T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/131 Esas
KARAR NO :2025/36
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:23/02/2024
KARAR TARİHİ:15/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait iş yerinde 23/01/2024 tarihinde akşamı saat 21:00 sularında mesai saatlerinde dışında yangın çıktığını yangının gece geç saatlerde söndürülebildiğini yangın sebebiyle binanın elektriklerinin tamamen kesilmiş olması elektrik tesisatının kullanılamaz hale gelmesi oluşan yoğun duman ve is nedeniyle karanlık olan iş yerine ve iş yerinin bulunduğu binaya güvenlik nedeniyle bir haftaya yakın girilemediğini nitekim itfaiye ekipleri ve kolluk tarafından da kimsenin girişine müsaade edilemediğini müvekkilinin yangın sonucu zayi olan ticari defter ve belgeleri - Karar defteri - Hisse Pay defteri - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Yevmiye Defteri - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Defteri Kebir - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Envanter Defterş - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Alış Faturaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Satış faturaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Tahsilat ve Tediye makb - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel ücret pusulaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel özlük dosyaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel yıllık izin evrakları açıklanan nedenlerle müvekkilinin yangın nedeniyle zayi olan ticari defterlerin ve belgelerinin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların;Davacının Ticari defterlerinin zayi olması nedeniyle zayi belgesi istemine ilişkin olduğu belirlendi.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Davacı taraf, davacı şirket merkezinde 23/01/2024 tarihinde meydana gelen yangın sebebiyle kullanılamaz hale gelen resmi evrak ve ticari defterlerin zayii olduğunun tespit edilmesi istemi ile birlikte, Karar defteri - Hisse Pay defteri - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Yevmiye Defteri - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Defteri Kebir - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Envanter Defterş - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Alış Faturaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Satış faturaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Tahsilat ve Tediye makb - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel ücret pusulaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel özlük dosyaları - 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yılları Personel yıllık izin evrakları bakımından zayii belgesi verilmesini talep etmiştir.
TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." hükmü düzenlenmiştir.
Yukarıdaki düzenleme uyarınca tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler için zayi belgesi verilebilmesi, defter ve belgelerinin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunmasına, ayrıca zıyanın, tacirin iradesi dışında bir durum nedeniyle meydana gelmiş olmasına bağlıdır. Somut olayda davacıya ait ticari defterlerin davacı şirket merkezinde muhafaza altında iken çıkan yangın neticesinde zayi olduğu, bu nedenle davacının saklamakla yükümlü olduğu ve anılan yangında zayi olduğu tespit edilen Karar Defteri, Hisse Pay Defteri, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yıllarına ait yevmiye defteri, defteri kebir, envanter, muavin defterleri ile alış faturaları, satış faturaları, tahsilat ve tediye makbuzları, personel ücret, özlük dosyaları ile yıllık izin evrakı yönünden zayi belgesi verilmesini talep edebileceği, ancak 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 yıllarına ait defterler ilgili talep hususunda, bu belgelerin yandığı ileri sürülmüş ise de bu belgelerin tasdik edildiği tespit edilmemiş olduğundan ve davacının bu defterler yönünden davadan vazgeçmesi sebebiyle bu belgeler için davanın açılmamış sayılmasına, davacıya ait Karar Defteri, Hisse Pay Defteri, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yıllarına ait yevmiye defteri, defteri kebir, envanter, muavin defterleri ile alış faturaları, satış faturaları, tahsilat ve tediye makbuzları, personel ücret, özlük dosyaları ile yıllık izin evrakının zayi olduğunun tespitine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın kısmen KABULÜNE,
2-Davacının 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 yıllarına ait defterler yönden davadan vazgeçmesi sebebiyle bu yıllara ilişkin talebi yönünden davanın açılmamış sayılmasına,
3-Davacıya ait Karar Defteri, Hisse Pay Defteri, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 yıllarına ait yevmiye defteri, defteri kebir, envanter, muavin defterleri ile alış faturaları, satış faturaları, tahsilat ve tediye makbuzları, personel ücret, özlük dosyaları ile yıllık izin evrakının zayi olduğunun tespitine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40 TL maktu karar ve ilam harcın peşin alınan 427,60 TL harçtan mahsubu ile geri kalan 187,80 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/01/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır