T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/595 Esas
KARAR NO:2021/1089
DAVA:Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ:30/10/2020
KARAR TARİHİ:30/12/2021
K
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... Şirketi (“Davalı Şirket”) bir aile şirketi olarak kurulduğunu ve halen de aile şirketi olma vasfını sürdürdüğünü, buna rağmen davalı şirketin yönetiminde olan aile bireyleri tarafından şirket ortağı davalı şirket ve faaliyetleri hakkında bilgi alması sürekli bir şekilde engellediğini veya sürüncemede bırakıldığını, en son davalı şirketin 06.10.2020 tarihli 2019 yılına ait Genel Kurul toplantısında davalı şirket tarafından yine davacıya bilgi verilmesinden imtina edilmesinden dolayı TTK m. 437 uyarınca huzurdaki bilgi alma davasının açılması gerekliliği hasıl olduğunu, şöyle ki;davacı TTK M.437 uyarınca bilgi alma davasının şartlarını yerine getirdiğini,davacının 06.10.2020 tarihli 2019 yılına ait Genel Kurul toplantısına bizzat katıldığını,toplantıda, “2019 yılına ait Yönetim Kurulu faaliyet raporunun okunması ve müzakeresi” başlıklı 2 no.lu gündem maddesi görüşülürken davacının bir takım itirazlarını dermeyan ettikten sonra sözlerine şu şekilde devam ettiğini;“... söz aldı. Faaliyet raporunun eksik ve özensiz düzenlenmiş olması nedeniyle rmuhalefet ederiz. Örneğin 2019 yılı hedeflerine ulaşıldığı belirtilmiştir ancak 2019 yılı zararla kapatılmıştır. Şirketin tarafımıza bilgi ve belge vermemesi bir seferliğe mahsus olmayıp yıllardır sistematik olarak tarafımız bilgisiz bırakılmaktadır. Şirketin adaletsiz. ve eşitliğe aykırı uygulamalarından dönmesini, tarafımıza diğer ortaklara verilen bilgi ve belgeleri vermesini talep eder, aksi halde tüm hukuki yollara başvurabileceğimizi ihtaren beyan ederiz.”Ayrıca toplantıda, “2019 yılına ait bilanço ile kar zarar hesaplarının okunması, müzakeresi”başlıklı 3 no.lu gündem maddesi görüşülürken davacının bir takım itirazlarını dermeyan ettikten sonra sözlerine şu şekilde devam ettiğini;“... söz aldı. (...) Bilanço ve gelir tablosu tarafımızca incelendiğinde;Bilançoda 2019 yılının önceki seneyle mukayesesinde, 2018 yılı brüt satışların 466.650,00 TL olduğu, 2019 yılında ise herhangi bir satışın gerçekleşmediği, aynı şekilde 2018 yılı faaliyet gideri 252.129,24 TL iken, 2019 yılı faaliyet giderinin fahiş bir şekilde 591.195,02 TL'ye yükseldiği görülmüştür. Bu kadar fahiş giderin ne için yapıldığının açıklanmasını talep ederim. Bu nedenle,finansal tablolara muhalefet şerhimizi dermeyan ederiz.Yukarıda sadece bir kısmı zikredilen, bilanço ve gelir tablosu kalemlerindeki anormalliklerden dolayı bilanço ve gelir tablosuna itiraz eder, tarafımıza TTK m.437 uyarınca yukarıda yaptığımız açıklamalar çerçevesinde detaylı mizanın, brüt satışlar hesabı ve faaliyet giderleri hesabı hakkında bilgi verilmesini talep ederiz. Bir önceki seneyle mukayese edildiğinden satışların neden sıfıra düştüğü, bununla birlikte faaliyet giderlerinin 2018 yılında iken bile çok fazla iken 2019 yılında satış dahi yapılmamasına na rağmen neden iki katına çıktığı ve bu yapılan harcamaları, kimlere, ne zaman yapıldığı hakkında detaylı bilgi ve belgelerin verilmesini talep ederiz.”Davalı şirketin 2019 yılına ait faaliyet raporu, bilanço ve gelir tablosu incelendiğinde özellikle 2018 yılı brüt satışlarının 466.650,00 TL olduğu, 2019 yılında ise önceki yılın aksine hiçbir satışın gerçekleşmediği ve buna rağmen 2018 yılı faaliyet gideri 252.129,94 TL iken 2019 yılı faaliyet giderinin fahiş bir şekilde 591.195,02 TL'ye yükseldiğinin dikkat çektiğini ve bu kadar yüksek rakamlı giderlerin fahiş ve fuzuli olabileceği kanaatini taraflarında oluşturduğunu, bu sebeple ortaklıktan kaynaklanan haklarını daha sağlıklı kullanabilmek için davalı şirket tarafından TTK m.437 f2'de belirtildiği üzere verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli gerçeğe uygun ve yazılı olacak şekilde aşağıdaki sorulara cevap verilmesini talep ettiklerini,gelir tablosunda yer alan 2019 yılına ilişkin brüt satışlar hesabı; 2018 yılı brüt satışlar hesabı 466.650,00 TL iken 2019 yılında neden hiçbir satış işleminin gerçekleşmediği, 2019 yılı bilanço hesapları zararla kapatılmasına rağmen ulaşıldığı ifade edilen 2019 yılı hedeflerinin ne olduğu, hedef gelir ve gider kalemlerinin ne olduğu,gelir tablosunda yer alan 2019 yılına ilişkin faaliyet gideri hesabı; 2018 yılında 252.129,94-TL olmasına rağmen, hiçbir gelir elde edilmeyen 2019 yılında faaliyet giderinin neden fahiş bir şekilde iki katına çıkarak 591.195,02 TL'ye yükseldiği, harcama kalemlerinin ne olduğu, kimlere, ne zaman, ne için ödemelerin yapıldığı ve her bir kalemin tutarının ne olduğu, yukarıdaki bilgilere ulaşabilmek için bilgi alma hakları kapsamında 2019 yılı Olağan Genel Kurulunda talep edildiği üzere, davalı şirket tarafından taraflarına 2019 yılı detaylı mizanından bir örneğin verilmesini talep ettiklerini,yukarıda açıklanan ve mahkemece resen gözetilecek sebeplerle; davalı şirketten bilgi alınması için açtıkları davanın kabulüne, böylece davalı şirket tarafından kabul kararının tebliğinden itibaren 10 gün içinde taraflarına; detaylı mizanın bir örneğinin verilmesine, brüt satışlar hesabı, faaliyet gider hesabına dair yukarıda yer vermiş oldukları sorulara yazılı cevap vermesine, yargılama masrafi ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;TTK'nın 437. maddesine göre, bilgi alma talebinin 10 gün içinde mahkemeye sunulması gerektiğini, Genel Kurul toplantısının 06.10.2020 tarihinde olduğu halde, davanın 30.10.2020 tarihinde açıldığını, hak düşürücü süre olduğundan davanın öncelikle bu nedenle reddi gerektiğini,dava dilekçesinden de anlaşılacağı gibi, davacı bilgi istememekte, kendisine verilen bilgilerden dolayı adeta hesap sorduğunu, kaldı ki, genel kuruldan önce, kanunun emrettiği bütün bilgilerin ortaklara verildiğini, detaylı mizan verilmesinin zaten söz konusu olmadığını,açıklanan nedenlerle haksız ve dayanaksız davanın öncelikle süre yönünden (TTK.m.437.deki on günlük hak düşürücü süre de açılmadığından), ayrıca esas yönünden reddine,yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış,Ticaret Sicil Müdürlüğü cevabi yazısı celp edilmiştir.
Şirket kayıt ve defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup; mahkememizce aldırılan 14/06/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; "Yukarıda ayrıntılarıyla arz ettiğimiz nedenlerden dolayı bilirkişi kurulumuz, davalı şirket yönetim kurulu üyelerinin ve denetçilerin sorulan sorulara cevap verme yükümlülükleri bulunduğundan, bu yükümlülük ancak ticari sır niteliğindeki bilgilerin verilmemesiyle sınırlı olduğundan, somut olayda herhangi bir bilgi verilmediğinden, davacının bilgi alma ve inceleme talepleri cevapsız bırakıldığından, davacının, genel kurul toplantısının 2. ve 3. Maddesinde belirtmiş olduğu konular ile ilgili olarak bilgi alma ve inceleme hakkına ilişkin talebinin yerinde olduğu" görüşü bildirilmiştir.
Davalı vekilince 21/10/2021 tarihli duruşmada yemin teklif edilmiş, mahkemece HMK 228/B mad.gereğince bir işlemin geçerliliği için iki tarafın irade açıklamasının yeterli olmayacak hallerden olduğundan yemin teklifi reddedilmiş, bu kez davalı vekilince heyet reddedilmiş,gerekli süreç başlatılarak dosya karar verilmek üzere....ATM gönderilmiş, ilgili merciin ... D.İş sayılı ilamı ile talebin reddine karar verildiği anlaşılmış, davalı vekili bu kerre isticvap talebinde bulunmuş isticvap talebi " dava konusu bilgi ve belgelerin alınıp alınmadığı " olduğu ve bunun uyuşmazlığın bizatihi kendisi olması nedeniyle 21/12/2021 tarihli ara kararla isticvap talebi reddedilmiştir.
Tüm dosya ve deliller birlikte değerlendirildiğinde açılan dava, TTK 437 mad.'ye göre bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılmasına izin verilmesi istemine ilişkindir. Dava açma hakkı TTK 437/5 mad.de düzenlenmiş olup " Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hallerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu Asliye Ticaret Mahkemesi'ne başvurabilir" hükmüne havidir.Davacı taraf 06/10/2020 tarihli 2019 yılına ait genel kurul toplantısında 2 ve 3.maddeler görüşülürken muhalefet şerhlerini yazdırarak bilgi alma ve inceleme talebinde bulunmuş,bu talep davalı şirket tarafından cevapsız bırakıldığı tutanak içeriğinden tespit edilmiştir. Brüt satışlar ve faaliyet giderleri arasındaki çelişki ve bu konudaki bilgi alma talebi karşılanmamıştır.Davayı açan pay sahibinin şirket sırrı niteliğini taşımayan bilgi isteminde bulunma ve inceleme yapma hakkı mevcut olup 2019 yılına ait hiç satış olmamasına rağmen faaliyet giderlerindeki artışın, bu konudaki tezatlığın giderilmesi gerekmekte olup davacı pay sahibi tarafından açılan ve ispatlanan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
Davacının davalı ... San ve Tic.A.Ş. 'nin karar tarihinden itibaren 1 ay içerisinde şirket mizanını incelemek brüt satışlar hesabı ve yapılan faaliyet giderleri konusunda sorulan sorulara cevap almak ve ilgili kayıtları incelemek üzere TTK 437 madde kapsamında BİLGİ ALMASINA İZİN VERİLMESİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 59,30-TL karar harcından peşin harcı ile alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 4,90 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 5.100-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan toplam 2.756,10 TL'nin ( 54,40 TL Başvurma Harcı, 7,80-TL Vekalet Suret Harcı, 54,40 TL Peşin Harç, 2.400 TL Bilirkişi ücretleri, 239,50 TL tebliğler ve posta masrafı) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/12/2021
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...