T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/267 Esas
KARAR NO:2023/395
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:23/03/2018
KARAR TARİHİ:31/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkil Banka'nın .../... Şubesi müşterisi hesabından 25.03.2016 tarihinde Tızası ve bilgisi dışında ; Saat 15:05'te vadesiz USD hesabından 11.020-USD satışı yapılarak 31.618,58-TL vadesiz TL hesabına aktarım, Saat 15:07'de T. ... A.Ş. nezdinde ... adına kayıtlı ... IBAN'a 19.000 TL EFT, Saat 15:07'de T. ... A.Ş. nezdinde ... adına kayıtlı TR ... İBAN'a 12.000 TL EFT işlemleri gerçekleştirilmiştir. Bankamız Güvenlik Birimleri tarafından T. ... A.Ş. ile yetkiliteri ile irtibata geçilerek Müşterinin hesabından bilgisi dışında gönderilen EFT tutarların çekilmesi engellerimiş ise de Bankamızca T. ... A.Ş.'den tutarın iadesi talep edilmiş ancak anılan Bankadan; alıcı hesaba farklı tarihlerde çeşitli İcra Müdürlükleri ve Vergi Daireleri tarafından tesis edilen blokeler bulunduğu ve bu nedenle iade işleminin yapılamayacağı beyan edilmiştir. Söz konusu dolandırıtılık vakası nedeni ile müvekkil Banka'nın müşterisi ... tüm zararı müvekkil Banka tarafından faiz ve lîleriyle birtikte karşılanmıştır. Bu kez, müvekkil Banka'nın gerek maddi gerekse itibari anlamda zarara uğraması nedeniyle, dolandırıcılık eylemini gerçekleştiren faillerin yakalanarak cezatandırılmasını teminen ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/... Sor, Numaralı dosyasından suç duyurusunda bulunulmuştur. Öte yandan, yine soruşturma dosyası kapsamında dolandırıcılık eylemine konu ... A.Ş, nezdinde ... adına açılmış olan hesapta bloke edilen 31.000 TL üzerine tedbir koyulması ve Bankamıza iade edilmesine karar verilmesi de talep edilmiştir. ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/... Sor. Numaralı dosyası kapsamında 25.01.2018 tarihinde ...'nın kendi hesabına aktanları tutara itiraz ettiği ve ... A.Ş.'nin paranın çekilmesini engelleyerek gerekli önlemleri aldığından bahisle kovuşturmaya ver olmadığına dair karar verilmiş olup. ... adına açılmış olan hesapta bloke edilen 31.000 TL üzerine tedbir konulmasının ise Mahkemelerin yetkisinde olduğu bildirilmiştir. Bu kez, ... A.Ş. ve ...'a ... 49. Noterliği'nin 13.03.2018 tarikli ... yevmiye sayılı ihtamamesi keşide edilerek söz konusu tutarın iadesi istenmişse de söz konusu tutar iade edilmemiştir. Bu itibarla, dolandırıcılık eylemine konu ... A.Ş. nezdinde ... adına açılmış olan hesapta bloke edilen 31.000 TL üzerine tedbir koyulması ve Bankamıza iadesine karar verilmesini talep etme zarureti hasıl olmuştur. Sonuç Ve İstem: Müvekkil Banka'nın Müşterisi ... ait kullanıcı bilgilerinin kimliği meçhul şahıs/şahıslarca ele geçirilmesi ve bu bilgiler kullanılarak bilgisi dışında ... A.Ş. nezdindeki ... adına almış bulunan hesaba EFT yolu ile gönderilen 31.000 TL tular üzerine tedbir konulmasını. ... A.Ş. nezdindeki ... adına açılmış bulunan hesaba EFT yolu ile gönderilmesi sonucunda ödenmek zorunda kalınan 31.000 TL'nin gönderildiği tarih olan 25.03.2016 tarihinden bu yana işlemiş yasal faiziyle birlikte müvekkil Banka'ya iadesini, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Huzurda görülen davada; davacı Banka müşterisinin hesabından 25,03.2016 tarihinde internet Bankacılığı aracılığıyla müyekkil Banka müşterisi ...'ın hesabına 19.000.-TL ve 12.000.-TL Eft yapılmıştır. Söz konusu işlem Bankacılık tekniği açısından internet Bankacılığı aracılığıyla gerçekleştirilen bir para transferi yani havale işlemidir. Önemle belirtmek isteriz ki; Borçlar Kanunu'nun 555. maddesi gereğince, davacı Banka Müşterisinin hesabından, diğer davalı hesabına eft ile gelen toplam 31.000.-TL, diğer davalı ...'ın mevduatı haline dönüşmüş ve mülkiyetine geçmiştir. Görüleceği üzere, söz konusu eylem nedeniyle müvekkil Banka uhdesine geçmiş bir bedel bulunmamaktadır. Bununla birlikte, davacı Banka müşterisinin dolandırıldığını ve bu nedenle zarara uğradığını iddia etmekte olup, işbu iddiaları doğru ve zararı bulunmakta ise, işbu olay sebebi ile havale alıcısı diğer davalı ... zenginleşmiştir. Dolayısıyla, ortada gerçekten bir zarar varsa, bu zarara ilişkin sadece ve sadece diğer davalıya hüsumet yöneltilmelidir. Tam da bu noktada önetmle belirtmek isteriz ki, Yrd. Doç. Dr. ..., Hukuki Yönden Banka Havalesi isimli kitabının 363 syf.; " Bankalar arasında da nedensiz zenginleşme davası söz konusudur. Müvekkili banka tarafından, hesap sahibinin muvafakatı/talimatı olmaksızın, dava konusu tutarın iade edilmesi mümkün değildir. Borçlar kanunu ve Bankacılık Mevzuatı gereği müvekkil Bankanın müşteri hesabından, Müşterinin izni ve onayı olmaksızın kendiliğinden herhangi bir tasarruf yapma, para çekme gibi bir hakkı bulunmamaktadır. Davacı Bankanın müşterisinin hesabından gerçekleştirilen para transferi işlemi ile dava konusu para, diğer davalı ...'ın hesabına girmiş ve tasarrufuna dahil olmuştur. Dava konusu tutar, müvekkil banka müşterisi ...'ın hesabında blokededir. Dava konusu olaya ilişkin müvekkil bankanın herhangi bir dahili olmadığı gibi kusuru da bulunmamaktadır, Husumet itirazımız doğrultusunda davanın müvekkil Banka adına husumeten reddini, Ayrıca, esasa ilişkin beyanlarımız doğrultusunda haksız ve hukuka aykırı işbu davanın reddini, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; Davacı bankanın müşterisi ...'e ait kullanıcı bilgilerinin kullanılarak bilgisi dışında EFT olarak ... A.Ş. Nezdindeki ... hesabına gönderilmesi nedeniyle bankanın ödemek zorunda olduğu 31000 TL alacağın tahsilinden ibaret olduğu görüldü.
DELİLLER;
... Bankası A.ş.'ye müzekkere yazılarak 10/04/2018 tarihinde sunulan ...'e ait Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi aslı celp edilmiştir.
... 4. İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 2010/..., 2016/..., 2016/... Esas sayılı dosyaları Uyap üzerinden celp edilmiştir.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... hakkında davacı banka ... Bankası A.Ş,'ne gönderilen e-hacizler hakkındaki bilgiler celp edilmiştir.
... Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılarak 2020/... Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilmiştir.
.... Asliye Ceza Mahkemesine müzekkere yazılarak ...Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilmiştir.
.... Sulh Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak 2022/... Esas 2022/... karar sayılı 20/10/2022 tarihli kısa kararı celp edilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 02/10/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Yukarıda inceleme, tespit ve değerlendirme bölümünde açıklaması yapılan nedenlerle tüm takdiri ve hukuksal değerlendirmeleri tamamen Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; Davacı bankanın müşterisi ...'e karşı gerçekleştirilen dolandırıcılık atağı neticesinde müşterinin bilgisi ve rızası dışında internet bankacılığı hesaplarının ele geçirildiği, ve mevduat hesabından 3. Şahıslara 31.000 TE para transferi yapıldığı, Müşteri zararının Davaçı banka tarafından karşılanması nedeniyle ilgili tatarın banka zararı haline geldiği, ... A.Ş tarafından ... hesaplarında blokeye alınan (hemüz icra ve E-haciz kapsamında çekilmeyen) dolandırıcılığa konu tutarın ... hesabına ... Bankasına iade edilmesi gerektiği, Dolandırıcılığa konu tutarların iadesi konusunda davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğuna gidilemeyeceği, Sonuç ve kanaatine varılmıştır. Sayın Mahkemeniz takdirlerine arz olunur. Yukarıdaki olaylar ve durumlar çerçevesinde ilgili dava dosyası ayrıntılı olarak incelenmiş gerekli tespitler elde edilip teknik değerlendirilmeler sağlandığı" görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 11/03/2021tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"Davacı bankanın (İşbank) müşterisi ...'e karşı gerçekleştirilen dolandırıcılık atağı neticesinde müşterinin bilgisi ve rızası dışında internet bankacılığı hesaplarının ele geçirildiği ve mevduat hesabından davalı banka (...) nezdindeki davalı ... hesabına toplam 31.000 TL EFT yapıldığı, Müşteri zararının davacı banka (...) tarafından karşılanması sebebi ile ilgili tutarın banka zararı haline geldiği, ... A.Ş. tarafından ... hesaplarında güvenlik blokesine alınan (henüz icra ve E-haciz işlemine konu olmayan) dolandırıcılığa konu 31.000 TL tutarın Sayın Mahkemenin takdirine istinaden ... Bankası hesabına iade edilmesinin yerinde olacağı, Dolandır konu tutarın iade sürecinde davalı bankanın (...) sorumluluğuna ilişkin herhangi bir hususun tespit edilmediği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı bankanın müşterisi dava dışı ...'e ait kullanıcı bilgilerinin kullanılarak bilgisi dışında EFT yapılarak davalı ... A.Ş. Nezdindeki diğer davalı ... hesabına gönderilmesi nedeniyle davacı bankanın müşterisine ödemek zorunda kaldığı 31.000,00 TL alacağın rücuen tahsilinden ibaret olan alacak davasıdır.
Davacı Banka'nın .../... Şubesi müşterisi ...'in hesabından 25.03.2016 tarihinde;
Saat 15:05'te vadesiz USD hesabından 11.020-USD satışı yapılarak 31.618,58-TL vadesiz TL hesabına aktarım yapıldığı,
Saat 15:07'de T.... A.Ş. nezdinde ... adına kayıtlı ... IBAN'a 19,000 TL EFT yapıldığı,
Saat 15:07'de T.... A.Ş. nezdinde ... adına kayıtlı ... IBAN'a 12.000 TL EFT yapıldığı davacı vekilinin dava dilekçesinin ekinde yer alan davacı banka hesabı hareketlerinden ve müzekkere cevaplarından anlaşılmıştır. Davacı banka tarafından 15.08.2016 tarihinde müşterisi ...'in 11.020 USD tutarındaki zararının hesabına ödenerek karşılandığı dava dilekçesi ekindeki ödeme dekontundan anlaşılmıştır.
Davacı banka tarafından davalılardan ... hakkında bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle hırsızlık suçundan şikayetçi olunmuş ise de ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/... sayılı soruşturma dosyasından 2018/... sayılı kararla "soruşturmaya konu olan olayda müşteki ...' in ...hesabından 25 Mart 2016 günü şüphelinin ...'taki hesabına 19,000 ve 12 ,000 TL olmak üzere EFT yapıldığı, Başsavcılığımızca hem ... Bankla yapılan yazışmalarda hem de şüphelinin ifadesinden bu yapılan işlemle ilgili herhangi bir para çekme işleminin olmadığının belirtildiği, ...' ın gerekli önlemleri aldığının tespit edildiği belirlenmiş olup, ayrıca şüphelinin kendi hesabına aktarılan EFT 'lerle ilgili itirazda bulunduğu , ...' ın cevabı yazısında belirtilmiş olmakla, ayrıca bu hususla ilgili Tedbir Taleplerinin mahkemenin yetkisi dahilinden olduğu anlaşılmakla, şüpheli hakkında yürütülen suçtan kovuşturmaya yer olmadığına" karar verildiği görülmüştür. Davacı/müşteki bankanın karara karşı itirazı da ... Sulh Ceza Hakimliğince reddedilmiştir.
Davalı ... ...'ın, ... Cumhuriyet Başsavcılığına 28/09/2017 havale tarihli yazısı ile "...'ın ... şubesi nezdinde bulunan 58127513 numaralı hesabına 25/03/2016 tarihinde gelen 19.000 TL ve 12.000 TL eft işlemi sonrasında hesaptan yapılan herhangi bir (alışveriş, para çekme v.b.) işlem yapılmamış olup Bankamızca gerekli önlemler alınmıştır.Söz konusu işlemleri gösterir hesap hareketleri ekte tarafınıza gönderilmiştir. Ayrıca ... Kaleiçi şubeden Eft iadesine yönelik itirazda bulunmuş ancak herhangi bir belgenin bulunmadığı hususunu bilgilerinize arz ederiz." şeklinde cevap verildiği görülmüştür
Yine davalı ...'ın savcılık dosyasında vermiş olduğu ifadesinde; "Ben ... isimli şahsı tanımıyorum. Benim ... A.Ş.'de adıma kayıtlı hesabım bulunmaktadır. 25.03.2016 tarihinde kullanmış olduğum ... numaralı telefonuma 2 adet mesaj geldi mesajda ... hesabıma 19.000,00 TL ve 12.000,00 TL EFT yapıldığına ilişkin mesaj geldi. Ben de bu mesajların gelmesi üzerine 15 dk içerisinde hesabımın bulunmuş olduğu ... şubesindeki ...'a giderek bana EFT yapan şahsı tanımadığımı ve hesabıma yapılmış olan EFT'lerin geri iadesinin yapılmasını kendi talebim ile dilekçe ile bankaya bildirdim. Bu talebim doğrultusunda banka benden paranın geri iadesi için ücret istedi. Ben de bankaya söz konusu EFT'nin hesabıma yatırılmasını ben istemedim. Yanlışlığı düzeltmeye çalışıyorum. Benim üzerimde para bulunmadığını söyledim. Ben paranın hesabımdan alınmasına ilişkin yazmış olduğum dilekçeye rağmen henüz para hesabımda EFT yapan tarafa gönderilmemiştir. Söz konusu para da hesabımda bulunmaktadır. Bahsetmiş olduğum gibi olay bu şekilde gerçekleşmiştir. Benim söz konusu dolandırıcılık olayı ile ilgili herhangi bir ilgim alakam söz konusu değildir. Üzerime atılı suçlamaları kesinlikle etmiyorum." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı banka müşterisi dava dışı ...'in davalı ... hakkında bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle hırsızlık suçundan şikayeti üzerine ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/... sayılı soruşturma dosyasından iddianame düzenlendiği ve ... 21. Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas ... karar sayılı kararı ile mahkememiz dosyası davalısı ...'ın "Müşteki internet üzerinden banka hesabına girmeye çalışırken hesabının heklendiğini, hesabından bu şekilde 12.000-TL ve 19.000-TL olmak üzere toplam 31.000-TL'nin sanığın hesabına gönderildiğini, sanığın alınan savunmasında işi gereği birçok bankada hesabının bulunduğunu, bu hesapların maliyeye olan vergi borcu nedeni ile blokeli olduğunu, hesabına gelen 12.000-TL ve 19.000-TL ile ilgili tarihini hatırlayamadığı bir tarihte kendisine mesaj geldiğini, kendisinin 20 dakika içerisinde banka şubesine giderek paranın iade edilmesi için dilekçe verdiğini, paraya dokunmadığını, paranın hala hesabında olduğunu, banka ile tekrar görüştüğünde dilekçe verdiyse iade işleminin yapılacağının kendisine bildirildiğini, gelen parada hiçbir dahlinin olmadığını savunmuş olup, mahkeme huzurunda alınan savunmasında ise söz konusu paranın iade edilmesi için kendisinden para istediklerini ve bu yüzden dilekçeyi kabul etmediği savunmuş olup, müştekinin hesabından gerçekleştirilen işlemlerin yapıldığı IP adresinin kullanıcısının tespit edilemediği, müştekinin hesabından şüphelinin hesabına gönderilen paranın hesaptan çıkmadığı, hesap üzerinde çeşitli İcra Müdürlükleri ve Vergi Daireleri tarafından blokeler bulunduğundan gönderici bankaya iade işlemi yapılamadığının ilgili banka tarafından bildirildiği, ayrıca sanığın ifadesinde bahse konu tutarın iade edilmesi için bankaya dilekçe verdiğini beyan etmiş olması nedeni ile ilgili bankaya müzekkere yazıldığı, ... ... tarafından gönderilen 26/08/2019 tarihli cevabi yazıdan da anlaşılacağı üzere sanık tarafından bahse konu tutarın iade edilmesine ilişkin herhangi bir dilekçe verilmediğinin bildirildiği anlaşıldığında, sanığın atılı suçu işlediğine ilişkin mahkememizde kanaat oluştuğundan, sanığın suçtan kurtulmaya yönelik yapmış olduğu savunmalarına itibar edilmeyerek" müsnet suçtan cezalandırılmasına karar verildiği, kararın istinaf edilmesi sebebiyle henüz kesinleşmediği görülmüştür.
Mahkememizce ... ...'a müzekkere yazılarak ... adına banka nezdinde bulunan hesaba, ... Bankasının ... isimli müşterisinden gelen 25/03/2016 15:08:29 tarih saatli, 19.000,00 TL bedelli, 25/03/2016 15:09:26 tarih saatli 12.000,00 TL bedelli EFT'ler sonucu gelen toplam 31.000,00 TL tutarın, banka müşterisi ...'ın hesabına aktarılıp aktarılmadığı, bahse konu tutarın bankanın uhdesinden müşteri uhdesine geçirilip geçirilmediği, güvenlik blokesi koyulup koyulmadığı, hususlarında açıklama yapılarak bu hususlardaki bilgi ve belgelerin mahkememize gönderilmesi istenilmiş, banka tarafından 08/02/2023 tarihli müzekkere cevabında ... Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosunun 25/03/2016 tarih ve 2016/... sayılı yazısına istinaden ...'ın hesabına güvenlik blokesi uygulandığı belirtilmiştir.
Yargılama esnasında davalı ...'ın cezaevinde bulunduğu anlaşılmış, vasi davaya dahil edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Bu durumda, davaya konu para transferi işleminde paranın davalı ...'ın hesabına intikalinde, davacı tarafın iddiaları kapsamında davalı bankaya yöneltilebilecek kusur bulunmadığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosunun 25/03/2016 tarihli yazısı üzerine ...'ın hesabına güvenlik blokesi konulduğu, aynı zamanda çeşitli İcra Müdürlükleri ve Vergi Daireleri tarafından blokeler bulunduğundan iade işleminin yapılamadığı, ancak gönderilen paranın diğer davalı ...'ın hesabında bulunduğu, davalı bankanın söz konusu işlemden herhangi bir zenginleşmesi bulunmadığı anlaşılmakla bu taraf yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine, davalı ... yönünden; her ne kadar davalı tarafça, davalı bankaya başvuru yaptığı ve paranın davacı banka müşterisine iade edilmesinin talep edildiği ... Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma dosyasında ve ... 21. Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasında beyan edilmiş ise de kovuşturma aşamasında davalı ... tarafından bahse konu tutarın iade edilmesine ilişkin herhangi bir dilekçe verilmediğinin tespit edildiği, aynı zamanda bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle hırsızlık suçundan mahkumiyetine karar verildiği, mahkememizce alınan 02/10/2019 tarihli bilirkişi raporunda da davalı ...'ın oltalama (phishing) yöntemiyle davacı bankanın müşterisinin hesabından, kendi hesabına havale işlemi yaptığı tespit edilmekle davalı ... aleyhine açılan davanın kabulü ile 31.000,00 TL'nin 25.03.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davalı ... ... A.Ş aleyhine açılan davanın PASİF HUSUMET EHLİYETİ YOKLUĞUNDAN REDDİNE,
2-Davalı ... aleyhine açılan davanın KABULÜ İLE; 31.000,00 TL'nin 25.03.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 2.117,61 TL nispi karar harcının peşin alınan 529,21 TL harçtan mahsubu ile geri kalan 1.588,40 TL harcın davalı ...'dan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 9.200,00-TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 4.960,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... ...'a verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan dava açılırken yapılan toplam 570,31 TL(35,90TL BVH, 5,20TL VSH, 529,21 TL peşin harç) harcın davalı ...'dan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 1.386,25 (586,25 TL tebliğler ve posta, 800,00 TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı Davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/05/2023
Katip ...
E imzalıdır
Hakim ...
E imzalıdır