere davanın kabulüne ve finansal kiralama konusu malların teslim alındığı gibi aynen iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraftan herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı tarafın 6100 S. HMK m. 128 kapsamında süresinde cevap vermemenin sonucu olarak iddia olunan vakıaları tamamen inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER
Davalı tarafından finansal kiralama sözleşmeleri, hesap özetleri ile hesap özetlerinin davalıya tebliğini gösterir belge, finansal kiralaya konu emtiaların davalıya teslimini gösterir teslim tesellüm belgeleri, faturalar, ihtarnameler ve ihtarnamelerin tebliğ şerhi Asıllarının delil olarak dosyamıza alındığı, mahkememiz ... D.iş sayılı dosyası ve ... 9.Asliye Ticaret Mahkemesi... D.İş ... Karar sayılı dosyasının delil olarak celp edildiği sunulmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
Dava, finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Tarafların anlaşamadıkları hususların; Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesi uyarınca davalının edimlerini usulüne uygun ifa edip etmediği, finansal kiralama sözleşmesinin haklı nedenle fesedilip edilmediği, finansal kiralama konusu malların davacı tarafa iadesinin gerekip gerekmediğine ilişkin olduğu tespit edildi.
Tarafların anlaşamadıkları hususların; Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesi uyarınca davalının edimlerini usulüne uygun ifa edip etmediği, finansal kiralama sözleşmesinin haklı nedenle feshedilip edilmediği, finansal kiralama konusu malların davacı tarafa iadesinin gerekip gerekmediğine ilişkin olduğu tespit edildi.
Sözleşme tarihi itibari ile yürürlükte bulunan 6361 sayılı Yasanın 23 ve 24. maddeleri uyarınca, finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir. Ancak taraflar sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının, malın mülkiyetini satın alma hakkını haiz olacağını kararlaştırabilir. Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir. Kiracı, finansal kiralama konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. Sözleşmede aksine hüküm yok ise kiracı, malın her türlü bakımından ve korunmasından sorumlu olup, bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir.
Aynı Yasanın 30 ve devam maddeleri uyarınca Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, sözleşme süresinin dolması, kiracının iflası, ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi hâllerinde kendiliğinden sona erer. Kiracının tasfiye sürecine girmesi veya tasfiyeye girmeksizin finansal kiralama konusu malın tahsis edildiği işletmesini tasfiye etmesi hâlinde kiracının talebi üzerine sözleşmede aksine hüküm yoksa sözleşme, süresinden önce feshedilebilir. Sözleşmenin taraflarından her biri sürenin bitiminden en az üç ay önce bildirmek kaydıyla, mevcut veya yeni şartlar ile sözleşmenin uzatılmasını talep edebilir. Sözleşmenin uzatılması tarafların anlaşmasına bağlıdır.
Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.
Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir. Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür.
Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır.
Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, Finansal Kurumlar Birliğinin ... tescil Numaralı, ... sayılı , 13.09.2022 tarihli sözleşme akdedilmiş, sözleşme kapsamında menkul mallar davalı yana teslim edilmiş, davacı tarafından, sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeni ile davalı adına keşide edilen ... 27.Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ve ... 27.Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye sayılı ihtarname ile borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde sözleşmenin feshedilmiş olacağı, sözleşme konusu malların fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde iade edilmesi ihtar edilmiştir.
Taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca kiracı ve kefiller yerleşim yerlerinde ve diğer hususlarda meydana gelen bütün değişiklikleri noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmemesinden veya usulüne uygun şekilde bildirmemesinden doğan tüm sorumluluğun kendilerine ait olduğunu, yapılan işlemlerin kendilerini bağlayacağını kabul ve taahhüt etmiş; kiralayan tarafından kendilerine gerekli tebligatın yapılabilmesi için bu sözleşmede isim ve ünvanları yanında belirtilmiş adresleri kanuni yerleşim yeri ittihat ettiklerini, belirtilen yerde adres yazılmaması halinde Ticaret sicili dosyalarındaki son adreslerinin veya kiralayan tarafından son olarak herhangi bir bildirim gönderilen adreslerinin, muhtarlıkta kayıtları bulunmasa bile yasal yerleşim yerleri olduğunu, ileride diğer bir mahalli kanuni yerleşim yeri ittihat edecek olurlarsa bu yeni adresi derhal noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmedikleri takdirde bu sözleşmede yazılı ya da yukarıda yer alan adreslerine ya da kayıtlı elektronik posta adreslerine 7201 sayılı Yasanın hükümlerine göre gönderilecek her türlü tebligatın kendilerine tebliğ edilmiş sayılacağını kabul ve taahhüt etmişlerdir.
Anılan durum karşısında; ... tescil Numaralı, ... sayılı,...tarihli sözleşme akdedildiği, Finansal kiralamaya konu olan malın, 6361 Sayılı yasanın 23/1 Maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetinde olduğu, Anılan yasanın 24/1-2 maddesi gereğince de, kiracı sözleşmeler süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup, malları sözleşmelerde öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorunda olup, 6361 sayılı yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması ve sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi, 31. Maddesi hükmüne göre de, sözleşmenin ihlali hallerinde, 6361 sayılı yasanın 32. Ve 33. Maddeleri gereğince kiracı finansal Kiralama konusu mal yahut malları, kiralayana derhal geri vermekle mükellef olduğundan, dava konusu Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği davalı kiracının kira taksitlerini üst üste 2 kez ve daha çok ödememesi yüzünden, 6361 sayılı FKK. 33/1 madde hükmü uyarınca davacının kiralanan malın iadesini talep edebileceği yönünde yasal tüm koşulların oluştuğundan, davacı şirketin, davalıdan dava konusu malı tüm ekipman ve aksesuarları ile birlikte iadesi talebinde bulanabileceği taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, kiralayanın sözleşmeyi fesih etmesi halinde malın kiracı tarafından kiralayana iade ve teslim etmesi gerektiği ve bu kapsamda malın aynen iade yükümlülüğünün davalıya ait olduğu anlaşılmakla sözleşmenin feshinin geçerli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
A) dava konusu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesinin davacı tarafça haklı olarak feshedildiğinin tespitine, sözleşmeye konu ; 1 ADET ... DEDEKTÖR (İMAR YILI:2021) S/N:... ekipmanın davacıya AYNEN İADESİNE,
B) dava konusu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi inin davacı tarafça haklı olarak feshedildiğinin tespitine, sözleşmeye konu
782 ADET ... PANEL
2 ADET ...
1 ADET ...
1 ADET...UZAKTAN VERİ TAKİP SİSTEMİ
1 ADET ... ÇELİK PANEL TAŞIYICI SİSTEM
1 ADET 240 KW ELEKTRİK PANOSU
80 METRE -... KABLO
48 METRE -... KABLO
24 METRE -... KABLO
10.500 METRE-... KABLO
68 METRE- ...TOPRAKLANMA KABLOSU
2 ADET ÇİFT YÖNLÜ SAYAÇ
1 ADET ...SAYAÇ ekipmanlarının davacıya AYNEN İADESİNE,
2- ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ...D.İş ... K. sayılı ihtiyati tedbir kararının , mahkememiz kararı kesinleşinceye kadar devamına ,
3-492 sayılı Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 104.172,76 TL ilam harcından peşin alınan (tamamlama harcı ile birlikte) 26.043,19 TL harcın mahsubu ile 78.129,57 TL harcın davalıdan tahsili hazineye gelir kaydına,
4-Davacının yatırdığı 3 nolu ara kararda geçen 26.043,19 TL harcın davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
5-Davacının yatırdığı 615,40 başvuru harcı, 45,00 TL posta masrafı olmak üzere 660,4-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan kabul edilen miktar üzerinden takdir edilen 225.500,02 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Hukuk Muhakemeleri Yasasının 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
8-Davalı tarafça yatırılan gider avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda , kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf'a kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/07/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır