T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/448
KARAR NO : 2025/656
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/10/2016
KARAR TARİHİ : 25/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...A.Ş.'nin Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik kapsamında güneş enerjisinden elektrik üretim tesisi kurmak amacıyla bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu almak istediğini, davalı şirketin güneş enerjisine dayalı lisanssız elektrik üretim tesisi için gerekli mevzuat bilgisi ve projeyi geliştirecek alt yapısı bulunmadığından öncelikle proje geliştirmek için arsa temini de dahil olmak üzere ... Şirketi ile sözleşme imzaladığını ancak bu şirketin çağrı mektubu temininde başarısız kalması üzerine o dönemin Genel Müdürü ... tarafından müvekkili şirket ile temasa geçildiğini, önce sözlü görüşmeler yapıldığını, 16/07/2015 tarihinde ... tarafından davacı şirket yetkilisi ...'ye mail atılarak yardım istedikleri projelerin bildirildiğini ve kabulü halinde yazılı sözleşme yapılmadan işlere başlanılmasını rica edildiğini, yapılan görüşmeler sonunda sözleşme taslağının birkaç kere taraflarca revize edilerek sonunda anlaşma sağlandığını ve müvekkiliyle imzalanan 06/10/2015 tarihli sözleşme uyarınca reddolunan başvurular dahi kabule döndürülmek üzere kısa sürede çok büyük başarı ile 5 ayda 26 adet çağrı mektubu/proje hakkının davalı şirket için elde edildiğini, bu anlaşmaya göre müvekkili şirketin çıkardığı her bir çağrı mektubu için ... başına 10.000,00 Euro ödeneceğinin ve seyahatler için sonradan alınan bedelden düşülmek üzere avans verileceğinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin davalı şirketin 02/10/2015 tarihinde 10 adet Kütahya ilinde (ancak çağrı mektupları 1.000 kw yerine 700 kw olarak sonuçlandığı için 7 Mw'lık çağı mektubu olarak hesaplandığı), 06/10/2015 tarihinde 9 adet ... ilinde, 05/11/2015 tarihinde 10 adet ... ilinde olmak üzere toplam 26 çağrı mektubu alınmasını sağladığı, böylece sözleşme konusu edimlerini yerine getirerek bedele hak kazandığını, davacı tarafından bir kısım ödemeler yapılmış ise de takibe konu edilen 2 adet hizmet faturasının ve bir adet KDV faturasının iade edildiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin 4.maddesinde "her nevi masraf ve vergiler hariçtir" yerine "dahildir" yazıldığını ve bu durumun ise TBK 32.maddeye göre yanılma olduğunu, bu nedenle ödenen fatura bedeline ilişkin ayrıca KDV faturası da kesildiğini, davalıya gönderilen ihtarnameye rağmen borç ödenmediğinden ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyası ile takip başlatıldığın, davalının itirazın nedeniyle takibin durduğunu belirterek, itirazın iptali ile % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin 29/07/2015 tarihinde kurulduğunu ve müvekkili ile sözleşmenin 06/10/2015 tarihinde imzalandığını, davacının sözleşme kapsamında verdiği danışmanlık hizmetine ilişkin 04/02/2016 tarih ve 287.733,33 TL bedelli faturanın ödendiğini, davacı tarafından başka bir hizmetin verilmediğini, davacının çağrı mektubu çıkarttığı yönündeki iddiasının gerçek olmadığını, davacı tarafından çıkartılan bir çağrı mektubu bulunmadığı gibi bu yönde bir görevinin de olmadığını, verdiğini iddia ettiği hizmeti ispatlaması gerektiğini, davacıya çağrı mektubu çıkartması için müvekkili tarafından vekaletname verilmediğini, kurumlara resmi bir başvurusu olmadığını, tüm başvuruların davacının katkısı olmadan yapıldığını, müvekkili şirket tarafından haksız rekabet etmesi nedeniyle genel müdürlük görevine 22/02/2016 tarihinde son verilen ...ile davacı şirketin birlikte hareket ederek sonradan delil oluşturduklarını, davacı tarafından dayanılan e-postaların sonradan oluşturulduğunu, ayrıca sunulan bir kısım e-postaların davacıyla bir ilgisi olmadığı gibi bir kısmının davacı şirketin kurulduğu tarihten öncesine ait olduğunu, davacının delilleri arasında bulunan bağlantı anlaşmasına çağrı mektuplarına ilişkin çalışmaların müvekkilinin diğer proje geliştirici danışmanı ... tarafından yürütüldüğünü, davacının sözleşmenin 4.maddesinde "her nevi masraf ve vergiler hariçtir" yerine "dahildir" yazılarak irade fesadı oluştuğu yönündeki iddialarının doğru olmadığını ayrıca taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 3.3.maddesi uyarınca ...'nin başvurduğu yerlerle ilgili olarak ...'nin onayı olmadan başka firma ve kişilerle hizmet vermeyeceğini kabul ve taahhüt etmesine rağmen bu hükmü ihlal ettiğini belirterek haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine talep etmiştir.
Mahkememize ait 07/11/2019 tarih ve ...-... E.K. Sayılı karar ile davanın kısmen kabulüne, dair verilen kararın davalı vekilinin istinafı üzerine; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi' nin ...E.K. Sayılı kararı ile karar kaldırılmış, dosya mahkememizin 2023/448 esas sırasına kaydedilmiş ve yargılamaya bu esas üzerinden devam olunmuştur.
Kaldırma ilamı doğrultusunda ... 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında bulunan çağrı mektupları suretleri dosya içerisine alınmış ve 06/02/2025 tarihli celse 1 nolu ara karar ile; istinaf kaldırma ilamında belirtilen hususlar doğrultusunda dosya bilirkişiye tevdii edilmiş ve 13/05/2025 tarihli rapor aldırılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında imzalanan danışmanlık sözleşmesi kapsamında verilen hizmetler nedeniyle oluşan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasında; davacı tarafından 693.711,38 TL asıl alacak, 11.146,90 TL işlemiş faiz olmak üzere 704.858,28 TL toplam alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %15 ticari temerrüt faiz ve değişen oranlardan faiziyle birlikte tahsili istemiyle başlatılan icra takibine ilişkin ödeme emrinin 13/06/2016 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, davalı tarafından 14/06/2016 tarihinde takibe itiraz edilmesi üzerine İİK 67.maddesi uyarınca yasal süre içerisinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Takibe konu borcun sebebi olarak 21/03/2016 tarihli... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli ... 7 mw" açıklamalı 264.320,00 TL (40.320,00 TL'si KDV olmak üzere) bedelli, 22/03/2016 tarihli ... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli ... 10 mw" açıklamalı 377.600,00 TL (57.600,00 TL'si KDV olmak üzere) bedelli ve 22/03/2016 tarihli ...no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli" açıklamalı 51.791,38 TL (7.900,38 TL'si KDV olmak üzere) bedelli faturalar gösterilmiş, takip talebine bu faturalar ile birlikte taraflar arasında imzalanan sözleşme ve gönderilen ihtarnameler eklenmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi' nin ... E.K. Sayılı kararında "Davacının iddiası; taraflar arasında sözleşme imzalanmadan önce yapılan görüşmeler çerçevesinde müvekkilinin talep edilen hizmetlerin verilmesi için çalışmaya başladığı ve sözleşme konusu hizmetin yerine getirildiği, sözleşmenin ise çalışmalara başlandıktan sonraki süreç içerisinde imzalandığı, faturalara konu hizmetler verildiği için bedellere hak kazandığı ayrıca KDV'nin hizmet bedeline dahil olmadığı, bu nedenle davalı tarafından ihtilafsız ödenen fatura bedeli yönünden ayrıca KDV faturası kesildiği yönündedir.
Davalının savunması ise; dava konusu çağrı mektuplarının davacının değil müvekkili şirketin başka bir danışmanı olan ...'un çalışmaları neticesinde temin edildiği, davacı şirketin dava konusu çağrı mektupları yönünden bir hizmet vermediği ayrıca müvekkili şirketin eski genel müdürü ... ile davacı şirket arasında yapılan e-posta yazışmalarının işbirliği içinde sonradan üretilen delil mahiyetinde olduğu, zira ...'in haksız rekabet teşkil eden eylemleri nedeniyle 22/02/2016 tarihinde sözleşmesi feshedilerek azledildiği, yazışmaların bu tarihten sonra gerçekleştiği, müvekkili şirketi bağlamayacağı, KDV'nin ise açıkça sözleşmede bedele dahil edildiği yönündedir.
Somut olayda ihtilaf; davacı tarafından faturalara konu hizmetin verilip verilmediği ve KDV'nin hizmet bedeline dahil olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Sözleşme öncesi e-posta yazışmaları;
Davalı şirket eski genel müdürü ... tarafından "..." adresinden, davacı şirket yetkilisi ...'ye gönderilen 16/07/2015 tarihli e-postada; "... Geçen hafta yaptığımız toplantı ile işbirliğini başlatmak üzere sizin "takip ve görüşmeleriniz" içine alabileceğiniz projeleri aşağıda sıralıyoruz" denilerek,
... İli ... Trafoda 10 MW mevcut başvuruya ilişkin ... tarafından ret kararı verildiği ancak başvurularını tekrarladıkları belirtilmiş "sizin hemen ... nezdinde girişimde bulunmanız olumlu sonuç getirecektir." ifadesine yer verildiği,
Yine ...'de 7 MW ve ... 10 MW başvurularının da reddine karar verildiği, müdahale edilir ve girişimde bulunulursa bu başvuruların da olumlu sonuçlanacağı kanaatinde oldukları belirtilmiş, "Sözleşme örneğini göndereceğim kabul ederseniz işlerin aciliyetine binaen bizim adımıza çalışmalara Hasan beyle birlikte başlayabilirsiniz. Akabinde diğer dağıtım bölgelerindeki projelerimizi de paylaşmayı arzuluyoruz" denildiği anlaşılmıştır.
Yine taraflar arasında 17/09/2015, 24/09/2015, 02/10/2015 ve 05/10/2015 tarihlerinde sözleşmenin imzalanması konusunda yazışmalar yapılmıştır.
Sözleşme;
Taraflar arasında 06/10/2015 tarihinde "Danışmanlık Sözleşmesi" imzalanmıştır. Sözleşmede davacı "Danışman", davalı ise "..." olarak anılmaktadır.
"Taraflar, Sözleşmenin Konusu Ve Kapsamı" başlıklı 1.maddesinde; "Bu Sözleşme, Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş bir şirket olan ...Acıbadem-İstanbul adresinde bulunan ... vergi numaralı, email adresi ..., ...A.Ş. (bundan sonra “...” olarak anılacaktır) ile Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş bir şirket olan ...adresinde bulunan ... vergi numaralı, email adresi... ... Ltd. Şti. (bundan sonra “Danışman” olarak anılacaktır) arasında imzalanmıştır.
..., başta 14 Mart 2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile 2 Ekim 2013 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik olmak üzere güneş enerjisine dayalı elektrik üretim tesislerini ilgilendiren ilgili resmi kurumlar tarafından yayımlanmış tüm mevzuat (bundan sonra “Mevzuat” olarak anılacaktır) çerçevesinde ... Dayalı Lisanssız Elektrik Üretim Tesisi projeleri (bundan böyle “Projeler” olarak anılacaktır) geliştirmek, proje haklarını edinmek, kurmak ve işletmek niyetindedir.
..., Mevzuat hükümleri gereğince Projeler için ilgili lisanslı Elektrik Dağıtım Şirketi'ne başvuru yaparak, dağıtım sistemine bağlantı yapılabilmesi için gerekli olan bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu (bundan böyle “Çağrı Mektubu” olarak anılacaktır) almak istemektedir.
Danışman, ...'nin Elektrik Dağıtım Şirketleri'ne yaptığı başvuruları Elektrik Dağıtım Şirketleri nezdinde takip ederek, başvuruların olumlu sonuçlanarak Çağrı Mektubu alabilmesi için gerekli girişimlerde bulunmayı istemektedir; bu amaçla uhdesinde bulundurduğu bilgileri ve faaliyetlerini ...menfaatine sunacaktır."
Sözleşmenin "... Yükümlülükleri" başlıklı 2.maddesinde;
"2.1 ..., işbu sözleşme kapsamına girecek başvuruları Danışman'a e-mail yoluyla veya yazılı olarak bildirecektir.
2.2 İşbu Sözleşme kapsamında bulunan hizmetler ile ilgili olarak yapılacak çalışmalarda, işin yapılması için gerekli olan ve ... tarafından uygun görülen bilgi ve belgeler Danışman'a verilecektir.
2.3 ..., ilgili Elektrik Dağıtım Şirketi tarafından düzenlenen Çağrı Mektubu'nu olumlu veya olumsuz olarak değerlendirdiğini, Çağrı Mektubu'nun düzenleme tarihini müteakip 30 (otuz) gün içerisinde Danışman'a e-mail yoluyla veya yazılı olarak bildirecektir. (Çağrı Mektubu, ... tarafından Projeler grubu bazında başvuru yapılan toplam kapasitenin bağlantı hakkı kazanıp kazanmadığı, enerji nakil hattı mesafesi, bağlantı şekli gibi kriterlere göre değerlendirilecektir.)"
Sözleşmenin "Danışman'ın Yükümlülükleri" başlıklı 3.maddesinde;
"3.1 Danışman, ...tarafından kendisine iletilen başvuru bilgilerini inceleyerek, başvuruları ilgili Dağıtım Şirketi nezdinde takip edecektir. Sözleşme kapsamında takip edilmeyecek Projeler var ise Danışman tarafından e-mail yoluyla veya yazılı olarak ...'ye bildirilecektir.
3.2 Danışman, ...'nin ilgili Proje özelinde her bir başvuru için olumlu Çağrı Mektubu alabilmesi amacıyla faaliyet gösterecektir. Dağıtım Şirketi tarafından düzenlenecek Çağrı Mektubu'nun Projeler grubu ve her bir Proje başvurusu özelliğinden farklılık göstermesi halinde ..., ilgili Çağrı Mektubunu inceleyerek Projeyi gerçekleştirip gerçekleştirmeyeceğini Danışman'a bildirecektir. Danışman, ... tarafından gerçekleştirilmeyecek projelerin şartlarının ilgili başvuru özelliklerine uygun hale getirilmesi amacıyla ilgili Dağıtım Şirketi nezdinde girişimde bulunabilir ancak nihai olarak farklılıkların devam etmesi halinde ilgili Çağrı Mektubu geçersiz sayılır ve işbu Sözleşmenin kapsamında değerlendirilemez.
3.3 Danışman, işbu sözleşme kapsamındaki benzer işlere ...'nin başvurduğu yerlerle ilgili olarak ...'nin onayı olmadan başka firma ve kişilere hizmet vermeyeceğini kabul ve taahhüt etmektedir."
Sözleşmenin "Ödemeler Ve Avans" başlıklı 4.maddesinde; "İşbu Sözleşmenin 2.3 maddesine bağlı olumlu olarak değerlendirilmiş Çağrı Mektubu, değerlendirme tarihini müteakip 30 (otuz) gün içerisinde ... (...) başına 10.000 (onbin) Euro bedel ile Danışman'ın hesabına ödenecektir. İşbu bedel net olarak ödenecektir ve her nevi masraf ve vergiler dahildir.
İşbu Sözleşmenin imzalanmasını müteakip Danışman'ın görüşmeler, seyahatler, konaklama ve ağırlamalar için yapacağı masraflarının karşılanması amacıyla 20.000 (yirmibin) TL iş avansı olarak ödenecektir.
İşbu avans Madde-4'de belirtilen ilk ödeme miktarından düşülecektir ve avans dışı ödemeler faturalandırılacaktır.
Ancak, sözleşmenin Danışman'ın kontrolü dışında ... tarafından iptal edilmesi durumunda avans ödemesi Danışman'dan talep edilmeyecektir." hükümlerine yer verilmiştir.
Bağlantı anlaşmasına çağrı mektupları;
... A.Ş. (...) kayıtlarına göre; ... (...) ile ilgili 05/11/2015 tarihli 10 adet, ... (...) ile ilgili 02/10/2015 tarihli 9 adet ve 28/08/2015 tarihli 1 adet, ... (...) ile ilgili 06/10/2015 tarihli 9 adet bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu düzenlenmiştir.
İhtarnameler;
Davalı vekili tarafından davacıya keşide edilen ... 40. Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile; taraflar arasındaki 06/10/2015 tarihli danışmanlık sözleşmesinin hukuka aykırı davranış ve talepler nedeniyle feshedildiği ayrıca 21/03/2016 tarihli ... no.lu Danışmanlık Hizmet Bedeli ... mw konulu 264.320,00 TL bedelli, 22/03/2016 tarihli ... no.lu Danışmanlık Hizmet Bedeli ... 10 mw konulu 377.600,00 TL bedelli ve 22/03/2016 tarihli ... no.lu Danışmanlık Hizmet Bedeli konulu 51.791,38 TL bedelli faturaların hukuki dayanağı ve mesnedi olmadığından iade edildiği hususları ihtar edilmiştir.
Davacı vekili tarafından davalıya keşide edilen ... 2. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesinde ise; ...ve ...projeleri için sözleşme konusu edimlerin yerine getirildiği, bu nedenle 21/03/2016 tarihli 264.320,00 TL bedelli, 22/03/2016 tarihli 377.600,00 TL bedelli faturaların düzenlendiği ayrıca 04/02/2016 tarihli ilk faturadan eksik kalan 51.791,38 TL için 22/03/2016 tarihli faturanın düzenlendiği ancak halen fatura bedellerinin ödenmediği ifade edilerek, ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içerisinde ödeme yapılmaması halinde yasal yollara başvurulacağı ihtar edilmiştir.
Bilirkişi raporu;
Mahkemece Elektrik Mühendisi ..., Mali Müşavir ..., Hukukçu Dr. Öğr. Üyesi ... ve Hukukçu Dr. Öğr. Üyesi ...'den alınan 07/11/2018 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;
-Her iki tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, takibe konu faturaların davalı tarafından iade edildiği için davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı, davalının defterlerine göre davacıya 0,30 TL borçlu olduğu, davacının ise ticari defterlerine göre 694.202,46 TL alacaklı olduğu, taraf defterleri arasındaki farkın 693.711,38 TL'sinin takibe konu edilen 3 adet faturadan, 490,78 TL'sinin taraflar arasında ihtilafsız olan fatura nedeniyle Euro EFT'nin taraflarca farklı kurlar üzerinden defterlerine işlenmesinden kaynaklandığı,
-Sözleşme kapsamında davacının üstlendiği edimin, çağrı mektubu hazırlamak, çağrı mektubu için resmi başvuruda bulunmak, bu konuda vekalete sahip olmak değil davalı başvurularını dağıtım şirketleri nezdinde takip ederek, gerekli girişimlerde bulunmak olduğu,
-16/07/2015 tarihinde davalı şirket genel müdürü ...'in "..." uzantılı e-posta adresinden davacıya gönderilen e-posta ile ..., ... ve ... bölgelerinde toplam 26 MW büyüklüğündeki projeler için davacının çalışması istendiğinden ve taraflar arasında imzalanan sözleşmede de işin e-posta yoluyla iletileceği belirtildiğinden, e-posta ekindeki işlerin davacıya verilmiş olduğunun kabulü gerektiği, bu işlerden 06/10/2015 tarihli ... için olan bedelin ihtilafsız olarak ödendiği, 02/10/2015 tarihli ... ve 05/11/2015 tarihli ... bölgelerine ait işlerin danışman tarafından takip edilip edilmediği ve bu işler için girişimlerde bulunup bulunmadığı konusunda ... projelerine ilişkin ödeme usulü dikkate alınarak bir sonuca varılabileceği,
-Davalı bu çağrı mektuplarından bazılarının sözleşme tarihinden önce alındığını ileri sürmüşse de sözleşme ile aynı tarihli çağrı mektubu bedellerinin ödenmesi ve 16/07/2015 tarihli e-posta dikkate alındığında; 02/10/2015 tarihli ... çağrı mektuplarına ilişkin hizmetin alındığı ve hizmet alındıktan sonra yazılı sözleşmeye bağlandığının kabul edilebileceği, nitekim sözleşmenin feshine ilişkin 29/03/2016 tarihli ihtarnameye kadar bu işlerle ilgili davacıya olumsuz bir bildirimde bulunulmadığı, davacı ile genel müdürün temasa geçtiği ve davacı nezdinde genel müdürün bu işi takip ettiği yönünde bir güvenin de oluşturulduğu,
-05/11/2015 tarihli Uşak bölgesi çağrı mektuplarının ise yazılı sözleşme tarihinden sonra alındığı, davalı bu mektuplar bakımından genel müdürün görevi sona erdikten sonra kabule ilişkin e-posta yazışmasında bulunduğunu belirtmişse de yazılı sözleşmenin 2.3. maddesine göre davalı...'nin, ilgili Elektrik Dağıtım Şirketi tarafından düzenlenen Çağrı Mektubu'nu olumlu veya olumsuz olarak değerlendirdiğini, Çağrı Mektubu'nun düzenleme tarihini müteakip 30 (otuz) gün içerisinde Danışman'a e-mail yoluyla veya yazılı olarak bildireceği, dosya kapsamında ... bölgesi çağrı mektuplarının olumsuz değerlendirildiği yönünde bir bilgi bulunmadığı, bu durumda Uşak bölgesi çağrı mektuplarının 05/12/2015 tarihi itibariyle olumlu değerlendirildiğinin bildirilmesi gerektiği, davalı böyle bir bildirimde bulunmamışsa da ilgili sözleşme hükmüne (m. 2.3.) göre bildirim şartının gerçekleştiğinin kabul edilmesi gerektiği yine sözleşmenin 4. maddesine göre değerlendirme tarihini müteakip 30 günlük sürenin de geçtiği, bu şartlar yerine getirildiğinde MW başına 10.000 Euro bedelin davacı Danışmana ödeneceğinin ise 4.maddede düzenlendiği, bu durumda genel müdürün görevde bulunduğu süre içinde bu bildirimin yapılması gerektiği, bildirimin genel müdürün görevi sona erdikten sonraki bir e-postada yapılmış olmasının sonucu değiştirmeyeceği,
-Sonuç olarak, ... ve ... bölgelerine ilişkin çağrı mektupları olumlu olarak değerlendirildiğinden, sözleşmenin feshi tarihi olan 29/03/2016 tarihine kadar da bu işlere ilişkin olumsuz bir değerlendirme yapılmadığından, davacı ile temas halinde olan genel müdürün görev süresi içinde sözleşmeye göre bedelin ödenmesi şartları oluştuğundan, ... bölgesine ilişkin çağrı mektubu danışmanlık bedelleri de aynı şartlar içinde ödendiğinden davacının ... ve ... bölgelerine ilişkin çağrı mektupları bakımından da ücrete hak kazandığı yönünde kanaat oluştuğu,
-KDV talebine ilişkin olarak ise sözleşme hükmünün açık olduğu, 4.maddede "İşbu bedel net olarak ödenecektir ve her nevi masraf ve vergiler dahildir" denilmek suretiyle KDV'nin bedele dahil edildiği, davacının irade fesadı yönündeki iddialarının sabit olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunda yer alan tespitler uyarınca düzenlenen faturalar ile taraflara ait ticari defter kayıtlar ve dosya kapsamı incelendiğinde;
Davacıya ait ticari defter ve kayıtlara göre; 2015 yılı davacı defterlerinin "340.01-...AŞ" hesaplarına göre; davalının 12/10/2015 tarihinde 5.994,48 Euro, 25/11/2015 tarihinde 10.000,000 Euro ve 24/12/2015 tarihinde 74.005,52 Euro EFT yoluyla ödemeler yapıldığı, bu ödemelerin belirtilen tarihlerde 20.000,00 TL, 30.354,00 TL ve 236.588,25 TL olarak defterlere işlendiği, 2015 yılı sonu itibariyle davacının bu ödemeler nedeniyle toplam 287.242,25 TL borçlu olduğu, 2016 yılında ise 04/02/2016 tarihinde bu hesabın "120 hs.ba virman (54001 satış fat.)" açıklamasıyla bakiyesinin "0" olduğu,
2016 yılında davacı defterlerinin "120.010-...AŞ" hesaplarına göre; davacının 04/02/2016 tarihinde 54001 no.lu fatura nedeniyle 287.733,33 TL alacaklı olduğu, 04/02/2016 tarihinde "340 hs.tan virman (gelen EFT'ler 54001) açıklamasıyla 287.242,25 TL'nin toplam alacaktan düşüldüğü ve bakiyenin 491,08 TL olduğu, dava konusu 3 faturanın ise 21/03/2016 ve 22/03/2016 tarihlerinde defterlere işlendiği ve bu faturalar nedeniyle 693.711,38 TL alacaklı olduğu
Davacıya ait ticari defter ve kayıtlara göre; 2015 yılı davalı defterlerinin "320.00.00.01.000.101-..." hesaplarına göre; davalının 16/10/2015 tarihinde 5.994,48 Euro, 25/11/2015 tarihinde 10.000,000 Euro ve 26/12/2015 tarihinde 74.005,52 Euro EFT yoluyla ödemeler yapıldığı, bu ödemelerin belirtilen tarihlerde 20.000,00 TL, 30.354,00 TL ve 237.079,03 TL olarak defterlere işlendiği, 2015 yılı sonu itibariyle davalının bu ödemeler nedeniyle toplam 287.733,33 TL alacaklı olduğu, ... tarihinde "... hesaba virman" açıklamasıyla bakiyesinin "0" olduğu, 2016 yılında "159 hesaptan devir" açıklamasıyla 287.733,03 TL bakiyenin bulunduğu, 08/02/2016 tarihinde "..." açıklamasıyla 287.733,33 TL borç kaydı neticesinde, davalıya bakiye borcunun 0,30 TL olduğu, dava konusu faturaların davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı anlaşılmıştır.
Davalı şirket eski genel müdürü ... tarafından "..." adresinden, davacı şirket yetkilisi ...'ye 16/07/2015 tarihinde gönderilen e-posta ile çalışmalara başlanmasının talep edildiği anlaşılmakla, davacı tarafından bu tarih itibariyle söz konusu işin kabul edilerek çalışmalara başlandığı kanaati oluşmuştur. Taraflar arasındaki sözleşme ise 06/10/2015 tarihinde imzalanmıştır. Davalı tarafından 2015 yılı 10 ve 12.aylarında toplam 90.000,00 Euro ödeme yapılmış, ... tarafından ... (Merkez) ile ilgili 05/11/2015 tarihli 10 adet, ... (...) ile ilgili 02/10/2015 tarihli 9 adet ve 28/08/2015 tarihli 1 adet, ... (...) ile ilgili 06/10/2015 tarihli 9 adet bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu düzenlenmiştir.
Ticari ilişki kapsamında faturalar ise;
... ile ilgili 04/02/2016 tarihli ... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli" açıklamalı 90.000,00 Euro = 287.733,33 TL bedelli,
... ile ilgili 21/03/2016 tarihli ... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli ... 7 mw" açıklamalı 264.320,00 TL (40.320,00 TL'si KDV olmak üzere) bedelli,
... ile ilgili 22/03/2016 tarihli ... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli ... 10 mw" açıklamalı 377.600,00 TL (57.600,00 TL'si KDV olmak üzere) bedelli,
... ile ilgili "KDV'ye ilişkin" 22/03/2016 tarihli .. no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli" açıklamalı 51.791,38 TL (7.900,38 TL'si KDV olmak üzere) bedelli olarak düzenlenmiştir.
Her iki taraf kayıtlarına göre, davalı tarafından yapılan ödemeler ... ile ilgili 04/02/2016 tarihli ... no.lu "Danışmanlık Hizmet Bedeli" açıklamalı 90.000,00 Euro = 287.733,33 TL bedelli fatura yönünden mahsup edilmiştir. Bu durumda ... ili yönünden düzenlenen çağrı mektuplarının alınması için davacı tarafından sözleşme konusu hizmetin verildiği ihtilafsızdır.
Dava konusu ihtilaf ise ... ve ... illeri için düzenlenen çağrı mektupları yönünden oluşmuştur.
Söz konusu faturalar davalıya tebliğ edilmiş ise de davalı tarafından yasal süre içerisinde iade edildiği sabittir. Bu durumda hizmetin verildiği hususunda ispat yükü davacı üzerindedir. Davacının iddiası sözleşme konusu illerin (..., ..., ...) tamamı yönünden, davalı şirket eski genel müdürü ... tarafından gönderilen 16/07/2015 tarihli e-posta üzerine çalışmaya başlandığı, tümüne ilişkin çağrı mektuplarının düzenlenmiş olmasının hizmetin verildiğini ispatladığını yönündedir. Ancak davalı, ..., ... illerine ilişkin çağrı mektuplarının davalı şirketin diğer bir danışmanı olan ...'un çalışmaları sonucunda alındığını ve ... ile davalı arasında görülen ... 21. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... E. sayılı dosyasının derdest olduğunu savunmaktadır.
Mahkemece ilgili dosyanın akıbeti, karar verilip verilmediği, kararın kesinleşip kesinleşmediği araştırılarak, örneği getirtilerek, söz konusu dosyadaki çağrı mektupları ile eldeki dosyadaki çağrı mektuplarının aynı olup olmadığı, çağrı mektuplarının alınması yönünden hizmetin kim tarafından verildiği yada ... ile birlikte davacı şirketin de çalışmasının olup olmadığı hususlarının değerledirilmesi, gerekirse sektör uzmanı bir bilirkişinin de bulunduğu yeni bir heyetten süreç ve işleyiş yönünden denetime elverişli rapor alınması, hizmetin verildiği hususunda ispat yükünün davacı üzerinde olduğu dikkate alınarak değerlendirme yapılıp karar verilmesi gerekmektedir.
Kabule göre değerlendirildiğinde ise;
Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 4.maddesinde açıkça "... (...) başına 10.000 (onbin) Euro bedel ile Danışman'ın hesabına ödenecektir. İşbu bedel net olarak ödenecektir ve her nevi masraf ve vergiler dahildir." hükmüne yer verilmiştir. Yani bu düzenlemeye göre KDV bedele dahildir. Nitekim mahkemece KDV farkına ilişkin 22/03/2018 tarihli 51.791,38 TL bedelli fatura, sözleşme gereği KDV'nin bedele dahil edilmiş olduğu gerekçesiyle hesaplama dışı bırakılmıştır. Ancak davacının talebine konu diğer faturalarda da KDV eklenerek fatura düzenlenmiştir.
... ili 7 MW işi için danışmanlık hizmet bedeli faturası 70.000,00 Euro (7 X 10.000,00 Euro ) + % 18 KDV = 264.320,00 TL (40.320,00 TL'si KDV), Uşak ili 10 MW işi için danışmanlık hizmet bedeli faturası 1000.000,00 Euro (10 X 10.000,00 Euro ) + % 18 KDV = 377.600,00 TL (57.600,00 TL'si KDV) olarak tanzim edilmiştir.
Bu durumda, KDV'nin bedele dahil olduğu tespit edildiğine göre diğer iki faturadan da KDV bedelleri düşülerek bakiye kalan miktar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken, fatura bedellerinin tamamen kabul edilmiş olması hatalı olduğu gibi karar bu yönüyle çelişkilidir." gerekçesine istinaden ... 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında bulunan çağrı mektupları suretleri dosya içerisine alınmış ve dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Bilirkişi tarafından sunulan 13/05/2025 tarihli raporda ;
" ÇAĞRI MEKTUBU ALMA SÜRECİ
1. Başvuru Hazırlığı ve Evrakların Toplanması: Başvuru sahibi (gerçek kişi veya tüzel kişi), GES kurmak istediği yerdeki yetkili elektrik dağıtım şirketine lisanssız üretim başvurusu yapar. Gerekli belgeler mevzuatta belirlenmiş olan matbu belgelerdir (başvuru formu, tapu ya da kira sözleşmesi, teknik bilgi, ...)
2. Başvurunun Dağıtım Şirketi Tarafından Değerlendirilmesi: Şebeke bağlantısı yapılacak trafo ve hatlarda kapasite olup olmadığını kontrol eder. Uygun bulunursa, başvuruyu ön onay için değerlendirir.
3. Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu Verilmesi: Şebeke uygunluğu ve başvurunun eksiksiz olması halinde dağıtım şirketi başvuru sahibine "bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu" verir.
ANALİZ, TESPİT VE DEĞERLENDİRME:
...ile... arasında imzalanan sözleşme 18.2.2015 tarihli olup; ...'un edimleri arazi bulma, proje geliştirme, şirket kurma, başvuru, çağrı mektubu alma, şirket devri, ... şeklindedir....ile ... arasında imzalanan sözleşme 6.10.2015 tarihli olup; Emre Solar şirketini edimi yapılan başvuruyu elektrik dağıtım şirketi nezdinde takip edilerek çağrı mektubu kazanılmasıdır. Özetle taraflar arasında imzalanan iki sözleşmenin edimleri tamamen aynı değildir, ... çağrı mektubu alma öncesinde yükümlülüğü varken ... firmasının sadece çağrı mektubu takip etme yükümlülüğü bulunmaktadır.
... projesi (her iki sözleşme kapsamında ayrı ayrı ele alınacaktır):
... ile yapılan sözleşmeye göre...'a çağrı mektubu alınması için 741.758 TL (224.775 Euro) hakediş ödemesi yapılmıştır ve bu karar kesinleşmiştir.
... firmasına 287.733,33 TL bedel ödenmiş ve bu konuda hizmet alındığı ... firması tarafından kabul edilmiştir..
Her iki ödemede çağrı mektubu alınması sürecini içermektedir ve işbu dava açısından ... projesine yönelik bir ihtilaf bulunmamaktadır.
... ve ... Projeleri ihtilaflı olup; buna yönelik analiz yapılacaktır.
Görevlendirme kapsamında aşağıdaki sorular incelenecektir:
Mahkemece ilgili dosyanın akıbeti, karar verilip verilmediği, kararın kesinleşip kesinleşmediği:
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi tarafından ... 21. Aliye Ticaret Mahkemesinin ilgili kararı bozulmuş olmakla birlikte bozma "çağrı mektubu" teminine yönelik değildir. Bozma sebebi taşınmaz rayiç değerlerinin tespitine yöneliktir. ... 21. Asliye Ticaret Mahkemesi Yargıtay kararına uymakla "çağrı mektubu" teminine yönelik edime ilişkin karar kesinleşmiştir.
...'un çağrı mektubu alma sürecinde yer aldığı ... firması tarafından da kabul edilmiş olup; bu bedel avans tutarı karşılığı mahsuplaşma sonucunda ...'a ödenmiştir.
örneği getirtilerek, söz konusu dosyadaki çağrı mektupları ile eldeki dosyadaki çağrı mektuplarının aynı olup olmadığı,
Projeler için tek bir çağrı mektubu söz konusudur.
çağrı mektuplarının alınması yönünden hizmetin kim tarafından verildiği yada ... ile birlikte davacı şirketin de çalışmasının olup olmadığı hususlarının değerledirilmesi, gerekirse sektör uzmanı bir bilirkişinin de bulunduğu yeni bir heyetten süreç ve işleyiş yönünden denetime elverişli rapor alınması,
Yönetmeliğe göre Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu Verilmesi, Şebeke uygunluğu ve başvurunun eksiksiz olması halinde dağıtım şirketi başvuru sahibine "bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu" verir hükmü içermekte olup; başvurunun yapılması sonrasında danışmana hangi yükümlülüğün kaldığı anlaşılır değildir. Şebeke uygun değil ise ya da başvuruda eksiklik varsa bu konudaki düzeltmeler danışman (... ? ya da ...?) tarafından yapılmış olabilir ancak dosya kapsamında yapılan düzeltme faaliyetlerinden bahsedilmemiştir. "Başvuruları hazırlayan ..., olumlu sonuçları aldıran Davacı (...) olmuştur" şeklindeki beyan tartışmalıdır. ...'un sözleşme kapsamındaki yükümlülüğü başvuru yapmakla sınırlı değildir, çağrı mektubu almak da ...'un yükümlülüğü kapsamındadır. ... firmasının sözleşme kapsamındaki yükümlülüğü başvuruyu takip etmektir. Çağrı mektubunun verilmesinde hangi tarafın ne şekilde katkıda bulunduğunu anlamak mümkün değildir, zira çağrı mektubu verme yetkisi münhasıran dağıtım şirketine aittir. Ayrıca ... firmasının takip fiili somut değildir; bununla birlikte bu edimin yerine getirilmediğini iddia etmek de mümkün değildir.
Diğer taraftan başvuruların ... tarafından yapıldığı ve ... ile yapılan sözleşmede çağrı mektubu alma edimi de yer aldığı halde, daha sonraki bir tarihte, başvurunun elektrik dağıtım şirketi nezdinde takip edilerek çağrı mektubu kazanılması edimini içeren bir sözleşmenin yapılmış olması da göz önünde bulundurulmalıdır. ... projesinde ... tarafından yapılan başvuru için ... firmasının çağrı mektubu almak için ... firmasının yapmış olduğu takip işini kabul etmiş ve buna yönelik bedeli her iki tarafa da ödemiştir. Takip fiili teknik ve hukuki açıdan yeterli açıklıkta olmasa bile tarafların sözleşme özgürlüğü kapsamında olduğu değerlendirilmiştir.
Çağrı mektubu almak için gerekli başvuru ... tarafından yapılmış olup münhasıran dağıtım şirketi tarafından verilecek kararın takibi için hem ..., hem de ... şirketi ile sözleşme yapılmasının nedeni teknik ya da hukuki açıdan açıklanabilir değildir. Dağıtım şirketinin değerlendirme sürecinin takibi için ne tür eylemler gerektiği tanımlı ve anlaşılabilir değildir. Özetle "takip" ediminin kimin tarafından ve nasıl gerçekleştirildiği hususu anlaşılır olmasa da tarafların sözleşme özgürlüğü kapsamında olduğu değerlendirilmiştir. Dolayısıyla ... firması sözleşme yükümlülüğünü her iki danışman açısından yerine getirmelidir. Üstelik ... firması konu hakkında bilgisi olan bir ticari şirkettir ve sözleşme ile bağlıdır.
Şirket genel müdürünün sözleşmesinin fesih tarihi 22.2.2016 dır. Kütahya ve Uşak faturalarının ... Firması genel müdürünün sözleşmesi feshedildikten sonra kesilmesi hususu ve "takip" fiilinin somutlaştırılamadığı hususları göz önünde bulundurularak ... firmasının ilgili faturalarına yönelik edimleri yerine getirmediğine yönünde kanaat oluşmamıştır. Bu husus münhasıran sayın mahkemenin yetkisinde olup buna yönelik değerlendirme yapılmamıştır.
hizmetin verildiği hususunda ispat yükünün davacı üzerinde olduğu dikkate alınarak değerlendirme yapılıp karar verilmesi gerekmektedir.
... firmasının çağrı mektubu almak için yapmak zorunda olduğu edim takip olup bu takip kelimesinin içeriği somutlaştırılamamıştır. Şebeke uygunluğu ya da başvuru belgelerindeki eksikliklere yönelik bir düzeltme faaliyetine ilişkin bir bilgi ya da belge dosya kapsamında görülmemiştir. Dolayısıyla takip hizmetinin ne olduğu anlaşılamadığı için bu hizmetin verilip verilmediği de değerlendirilememiştir. " yönünde görüş ve kanaatini bildirmiş ve sonuç kısmında ikili bir değerlendirme yapmıştır.
Mahkememizce ... firmasının sözleşme özgürlüğü kapsamında aynı edim (çağrı mektubunun alınmasına yönelik takip işi) için birden fazla firmadan hizmet alabileceği, nitekim Zen firmasının çağrı mektubu alınması edimine yönelik takip işi için hem ... ile hem de ...ile anlaştığı, dava dışı ...'un çağrı mektubuna yönelik edimleri sonucunda alacağı bedellerin kesinleştiği; dolayısıyla davalının her iki sözleşme ile sorumlu olduğu, tek bir çağrı mektubunun takibi için birden fazla taraf ile sözleşme imzalayan ... firmasının yükümlülüğünün tüm sözleşme tarafları için ayrı ayrı geçerli olduğu, ...'a ödenen bedelin göz önünde bulundurulmaması gerektiği kanaati ile davacı davasında haklı bulunmuştur. Ancak taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 4.maddesinde açıkça "...MW (...) başına 10.000 (onbin) Euro bedel ile Danışman'ın hesabına ödenecektir. İşbu bedel net olarak ödenecektir ve her nevi masraf ve vergiler dahildir." hükmüne yer verildiğindan, yani bu düzenlemeye göre KDV bedele dahil olduğundan, KDV farkına ilişkin 22/03/2018 tarihli 51.791,38 TL bedelli fatura, sözleşme gereği KDV'nin bedele dahil edilmiş olduğu gerekçesiyle hesaplama dışı bırakılmış, ayrıca davacının talebine konu diğer faturalardan da KDV düşülerek sonuçta toplam 544.000,00 TL üzerinden takibin devamına karar verilmiştir.
Dava, İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibi faturadan kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olduğu, bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen alacak miktarının % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, ... 25. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyasında davalının yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin 544.000,00 TL asıl alacak ve bu alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi yürütülmek suretiyle devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle, İİK 67/2. Maddesi uyarınca hükmedilen alacak miktarının %20 oranına tekabül eden 108.800,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğine alınması gereken 37.160,64-TL'den, peşin alınan 8.512,93-TL'nin mahsubu ile bakiye 28.647,71-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 8.546,43-TL ( 29,20 TL BH, 8.512,93 PH, 4,30 TL VH ) harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 16.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 165,00-TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 16.665,00-TL yargılama gideri üzerinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan 12.861,82-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan 12.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 392,00-TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 12.892,00-TL yargılama gideri üzerinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.942,13-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap olunan 85.600,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlak Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesap olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından kalan kısmın HMK md. 333 uyarınca karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı; 6100 sayılı HMK'nun 342. ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile veya HMK 348. maddesi gereğince istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvurma hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize verecekleri bir cevap dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri cevap dilekçesi ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/09/2025
Başkan
e-imza
Üye
e-imza
Üye
e-imza
Katip
e-imza