T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/332
KARAR NO : 2025/636
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 17/05/2023
KARAR TARİHİ : 23/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin çalışanı ...'ya müvekkili şirket tarafından ... plakalı aracı ticari faaliyetleri yerine getirmesi ve müvekkili şirketçe satışı yapılan ürünlerin sevkiyatı ile teslimi (nakliyesi) gayesiyle tahsis edildiğini, 17.11.2022 tarihinde şirket çalışanı ...'nın mezkur araç ile seyir halinde giderken, dava dışı takip borçlusu ...'nın kontrolündeki... plakalı araç tarafından kaza tutanaklarından da anlaşılacağı üzere 9%100 hatalı olacak şekilde kendisine çarpıldığını, Söz konusu kazaya sebebiyet veren aracın sürücüsü ...'ya ait olmadığı, araç kira sözleşmesi ile davalı tarafından işleten sıfatıyla sürücüye kiralandığının anlaşıldığını, Ticari hayatın zorunlu unsurlarından olan devamlılık ilkesi gereğince, ticari faaliyetlerini aksatmamak zorunda olan müvekkili şirketin işbu davaya konu kaza sebebiyle aracı kullanamadığını ve aracın perte ayrıldığını, ne var ki aracın perte ayrılması ile sigorta şirketi tarafından pert bedelinin müvekkiline ödenmesi arasında geçen sürede; işleten tarafın müteselsil sorumluluğu altında meydana gelen kaza sebebiyle şirket aracından faydalanamadığını ve dışarıdan hizmet almak suretiyle bu ticari gereksinimini karşıladığını, sigorta şirketi tarafından aracın pert bedelinin ödenmesi arasında geçen süreç boyunca taşıma işlerini başkaca bir firmaya gördürmüş olduğunu, işbu gördürme sebebiyle faturaları sunulu hizmet bedelini dava dışı 3. Kişiye ödediğini, işbu ödenen bedelin, meydana gelen kaza neticesinde bağlantılı zarar olduğunun izahtan vareste olduğunu; bu nedenle meydana gelen işbu bedelin takip borçlusu - dosya davalısı tarafından talep edilmesi zorunluluğu hasıl olduğunu, bu zorunluluğa binaen ... İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile borçlu - davalı ve araç sürücüsü ... aleyhine takip başlatıldığını, ne var ki ... aleyhine kesinleşen takipte Borçlu - davalı tarafından ödeme emrine itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, davalarının kabulü ile Borçlu - Davalı tarafından ikame edilen itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep ettiklerini, belirtmektedir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu zarara sebebiyet veren kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinden önce müvekkili şirket ile yürütülen bayilik ilişkisi kapsam ve şartları altında müvekkili şirket markası altında üçüncü kişilere kiralama yoluyla tasarrufta bulunmak üzere ... Anonim Şirketi'ne kiralanmış olup 17.11.2022 tarihli trafik kazasının da ...personeli diğer takip borçlusu ...'nın sevk ve idaresinde iken gerçekleştiğini, Mezkur plakalı aracın 18.06.2021 ve 30.11.2022 tarihleri arasında ... A.Ş. kullanımında olduğundan; yaklaşık 1.5 yıldır. kesintisiz devam eden söz konusu kiralama işlemi uzun süreli kira sözleşmesi kapsamında olup 2918 sayılı KTK'nın 3. Maddesi uyarınca müvekkil şirketin işleten sıfatını kaybettiğini, Müvekkili şirket tarafından; davacı yanın uğradığını iddia ettiği zararın, ...plaka sayılı aracın hasar tarihinde geçerli ... ve ... poliçesi kapsamında tazmini maksadıyla sigorta şirketlerine başvuru yapıldığını ve sigorta şirketlerince davacı yana herhangi bir ödeme yapılmış ise tüm taleplerinin konusuz kalmış olacağını, bunun da talebin reddini gerektirdiğini, kusur oranlarının tespiti için olay yerinde keşif yapılmak suretiyle Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınmasını talep ettiklerini, fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; dava dilekçesine karşı cevaplarının kabulü ile davacının davasının reddine ve takibin iptaline karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 17/11/2022 tarihli trafik kazasından kaynaklı ve araç mahrumiyet bedeli istemine dayalı ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına konu 2004 sayılı İİK madde 67'ye göre açılmış itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, trafik kayıtları, tramer kayıtları, hasar dosyası ve ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası dosya arasına alınmış ve Mahkememizce 15/10/2024 tarihli ara karar ile dosyanın hasar/kusur uzmanı bilirkişiye verilerek; tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek üzere alacak hususunda rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
30/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı ...Şirketi adına tescilli dava dışı...A.Ş. tarafından kiralandığı anlaşılan ... Plakalı aracı sürücü dava dışı ...'nın 17.11.2022 tarihli çift araçlı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının % 100 olduğu; Davacı ... Şirketi adına tescilli dava konusu ... Plakalı aracın sürücüsü dava dışı ...'nın; 17.11.2022 tarihli çift araçlı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; atfı kabil kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu; dava konusu aracın yerine yeni bir aracın satın alınması için makul sürenin 40(Kırk) olarak kabulünün yerinde olacağı, davacının dava konusu aracından mahrum kaldığı 40 günlük süre için hizmet satın almış olduğu ve bu süredeki mağduriyeti için talepte bulunduğu anlaşılmakta olup, taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda, dosya kapsamında yer alan 8(sekiz) adet fatura karşılı; hizmet tutarının toplam 20.935,20 TL olduğu, satın alınan hizmet için, araç kiralama, yakıt ve personel gideri bulunmayacak olup sadece hasar gören araç için amortisman giderinin bulunacağı, dava konusu aracın verine yeni bir aracın satın alınması için makul süre olarak hesaplanan 40 günlük süreye göre amortisman gideri olarak 2.283.40 TL'nin tenzili gerekeceği, davacının zararının 18.151,80 TL olacağı kanaatlerine varıldığı bildirilmiştir.
6100 sayılı HMK’nun “Esastan Sonuçlanmayan Davada Yargılama Gideri” başlıklı 331. maddesinin 1.fıkrasında; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Bu durumda mahkemece davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi halinde yargılama gideri ve vekalet ücretine ilişkin olarak dava tarihindeki tarafların haklılık durumu gözetilerek bir karar verilmesi gerekir. Başka bir ifadeyle mahkemenin yargılamaya devam ederek dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğunu tespit etmesi ve tutumuyla dava açılmasına sebep olan tarafı yargılama gideri ile mahkum etmesi gerekir.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; Davacı tarafça 17/11/2022 tarihinde şirket çalışanı ...'nın mezkur araç ile seyir halinde giderken, dava dışı takip borçlusu ...'nın kontrolündeki ...plakalı araç ile kazaya karıştığı, iş bu kaza nedeniyle araç mahrumiyeti bedeli istemi ile ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından takibe başlanıldığı, yapılan itiraz üzerine süresi içerisinde iş bu davanın açıldığı, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuyla kusur durumu ve miktarı tespit edilmiştir. Delillerin toplanması aşamasında; ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemesinde dosyanın 10/07/2025 tarihinde infazen kapatıldığı tespit edilmiştir. Bu haliyle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davalı tarafça haricen tahsil ile dosya borcunun ödenmesi nedeniyle hakkında takip başlatılması ve dava açılmasına sebebiyet verdiği ve mevcut durum itibariyle haksız olduğu anlaşılmakla aleyhine icra inkar tazminatı, vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmetmek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Dava konusuz kaldığından KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-%20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40-TL nispi karar harcının, peşin alınan 357.53-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 257,87-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 20.935,20-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan dava açılarken yatırılan toplam 563,03-TL ( Başvurma Harcı 179.90-TL, Vekalet Harcı 25.60-TL, Peşin Harç 357.53-TL) harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 5.108,25-TL (108,25-TL tebliğler ve posta, 5.000,00-TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00-TL’nin davalıdan alınarak, hazineye GELİR KAYDINA,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/09/2025
Katip
¸
Hakim
¸