T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/1264 Esas
KARAR NO: 2018/906
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
ASIL DAVA TARİHİ: 30/12/2016
BİRLEŞEN DAVA TARİHİ: 30/12/2016
KARAR TARİHİ: 18/09/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Davalı ile müvekkil şirket yapılan arasında 24/04/2014 tarihli" Bayilik Sözleşmesi “ yapıldığını, davalı tarafın edimlerini yerine getirmediğini belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 269.030,00-USD kar mahrumiyeti alacağıklarının şimdilik 1.000.00-USD 'sinin temerrüt tarihinden itibaren yabancı paraya işleyecek en yüksek meduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl ve birleşen dosyada davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Taraflarca gösterilen delliller toplanmış,bayilik sözleşmesine bağlı kar mahrumiyeti alacağının varlığı ve miktarı yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve rapor alınmıştır.
Bilirkişi dosyaya sunduğu 19/03/2018 tarihli raporda " 6100 sayılı HMK’nm 266. maddesi uyarınca, bilcümle hukuki takdir ve tavsif münhasıran muhterem Mahkemeye ait olmak koşulu aynntılan yukarıdaki bölümlerde arz edilen davacı tarafından İbraz edilen ticari deflerler ve tüm dosya muhteviyatı belgeler üzerinde yapılan incelemelerde; Esas dosya davacısı... A.Ş. ile davalı (... Bayii) ... A.Ş. arasında 24,02.2014 tarihinde 5 sayfa 40 maddeden oluşan “STANDART BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” nin , bu sözleşme ile ilgili Protokol ve Ürün alım Taahhütnamesinin imzalandığı,24.02.2014tarihinde İmzalanmış Ürün alım Taahhütnamesinde davalı tarafından davacıdan “Birinci yıldan başlamak, ve anılan anlaşmaların yürürlüğü süresince geçerli olmak üzere, yıllık asgari 4.401 ton, anlaşma süresince toplam 17.604 ton beyaz ürünü (kurşunsuz benzin + normal benzin + motorin), münhasıran... A.Ş. ’den veya... A.Ş. ‘nin yazılı olarak göstereceği ikmal kaynaklarından satın almayı ve Anlaşma süresinin hitamında ve/veya bir yıllık anlaşma süresinin sonunda hesaplanacak eksik kalan miktar üzerinden ton başına 14,00 USD tutarının Ödeme gününde uygulanmakta olan T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığında kâr mahrumiyeti ödemeyi ” kabul ve taahhüt ettikleri, Birleşen dosya davacısı... A.Ş. ile davalı (Davutpaşa Bayii) ... A.Ş. arasında 24.04.2014 tarihinde 5 sayfa 40 maddeden oluşan “STANDART BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” nin, bu sözleşme ile İlgili Protokol ve Ürün alım Taahhütnamesinin imzalandığı,24.04.2014tarihinde İmzalanmış Ürün alım Taahhütnamesinde davalı tarafından davacıdan “Birinci yıldan başlamak ve anılan anlaşmaların yürürlüğü süresince geçerli olmak üzere, yıllık asgari 5.650 ton, anlaşma süresince toplam 22.600 ton beyaz ürünü (kurşunsuz benzin + normal benzin + motorin), münhasıran... A.Ş. 'den veya... A.Ş. ’nin yazılı olaraLgdstereceğıİkmal kaynaklarından satın almayı ve Anlaşma süresinin hitamında ve/veya bir/yillık anlaşma süresinin sonunda hesaplanacak eksik kalan miktar Üzerinden ton başına 10,00 USD tutarının ödeme gününde uygulanmakta olan T.C. Merkez Bankap-^döviz satış kuru, üzdhfâijn hesaplanacak Türk Lirası karşılığında kâr mahrumiyabüaemeyi" kabul ve taahhüt Sektörel Yönden yapılan inceleme ve değerlendirmelere göre davacı dağıtım şirketi, alınan ilgili dönemlerde, davalının eksik alımlan nedeniyle davacıdan herhangi bir talepte bulunmamakla ve sözleşme İlişkisini devam ettirerek davacıya akaryakıt sağlamaya ve ilgili İstasyonlarda markasıyla birlikte varlığım sürdürerek de sözleşmelerden yarar sağlamaya (satışla birlikte bir akaryakıt istasyonunda markasını sergileyen dağıtım şirketinin satış haricinde istasyonun bulunduğu ticari alanda reklamasyon yaran ve maliyeti de göz ardı edilmemelidir) devam etmekle, cezai şart talep edilmeyeceği ve cezai şartı düzenleyen sözleşme hükümlerinin uygulanmayacağı yönünden davacıda haklı bir güven oluşturup oluşturmadığının takdiri, Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ve bu sebeple;Sayın Mahkemenin de, davalıda haklı bir güven oluştuğu karan verilmesi halinde; Davacının, huzurda görülen bu dava ile anılan dönem için taahhütten kaynaklana cezai şart talebi kaynaklı iş bu davayla mevcut talebinin, dürüstlük kuralına, özellikle de bu ilkeden doğan çelişkili davranış yasağına aykınlık teşkil etmekte olduğu ve kanunun emredici düzenlemelerine aykın olan bir hükme dayalı cezai şart talep edilemeyeceği için bayinin söz konusu cezai şartı ödemesi durumunun söz konusu olup olamayacağı hakkında, Hukuki Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere,Yukarıda Sektörel Yönden genel olarak yapılan tüm açıklamalar doğrultusunda dosya muhteviyatı belgelerin değerlendirilmesinde; 4 yıllık taahhüt verilmesine paralel olarak taraflar arasındaki bayilik ilişkisinin de aynı sürede devam etmesi halinde ve Sayın Mahkemece davacı tarafça davalıdan cezai şart talep edilebileceğinin benimsenmesi halinde ise;Esas dosyada davalı (... Bayii) ... A.Ş. tarafından 24.02.2014 tarihinde İmzalanmış Ürün alım Taahhütnamesinde “yıllık asgari 4.401 ton, anlaşma süresince toplam 17.604 ton beyaz ürünü" satın almayı taahhüt ettiği, bu istasyonla ilgili olarak davalı tarafından davacıdan 2.886 Ton alım yapıldığı, bu durumda davalı tarafından imzalanmış Ürün Alım Taahhütnamesine göre 14.718 Ton eksik alım yapıldığı, ton başına 14 Usd üzerinden 206.052,00 USD kâr kaybı hesap edildiği,Birleşen dosyada davalı ( ... Bayii) ... A.Ş. tarafından 24.02.2014 tarihinde imzalanmış Ürün alım Taahhütnamesinde ‘‘yıllık asgari 5.650 ton, anlaşma süresince toplam 22.600 tonjon beyaz ürünü ” satın almayı taahhüt ettiği, bu istasyonla ilgili olarak davalı tarafından davacıdan 3.384 Ton alım yapıldığı, bu durumda davalı tarafından imzalanmış Ürün Alım Taahhütnamesine göre 19.216 Ton eksik alım yapıldığı, ton başına 14 USD üzerinden 269.024,00 USD kâr kaybı hesap edildiği " görüşü bildirilmiştir.
Tüm dosya ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; açılan asıl ve birleşen dava bayilik sözleşmesine dayalı eksik ürün alımına ilişkin kar mahrumiyeti alacağına ilişkindir. Asıl davada taraflar arasında 24/02/2014 tarihinde ... bayisi olarak birleşen davada 24/04/2014 tarihinde ... bayisi olarak bayilik sözleşmesi , protokol ve ürün alım taahhütnamesi imzalandığı, ürün alım taahhütnamesine göre anlaşma süresinin sonunda veya bir yıllık anlaşma süresinin sonunda eksik alınan ürünlerin hesaplanacağı, buna göre kar mahrumiyeti bedelinin belirleneceği hükme bağlanmış olup dava tarihine kadar davacı tarafça bu madde hükmüne göre herhangi bir cezai şart talep edilmediği, taahhüde aykırılık olsa bile davacının aykırı davranılmış olan yılı takip eden yeni yılda herhangi bir ihtirazi kayıt göstermeksizin ticari faaliyete devam edildiği, davalı da haklı olarak cezai şartın uygulanmayacağı yönünde güven oluştuğu, dürüstlük ilkesi, hakkaniyet ilkesi ve kanunun emredici hükümlerine göre davacı tarafça davalı da böyle bir güven oluşturup daha sonrasında kar mahrumiyeti bedeli talep edilmesinin mümkün olmadığı, her iki dava yönünden de ispat edilemeyen davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A)Mahkememizin ... Esas sayılı asıl dava dosyası yönünden
DAVANIN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 35,90 TL maktu karar harcının peşin alınan 60,54 TL harçtan mahsubu ile artan 24,64 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 2.180,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına
B)Birleşen Mahkememizin ... E-K sayılı dosyası yönünden
DAVANIN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 35,90 TL maktu karar harcının peşin alınan 60,54 TL harçtan mahsubu ile artan 24,64 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
Hakim ...