T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/869
KARAR NO : 2025/496
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 05/02/2022
KARAR TARİHİ : 12/06/2025
İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas, ...karar sayılı 09/06/2022 tarihli görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzii edilen ve yukarıdaki esasta görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili tarafından adı geçen borçlulara yönelik icra takibine karşı itiraz edildiğini, söz konusu itirazın haksız ve dayanaksız olduğunu, borçlu tarafın takip dayanaklarının kendilerine tebliğ edilmediğini iddia ettiğini, gerçek dışı beyanının aksine tebliğ mazbatasında görüleceği üzere tebligat içerisinde takibe dayanak belgelerin bulunduğunun açık şekilde ifade edildiğini, takibe dayanak tüm evraklarınr borçluya tebliğ edildiğini, İcra Müdürlüğüne sunulan borca itiraz dilekçesinde görüleceği üzere borçlunun borca neden itiraz ettiğine dair hiçbir somut dayanak ileri sürmediğini, sadece icra takibini durdurmak, kötü niyetle zaman kazanmak amacıyla borca itiraz ettiğini, müvekkili ile borçlu arasında 13.02.2020 tarihli faktoring sözleşmesi imzalandığını, bu çerçevede müşterinin aşağıda detayları belirtilen faturalardan doğan alacakları müvekkiline temlik edildiğini, müvekkiline temlik edilen tutarlar müvekkili tarafından tahsil edilemediğini, bu kapsamda kabili rücu faktoring sözleşmesi şartları çerçevesinde davalıya rücu edildiğini, ancak davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkili tarafından ... 27. İcra Müdürlüğünün ...dosyası üzerinden icra takip işlemlerine başlandığını, davalının kötü niyetli itirazı üzerine sulh yoluyla itirazın iptali için arabulucuya müracaat edildiğini, arabulucu nezdinde gerçekleştirilen görüşmelerden de sonuç alınamadığından netice itibarıyla ileri sürülen itirazın iptali istemli olarak işbu davanın açılması zarureti ortaya çıktığını, davanın kabulünü, davalıların, ... 27. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına yapmış oldukları itirazlarının iptalini ve takibin devamını, icra takibine haksız ve kötü niyetle itiraz edildiğinden davalıların, takibe konu alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını savunmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın yetki yönünden reddini, dava şartı yoksunluğu sebebiyle usulden reddini, taraflar arasında akdedilen factoring sözleşmenin konusunun yabancı para olduğu hususu davacı tarafından davalı müvekkili firmaya keşide edilen ihtarlar ve kısmen dosyaya sunulan sözleşme içeriği ile anlaşıldığını, davacı tarafın alacağı USD cinsinden olup hesap kat ihtarnameleri de bu husus baz alınarak yapılmış ise de anlaşılamayan bir şekilde icra takibine Türk Lirası olarak takip başlatıldığını, davacı taraf itirazın iptaline konu icra dosyasında yabancı para alacağı hangi tarihte, hangi kur üzerinden Türk Lirasına çevrildiği belirlenmediğini, İcra İflas Kanunu yabancı para borçlara dair yapılan takiplerdeki esasları belirlediğini, alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğini ve faizi gösterildiğini, ... 27.İcra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyasına konu ödeme emri içeriğinde 13.02.2020 tarihli faktoring sözleşmesi, 24.02.2020 tarihli bildirim formu, 02.03.2020 tarihli ödeme taahhütnamesi, ... 16. Noterliğinin ... tarihli ihtarnamesi ve hesap ekstresi dayanak olarak gösterildiğini, ancak ödeme emrinin dayanağı olan işbu evraklar mevzuata aykırı olarak davalı müvekkili firmaya bir bütün olarak tebliğ edilmediğini, davalı müvekkili şirketin adresi “... olması sebebiyle HMK madde 6 gereğince işbu davada yetkili mahkemenin ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerinin olduğunu, bu sebeple davanın yetkisizlik sebebiyle usulden reddini, davacı tarafça davalı müvekkili şirketin yerleşim yeri olan ... İcra Dairelerinde icra takibi yapılması gerekir iken mahkememiz dosyasına konu itirazın iptali talep edilen icra dosyası HMK'ya aykırı olarak İstanbul İcra Müdürlüğünde ikame edildiğini, işbu icra takibinin yetkili icra dairesinde yapılmayarak itirazın iptaline dair dava şartının yerine getirilmemiş olmakla 6100 sayılı yasanın 114/2 maddesinde düzenlenen yasal düzenleme göz önünde bulundurularak aynı yasanın 115. maddesi uyarınca davanın dava şartı yoksunluğu sebebiyle usulden reddini, ... 27. İcra Dairesi tarafından gönderilen ödeme emri İcra ve İflas Kanununun 58. maddesine aykırı olarak dayanak evrakları ekinde taşımaması, USD olan sözleşmeye dayanan borca dair TL takip yapılması ve esas alınan kurun eve harca esas değerin belirtilmemesi İcra İflas Kanununa açıkça aykırı olduğunu, haksız, mesnetsiz ve mevzuata aykırı açılan davanın bu nedenlerle esastan reddini, likit olmayan alacağa dair itiraz yapılması, dayanak belgelerin sunulmaması sebebiyle davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddini, dava sonucunda yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
DELİLLER:
... Bankasına yazılan müzekkere cevapları ve ... 27. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.
Davaya konu ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacının davalı aleyhinde dayanak 2.419.756,19 TL asıl alacak, 295,55 TL masraf alacağı, 1.227.179,35 TL faktoring temerrüt faizi olmak üzere toplam 3.647.231,09 TL asıl alacağın tahsil tarihine kadar %54 faktoring temerrüt faizi masraf ve vekalet ücreti ile tahsili için 08/11/2021 tarihinde ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine davalı borçlunun süresinde borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 06/09/2023 tarihli bilirkişi raporuna davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine 16/08/2024 tarihli ek rapor aldırılmış ise de 16/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda faizin hesaplanma şekline davacı tarafça itiraz edilmiş olup esasen rapor da teknik olarak yeterli olmayıp denetime elverişli olmadığından davacı vekilinin itirazları dikkate alınarak ve davacı tarafça davalıya gönderilen ihtarnamenin tebliğ şerhine göre belirlenecek temerrüt tarihi olan 24/12/2020 tarihi esas alınarak ve döviz alacağı için seçimlik hakkın takip tarihinde kullanıldığı dikkate alınarak tespit edilecek alacağın takip tarihi olan 08/11/2021 tarihinde geçerli kura göre TL ye çevrilmesi ve temerrüt tarihinin de (24/12/2020) geçerli faiz oranının % 26,28 olduğu dikkate alınarak tarafların iddia ve savunmaları kapsamında inceleme yapılmak üzere dosya bilirkişi ...' a tevdi edilmiş, 25/02/2025 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında akdedilen 13/02/2020 tarihli faktoring sözleşmesi kapsamında davacıya temlik edilen ve karşılığı tahsil edilemeyen faturalar nedeniyle oluşan alacağın tahsili talebiyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı ile davalı arasında EUR bazında Faktoring Sözleşmesi akdedilmiş olup; akdedilen bu sözleşme kapsamında Faktoring şirketi tarafından davalıdan; “....” firmasına mal mukabili olarak ihraç ettiği mallar ile ilgili olarak kestiği faturaları temlik alarak faktoring kredileri kullandırılmıştır. Kullandırılan bu kredilerin kapatılması, mal mukabili olarak ihraç edilen malların fatura bedellerinin belirtilen vadede (sözleşme kapsamında) satıcı firma tarafından ödenmediği görülmekle, Firmanın cari hesabı kat edilerek, ilgili aleyhinde takibe geçilmiş olmakla birlikte borçlunun takibe itirazı üzerine Faktoring Şirketi tarafından huzurdaki işbu itirazın iptali davası açılmıştır.
Faktoring, firmaların mal ve hizmet satışlarından doğmuş veya doğacak vadeli, fatura veya fatura yerine geçen bir belgeye dayanan alacaklarının faktoring şirketi tarafından temlik alınması yoluyla, ön finansman, finansman, garanti ve tahsilât hizmetlerinin sunulduğu bir finansal üründür.
Faktoring, en genel anlamı ile mal ve hizmet satışlarından doğmuş veya doğacak alacakların temlik yolu ile bir faktoring kuruluşuna devredilmesi ve bu alacakların faktoring kuruluşu tarafından yönetilmesidir.
Huzurdaki davaya konu Faktoring İşlemi ; İhracat Faktoringi ; Bildirimsiz (Örtülü Gizli) Faktoring, Peşin Ödemeli (Ön Ödemeli), Fatura İskontosu Faktoringi şeklinde bir ... , işlemi olup sırasıyla;
İhracat Faktoringi; bu faktoring işleminde ihracat evrakları temlik alınmakla ve davaya konu işbu faktoring işlemi ihracat faktoringi gibi görülmekle birlikte; davacı tarafından davacıdan yalnızca mal mukabili ihracata ilişkin faturalar temlik alınmış olup işlemler yurt dışı bildirimsiz olarak gerçekleştirilerek mal bedellerinin ödenmesi davalı tarafından taahhüt edilmiştir.
Bildirimsiz Faktoring; Satıcı firmanın alacağını faktöre (faktoring şirketi ne) devrettiğini (faturada görülen) alıcıya bildirmediği faktoring türüdür.
Huzurdaki davaya konu olayda; faktoring şirketi tarafından ihracata konu faturalar temlik alınmış olmakla birlikte; temlik edilen faturaların davalı satıcı firma tarafından faktoring şirketi ne devir ve temlik edildiği bildirilmemiş olup; fatura bedellerinin belirlenen vade içerisinde faktoring Şirketine ödeneceği davalı ... müşterisi ... Tic AŞ tarafından taahhüt edilmiştir.
Peşin Ödemeli (Ön Ödemeli) Faktoring; faktoring şirketi satıcının vadeli alacaklarının bir kısmını veya tamamını peşin öder, faktor, alacak tutarının vadesi geldiğinde paranın tamamını faiz ve komisyonu ile birlikte borçludan tahsil eder.
Fatura İskontosu Faktoringi; faktoring şirketi temlik almış olduğu faturaları; taraflar arasında belirlenen bir faiz oranında iskonto ederek müşterisine öder vade sonunda yapmış olduğu tahsilat ile de borcun tamamı kapanmış olur; ki huzurdaki davaya konu faktoring işleminde de hedeflenen uygulama bu şekilde olmuştur.
6361 sayılı Yasa ve BDDK genelge ve tebliğleri gereği; ... şirketi ile faktoring şirketi müşterisi davalı (... Tic AŞ) arasında, alacağın temlikine yönelik bir sözleşme yapılması, sözleşmede işin tanımının, alacağın niteliğinin, tutar veya tutarın hesaplanamaması durumunda, hesaplamaya baz oluşturacak veriler çerçevesinde belirlenen azami faktoring limiti ile ödeme şartlarının açıkça belirtilmiş olması, zorunlu olup; Davacı ... AŞ ile Davalı ... Tic AŞ arasında 13.02.2020 tarihli 400.000,-EUR Limitli Faktoring Sözleşmesi akdedildiği, sunulan sözleşme suretinden anlaşılmıştır.
Taraflar arasında akdedilen bu sözleşme kapsamında: Davalı ... Tic AŞ nin 02.03.2020 tarihli ... (Alacak Bildirim Formu) kapsamında gösterilen; mal mukabili ihracat ile ilgili olan, toplam 305.539,21 USD değer arzeden, (ve vadesi 10.08.2020 olarak belirlenen) 8 adet faturayı ... AŞ ne devir ve temlik ettiği; yine aynı form kapsamında temlik edilen 305.539,21 USD lık fatura meblağına sabit %65,75 faiz oranı uygulandıktan sonra oluşan 297.633,38 USD nın Yabancı Sermayeli Şirketler Şubesi ndeki ...iban no.lu hesaplarına ödenmesi”... talimatını verdiği, davalı ... Tic AŞ nin devretmiş oldukları faturalar karşılığında kullanmış oldukları meblağı, tahakkuk etmiş bulunan faizi ile birlikte ...AŞ nin hesabına ödeneceğini gayrikabili rücu kabul ve beyan ettiği, temlik olunan 305.539,21 USD lık fatura karşılığında davalı ...Tic AŞ'ne 02.03.2020 tarihi itibariyle, 7.905,83 USD kesiti ile 297.633,38 USD lık ödeme yapıldığı görülmüştür.
10.08.2020 vade tarihi itibariyle; davalı ... Tic AŞ tarafından fatura bedelleri ödenmemiş olmakla; davacı / alacaklı Faktoring şirketi tarafından 18.12.2020 tarihi itibariyle Faktoring Hesabı kat edilerek davalıya ... 16. Noterliği nin ... tarih ve yevmiye nolu İhtarnamesi keşide edilmiş olup kat tarihi itibariyle davalı borcu, 305.539,21 USD anapara- asıl alacak, 8.894,59 USD gecikme faizi olmak üzere, toplam 314.433,80 USD olarak belirlenmiştir.
Davacı alacaklı faktoring şirketi, işbu alacağını Türk Lirası bazında da talep edebilecek olmakla (İİK Md 58/3) davalının bu hususa ilişkin savunması yerinde görülmemiştir.
... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin dosya içerisinde bulunan 03/08/2022 tarihli yazısında 02/11/2021 tarihinde konkordatonun reddine karar verildiği ve tedbirlerin kaldırıldığı bildirildiğinden davaya konu takibin 08/11/2021 tarihinde başlatıldığı dikkate alındığında takip yasağına ilişkin dava şartı itirazı da reddedilmiştir.
Mahkememizin yetkisine yapılan itiraz da faktoring sözleşmesi 23. Maddesinde düzenlenen yetki şartı gereği reddedilmiştir.
Taraflar arasındaki faktoring sözleşmesinde ödemelerin vadesinde yapılmadığında borcun muaccel olacağı ve ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşüleceği kararlaştırılmış ise de davacı tarafça davalıya gönderilen 18.12.2020 tarihli ihtarnamede davalıya süre verildiğinden temerrrüt tarihi olarak ihtarnamedeki süreye itibar edilmiştir. İhtarname davalı ...Tic AŞ ne 22.12.2020 tarihi itibariyle tebliğ edilmiş olup, verilen 1 günlük sürenin de ilavesiyle davalının 24.12.2020 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü kabul edilmiştir.
25/02/2025 tarihli bilirkişi raporu denetime elverişli olup teknik olarak da yeterli görülmekle birlikte seçenekli olarak yapılan hesaplamadan davacı tarafça seçimlik hakkın takip tarihinde kullanıldığı anlaşılmakla 08.11.2021 tarihli Efektif Satış kuruna göre hesaplamanın kabul edilmesi nedeniyle bilirkişi tarafından takip tarihi 08.11.2021 itibariyle belirlenen 3.058.589,10 TL asıl alacak talepten fazlaya karar verilemeyeceğinden 2.419.756,19 TL olarak hesap edilmiş ve her ne kadar görevlendirmede faiz oranı %26,28 olarak belirtilmiş ise de daha sonra celbolunan İş Bankası müzekkere cevapları da dikkate alınarak takibe kadar seçimlik hak kullanılmayıp borç döviz olduğundan döviz faizi, takip tarihinden sonra ise TL faizi hesaplanması gerektiği kanaatine varılmış ve bu doğrultuda rapor içeriğinde tabloda hesaplaması gösterilen temerrüt hesabına itibar edilmiş, ihtarname tebliğ tarihi ile takip tarihi arasında geçen süreye temerrüt faizi uygulanmış ve 21.02.2025 tarihli ... Bankası'ndan gelen yazıda USD faiz oranının % 14 belirtilmesi nedeniyle, 14*2-%28 olarak yapılan hesaplamaya göre karar verilmiştir. (24.12.2020-08.11.2021 Temerrüt Faizi 314.773,29x319x28,00/36500= 77.028,90 USD toplam temerrüt faizi (77.028,90*9,7168=748.474,46))
Son alınan bilirkişi raporuna davacı tarafından yapılan itirazların mahkememizce değerlendirilmesi mümkün olan hususlara ilişkin olduğu, takip tarihindeki kurun önceki gün itibariyle esas alınmasına ilişkin itirazın ise 08/11/2021 tarihinde başlatılan takibin saat 18:12'de başlatılmış olduğu ve bu sebeple 08/11/2021 günü belirlenen efektif satış kuru üzerinden yapılan hesaplamanın geçerli olduğu anlaşıldığından; yine davalı vekili tarafından yapılan itirazların mahkememizce değerlendirilecek hususlara ilişkin olduğu anlaşılmakla, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna yapılan itirazlarının reddine, karar verilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-... 27. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı takip dosyasında davalının yaptığı itirazın kısmen iptali ile; 2.419.756,19 TL asıl alacak, 748.474,46 TL temerrüt faizi ve 295,55 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 3.168.526,20 TL alacak üzerinden takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Asıl alacak tutarı tamamen ödeninceye kadar takip tarihinden itibaren yıllık %54 oranında temerrüt faizi uygulanmasına,
3-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle, İİK 67/2.maddesi uyarınca hükmedilen alacak miktarının %20’i oranına tekabül eden 633.705,24 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bununan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 216.442,02 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 44.049,43 TL harçtan mahsubu ile bakiye 172.392,59 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından dava açılarken yatırılan toplam 44.141,63 TL ( 80,70 TL Başvurma Harcı, 11,50 TL Vekalet Harcı, 44.049,43 TL Peşin Harç) harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 13.396,50 TL (13.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 396,00 TL tebliğler) yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 11.638,18 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacının üzerinde bırakılmasına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap olunan 397.482,10 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red edilen miktar üzerinden hesap olunan 75.805,73 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Arabuluculuk ücreti olarak ödenen 1.560,00 TL ücretin davadaki kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 1.355,24 TL'nin davalıdan, 204,76 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
10-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma ile) yüzüne karşı, davalının yokluğunda; 6100 sayılı HMK'nun 342. ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile veya HMK 348. maddesi gereğince istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvurma hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize verecekleri bir cevap dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri cevap dilekçesi ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/06/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır