T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2013/278 Esas
KARAR NO: 2018/594
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 13/09/2013
KARAR TARİHİ: 25/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1-Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri ... Ltd. tarafından sigortalısı ...'a ait uçağın 04.06.2007 tarihinde ... Havalimanına inişi sırasında motoruna bir kısım yabancı cisimlerin girmesi sebebiyle arıza meydana geldiğini; yapılan incelemeler neticesinde arızanın ... Havalimanı pistinde bulunan aydınlatma ünitelerinden/zeminden uçağa yabancı cisimlerin girmesine bağlı olarak ortaya çıktığının anlaşıldığını; ... Ltd. tarafından sigortalı ...'a 256.136.88 ABD Doları tazminat ödendiğini; müvekkilleri ... Ltd.'nin yasal olarak, halefiyet yoluyla ...'ın haklarına sahip olduğunu; ... Müdürlüğü'ne rücu edilmesi üzerine...'nin rücu talebinin sorumluluk sigortacısı olan ... AŞ'ye yöneltilmesi gerektiğini ifade etliğini; sorumluluk sigorta poliçesinin ... Havalimanı'nı da kapsadığını; muhtelif defalar...'ye ve ... AŞ'ye yapılan sözlü ve yazılı ihtarlara rağmen ödemenin yapılmadığını belirterek 256.136,88 ABD Doları'nın faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.
2-Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinin ekinde davacının dayandığı delillerin yer almadığını, savunmalarını bu eksiklikle yaptıklarının dikkate alınmasını, olayın ve hasarın 04.06.4007 tarihinde gerçekleşmiş olması sebebiyle ... AŞ bakımından mülga TTK.'nın 1268. maddesi ve... bakımından TBK'nın 60. maddesi uyarınca dava zamanaşımı süresinin dolduğunu, bu nedenle davanın zamanaşımı sebebiyle reddedilmesi gerektiğini, 04.06.2007 tarihinde uçağın ...'na iniş yaptığına ilişkin bilgi ve belgelerin olmaması, uçağın tesciline ve mülkiyetine ilişkin belgelerin dosyada yer almaması, ...Ltd ile ...Airlines arasındaki sigorta poliçesinin ibraz edilmemiş olması, sigortalı ...Airlines'a yapılan Ödemeyi gösteren belgelerin sunulmamış olması, uçaktaki hasarın tamirine ilişkin belgelerin bulunmaması sebebiyle ...Ltd.'nin aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını;...'nin kusurunun ispat edilmediğini, zararın tespitine ilişkin belgenin yabancı bir kuruluş tarafından hazırlandığını, oysa HMK uvarınca... ile ...Airlines'in katılımıyla mahkemece olay mahallinde inceleme yapılması gerektiğini, yabancı kuruluş tarafından hazırlanan raporda davalılara ait bir kusurun açıkça ortaya konulmadığını, Havalimanı İşletmecileri Sorumluluk Sigorta Poliçesi'nde açıkça öngörülmediğinden davacı ... Ltd.'nin ... AŞ'ye doğrudan dava açma hakkının bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
3-Davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın, haksız fiile dayandığını ve zamanaşımına uğradığını, davacının aktif husumet ehliyetini ispatlayamadığnı, uçağın ...Havalimanına indiğinin ispatlanamadığını; sigortalı ...Airlines'a yapılan inclemeye ilişkin belgenin sunulmadığını veya yetersiz olduğunu; uçaktaki hasarın tamirine işkin belgenin, uçağın tescil ve mülkiyet belgelerinin yanı sıra ... Ltd. ile ... Airlines arasındaki sigorta poliçesinin dosyaya sunulmadığını, haksız fiile dayanan avada...'in kusurunun ispatlanamadığını, 04.06.2007 tarihinde uçak ...Havalimanına ediğinde hasar meydana gelseydi derhal iki tarafın katılımıyla mahkemece bunun tespitinin yapılması gerektiğini, olayın vuku bulduğu tarihten iki sene sonra 15.04.2009 tarihinde yabancı şirket tarafından tek taraflı olarak düzenlenen raporun davalıların kusurunu ortaya koymadiğini, raporun ve banka bilgilerini içeren belgenin Rusça olması sebebiyle usulüne uygun tercümelerinin dosyaya ibraz edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
4-Davacı ... Ltd. vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; Davalı ... AŞ'ye delil listesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, ...Airlines ile... arasında İdari Hizmet İlişkisi (İHÎ) bulunduğunu, bu ilişki çerçevesinde ...Ürlines'ın ...Havalimanı hizmetlerinden yararlandığını ve bu hizmetlerin bedelini dediğini, olayın ...Havalimanında gerçekleştiğinin tartışmasız olduğunu, ... AŞ'nin mülga TTK'nın 1268. maddesi çerçevesinde zamanaşımı itirazında bulunamayacağını zira ... AŞ (Eski adıyla ...Sigorta) arasında akdedilen ...numaralı Havalimanı İşletmecileri Sorumluluk Sigorta Poliçesinin 1.2007-31.12.2007 tarihleri arasını kapsadığını, olayın 04.06.2007 tarihinde vuku bulması sebebiyle sorumluluk sigortası kapsamına girdiğini, bu nedenle zamanaşımı süresinin sözleşmeler için geçerli olan 10 yıllık zamanaşımı güresi olduğunu; mülga TTK döneminde akdedilmiş olup da 6102 sayılı TTK döneminde etkisi devam eden sözleşmelerin 6102 sayılı TTK'ya tabi olduğunu; 6102 sayılı TTK'mn 1482. maddesi uyarınca sigortacıya yöneltilecek tazminat taleplerinde zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğunu, 6102 sayılı TTK'mn 1420. caddesinde 1482. maddesinin saklı tutulduğunu, uçaktaki hasarın ...Havalimanına inişi sırasında gerçekleştiğinin ... tarafından hazırlanan 23.12.2011 ve 17.08.2012 tarihli pazılarda ikrar edildiğini, sorumluluk sigorta poliçesi ile ... Ltd. tarafından Sigortalı ...Airlines'a tazminat ödendiğini gösteren belgenin dava dilekçesi ekinde dava dosyasına ibraz edildiğini, 31.08.2010 tarihli ibranamenin dosyada yer aldığını;...'nın tusurunun bizzat... tarafından yazılan 23.12.2011 ve 17.08.2012 tarihli yazılarla davacı tarafından ispat edildiğini, tespit davasının eda davasının öncüsü olması sebebiyle işbu davada ayrıca hasara yönelik bir tespitin yapılmasına gerek olmadığını, zaten işbu davada zararın miktarının ve davacının aktif husumetinin sabit olduğunu, işbu davada 6102 sayılı TTK hükümleri uygulanacağından 6102 sayılı TTK'mn 1478. maddesi uyarınca zarar görenin doğrudan sorumluluk sigortacısına karşı dava açabileceğini, davacının delillerini ibraz tmesine rağmen ... AŞ'nin davacının delillerini ibraz etmediğini öne sürmesinin haksız ve mesnetsiz olduğunu ve bu çerçeKede ... AŞ'nin yeni delil ibraz etmesine muvafakat etmediklerini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
5-Davacı ... Ltd. vekili dilekçesinde özetle,... açısından davaya cevap verme süresinin dolduğunu; bu hususun 29.11.2013 tarihli öninceleme Tensip tutanağında belirtildiğini,...'nin süresi içinde verilmeyen cevap dilekçesinde Öne sürdüğü ilk itirazların tamamen reddinin gerektiğini,...' nin dilekçesinde uçağın parçalarının çalınması sebebiyle sigortalıya ödeme yapıldığından söz edilmekle beraber davanın içeriğinin farklı olduğunu,...'nin, ... AŞ'nin dilekçesini bire bir tekrarladığını;...'nin TBK'nın 60. maddesine istinaden yaptığı zamanaşımı itirazının yerinde olmadığını, ...Airleines ile ... arasındaki ilişkinin sözleşmeye dayandığını ve alarında İdari Hizmet İlişkisi bulunduğunu, bu ilişki çerçevesinde ...Airlines'ın...'nin hizmetlerinden yararlandığını ve buna karşılık hizmet bedeli ödediğini, ... AŞ ile... arasındaki sorumluluk sigortasının ...Havalimanını kapsadığını, sorumluluk sigorta poliçesinin teminat süresi 01.01.2007-3 01.12.2007 olmakla beraber poliçede 10 yıllık uzatılmış bildirim süresi klozunun yer aldığını; bu kloz sebebiyle mülga TTK. Zamanında yapılan ve etkilerini 6102 sayılı TTTK döneminde devam ettiren bir sorumluluk sigorta poliçesinin bulunduğunu, söz konusu kloz ve TTK.'nun Yürürlüğü ve Uygulanma Şekli Hakkında Kanun Tasarısı uyarınca 6102 sayılı TTK'oın uygulanması gerektiğini, 6102 sayılı TTK'da zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğunu ve ... AŞ'nin zamanaşımı İtirazının reddedilmesi gerektiğini; davacı ... Ltd.'nin aktif husumet ehliyetinin bulunduğunu,...'nin 23.12.2011 tarihli yazısı ile 17.08.2012 tarihli raporu ve 01.08.2010 tarihli ibranamenin ... Ltd.'nın aktif husumetinin olduğunu, gösterdiğini,...'nin 17.08.2012 tarihli raporu ile 23.12.2011 tarihli yazısının,...'nin kusurunu ispatladığını,...'nin yeni delil ibraz etmesine muvafakat etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.
6-Davalı ... AŞ. vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; 04.06.2007 tarihinde neydana geldiği iddia edilen hadisede uçağın ...Havalimam'na indiği ve hasar oluşmasına rağmen...'ye bildirimde bulunmaksızın ya da tespit yaptırmaksızın ...'ya tekrar uçtuğu iddiasının kabul edilemez olduğunu, olay tarihinden itibaren 4 yıl boyunca davalılara karşı herhangi bir taleple bulunulmadığını,...'nin sorumlu tutulabileceği bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığını; davanın zamanaşımına uğradığını, uçağın mülkiyet ve tesciline ilişkin belgelerin dosyaya ibraz edilmediğini,...'nin cevap dilekçesini süresi içinde verdiğini ve dillerinin cevap dilekçesinde usulüne uygun olarak, gösterildiğini, davacının aktif husumet ehliyetini ispatlayamadığını, ...Airlines ile ... Ltd. arasındaki sigorta poliçesinin tabi olduğu hukuk uyarınca usulüne uygun bir ihbarnamenin, hasara ilişkin yükümlülüklerin, ödemenin yapılıp yapılmadığının, ödemenin hatır ödemesi olmadığının davacı tarafından ispatlanamadığını, davacının vekilinin, ... AŞ için verdiği cevap dilekçesini kopyala yapıştır yöntemiyle... için de verdiğini, ... Ltd. ile ...Airlines arasındaki sigorta poliçesinin dosyaya sunulmadığını, aktif husumet için Ingosstrakh Inkurance Ltd. tarafından sigortalı ...Airlines'a yapılan ödeme belgelerinin ibraz edilmesi gerekliğini,...'nin kusuru ispat edilemediğinden aktif husumet ehliyetinin olmadığını, ...Airlines'ın, Sivil Havacılık Kanunu'nun 13. maddesinde yer alan bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacının, tek taraflı olarak yabancı şirkete yaptırdığı hasar raporunun dikkate alınamayacağını, davanın haksız fiilden kaynaklandığını ve mülga TBK'nın 60. maddesi uyarınca davanın zamanaşımına uğradığını, davacı ... Ltd. ile... arasındaki ilişki, sigorta sözleşmesine dayanmadığından TTK'nın uygulanmayacağını, haksız fiilden doğan işbu davada mülga TBK. hükümlerinin uygulanması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
7-Taraf vekillerince davaya ilişkin tüm delilleri dosyaya sunulmuştur.
8-Dava; Davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği bedelin davalılardan rücuan tahsili talebine ilişkindir.
9-Taraf iddialarının yerindeliği bakımından inceleme yapılması için dosya bilirkişi kuruluna tevdii edilmiş olup dosyaya ibraz edilen bilirkişi kurulu raporunda; Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin sözleşmeye dayanması nedeniyle davanın zamanaşımına uğramadığı, Davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu ve rücu şartlarının gerçekleştiği, Davacının doğrudan sorumluluk sigortacısına başvurabileceği, Uçak motorunda oluşan hasarın itki yönlendirme sistemi bölgesinden içeri giren, yabancı maddeler nedeniyle oluştuğu, Uçağın sahibi şirket tarafından pistin sorumlusu şirkete (DHMÎ) haber verilerek, olaydan hemen sonra birlikte inceleme yapılarak ve olayın fotoğraflarıyla birlikte detaylı bir kaza raporu tutulmamasının bir eksiklik olduğu, Hasar ile ilgili raporun uzun zaman sonra tamamlanmasının bir eksiklik olduğu, Uçak motorunda oluşan hasarın, büyük olasılıkla, ...Havalimanı'na 4 Haziran 2007 tarihindeki iniş sırasında gerçekleştiği ve itki yönlendirme sistemi bölgesinden içeri giren elektrik kablosu ve diğer yabancı maddeler nedeniyle oluştuğu, ( Detaylı kaza raporu hemen olaydan sonra tutulsaydı ve hasar analizi raporu hızlı bir şekilde hazırlanmış olsaydı bu durum kesinlik kazanacaktı ve bu nedenle büyük olasılıkla ibaresi kullanılmıştır.) Olayda kusurun kime ait olduğunu belirlemek amacıyla itki yönlendirme sisteminin hangi hızda kullanıldığını gösteren belgeye ihtiyaç duyulduğu ve bunun için de uçak "uçuş veri kaydedicisi" bilgisinin gerektiği, itki yönlendirme sistemi uygun hızlarda çalıştırıldıysa sorumluluğun...'de olduğu, itki yönlendirme sistemin çalıştırma alt sınır hızından daha düşük hızlarda çalıştırılması durumunda ise sorumluğun pilotta olduğu, Teknik özet kısımında aktarılan hasar raporuna göre 256,136.88 ABD Doları olarak belirtilen hasar onarım bedelinin uygun belirlendiği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
10-Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekilleri itiraz ve beyan dilekçelerini dosyaya sunmuştur.
11-Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmesi için dosya bilirkişi kuruluna tevdi edilmiş olup, dosyaya ibraz edilen bilirkişi ek raporunda; Ana raporda aktarılan, eksik bilgiler için talep edilen uçağa ait veri kaydetme sistemi belgelerinin davacı tarafından sağlanmadığı, Davacı tarafın hazırlatmış olduğu Ek İnceleme Raporu'nun bu eksik bilgileri sağlamadığı, Anaraporda aktarılan kanaatin devam ettiği, Davalı...'ye kusur atıfı yapılması için dava dosyası içindeki eksik belgelerin tamalanması gerektiği kanaatlerini yinelemiştir.
12-Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davacı sigortalısı ...Airlines'a ait uçağın 04.06.2007 tarihinde ...Havalimanı'na inişi sırasında bir kısım yabancı cisimlerin uçağın motoruna girdiği, bu yabancı cisimlerin havalimanı aydınlatma cihazı olduğu, böylece uçağın 256.136,88 ABD doları zarara uğradığı, davacı bu zararı sigortalısına tazmin ettiğini, halefiyet yoluyla bu zararın tazminini davalıdan istediğini beyan etmiştir. Davamızın konusu, dava dışı üçüncü kişi konumunda olan ...Airlines'e ait uçağın motorunda meydana gelen zararda ...Havailmanı'nın kusurlu olup olmaığı ve bu zararı tazminle yükümlü olup olmadığıdır.
Mahkememizce uçakta meydana gelen zarar ve zararda kusurlu tarafın tespiti açısından teknik bilirkişi heyetine dosya tevdi edilmiş, bilirkişi 06.08.2014 tarihli raporunda " Uçak motorunda oluşan hasarın itki yönlendirme sistemi bölgesinden içeri giren yabancı maddeler nedeniyle oluştuğu, olay sonrasında hemen, kaza tespit tutanağının tutulmaması ve fotoğraflarılmamasının eksiklik olduğu, uçak motorunda oluşan hasarın, büyük olasılıkla, uçağın, ...Havalimanı'na 4 Haziran 2007 tarihindeki iniş sırasında gerçekleştiği ve itki yönlendirme sistemi bölgesinden içeri giren elektrik kablosu ve diğer yabancı maddeler nedeniyle oluştuğu, olayda kusurun kime ait olduğunu belirlemek amacıyla itki yönlendirme sisteminin hangi hızda kullanıldığını gösteren belgeye ihtiyaç olduğu, bunun içinde uçak "uçuş veri kaydedicisi" bilgisinin gerektiği, itki yönlendirme sistemi uygun hızlarda çalıştırıldıysa sorumluluğun...'de olduğu, itki yönlendirme sistemin çalıştırma alt sınır hızından daha düşük hızlarda çalıştırılması durumunda ise sorumluğun pilotta olduğunu " belirtmiştir.
Tarafların bilirkişi raporuna itirazlarının giderilmesi ve kusurun kesin olarak tespiti açsısından dosya ek rapor için bilirkişiye tevdi edilmiş bilirkişi heyeti 27.12.2017 tarihli ek raporda, davacı taraf uçağa ait veri kaydetme sistemi belgelerini sunmadğından, kusurun kesin olarak tespit edilemediğine dair kök rapordaki görüşlerini tekrar etmişlerdir.
Mevcut teknik incelemeler, bilirkişi raporları değerlendirildiğinde, dava konusu uçağın motorundaki arızaya sebebiyet veren, motora giren yabancı cisimlerin ...Havalimanındayken meydana geldiğine dair kesin bir delilin olmayışı, motordaki zararın, ...Havalimanında meydana gelsede, uçağın itki sisteminin doğru bir şekilde çalıştırılıp çalıştırılmadığı, evrak " Uçak veri kaydetme belgelerini " sunulduğunda teknik heyetçe değerlendirilip kusurun kimde olduğu tespit edilebilecekken, davacı taraf bu belge ve bilgileri sunmadığından, davacı taraf, davalının meydana gelen zararda kusurlu olduğunu ispat edemediğinden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 35,90 TL maktu karar harcının peşin alınan 8.857,75 TL harçtan mahsubu ile artan 8.821,85 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 34.697,09 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına
5-Davalı tarafından yapılan toplam 110,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan
Üye
Üye
Katip