T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/462
KARAR NO:2021/979
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:04/09/2020
KARAR TARİHİ:30/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 07.08.2017 tarihinde müvekkili ...'nin maliki olduğu... plakalı araç ile davalı ...'nin ... poliçe numarası ile Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası tanzim etmiş olduğu ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, iş bu trafik kazası neticesinde müvekkili şirkete ait... plakalı araçta ağır hasar meydana geldiğini, müvekkili şirketin bizzat ... Ekspertiz Hizmetleri Limited Şirketi'nden değer kaybı ekspertiz incelemesi yaptırdığını, iş bu inceleme neticesinde müvekkili şirkete ait aracın iş bu trafik kazası neticesinde 6.935,60TL değer kaybına uğramış olduğunu, müvekkili şirkete ait aracın sürücüsüne atfedilecek bir kusur bulunmadığını ve kazada ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, söz konusu trafik kazası neticesinde müvekkili şirkete ait aracın değer kaybına uğradığı tespiti sebebiyle 23.07.2019 tarihinde ... 3. Noterliği'nin ... keşide numarası ile keşide edilen ihtarname uyarınca, ekspertiz raporu ile tespit olunan 6.935,60TL tutarındaki değer kaybı ile 285,75TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplamda 7.221,35TL bedelin ihtarnamenin tebliğini takiben 7 iş günü içinde müvekkili şirkete ait banka hesabına ödenmesi, aksi takdirde her türlü hukuki ve icrai imkana başvurulacağının davalı tarafa ihtar edildiğini, davalı tarafa keşide edilen ihtarname neticesinde müvekkili şirkete 5.000TL tutarında kısmi ödeme yapılmış olup, kalan 2.221,35TL tutarındaki ödemenin gerçekleştirilmediğini, eksik ödeme sonucunda kalan tutarın müvekkilineödenmesi hususunun davalı tarafa hatırlatılmış olsa da eksikliğin giderilmesi neticesinde taraflarına 05.08.2019 tarihinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın iş bu icra takibine karşı haksız ve kötü niyetli itirazı neticesinde icra takibinin durduğunu, müvekkili şirkete ait aracın söz konusu trafik kazası sonrası durumunu tespit etmek amacı ile tanzim edilen 11.06.2019 tarihli Değer Kaybı Ekspertiz Raporu ile ortaya konulan değer kaybı karşısında davalı tarafın icra takibine karşı yaptığı haksız ve mesnetsiz itirazı neticesinde icra takibinin durdurulmuş olmasının müvekkilinin hak kaybına uğramasına ve alacağına ulaşamamasına sebebiyet verdiğini, müvekkili şirketin trafik kazası yapan toplam 22 aracına ilişkin ... Ekspertiz Hizmetleri Limited Şirketi'ne toplam 6.286,50TL ödeme yaptığını, huzurdaki davada yalnızca tek araca ilişkin değer kaybı söz konusu olduğundan dekontta yazan meblağdan yalnızca 285,75 (6.286,50/22 olmak üzere) Türk Liralık ekspertiz ücretinin davalıdan talep edildiğini, söz konusu uyuşmazlığın bir ticari uyuşmazlık olması sebebiyle taraflarına 13.07.2020 tarihinde arabuluculuk başvurusu yapıldığını, 2020/61745 arabuluculuk dosya numarası ile yapılan müzakereler neticesinde davalı taraf ile icra dosyasında mübrez itirazın iptali ve davacı müvekkilinin alacağının ödenmesi hususunda 05.08.2020 tarihinde anlaşmaya varılamadığını, davalı borçlunun söz konusu icra takibine karşı haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiğini, icra takibine konu olan borcun bilirkişi tarafından değer kaybı ekspertiz raporu hazırlanması suretiyle hesaplanan likit bir borç olduğunu, davalı tarafın sigortalısı olduğu ... plakalı aracın %100 kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkiline ait aracın değerinde esaslı bir azalma meydana geldiğini ve bu zararın tanzim edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin hak kaybına uğramaması ve alacağına ulaşabilmesi adına, davalı borçlunun icra takibine yönelik itirazının iptali ile icra takibinin devamına ve davalının haksız itirazı göz önüne alındığında davalı aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde .../0 nolu 25.07.2017/2018 vadeli Zorunlu Mali Mesuliyet ( Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunun kazanın poliçe vadesi içinde meydana gelmesi şartıyla poliçe teminat miktarı ile sınırlı olup; kaza tarihi itibariyle maddi araç başına azami teminat limitinin 33.000,00-TL olmakla birlikte müvekkili şirket tarafından davaya konu kazaya ilişkin aracın hasar ve değer kaybına yönelik yapılan ödemeler ile birlikte poliçeden kaynaklı bakiye teminat limitinin 20.194,00-TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun, Karayolları Trafik Kanunu ve Poliçe Genel Şartları gereğince “Karayolu”nda meydana gelen zararlarda poliçe limiti dahilinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve gerçek zararın tazmini ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin değer kaybı zararını 02.08.2019 tarihinde ödeyerek poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı tarafın 07.08.2017 tarihli trafik kazası nedeni ile müvekkili şirkete müracaatı sonrasında yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda; aracın hasarı, km düzeyi , boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, filo ve kiralama aracı verileri ve Yargıtay , TTK , KTK , BK kapsamında zararın reel değer kaybı üzerinden esas alınması gerektiği hususu birlikte değerlendirilerek hasara uğrayan aracın değer kaybının 5.000,00-TL olduğunun tespit edildiğini, müvekkili şirketin, davacının araç değer kaybı zararı olan 5.000,00-TL’yi 02.08.2019 tarihinde ödemek suretiyle zararı tazmin ettiğini ve poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirdiğini, ayrıca müvekkili şirketin, davacının hasar tazminatı olan 7.806,00-TL'yi davacı aracın kasko sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.'ye ödemek suretiyle araç hasarı zararını tazmin ettiğini ve poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirdiğini, dava konusu ... plakalı araç için, davacı tarafa değer kaybı zararı ödenmiş olup müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu kalmadığını, başvuranın bakiye bir zararı bulunmadığını, davanın bu sebeple esastan reddinin gerektiğini, ödemeler sebebiyle bakiye teminat limitinin 20.194,00-TL olduğunu, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; öncelikle kusur durumunun tespitinin gerektiğini, dava dilekçesinde kusura ilişkin iddiaları kabul etmemekle birlikte, tüm delillerin toplanmasının ardından öncelikle kusur durumun tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’ne sevki ile tarafların kusur durumunun tespiti için kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının bilirkişi incelemesi ile tespitinin gerektiğini, müvekkili şirket tarafından 02.08.2019 tarihinde dava konusu edilen aracın değer kaybı için toplam 5.000,00.-TL ödeme yapılmış olup, yapılan bu ödeme ile müvekkili şirket mün'akid poliçe kapsamında sorumluluğunu tam olarak yerine getirmiş olduğundan huzurdaki davanın reddi gerekmekle birlikte, davacının fazlaya ilişkin talepleri de sebepsiz zenginleşmeye yönelik olduğunu, ekspertiz ücretinin, dolaylı zarar olup poliçe teminat kapsamında olmadığını, söz konusu talebin dolaylı zarar olup poliçe teminat kapsamında olmadığını, TTK 1426. Maddesi gerekçesine göre “Sigortacı, sigortalının gerçek zararını ödeyeceğinden, sigorta ettirenin, sigortalı veya lehdarın bu amaçla rizikonun ve tazminat ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan masrafların da karşılanması amacıyla madde kaleme alındığını, ancak; burada asıl olan iyi niyet olduğundan, karşılanacak olan her türlü masraf değil ancak yapılması makul görülen masraflardır” denilmek suretiyle sadece sigortalı, sigorta ettiren ve lehdarın yapmış olduğu makul giderlerin karşılanmasının söz konusu olduğunu, üçüncü şahıs olan davacının ekspertiz ücreti talebinin makul gider olmayıp, bu talebi yasal mesnetten yoksun olup reddedilmesi gerektiğini, davacının icra inkar tazminat talebinin de hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, yine davacı yanın %20 icra inkar tazminatının da haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, zira sigorta tazminatının likid bir alacak olmayıp varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası üzerinden takibe konu alacağın takip tarihi itibariyle muaccel olmadığı açık olup, ayrıca hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydı ile bir an için alacağın muaccel olduğu kabul edilse dahi, davacının talebi yeni bir dava konusu olacağından, sigorta sözleşmesinden doğan sigorta tazminat alacağı likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatına hükmedilmemesi gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüde düşmemiş olup, davacının faiz talepleri, yargılama giderleri ve vekalet ücreti talepleri de tarafımızdan kabul edilemez nitelikte olduğunu, kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti-i vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; davacı şirkete ait araç ile davalı ... bünyesinde sigortalı araç arasında meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait aracın uğradığı değer kaybı ve ekspertiz ücretinin davalı tarafından kısmen ödenmesinden sonra bakiye kalan kısmı için davacının başlattığı icra takibine davalının itirazının haklı olup olmadığı, tarafların kusur durumu, gerçek değer kaybının ne olduğu, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceğinden ibaret olduğu görülmüştür.
DELİLLER;
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde; dava konusu kaza tespit tutanağı, ... 3. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamenin fotokopisi, ... Ekspertiz Hizmetleri Limited Şirketi'ne 22 rapor için yapılan ödemeyi gösterir 6.286,5Tl bedelli banka dekontu ve araca ait ekspertiz raporu Mahkeme dosyasına sunulmuştur.
.... İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyası aslı celp edilmiştir.
... Sigota A.Ş'ye müzekkere yazılarak dava konusu ... numaralı hasar dosyası celp edilmiştir.
... Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... plakalı aracın trafik sicil kayıtları celp edilmiştir.
İstanbul Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak... plakalı aracın trafik sicil kayıtları celp edilmiştir.
Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi'ne müzekkere yazılarak... plakalı aracın 07/08/2017 tarihinden önceki hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususu sorulmuştur.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup; 01/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu araçta meydana gelen değer kaybı 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01.06.2015 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında bulunan değer kaybı hesaplama yöntemiyle yapılan değer kaybı hesabı sonucunda... plaka sayılı araçta 5.750TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigortanın değer kaybı olarak daha önce 5.000TL ödeme yaptığından 750,00TL bakiye alacağı kaldığı, davacının eksper ücreti olarak 285,75TL ödediği iddiasının olduğu, aracın dava konusu kazadan önceki 2.el piyasa rayiç bedelinin 132.000TL iken kazadan sonraki 2.el piyasa rayiç bedelinin yaklaşık olarak 126.250TL olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup; 28/09/2021 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; 08.03.2021 tarihinde hazırlanan kök raporda değer kaybı hesaplamasında Sigorta Genel Şartları içinde verilen değer kaybı hesaplama formülleri kullanılarak yapılan araç marka ve modeli, yaşı, kilometresi ve hasar onarım gören parçaların durumuna göre formüller dikkate alınarak yapılan değer kaybı hesaplamasında 5.750TL olarak bulunduğu halde, aracın kaza önceki 2.el piyasa ederi ile aynı aracın kaza sonrası onarım gördükten sonraki 2.el piyasa fiyatının ne kadar olduğu konusunda yapılan araştırmalar sonucu; dava konusu aracın olay öncesi 2.el piyasa ederinin 140.000TL iken onarım sonrası 2.el piyasa ederi ortalamasının 131.750TL olduğu, bu duruma göre araçta 8.250TL değer kaybı meydana gelebileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Davacı vekili, müvekkiline ait araç ile davalı nezdinde kasko sigortalı araç arasında trafik kazası meydana geldiğini, aracın değer kaybına uğradığını, eksper tarafından 6.935,60 TL değer kaybı hesaplandığını, 285,75 TL eksper ücreti ödendiğini, başvuru sonucu davalı ... şirketinin 5.000,00 TL ödeme yaptığını, bakiye 2.221,35 TL için başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini beyan ederek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin ödeme yaparak sorumluluğunu yerine getirdiğini, kusur tespitinin ve gerçek değer kaybının tespitinin gerektiğini, ekspertiz ücretinin ve icra inkar tazminaının talep edilemeyeceğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
07/08/2017 tarihli trafik kazasında, davacı şirkete ait araç ile davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı aracın çarpışması neticesinde davacıya ait araç hasara uğramıştır. Davacı, davalı taraftan 6.935,60 TL değer kaybını ve 285,75TL ekspertiz ücretini talep etmiş, davalı ... 5.000,00TL ödeme yapmıştır. Davacı tarafından bakiye bedel için .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatılmış, davalının itirazı üzerine iş bu itirazın iptali davası açılmıştır.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince makine mühendisi-trafik eğitim uzmanı bilirkişiden rapor alınmış; 08/03/2021 tarihli raporda; davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun olmadığı, davalı sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu belirtilmiştir. Her ne kadar raporda değer kaybı 5.750TL olarak hesaplanmış ise de; yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarına göre aracın hasarsız ikinci el piyasa değeri ile onarımdan sonraki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın (değer kaybının) belirlenmesi gerektiğinden bu hususta ek rapor alınması gerekmiştir. Ek raporda değer kaybı 8.250,00TL olarak hesaplanmıştır. Bilirkişi ek raporunun, denetime elverişli ve açık olması sebebi ile Mahkememizce hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 90. Maddesinde aynıyla; “Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” hükmü yer almaktadır. Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin 49. Maddesinde ise aynıyla “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” hükmü vaz olunmuştur.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile yukarıda belirtilen kusur durumuna ilişkin bilirkişi raporu birlikte incelendiğinde; davalı ... tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün meydana gelen trafik kazasında % 100 oranında kusurlu olduğu tespit edildiğinden; Türk Borçlar Kanununun 49. maddesine göre, davacının, araçta meydana gelen değer kaybını talep etme hakkı bulunmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m. 97’ye göre; “Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir.” Davalı ..., davacının uğradığı zararlardan tazminat limiti dahilinde hukuken sorumlu durumdadır.
Tüm dosya kapsamından; davalının sigortalısı araç sürücüsünün, davacıya ait araçta değer kaybına sebep olduğu, davalının yaptığı ödeme neticesinde, ekpertiz ücreti ile beraber davacının bakiye alacağının 2.231,35TL olduğu, bu bağlamda; davalının icra takibine yaptığı itirazın haksız olduğu kanaatine varılarak itirazın iptali ile değer kaybı tespitinin araştırmayı gerektirmesi sebebi ile icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçeler ışığında;
Davanın KABULÜNE;
1-.... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına davalının yaptığı itirazın iptali ile takibin 2.221,35 TL üzerinden devamına,
2-İcra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan alınması gerekli 151,74TL karar harcından peşin alınan 54,40TL harcın mahsubu ile eksik 97,34TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA;
4-Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan toplam 1.120,10TL (54,40BVH, 7,80TL VSH, 54,40TL Peşin Harç, 800,00TL bilirkişi ücreti, 203,50TL posta ve tebliğler, ) yargılama giderinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Arabuluculuk görüşmelerinde arabulucu olarak atanan ...'e 1.320,00-TL ödeme yapılmasına karar verildiği, ödemenin suçüstü ödeneğinden ödendiği anlaşıldığından 1.320,00-TL arabuluculuk ücreti'nin 6325 sayılı hukuk uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu madde 18/A-13'a göre davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.221,35TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan ve artan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/11/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır