T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/305
KARAR NO:2022/440
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:26/04/2021
KARAR TARİHİ:28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...(“Otoyol”)’nun işletmesinin davacı müvekkili şirketi tarafından yürütüldüğünü, davalı-borçlu ...’a ait ..., ... plakalı araçlar ile 28.11.2018 – 22.03.2019 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe; davalı-borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 22.08.2019 tarihinde icra takibi başlatılmış olup, davalı-borçlu şirkete ödeme emrinin 31.08.2019 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak davalı borçlu şirketin yetkiye, borca, işlemiş faize, KDV'ye itiraz ettiğini, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, takibin durdurulması sonrası müvekkili şirket açısından mağduriyet oluşturduğundan ve zaruri olarak dava açmadan önce arabuluculuk başvurusu yapılması gerektiğinden, 08.12.2020 tarihinde yapmış oldukları ticari arabuluculuk başvuru sonucunun karşı taraf vekili ile arabuluculuk görüşmesi kapsamında karşı tarafla anlaşılamadığını ve 08.01.2021 tarihinde anlaşamama tutanağı tutulduğunu, davalı borçlu şirketin itirazlarının zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapılmış olduğundan, taraflarınca süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığını, davalı borçlu şirketin yetkiye, borca, işlemiş faize KDV'ye ilişkin itirazlarının hukuki mesnetten yoksun olduğunu, davalı borçlu şirketin takip tarihindeki adresinin ... ili sınırlarında olması nedeniyle ... icra müdürlüğünün yetkili olduğu yönündeki yetki itirazının yerinde olmadığını, davalı borçlunun itiraz dilekçesinde İİK’ya göre ilamsız takipte yetkili icra dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi olduğunu, adresinin ... ili sınırları içerisinde olması nedeniyle ... İcra Dairesinin yetkili olduğunu ileri sürdüğünü, ancak davalı borçlu şirketçe göz ardı edilen hususun davacı alacaklının seçimine göre icra takibinin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde açılabileceğini, davalı borçlunun borcun tamamına yönelik itirazlarının asılsız olduğunu, davalı borçlu şirketin kendi ihmal ve kusurunun sonuçlarından davacı alacaklı müvekkili şirketin sorumlu tutmaya çalışmasının kabul edilemez nitelikte olduğunu, davalı borçlu şirkete ait ..., ... plakalı araçlarca, işletme hakkının davacı alacaklı müvekkili şirkete ait olan otoyoldan 28.11.2018 - 22.03.2018 tarihleri arasında (..., vb. istasyonlardan) ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, davalı borçlu şirkete ait araçların otoyolu kullandığı anlarda HGS hesaplarının müsait olmadığını, bununla birlikte Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, benzer şekilde KGM ve davacı-dlacaklı müvekkili şirket tarafından yapılan ilanların da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladığını, bu durumda ücretli otoyolları kullanan davalı-borçlu şirketin HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak davacı-alacaklı müvekkili şirketin sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, davalı borçlu şirketin kendi ihmal ve kusurunun neticesini davacı alacaklı müvekkili şirkete yüklemeye çalışmasının kabul edilemez nitelikte olduğunu, ücret ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine ilişkin tesis edilen işlemlerin, 6001 sayılı karayolları genel müdürlüğünün hizmetleri hakkında kanun’a uygun şekilde yürütüldüğünü, bu kapsamda başvuranın yaptığı ihlalli geçişlerle ilgili ceza uygulanmasının hukuka uygun olduğunu, ihlalli geçiş yapan araç sahibinin birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebildiğini, dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabileceği ve müvekkil şirkete ödeme yapılabilecek kanalların açık olduğunu, bundan bağımsız olarak davacı-alacaklı müvekkili şirketin gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, dolayısıyla davacı-alacaklı müvekkilin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğunun açıkça görüldüğünü, davalı borçlunun icra takibine konu faize, faiz oranına, borcun tüm ferilerine yönelik itirazlarının mesnetsiz olduğunu, davanın kabulü ile; davalı borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalı borçlu şirketin İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Arslan Nakliyat adı altında 2017-2020 yılları arasında şehirlerarası nakliye işletmesi kurduğunu ve işlettiğini, ... plakalı çekici ve ... plakalı römürkun kendi üzerine kayıtlı olduğunu, ticari olarak başka da araç bulunmadığını, şoför olarak da damadı olan ...'ın çalıştığını, HGS'nin ... adına kayıtlı olduğunu, 2020 yılında damadı ...'ın başka bir ticari faaliyete başlaması nedeniyle ve başka şoföre güvenmediğinden dolayı işletmesini kapatma kararı aldığını ve kapattığını, ...'ın e devlet sistemi üzerinden sürekli HGS bilgilerini kontrol ederek ve geçişlerin akabinde 15 günü geçmemek kaydı ile bakiyelerini kontrol ederek ödemelerini yaptığını, yaşı ve sağlığı çok elvermediği için tüm işlemlerini bilgisayar ve online sistemler üzerinden yaptığını, 31.08.2019 tarihinde ikamet adresi olan ... ... ... Mah. No:22 adresine bir ödeme emri geldiğini, T.C. .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosya numarası ile gelen bu evrakta 28.11.2018 ile 22.03.2019 tarihleri arasında ... ... ... ... ... Otoyolu geçişlerinde ihlaline ilişkin para cezası olduğunun bildirildiğini, 6 ayı aşkın bir süre boyunca adresine bununla ilgili bir tebligat, uyarı, sms veya e mail gelmediğini, doğrudan icraya verildiğini ve geçen süre zarfındaki faiz ile KDV ücretinin cezanın üzerine eklendiğini, HGS ödemelerini düzenli yapan birisi olarak HGS sisteminden kontrol edildiğinde bu geçişlerin HGS tarafından tahsil edildiğinin görüldüğünü, yapılan ödemelerin HGS tarafından tahsil edildiğini ancak ... ve ...ve İşletme Anonim Şirketi tarafından böyle bir ceza kesildiğini ve herhangi bir tebligat olmadan tarafına icra davası açıldığını, buradaki yanlışlığın düzeltilmesini, mağduriyetimin giderilmesini ve hakkında açılan davadan vazgeçilmesi hususunda gereğini talep etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; davacının işletmesini yaptığı otoyol ve köprülerden davalının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, ücretin ve ceza bedelinin miktarının tespiti, davacının başlattığı icra takibine davalının itirazının haklı olup olmadığı, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceğinden ibaret olduğu görülmüştür.
DELİLLER;
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde dava konusu ihlalli geçiş listeleri, ihlalli geçişlere ilişkin görüntü ve provizyon kayıtları Mahkeme dosyasına sunulmuştur.
.... İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyası aslı celp edilmiştir.
... Vergi Dairesi Müdürlüğüne ve Tınaztepe Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacılının 1.sınıf tacir olup olmadığı. Bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir olup olmadığı, tacir ise hangi defteri tuttuğu hususları sorulmuştur.
... Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak dava konusu ... plakalı aracın trafik sicil kayıtları celp edilmiştir.
... Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak dava konusu ... plakalı aracın trafik sicil kayıtları celp edilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 17/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı borçlu yana ait ..., ... plakalı araçlara işletme hakkının davacı alacaklı şirkete ait otoyoldan 28.11.2018 - 22.03.2019 tarihleri arasında 3.113,45TL ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığı, ihlalli geçiş ücretine 12.453,80TL (4katı) gecikme cezası tahakkuk ettirmiş olduğu, davacının toplam alacağının takip tarihi (22.08.2019) itibariyle 17.367,59TL alacaklı olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, davalı tarafından geçiş ücretleri ödenmeksizin yapılan ihlalli geçişler nedeniyle, geçiş ücreti, para cezası, faiz ve KDV'nin tahsili için davacının başlattığı icra takibine, davalı tarafça yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali" başlıklı 30/5.maddesi gereğince; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (on katı ibaresi 16/5/2018 tarih ve 7144/18 maddesi ile 4 katına düşürülmüştür.) Anılan özel kanun uyarınca işlettiği köprü ve otoyoldan ücret ödemeden geçiş nedeniyle 15 gün içinde HGS/OGS hesabından tahsil edilemeyen ücreti talep hakkı olan davacı şirketin, kanunda düzenlenen ve idari para cezası değil özel kanundan kaynaklanan ceza niteliğindeki 4 katı cezayı talep hakkı bulunduğunun kabulü gerekmektedir. Alınan bilirkişi raporunda davalının sorumlu olduğu aracın ihlalli geçiş yaptığının tespit edildiği, toplam 15.567,25 TL geçiş ücret ve gecikme cezasının bulunduğu yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür. Mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu dikkate alınarak, bu miktar alacak üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş, davacı vekili tarafından her ne kadar işlemiş faiz ve KDV talebinde de bulunulmuş ise de; otoyol işletmecisi ile sürücü arasında sözleşme benzeri ilişki mevcut olup takipten önce işlemiş faizin istenebilmesi için temerrüt ihtarı zorunlu olup davalının temerrüde düşürüldüğüne dair dosyamızda delil bulunmadığından faiz talebi ile faiz üzerinden hesaplanacak KDV talebinin reddine karar verilmiş, ayrıca alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
Davanın KISMEN KABULÜNE;
1-.... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 15.567,25TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-İcra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesap olunan 81.063,40TL harçtan peşin alınan 210,25TL'nin mahsubu ile eksik 853,15TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA;
4-Davacı tarafından yatırılan toplam 278,05TL (59,30TL BH, 210,25TL PH, 8,50TL VSH, ) harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan toplam 944,10TL (800,00TL bilirkişi ücreti, 144,10TL posta ve müzekkere masrafı, ) yargılama masrafının davanın kabul red oranına göre takdiren 844,28TL'sinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE;
6-Dosyada arabuluculuk sarf kararı bulunmadığından bu hususta HESAPLAMA YAPILMASINA YER OLMADIĞINA;
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 5.100,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.840,65TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
9-Kullanılmayarak artan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/06/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır