T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/197
KARAR NO:2024/372
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:24/02/2023
KARAR TARİHİ:11/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı şirketin uzun yıllar davalı banka ile ticari ilişki içinde olduğu, yine ... Turizm Gıda ve Tic.Ltd.Şti. ile de ticari ilişkide bulunulduğunu, bu kapsamda 05.12.2022 tarihinde kredi kartı ile 15.000 TL, 13.511 TL,20.000 TL ve 10.000 TL bedel, 06.12.2022 tarihinde kredi kartı ile 15.000 TL, 19.155 TL, 20.621,20 TL, 15.000 TL ve 20.000 TL bedel, 07.12.2022 tarihinde kredi kartı ile 10.000 TL, 17.600 TL ve 12.000 TL bedel, olmak üzere toplam 187.887,20 TL tutarlı alım satım gerçekleştiğini ve bedelin kredi kartından tahsil edildiğini, Satışı yapılan malların dava dışı ... Turizm Gıda ve Tic.Ltd.Şti.ne teslim edildiğini, bu işlemlerden çok sonra kart sahiplerinin bu harcamalara itirazı söz konusu olduğu ileri sürülerek ... Banka hesaplarına bloke konulduğunu, bankaca istenen belgelerin gönderilmesine daha sonra ihtar keşidesine karşın anılan işlemlerle ilgili olarak blokenin kaldırılmadığını, dava dışı şirketçe kullanılan kredi kartlarının davacının çalıntı veya kayıp olduğunu bilmesinin beklenmemesi gerektiğini, ticari hayatta hamilin başkası olmasına başka kişilerin kredi kartının kullanılabilmekte olduğunu, ürün satışının gerçekleştiği ve ödemelerin de kredi kartı postu aracılığı ile tahsil edildiğini, 5464 sayılı yasanın 15.maddesinde "kart kullanımından doğan sorumluluk, sözleşme imzalandığı ve kartın zilyetliğine geçtiği veya fiziki vartığı bulunmayan kart numarasının öğrenildiği andan itibaren kart hamiline aittir” denildiği, 16.maddesinde “kart hamili kendisine tevdi edilen kartı ve şifre veya bir kod numarasını güvenli bir şekilde korumak başkaları tarafından çalınmasına engel olacak önlemleri almak, kartın kaybolması, çalınması veya iradesi dışında gerçekleşmiş herhangi bir işlemi öğrenmesi halinde kart çıkaran kuruluşu haberdar etmek zorundadır” olduğunu, kart sahibi kredi kartının çalındığını bankaya ihbar etmişse ihbar tarihi saatinden sonra tüm harcamalardan bankanın sorumlu olduğunu davacının, kredi kartına karşılık kimlik kontrolü yapması gereken bir iş yeri Bı bu nedenle hesaba bloke konulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Beyanı edilerek, davanın kabulüne, blokenin kaldırılmasına, bloke miktarı olan 190.000 TL na bloke tarihinden itibaren mevduata fiilen uygulanan en yüksek faiz işletilerek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya bırakılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;HMK madde 114/1-d ve 115/2 kapsamında davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının hiçbir şekilde davalıya husumet yöneltemeyeceği ortada iken davalı aleyhine yöneltilmiş mesnetsiz davada taraf sıfatı bulunulmadığından davanın husumet nedeniyle de reddine karar verilmesi gerektiğini, HMK 194.maddesinde somutlaştırma yükünün düzenlendiği, iddia edilen vakaların açık ve somut olarak ortaya
konulması gerektiğinden dava dilekçesinin incelenmesinde kanunların aradığı şartları taşımadığını, HMK 119 madde hükmüne Uygunluk taşımadığından, dava şartı yokluğundan da davanın reddinin talep edildiğini, zamanaşımı yönünden de itiraz edildiğini, davalı banka ile davacı arasında üye iş yeri sözleşmesi akdedildiğini ve üye iş yerine pos cihazı bağlandığını, banka tarafından pas cihazı hesabına haklı bir gerekçe ile şüpheli işlem ve itiraz edilen işlemler sebebi ile bloke konulduğunu, davacı üye işyeri sözleşmesini imzalamakla TTK madde 20/2 kapsamında şüpheli işlemler gerçekleştirildiği takdirde bankanı bloke koyma hakkını kabul ve beyan ettiğini, davalı banka davacının kullanımında olan ... üye işyeri numaralı pos cihazı ile yapılan tüm işlemleri usulüne uygun olarak işleme alıp davacının hesaplarına gönderdiğini, dava konusu olan ve davalı banka tarafından şüpheli olarak tespit edilen işlemler mail örder ödeme yöntemi ile gerçekleştiği ve bu işlemlere itirazlar geldiğini ve güvenlik aksiyonları alındığını, İş yeri sözleşmesinin 6.maddesinde “aynı kartla aynı gün her ne sebeple olursa olsun slip bölerek tutar deneyerek işlem yapamaz” hükmüne rağmen itiraz gelen işlemlere ilişkin farklı tutarlar denenerek işlem yapmaya çalışıldığını, şüpheli işlemlerin incelenmesi için sürecin 180 güne kadar Uzayabildiği, sözleşmenin 12.maddesine göre de işlemleri inceleme ihtiyacı duyulduğunda da sonuçlanıncaya kadar ödeme yapmama yetkisine sahip olduğunu, Mail order, kredi kartının fiziken pos cihazının olmaması halinde kullanılanı bir ödeme yöntemi olduğunu, dava konusu işlemlerin bu yöntem ile gerçekleştiği, gerçekleşen her işlemin üye işyeri sorumluluğunda olduğu ve davalı bankaya husumet yöneltilemeyeceğini, bu nedenle davacı şirketin hesabına 29.12.2022 tarihinde bloke tesis edildiğini, davalı bankanın uluslararası visa, master card kuralları uygulamalarına ve üye işyeri bankası olarak uymakla yükümlülüğü bulunmakta olup, şüpheli olan/olabitecek işlemlerin görülmesi halinde müdahalede bulunarak pos cihazı hesabına bloke koymadığı takdirde hukuki sorumluluğu doğmakta olduğundan bankanın usul ve yasalara uygun haraket ettiğini, dava konusu harcamalara ilişkin harcama itirazı geldiği ve itirazların inceleme aşamasında olduğunu, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların;Davacı şirketin dava dışı şirket ile yapmış olduğu ticari alış veriş nedeniyle kredi kartı üzerinden yapılan tahsilatın taraflar arasında imzalanan sözleşmeye uygun olup olmadığı davalı tarafından davacının banka hesabına konulan blokenin haklı olup olmadığı, davacının blokenin kaldırılması veya bloke edilen miktarın davalıdan tahsili isteminin yerinde olup olmadığı taleplerine ilişkindir.
DELİLLER;İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... ... Limited Şirketi (VKN:...)'nin vergi kayıtları celp edilmiştir.
... Bankası Anonim Şirketine müzekkere yazılarak Davacı ... ... Limited Şirketi (VKN:...)'ne ait, POS hesap hareketleri, Davacı şirketin POS cihazından dava konusu işlemlere ilişkin yapılan harcama işlemleri ve yapılan harcamalara ilişkin itirazları, Davacı şirkete ait davalı banka şubesinde yer alan üye iş yeri sözleşmesi ve ilgili tüm kayıtları celp edilmiştir.
... Bankası Anonim Şirketi ...Şubesine müzekkere yazılarak ... ... Limited Şirketi (VKN:...)'ne ait, banka hesap ekstre dökümleri ve bankayla tanzim edilen sözleşmeler celp edilmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 05/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;Davacı ... ... LTO.Şti.nin huzurdaki dava ile birlikte Davalı ... Bankasından üye isyeri sıfatıyla 5,6,7,12.2022 tarihinde yapılan işlemler sonucunda kredi kartı ile Ödenen toplam 187.887,20 TL tutarındaki ürün bedeline konular blokenin kaldırılmasına/faiziyle birlikte ödenmesi yolundaki talebin, şüpheli işlem kaydı ve nihayetinde kart hamillerinin itirazları ve yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında yerinde olmadığı, işlemlere ilişkin sorumluluğun üye işyerinde olduğu, nihai olarak değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirlerinde olduğu, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin Sayın Mahkemenin takdirlerinde olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 19/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;Davacı üye işyerinin basiretli bir tacir gibi gereken özeni gösterememiş olmaları nedeniyle, gerek sözleşme hükümlerine, gerekse kredi kartı mevzuatına ve gerekse de uluslararası master ve visa card kurallarına göre kusurlu bulunduğu değerlendirilmektedir. bu nedenle davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur tespit edilememiştir. çünkü provizyon gerçek anlamda kart hamili bankalarınca (muhtelif bankalar) davalı bankaya verilmiştir. davalı bankada kart hamillerinin bankasından aldığı onaya göre harcama bedelini davacı üye işyeri hesabına alacak geçmiştir. daha sonra gerçek kart hamillerinin itirazı üzerine satış tutarları davalı bankaca uluslararası visa ve master card kurulları uyarınca şüpheli bulunup bloke edilmiştir. Bahse konu bloke işleminin gerek sözleşme hükmüne ve gerekse de uluslar arası visa ve master kart kurallarına uygun olduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Davacı şirketin dava dışı şirket ile yapmış olduğu ticari alış veriş nedeniyle kredi kartı üzerinden yapılan tahsilatın taraflar arasında imzalanan sözleşmeye uygun olup olmadığı iddiasıyla davalı tarafından davacının banka hesabına konulan blokenin kaldırılması ve bolke konulan miktarın davalıdan tahsili talebidir.
Davacı şirket, ... Turizm Gıda ve Tic. Ltd.Şti. ünvanlı bir şirketle ticari ilişki kurularak, 05.12.2022 tarihinde 15.900, 13.511, 20.000 ve 10.000 TL, 6.12.2022 tarihinde 15.000, 19.155, 20.621,20, 15.000 ve 20.000 TL, 07.42.2022 tarihinde 10.000, 17.600 ve 12.000 TL olmak üzere toplamda 187.887,20 TL tutarındaki satış işleminin üçüncü şahıslara ait 5S ayrı kredi kartı ile gerçekleştirildiği ve söz konusu malların dava dışı ... Turizm Gıda ve Tic.Ltd.Şti. ne teslim edildiği dava dilekçesi ekindeki “satış müşteri nüshası” slip ve tahsilat makbuzu, fatura ve irsaliyelerden anlaşılmaktadır. Bu satış sonrası ödeme yapılan veya tahsilat sağlanan kredi kartları sahiplerinin itirazları sonrası hesaba geçen tutarlar önce bloke, sonra itiraz sonucuna göre satış bedellerinin hesaba borç kaydı/hesaptan alınması, uyuşmazlık konusudur.
Davacının taleplerinin yerinde olup olmadığı, yerinde ise davacının talep edebileceği miktarın hesaplanması teknik incelemeyi gerektirdiği için sorun tespit bölümünde belirtilen konuları değerlendirmek üzere bankacı bilirkişilerden 05/01/2024 ve 19/03/2024 tarihli raporlar alınmıştır. Bu bilirkişi raporlarında davacının talepleri yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılıp varsa davacı alacağının belirlenmesine çalışılmıştır.
Gerekçeleri itibarı ile somut olaya uygun olup, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak hazırlanan ve bu nedenle hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilen 05/01/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre;Davacı ... ... LTO.Şti.nin huzurdaki dava ile birlikte Davalı ... Bankasından üye isyeri sıfatıyla 5,6,7,12.2022 tarihinde yapılan işlemler sonucunda kredi kartı ile Ödenen toplam 187.887,20 TL tutarındaki ürün bedeline konular blokenin kaldırılmasına/faiziyle birlikte ödenmesi yolundaki talebin, şüpheli işlem kaydı ve nihayetinde kart hamillerinin itirazları ve yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında yerinde olmadığı, işlemlere ilişkin sorumluluğun üye işyerinde olduğu belirtilmiştir.
19/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda;Davacı üye işyerinin basiretli bir tacir gibi gereken özeni gösterememiş olmaları nedeniyle, gerek sözleşme hükümlerine, gerekse kredi kartı mevzuatına ve gerekse de uluslararası master ve visa card kurallarına göre kusurlu bulunduğu değerlendirilmektedir. bu nedenle davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur tespit edilememiştir. çünkü provizyon gerçek anlamda kart hamili bankalarınca (muhtelif bankalar) davalı bankaya verilmiştir. davalı bankada kart hamillerinin bankasından aldığı onaya göre harcama bedelini davacı üye işyeri hesabına alacak geçmiştir. daha sonra gerçek kart hamillerinin itirazı üzerine satış tutarları davalı bankaca uluslararası visa ve master card kurulları uyarınca şüpheli bulunup bloke edilmiştir. Bahse konu bloke işleminin gerek sözleşme hükmüne ve gerekse de uluslar arası visa ve master kart kurallarına uygun olduğu belirtilmiştir.
Yapılan yargılama toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacının sübut bulmayan davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE;
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 427,60 TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 3.244,73 TL harçtan mahsubu ile geri kalan 2.817,13 TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan 30.400,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
4-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL’nin davacıdan alınarak, HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/06/2024
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.