T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/677
KARAR NO:2020/902
DAVA:Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:28/07/2017
.... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
BİRLEŞEN... ESAS SAYILI DOSYASI
DAVA:Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:11/08/2017
KARAR TARİHİ:22/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili .... Şti. ticari ilişki içinde bulunduğu ... .... Tic. Ltd. Şti’ye sattığı malların karşılığı, iş bu şirketin emrine düzenlenmiş olan ve keşidecisi .... Ltd. Şti. olan ... ... ... Şubesi – ... nolu, 40.000,oo-TL bedelli 27/07/2017 keşide tarihli çeki ciro yoluyla ve makbuzla teslim alındığını, müvekkili .... Şti.'nin ise bu çeki resmi defterine kayıt ettiğini ve kendisinin ticari ilişki içinde olduğu ... firması olan ... A.Ş.’ye ... ile kapalı zarf içinde gönderdiğini, söz konusu çek ile birlikte zarfın içinde 5 adet çekin bulunduğunu, müvekkili firmanın söz konusu çeklerin tamamının arkasına tam ciro yaptığını ve ... A.Ş. emrine ödeyiniz ibaresini yazdığını, ... dağıtım elamanının dağıtım aracından söz konusu kargo zarfı ile birlikte birçok kargo çalındığını, ... çalışanının olay ile ilgili olarak karakola müracaat edilerek tutanak tutturulduğunu, müteakiben müvekkili adına ... Asliye Ticaret Mahkemesinde ... E. sayılı dosyasından davaya konu çek ve diğer 4 adet çek hakkında iptal davası açıldığını ve ödeme yasağı koydurulduğunu, davaya konu olan ve vadesi gelmiş olan dördüncü çekin ise diğer çeklerde olduğu gibi ... A.Ş emrine ödeyiniz ibaresi daksillenerek, ciro silsilesinin bozulduğunu ve kıymetli evrak vasfını yitirerek müvekkilinin hiçbir ticari ilişkisi olmadığını davalı ... .... Ltd. Şti. cirosu ile diğer davalılara verildiğini, davalı hamiller ve çeki elinde bulunduran son hamil, ciro silsilesi bozulmuş, daksillenerek tahrifata uğramış ve çek vasfını yitirmiş çeki ciro yoluyla almış olması sebebiyle iyi niyetli olmadığı gibi hak sahibi ve yetkili hamil olabilmesinin mümkün olmadığı, davaya konu çekin lehtarı ve yetkili hamili müvekkilinin olduğunu, keşideciden alacaklı durumda olan kişinin müvekkili olduğunu, söz konusu çekin çalıntı olduğunu, çekin vasfını yitirdiğini, ciro silsilesinin bozulduğunu, davalıların basiretli tacir gibi davranmadığını, iyiniyetli olmadıkları nı ve davalılar ile müvekkilinin arasında bir ticari ilişki olmaması sebebiyle borçlu olmadığını, belirtilen nedenlerle, Keşidecisi .... Ltd. Şti. olan - ... ... ... Şubesi – ... nolu, 40.000,oo-TL bedelli 27/07/2017 keşide tarihli çekin kayıp-çalıntı ve tahrifata uğramış olduğundan bahisle müvekkilinin davalılara borcu olmadığının tespitini, çekin iptali ile dava sonuna kadar söz konusu çekin icra takibine ve ihtiyati hacze konu yapılmaması için teminat karşılığı veya teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesini talep etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen asıl ve birleşen davada süresi içerisinde cevap dilekçesi verilmemiştir.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili .... Şti. ticari ilişki içinde bulunduğu ... .... Tic. Ltd. Şti’ye sattığı malların karşılığı, iş bu şirketin emrine düzenlenmiş olan ve keşidecisi .... Ltd. Şti. olan ... ... ... Şubesi – ... nolu, 40.000,oo-TL bedelli 27/07/2017 keşide tarihli çeki ciro yoluyla ve makbuzla teslim alındığını, müvekkili .... Şti.'nin ise bu çeki resmi defterine kayıt ettiğini ve kendisinin ticari ilişki içinde olduğu ... firması olan ... A.Ş.’ye ... ile kapalı zarf içinde gönderdiğini, söz konusu çek ile birlikte zarfın içinde 5 adet çekin bulunduğunu, müvekkili firmanın söz konusu çeklerin tamamının arkasına tam ciro yaptığını ve ... A.Ş. emrine ödeyiniz ibaresini yazdığını, ... dağıtım elamanının dağıtım aracından söz konusu kargo zarfı ile birlikte birçok kargo çalındığını, ... çalışanının olay ile ilgili olarak karakola müracaat edilerek tutanak tutturulduğunu, müteakiben müvekkili adına ... Asliye Ticaret Mahkemesinde ... E. sayılı dosyasından davaya konu çek ve diğer 4 adet çek hakkında iptal davası açıldığını ve ödeme yasağı koydurulduğunu, davaya konu olan ve vadesi gelmiş olan dördüncü çekin ise diğer çeklerde olduğu gibi ... A.Ş emrine ödeyiniz ibaresi daksillenerek, ciro silsilesinin bozulduğunu ve kıymetli evrak vasfını yitirerek müvekkilinin hiçbir ticari ilişkisi olmadığını davalı ... .... Ltd. Şti. cirosu ile diğer davalılara verildiğini, davalı hamiller ve çeki elinde bulunduran son hamil, ciro silsilesi bozulmuş, daksillenerek tahrifata uğramış ve çek vasfını yitirmiş çeki ciro yoluyla almış olması sebebiyle iyi niyetli olmadığı gibi hak sahibi ve yetkili hamil olabilmesinin mümkün olmadığı, davaya konu çekin lehtarı ve yetkili hamili müvekkilinin olduğunu, keşideciden alacaklı durumda olan kişinin müvekkili olduğunu, söz konusu çekin çalıntı olduğunu, çekin vasfını yitirdiğini, ciro silsilesinin bozulduğunu, davalıların basiretli tacir gibi davranmadığını, iyiniyetli olmadıkları nı ve davalılar ile müvekkilinin arasında bir ticari ilişki olmaması sebebiyle borçlu olmadığını, belirtilen nedenlerle, Keşidecisi .... Ltd. Şti. olan - ... ... ... Şubesi – ... nolu, 40.000,oo-TL bedelli 27/07/2017 keşide tarihli çekin kayıp-çalıntı ve tahrifata uğramış olduğundan bahisle müvekkilinin davalılara borcu olmadığının tespitini, çekin iptali ile dava sonuna kadar söz konusu çekin icra takibine ve ihtiyati hacze konu yapılmaması için teminat karşılığı veya teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesini talep etmiştir.
Davalılara usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen asıl ve birleşen davada süresi içerisinde cevap dilekçesi verilmemiştir.
Asıl davada taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususlar; ... ... Şubesi'ne ait ... nolu 27/07/2017 keşide tarihli, 40.000-TL bedelli çekin çalınmış ve tahrifata uğramış olması dolayısıyla bedelsiz kalıp kalmadığı, bu çekten dolayı davacının borçlu olup olmadığından ibaret olduğu tespit edilmiştir.
Birleşen davalı taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususlar; ... ... Şubesi'ne ait ... nolu 27/07/2017 keşide tarihli, 40.000-TL bedelli çekin çalınmış ve tahrifata uğramış olması dolayısıyla bedelsiz kalıp kalmadığı, bu çekten dolayı davacının borçlu olup olmadığından ibaret olduğu tespit edilmiştir.
DELİLLER;
... CBS'ye müzekkere yazılarak ... soruşturma numaralı dosyası celp edilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak ...Soruşturma sayılı dosyası celp edilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak ... nolu soruşturma dosyasında dosyamız davalıları ve dava konusu ... ... şubesine ait keşidecisi ... Ltd. Şti, Lehtarı ... ... Ltd. Şti olan 27/07/2017 keşide tarihli, 40.000,00 TL bedelli çek ile ilgili soruşturma olup olmadığı, dosya kapsamında davalıların ifadesinin ve bilirkişi raporu alınıp alınmadığı, çek aslının dosyada mevcut olup olmadığı hususunda bilgi verilerek ifade tutanakları, bilirkişi raporları ve çek aslının renkli fotografı uyap üzerinden celp edilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak ... soruşturma sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak ... soruşturma sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesine müzekkere yazılarak... Esas sayılı dosyasının ne aşamada olduğu bilgisi UYAP üzerinden celp edilmiştir.
... CBS'ye müzekkere yazılarak ... (CBS Sorusturma Dosyası) sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiştir.
... Genel müdürlüğüne müzekkere yazılarak 40.000-TL bedelli, 27/07/2017 keşide tarihli dava konusu çekin ibraz edilip edilmediği edildi ise kim tarafından ibraz edildiğinin bilgisi celp edilmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesine müzekkere yazılarak ... esas sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup; 08/01/2020 tarihli talimat bilirkişi raporunda özetle; davacı yan tarafından incelemeye sunulan 2018 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yapıldığı ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri yönünden usulüne uygun olarak tutulmuş olduğu, davacı yana ait incelenen 2018 yılına ait ticari defterlerde davacı yan ... ... Ltd. Şti ile Davalılar ... .... Ltd. Şti, ... (gıda T.C. ...) .... A.Ş ve ... ... San. Tic. Ltd. Şti arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup; 13/11/2020 tarihli talimat ek bilirkişi raporunda özetle; asıl dosya davacısının 2017 yılına ait ticari defterlerinin tamamının incelendiği, incelemenin davacı yanın defterlerinde yer alan tüm ana hesaplar ve ilgili tüm muavin hesapları da kapsadığı, yapılan inceleme sonucunda; dava konusu ... ... şubesine ait lehdarı ... Sanayi Ltd. Şti olan 27/07/2017 keşide tarihli 40.000,00TL bedelli çek, 10.04.2017 tarihli yevmiye kaydı ile, daha önce kayıtlı bulunan ... San. Tic. Ltd. Şti'den olan alacağına karşılık aldığı şeklinde muhasebeleştirildiği, bu kayıtların aynı zamanda asıl dosya davacısının ... San. Tic. Ltd. Şti ile bir ticari ilişkisinin bulunduğu, dava konusu ... ... şubesine ait lehdarı ... Sanayi Ltd. Şti olan 27/07/2017 keşide tarihli 40.000,00TL bedelli çek, asıl dosya davacısı .... Şti'nin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, dava konusu çekin, 30.04.2017 tarihli yevmiye kaydında, daha önce kayıtlı ... .... A.Ş'ye olan borcuna karşılık ... Makine'ye ciro edildiği şeklinde muhasebeleştirildiği, bu kayıtların aynı zamanda asıl dosya davacısının ... .... A.Ş ile ticari bir ilişkinin bulunduğunu gösterdiği, asıl dosya davacısı .... Şti'nin davalılar ile herhangi bir ticari ilişkisine rastlanılmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Asıl davacı ... Ltd.şti ve birleşen dosya davacıları ... Ltd.şti ve ... Ltd.şti vekili, dava konusu çekin, birleşen dosya davacısı müvekkili .... Şti. tarafından ticari ilişki içinde olduğu diğer birleşen dosya davacısı müvekkili ... Ltd.şti emrine düzenlenerek keşide edildiğini ve teslim edildiğini, birleşen davacı ... Ltd.şti'nin de çeki ticari ilişki içinde bulunduğu asıl davacı müvekkili ... Ltd.şti'ne ciro ettiğini, müvekkili ... Ltd.şti'nin çekin yetkili hamili olduğunu, çekin diğer çeklerle birlikte... ... Ltd.şti'nin müşterisi dava dışı ... A.ş emrine ödeyiniz ibaresi ile tam ciro yapılarak kargoya verildiğini, çeklerin kargo şirketinden çalındığını, daha sonra çek üzerinde yazılı olan ... AŞ emrine ödeyiniz ibaresi daksillenerek müvekkilleri ile ticari ilişkisi bulunmayan davalı ... ... .Ltd.şti'nin cirosu ile diğer davalılara verildiğini, çeklerin rıza dışında elinden çıkmış olduğunu, davalıların iyiniyetli olmadığını belirterek çekten dolayı davalılara borçlu olmadıklarının tespiti ile çekin iptalini talep etmişlerdir.
Dava konusu çek incelendiğinde; ... ... Şubesine ait ... seri numaralı çekin; 27/07/2017 keşide tarihli, 40.000,00 TL bedelli, keşidecesinin birleşen dosya davacısı ... Ltdşti, lehdarının birleşen dosya davacısı ... Lt.şti olduğu, çekte sırası ile davacılar ... lt.şti ve... ... Ltd. Şti'nin ve davalılar ... Ltd.şti, ..., ... Ltd.şti, ... Ltd.şti'ın cirosu olduğu, davacı ... Ltd.şti'nin cirosunun üstünde daksillenen bir kısım olduğu görülmüştür.
Davacı ... Ltd.şti'nin çeklerin kargo aracından çalındığı iddiası ile resmi belgede sahtecilik şikayeti ile ... CBS'na suç duyurusunda bulunduğu, ... (...) soruşturma numaralı dosya ile soruşturmanın devam ettiği görülmüştür.
Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile asıl davacı ... Ltd.şti'nin birleşen dosya davacısı ... Ltd. Şti ile ticari ilişkisi olduğu, dava konusu çekin...'ın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, dava dışı ... A.ş ne olan borcuna karşılık ... A.ş'ne ciro edildiği şeklinde muhasebeleştirildiği, davacıların davalı cirantalarla ticari ilişkisi olmadığı sabittir.
Tüm dosya kapsamından; davacı ... Ltd.şti'nin çeki birleşen dosya davacısı ... Ltd.şti'den aldığı, çekin keşidecisinin de diğer birleşen dosya davacısı ... Ltd.şti olduğu, asıl davacı ... Ltd.şti'nin meşru hamil olduğu, çeki borcuna karşılık dava dışı ... A.ş adına ciroladığı ve kargoya verdiği, çekin kargo aracından çalındığı kanıtlanmıştır. Davacıların davalı cirantalarla ticari ilişkisinin bulunmaması, davacı ... Ltd.şti'nin cirosunun üstündeki yazının daksillendiği hususları da dikkate alındığında ciro silsilesinde kopukluk olduğu kanaatine varılarak davacı tarafça kanıtlanan davanın kabulü ile dava konusu çekten dolayı asıl ve birleşen dosya davacılarının borçlu olmadıklarının tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A)Asıl ve birleşen davanın KABULÜNE,
Asıl dava davacısı .... ŞTİ ve birleşen dosya davacıları ... LTD. ŞTİ ve ... LTD. ŞTİ'nin ... Şubesine ait 27/07/2017 Keşide tarihli ... nolu 40.000,00 TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadıklarının tespitine,
B)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 2.732,40TL karar harcından peşin alınan 1.366,2TL harcın mahsubu ile bakiye 1366,2TL harcın davalılardan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
C)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 6.000,00TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak DAVACILARA VERİLMESİNE,
D) Asıl dava yönünden
Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan toplam 3.730,03TL ( 31,40TL BVH, 4,60TL VSH, 683,10TL Peşin Harç, 1.071,53TL posta ve tebliğler, 800,00TL bilirkişi ücreti, 1.858,50TL basın ilan kurumu gideri,) yargılama giderinin davalılardan alınarak DAVACI .... ŞTİ'YE VERİLMESİNE,
E)Birleşen Dava Yönünden;
Davacılar tarafından yargılama sırasında yapılan toplam 720,90TL ( 31,40TL BVH, 6,40TL VSH, 683,10TL Peşin Harç, ) yargılama giderinin davalılardan alınarak DAVACILAR .... ŞTİ. ve .... ŞTİ'YE VERİLMESİNE,
F)-Taraflarca yatırılan ve artan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/12/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır