T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/486 Esas
KARAR NO : 2025/393
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 07/12/2017
KARAR TARİHİ : 07/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket nezdinde ...tarihli ... no'lu Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk ( Trafik Sigortası ) poliçesi ile sigorta bulunan ... plakalı aracın 18.11.2016 tarihinde karıştığı kaza sonucu davacı tarafından karşı tarafa - ödenen 10.230.60 TL hasar tazminatının rücu'en tahsili için ... 23. İcra Müdürlüğü'nün ...Es. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, kaza sırasında davacı şirkete sigortalı olan araç sürücüsünün gerek araç sürücülerine gerekse sigortalı araçta bulunanlarla yapıları görüşmelerde aracı kullanan kişinin ... olduğu ancak bu kişinin alkollü olması sebebi ile sürücü değişikliği yaptığı ve bu şekilde tutanak düzenlettirildiğini, Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartların B4 maddesi gereği rücü haklarını kullandıklarını, yine genel şartların Bi maddesine göre sürücünün alkollü olması sebebi ile davalıya rücü ettiklerini ve bu nedenle icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, haksız ve dayanaksız itiraz sebebi ile %20 den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatının hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu vakada sigortalı aracın kusurlu bulunmuş olmasının hasarı sigorta teminatı kapsamı dışında bırakmayacağını, davalıya ait aracın kullanan kişinin ... olduğunu, bu şahsın kaza sırasında alkollü olmadığını alkol tespit tutanağında belirtilmiş olduğunu, kazanın alkol etkisinde gerçekleşmediğini bu yöndeki tüm iddiaların haksız mesnetsiz ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, rücü şartlarının gerçekleşmediğini bu nedenle icra takibine yapılan itirazın haklı olduğunu, davacı yanın kötü niyetli olduğunu haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile alacağın %20 sinden aşağı olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatın hükmedilmesini ve davanın reddini talep etmiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların;trafik kazasından kaynaklı rücuen tazminat talebi olduğu görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen tazminatın sigortalısından rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizin ... esas,...arar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin kararı istinaf etmesi üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin ... esas,... karar sayılı kararı ile,
"Dava, trafik sigortası sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında sigortacının rücu hakkı, 2918 sayılı KTK'nın 95/2 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur. ZMSS Poliçe Genel Şartları'nın 4. maddesinde düzenlenen ağır kusur veya kasıt hali, oto yarışına katılma, ehliyetnamesiz motorlu araç kullanmak, uyuşturucu veya alkollü olarak araç kullanmak, istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesinde işleteninin kusuru gibi haller sigortacının sigortalısına rücu sebeplerindendir.
Dosya kapsamından, kaza tespit tutanağına göre 18/11/2016 günü saat:02.00 sıralarında sürücü davacıya ZMMS ile sigortalı ... plakalı aracın dava dışı ... ün sevk ve idaresinde iken ... ili, ... İlçesinde, ... ilçesinden Kartal ilçesine istikamet halindeyken, ..... numaralı trafik ışıklarını geçtiği esnada direksiyon hakimiyetini kaybederek aracının sağ ön köşe kısımlarıyla aynı istikamette önünde seyir halinde olan sürücü ...'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol arka köşe kısımlarına çarpması daha sonra da aracının ön kısımlarıyla sol şeritte önünde aynı istikamete seyir halinde olan sürücü ...' in sevk ve idaresindeki...plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasına sebep olduğu; davacının, ZMMS poliçesi kapsamında hasar bedelini dava dışı 3. kişiye ödediği, kazaya sebebiyet veren sigortalı araç sürücüsünün ... olduğu, alkollü olduğu için sürücü değişikliği yapıldığını, sürücü olan ...'nin alkollü olması sebebiyle ödemenin teminat dışı olduğu belirtilerek eldeki rücu davasını açtığı anlaşılmıştır.
İlk Derece Mahkemesince kaza anında sigortalı aracı davadışı sürücü ...’ün kullandığının kabulü ile "davadışı sürücü ...’ ün kazaya ilişkin alkol tespit tutanağında 0 promil alkollü olduğunun tespit edildiği" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Aynı olaya ilişkin kaza tespit tutanağı kapsamında sürücü olarak gözüken ...hakkında... 64. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/04/2018 tarih, ... Esas ve... K. Sayılı kararı " Sanık savunmasında... plakalı araca arkadan çarptığını söyleyerek suçunu ikrar etmiş, bilirkişi raporuna sanığın 2918 sk 84/d maddesinde düzenlenen arkadan çarpma ve 56/1-c maddesinde düzenlenen güvenli ve yeterli mesafeden takip etme kuralını ihlal etmekle asli kusurlu, müştekilerin ise kusursuz olduğu, tespit edilmiştir. İstanbul Adli Tıp raporu ile; müşteki ...'ün yaşamını tehlikeye sokan bir durum olmadığı, yaralamanın etkisinin basit bir tıbbi müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif nitelikte olmadığı, vücuttaki kemik kırıklarının hayat fonksiyonlarına etkisi Hafif (1), Orta (2-3) ve Ağır (4-5-6) olarak sınıflandırıldığında şahısta saptanan kırıkların müştereken hayat fonksiyonlarını orta (3) derecede etkileyecek nitelikte olduğu, müşteki ...hakkında düzenlenmiş olay tarihli raporda, kişinin vücudunda "Tıbben Yaralanma" olarak değerlendirilebilecek harici travmatik lezyon tanımlanmadığı tespit edilmiştir. Bilirkişi raporuyla kusur tespiti yerinde ve yeterli görülmekle bu rapora itibar edilerek sanığın olayda asli kusurlu olduğu, kaza sonucu sadece ...'nun yaralandığı, diğer müştekinin yaralanmadığı, bu durumda eylemin bir kişinin taksirle yaralanması olarak sübut bulduğu, sanığın kusur durumuna göre teşdiden, kazanın meydana geliş şekli, geçmişteki hali de dikkate alınarak, para cezası tercih edilerek, TCK 89/1, 89/2-b maddeleri uyarınca cezalandırılmasına" karar verildiği görülmektedir.
Somut uyuşmazlıkta davacının sürücü değişikliği yapıldığı iddiası bakımından dellileri toplanmadan, tanıklarının dinlenmeden, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... Esas sayılı tefrik ile oluşturulan dosya incelenmeden karar verilmesi eksik incelemeye dayalı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir." gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiş ve dosya mahkememizin yukarıdaki esas sayılı numarasını almıştır.
Kaldırma kararı sonrası ...Cumhuriyet Başsavcılığının ...sayılı tefrik ile oluşturulan dosyası mahkememizin kaldırma öncesi ... esas sayılı dosyasından celp edildiğinden yeniden celp edilmemiş, dosyanın incelenmesinde, mağdurun ..., müştekinin ..., şüphelinin ...olduğu, mağdur ....'in ifadesinde aracın sürücüsünün ... isminde arkadaşı olduğu beyanını verdiği, buna karşın kaza tespit tutanağında... plakalı aracın sürücüsünün ... olduğunun yazılı olduğu, dosyada alınan diğer beyanlarda sürücünün kimliğine ilişkin herhangi bir beyanın bulunmadığı, savcılık tarafından başkaca bir araştırmanın yapılmadığı, 27/02/2017 tarihli takipsizlik kararı ile "Olay tarihinde, şüphelinin (...) sevk ve idaresinde bulunan aracıyla, aracında yolcu olarak mağdure (...) olduğu halde seyir halinde iken, olay yeri yolda ilk önce evrakların kaydedildiği ... Sor sayılı dosyada müştekiler olarak yer alan şahıslardan...'in ticari taksi aracına çarptığı ve sonrada yukarıda ismi yazılı ...'nin aracına çaprtığı, bu şekilde kazanın meydana geldiği ve oluşan kazada ... ve aracındaki müşteki yolcu ... ile şüphelinin arasındaki mağdurenin yaralandıkları ve müşteki ...'nin aracında ise sadece maddi hasar meydana geldiği, mağdurenin şüpheliden şikayetçi olmadığını belirttiği olayda, şüphelinin mağdureye karşı eylemi, TCK'nın 89. maddesine uyar nitelikte olup, takibi şikayete bağlı mevattandır. Şüphelide, bilinçli taksir ile eyleme sebebiyet verme hali mevcut olmadığından (bu hususta bir iddia ve delil bulunmadığı) ve kendisinden şikayetçi olunmadığı gözetilerek, vaki şikayet yokluğu nedeniyle, kovuşturma şartının gerçekleşmediği. Şüphelinin müşteki ...'ye karşı eyleminin ise herhangi bir suç teşkil etmediği, müştekininde zararlarının tanzimi için ait olduğu hukuki merciinde haklarını araması muhtariyeti gözetilerek, kovuşturma olanağı bulunmadığından kovuşturma yapılmasına yer olmadığına." karar verildiği görülmüştür.
Aynı zamanda kaldırma kararı sonrası davacı vekiline tanıklarını bildirmesi için süre verilmiş, davacı tanık olarak ... ve ...'ü bildirmiş, mahkememizce tanıkların dinlenilmesi için talimat yazılmış, ...'ün tanıklığında "Ben ... ve ...'yi tanımıyorum. Araç plakasını bilmiyorum. Kazaya karıştığını biliyorum. Ben 2016 yılında gerçekleşen olayla ilgili hiç bir şey hatırlamıyorum. Kaza anında orası mahşer alanı gibiydi. Tek araç kazaya karışmadı. O kargaşada hangi araçtan dahi bahsedildiğini dahi bilmiyorum. Benim bilgi ve görgüm bundan ibarettir. Tanık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyan verdiği, ...'ün tanıklığında "Kaza anındaki araç benim üzerime kayıtlıydı. Oğlum kullanıyordu. Ben ...'ın kim olduğunu, ...'un kim olduğunu bilmiyorum. Aradan uzun yıllar geçmiştir. Ben kaza sonrasında tespit tutanağı düzenlenmeden önce şoför değişikliği olup olmadığını görmedim. Kaza anında orada değildim. Kazadan hemen sonra 5-10 dakika sonra olay yerine gittim. Olay üzerinden 5-6 yıl geçmiştir. Oğlumun adı ...'dür. Oğlumun söylediğine göre oğlumun kullandığı aracına çarpan kişi yanındaki kişiyle birlikte karakola gitmiş. Orada bize alkol testi yapıldığını söylendi. Birşey çıkmadığını söylediler. Benim bilgi ve görgüm bundan ibarettir. Tanık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyan verdiği görülmüştür.
Somut olayda davacının sürücü değişikliği yapıldığı iddiası bakımından, iddiasına dayanak teşkil edebilecek hususların ...plakalı aracın içerisinde bulunan mağdur ...'in kollukta vermiş olduğu ifadesinde sürücünün ... isimli arkadaşı olduğuna ilişkin beyanı ile kazaya karışan.... plakalı araç sürücüsü ...'in 29/11/2016 tarihinde ... Sigorta Hasar Müdürlüğüne vermiş olduğu yazılı beyanında ... plakalı aracın sürücüsünün kaza sonrası değiştirildiğine dair beyanıdır. Buna karşın davacının mahkememize bildirmiş olduğu tanıkları sürücü değişikliği iddiasına yönelik bir bilgilerinin olmadığını beyan etmiş, ... Cumhuriyet Başsavcılığının... sayılı soruşturma dosyasında kazaya karışanın ...olduğu tespiti ile şüpheli ... hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş, ... 64. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/04/2018 tarih, ... Esas ve ... K. Sayılı kararı ile de kazaya karışan kişinin ...olduğu tespiti ile ... Vergül hakkında taksirle yaralama suçundan ceza verildiği ve kararın kesinleştiği görülmüştür.
Hukuk hakimi kesinleşmiş ceza mahkemesi kararındaki kusur ve derecesiyle bağlı değilse de, ceza mahkemesince belirlenen maddi vakıalarla bağlıdır. Ceza mahkemesinde kabul edilen maddi vakıalara karşılık başkaca delillerle desteklenmeyen araç sürücüsünün kim olduğuna dair hazırlık aşamasındaki çelişkili beyanların ve davacı şirkete kazaya karışan üçüncü kişi tarafından sunulan ancak içeriği ve imzası teyide muhtaç beyanın sürücü değişikliği savunmasının kanıtlandığının kabulü için yeterli olmadığı, nitekim davacı tanıklarının da sürücü değişikliği iddiası hakkında bilgilerinin olmadığını beyan ettiği görülmekte olan davada taraflarca hazırlama ilkesinin geçerli olduğu, 6100 sayılı HMK'nun 25.maddesinde öngörülen taraflarca getirilme ilkesine göre kanunla belirtilen durumlar dışında hakimin kendiliğinden delil toplamasının söz konusu olamayacağı, mahkemece taraflarca gösterilmeyen tanığın resen dinlenemeyeceği, dolayısıyla davacı tarafından tanık olarak bildirilmeyen soruşturma aşamasında kolluk tarafından beyanı alınan ...'in ve davacı şirkete yazılı beyan sunan ...'in mahkememizce resen dinlenemeyeceği, bu haliyle davacının sürücü değişikliği yapıldığı iddiasını ileri sürdüğü delillerle ispatlayamadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40 TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 180,15 TL harçtan mahsubu ile eksik 435,25 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan 10.548,45 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
4-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından takdirine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/05/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır