T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/714 Esas
KARAR NO : 2025/733
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 03/03/2020
KARAR TARİHİ : 14/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; kasko sigortası yaptıkları kendi sigortalılarına ait olan ... plakalı araca davalılar ... A.Ş., ... A.Ş. ve ... Adi Ortaklığının sorumluluğundaki otoyol çalışması sırasında silindir iş makinesinin çarptığını, meydana gelen bu kaza nedeniyle kendi sigortalılarına 12.949,70 TL sigorta tazminatı ödemesi yaptıklarını, kazaya silindir iş makinesinin neden olduğunu, bu makinenin çalıştığı inşaat sahasının davalıların sorumluluğunda olduğunu, 6102 sayılı TTK m. 1472'ye göre yapmış oldukları sigorta tazminatı ödemesini kendi sigortalılarının halefi olarak davalılardan talep etme haklarının bulunduğunu, bu sebeple davalılar aleyhinde .... İcra Dairesinin 2019 / ... sayılı dosyasından icra takibi yaptıklarını, davalıların takibe itiraz etmesi üzerine de itirazın iptali davası açtıklarını belirtmiştir.
Davalılar ... A.Ş. ve ... A.Ş. vekili verdiği cevap dilekçesinde, davaya konu olayın Kocaeli, Gebze'de gerçekleştiğini, kendi sorumluluk alanlarının ise burası olmadığını, bu nedenle de kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini belirterek her iki şirket yönünden de husumet itirazında bulunmuştur. Davanın esasına ilişkin olarak da kazayı yapan çalışanın ... unvalı şirket bünyesinde çalışan kişi olduğunu, icra takibinin 6.779,79 TL olarak başlatıldığını, davacının ise 12.949,70 TL ödediğini belirterek dava açtığını, bu nedenle de itirazın iptali davasının değerinin en fazla 6.779,79 TL olabileceğini, kazanın sigortalı aracın malzeme getirdiği esnada toprakarme çalışması yapılırken gerçekleştiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili verdiği cevap dilekçesinde, adresinin Mersin olması nedeniyle yetkisizlik itirazında bulunmuştur. Davanın esasına ilişkin olarak da davacının sigortaladığı aracın kendi kullandığı iş makinesine çarptığını, kendi kullandığı iş makinesinin azami hızının 20 - 30 km olduğunu, bu hızda çalışırken kusurlu olmasının mümkün olmadığını, kendisinin kusurlu olduğuna ilişkin de bir delil bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Adi Ortaklığı ortaklarından davaya dahil edilen ... İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili verdiği cevap dilekçesinde, kendi adreslerinin Ankara olması nedeniyle yetkisizlik itirazında bulunmuştur. Davanın esasına ilişkin olarak da kazanın meydana geldiği yerin ... A.Ş.'nin sorumluluk alanında gerçekleştiğini, bu nedenle kendilerinin sorumluluğunun bulunmadığını ve husumet yönünden davanın reddine karar verilmesini, icra takibinin 6.779,79 TL olarak başlatıldığını, davacının ise 12.949,70 TL ödediğini belirterek dava açtığını, bu nedenle de itirazın iptali davasının değerinin en fazla 6.779,79 TL olabileceğini, kazanın sigortalı aracın malzeme getirdiği esnada toprakarme çalışması yapılırken gerçekleştiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Adi Ortaklığı ortaklarından davaya dahil edilen ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili verdiği cevap dilekçesinde, kazanın meydana geldiği yerin ... A.Ş.'nin sorumluluk alanında gerçekleştiğini, bu nedenle kendilerinin sorumluluğunun bulunmadığını ve husumet yönünden davanın reddine karar verilmesini, alacağın zamanaşımına uğramış olduğunu, kendilerinin kusurunun bulunmadığını, icra takibinin 6.779,79 TL olarak başlatıldığını, davacının ise 12.949,70 TL ödediğini belirterek dava açtığını, bu nedenle de itirazın iptali davasının değerinin en fazla 6.779,79 TL olabileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Adi Ortaklığı ortaklarından davaya dahil edilen ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş., ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili verdiği cevap dilekçesinde, haksız fiillerde haksız fiilin işlendiği yer mahkemesinin yetkili olması nedeniyle İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu, kazanın meydana geldiği yerin ... A.Ş.'nin sorumluluk alanında gerçekleştiğini, bu nedenle kendilerinin sorumluluğunun bulunmadığını ve husumet yönünden davanın reddine karar verilmesini, kazaya karışan araçlar yönünden işleten sıfatına sahip olmadıklarını, kazada kusurlarının bulunmadığını, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Adi Ortaklığı ortaklarından davaya dahil edilen ... A.Ş. davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin istemine ilişkindir.
Mahkememizce 07/04/2021 tarihinde davanın reddine karar verilmiş olup; verilen karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 22/09/2023 tarihli, 2021/969 esas ve 2023/1570 karar sayılı ilamı ile; " ......Gerek tarafların uyuşan beyanları gerekse Yargıtay HGK kararında belirlenen ilkeler çerçevesinde kazanın meydana geldiği yerin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m. 2'ye göre karayolu ya da karayolu sayılan yerlerden olmadığı anlaşılmaktadır. " açıklaması ile davanın reddine karar verilmesi eksik incelemeye dayalı olmuştur. O halde İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken, olayın meydana geldiği yerin, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 2. ve 3. maddesinde sayılan yerlerden olup olmadığının ve karayoluyla bağlantı yolu olup olmadığının belirlenmesi için olay yerini ve en yakın karayolunu gösterir krokilerin ve varsa soruşturma/ceza dosyasının getirtilmesi ve fotoğrafların temin edilmesi suretiyle dosya üzerinden rapor alınması, dosya üzeri rapor alınarak sonuca gidilmesinin mümkün olmaması halinde kazanın meydana geldiği yerde keşif yapılarak krokili rapor alınması ve sonucuna göre değerlendirme yapılarak karar verilmesi olmalıdır......" gerekçesiyle kaldırılmasına karar verilerek dosya mahkememizin yukarıdaki esasına kayıt edilmiştir.
Mahkememizin 25/02/2025 tarihli ara karar uyarınca dosyanın Karayolları trafik mevzuatı alanında uzman trafik bilirkişisi ve kusur/hasar uzmanı bilirkişi heyetine tevdi ile BAM kaldırma kararı ve dosya kapsamı hakkında rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
20/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda; 1- Kazanın meydana geldiği mevki, dosya içerisindeki fotoğraflar ve tüm dosya muhteviyatının incelenmesi sonucu kaza yerinin kamunun yararlanmasına açık olan arazi şeridi ve alanlardan olmadığı, ayrıca karayolu dışındaki alanlardan kamuya açık alan olmayıp kazanın gerçekleştiği yerin erişime kontrollü şantiye sahası alanı içerisinde olduğu, karayolu olarak değerlendirilemeyeceği, Her ne kadar da karayolu olarak değerlendirilmese de, şantiye alanı içerisinde araçların seyir halinde iken, bir düzen içerisinde seyrettikleri varsayılarak karayolu olarak dikkate alındığında, kusur durumunun; 2-... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında asli derecede etkili olduğu, 3-Silindir cinsi araç sürücüsü ...'ın kusur ve etkisinin olmadığı, 4-Dava konusu ... plakalı ... marka Çekici ... tip 2013 model aracın şasi numarasının ... ve kaza anında 36.055 kilometrede olduğunun tespit edildiği, hasar resimleri ile dosyada ... tarafından hazırlanan ekspertiz raporu ile sunulan dava konusu araç üzerinde yapılan parça ve işçilik bedelleri karşılaştırıldığında KDV dahil toplam 415.280,63 TL karşılığı bedele ihtiyaç duyulacağı ve kadri maruf sayılmasının uygun olacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 22/09/2023 tarihli, 2021/969 esas ve 2023/1570 karar sayılı ilamı ile tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; kaldırma kararı doğrultusunda bilirkişi incelemesine kararı verilmiş olup aldırılan ve hükme esas alına bilirkişi raporuyla; kazanın meydana geldiği mevki, dosya içerisindeki fotoğraflar ve tüm dosya muhteviyatının incelenmesi sonucu kaza yerinin kamunun yararlanmasına açık olan arazi şeridi ve alanlardan olmadığı, ayrıca karayolu dışındaki alanlardan kamuya açık alan olmayıp kazanın gerçekleştiği yerin erişime kontrollü şantiye sahası alanı içerisinde olduğu, karayolu olarak değerlendirilemeyeceği, hususunun tespit edildiği, kazanın meydana geldiği yerin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 2'ye göre karayolu ya da karayolu sayılan yerlerden olmadığı, bilirkişi raporu ile davacı sigorta şirketinin yaptığı sigorta poliçesinin de kasko sigortası olduğu anlaşıldığından karayolu ya da karayolu sayılan yerde meydana gelmeyen bir kaza için davacı sigorta şirketinin hasar bedeli ödeme yükümlülüğü bulunmadığından davacı sigorta şirketinin 6102 sayılı TTK m. 1472'ye göre kendi sigortalısına ödediği hasar bedelini halefiyet yoluyla davalılardan talep etmesi de hukuken mümkün olmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Diğer davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş., ... Sanayi ve Ticaret A.Ş., ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş., ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. kazaya karışan iş makinesinin 2918 sayılı KTK m. 85'e göre sahibi olmamalarına ve dolayısıyla da işleten sıfatına sahip olmamalarına karşın kazanın meydana geldiği yerde yol yapım çalışmasını üstlenmiş olmaları ve iş sahasının mal ve can güvenliğinden kaynaklı 6098 sayılı TBK m. 71'e göre tehlike sorumluluklarının bulunması nedeniyle husumet itirazlarının reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40-TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 115,79-TL harçtan mahsubu ile geri kalan 499,61-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına.
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan 6.779,79TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davalı ... Şirketi tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yazılı toplam 50,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
5-Arabuluculuk ücreti olan 1320,00-TL’nin davacıdan alınarak, hazineye GELİR KAYDINA,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/10/2025
Katip ...
Hakim ...