T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/549 Esas
KARAR NO : 2025/482
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 12/09/2024
KARAR TARİHİ : 29/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın ... Şubesi ile davalı kredi lehtarı ... Tic. A.Ş. Arasında Çerçeve Kredi Sözleşmesi akdedildiğini, diğer davalı kefilin de iş bu sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıklarını, anılan sözleşme kapsamında davalı şirkete taksitli krediler kullandırıldığını, ... 28. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu kat ihtarının keşide edildiğini, davalıların ise ... 6. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarla itirazda bulunduklarını, akabinde ... Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile alacağın tahsili için genel haciz yoluyla ilamsız icra takibine geçildiğini, davalının asıl borca ve takibin tüm ferilerine itirazları üzerine takibin durduğunu, talep edilen faizin sözleşmenin 4.2 maddesine göre TCMB bildirilen en yüksek ticari kredilere uygulanan %42,11 oranındaki en yüksek faizin %50 fazlası mertebesinde %63,16 ve %19 oranında olduğunu, sözleşmenin 5.1 maddesine göre müvekkili bankanın defter ve kayıtlarının yegane delil olacağının taahhüt edildiğini, bu nedenlerle itirazın iptaline, davalı borçluların %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili .... A.Ş. İle ...Tic. A.Ş. Hakkında ... 1. ATM ...esas sayılı dosyası ile konkordato talepli dava açıldığını, anılan davalılar hakkında 3 ay süreyle geçici tedbir kararı verildiği için anılan şirketler hakkında icra takiplerinin iptali gerektiğini, GKS'nin 46.2 maddesinde yetki düzenlemesinin sadece asıl borçlu şirketi kapsadığını, dolayısıyla diğer kefiller bakımından takibin yetkisiz icra dairesinde açıldığını, davacı bankanın arasında bulunduğu 19 banka ile ... imzalandığını ve borcun yapılandırıldığını, ... Bankası liderliğinde bu sürecin yönetildiğini, davacının bu sözleşmeye aykırı olarak ek sözleşme ile uzatılan ... yok sayarak takip açtığını, uygulanan faiz oranının hem sözleşeme hem de ... aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
DELİLLER İLE DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı bankanın, genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili talebi ile başlatılan ... Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Dava konusu genel kredi sözleşmesi ile tebliğ şerhlerinin davacı tarafından dosyaya sunulduğu ve kasaya alındığı görülmüştür.
... Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.
Davaya konu ... Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı bankanın davalı borçlular aleyhinde dayanak ... nolu kredi yönünden 5.144,65 TL asıl alacak, 3.247,65 TL işlemiş faiz, 162,38 TL işlemiş faizin %5'i gider vergisi olmak üzere toplam 8.554,68 TL alacak ve ...nolu kredi yönünden 323.059,08 Euro asıl alacak, 60.547,20 Euro işlemiş faiz, 3.027,36 Euro işlemiş faizin %5'i gider vergisi olmak üzere toplam 386.633,64 Euro alacak ile birlikte tahsili için ilamsız icra takibine geçildiği, borçlulara ödeme emrinin tebliği üzerine davalı borçluların süresinde borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdikleri, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Bu doğrultuda mahkememizce alınan 08/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacı banka ile davalı kredi lehtarı (asıl borçlu) ... Tic. A.Ş (... Tic. A.Ş) arasında Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, işbu sözleşmeyi diğer davalı kefillerinde müteselsil kefil sıfatıyla imzalamış olduklarını, anılan sözleşmeye istinaden davacı banka tarafından kredi lehtarı (Birleşen firma: ...Tic. A.Ş) adına kredi hesapları açıldığını ve bu hesaplar üzerinden nakdi kredilerin kullandırılmış olduğunu, işbu kredi borçlarının öngörülen süre içinde ödenmemesi nedeniyle, davacı bankanın davalılar aleyhinde takip ve dava hakkının bulunduğu kanaati edinildiğini, Kefalet Limiti ve Davalı Kefillerin Sorumluluğu; Davalı kefillerin sözleşmede gösterilen kefalet limitinin 2.000.000,00 EUR (takip tar.TCMB 1 Eur kuru 35,014 TL x 2.000.000 EUR-70.028.000 TL) ile 4.000.000,00 TL olduğunu, temerrüt tarihi itibariyle hesaplanan nakdi kredi asıl borç tutarı 13.451.806,30 TL'sının kefalet limitlerinden daha düşük seviyede olması nedeniyle, davalı kefillerin kefalet limitiyle sınırlı olmaksızın tespit edilen borcun tamamından müteselsilen sorumlu sayılabileceklerinin söylenebileceğini, ...Tic.A.Ş - ... Tic. A.Ş - ...'ın sorumluluğu yönünden; mahkemece raporun benimsenmesi halinde, takip tarihinden başlamak üzere asıl alacak tutarı (... no.lu kredi için) 5.144,65 TL tamamen ödeninceye kadar yıllık %47,52 oranında; asıl alacak tutarı (... no.lu kredi için) 323.059,08 EUR tamamen ödeninceye kadar yıllık %19 oranında sözleşmesel temerrüt faizi ve bunun %5 gider vergisi (BSMV) ile birlikte tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla istenilebileceğini, ...Tic. A.Ş - ...'in Sorumluluğu Yönünden; Mahkemece raporun benimsenmesi halinde, takip tarihinden başlamak üzere asıl alacak tutarı (... nolu kredi için) 5.144,65 TL tamamen ödeninceye kadar yıllık %47,52 oranında; asıl alacak tutarı (... no.lu kredi için) 323.059,08 EUR tamamen ödeninceye kadar yıllık %19 oranında sözleşmesel temerrüt faizi ve bunun %5 gider vergisi (BSMV) ile birlikte tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla istenilebileceğini, davalı yanın savunmasına göre borcun ... kapsamında diğer bankalarla birlikte yapılandırılmış olduğu her ne kadar anlaşılmakta ise de, taraflardan işbu ... temin edilemediği için, bu yönde özellikle gerek kefaleten ve gerekse de olası kurulan garame ipoteği yönünden bir irdelemenin yapılamamış olduğu" yönünden görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Mahkememizce celp edilen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasının incelenmesinde; ... Şirketi ve ... Şirketi hakkında konkordato talebiyle açılan davada İİK. 288. maddesi yollamasıyla İİK. 287. maddesi gereğince 30/04/2024 tarihi saat 17:00'dan itibaren 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiği, 26/09/2024 tarihinde ise ... Şirketi ve ... Şirketi hakkında kesin mühlet verilmesi talebinin kabulüne 1 yıl süre ile konkordato kesin mühleti verilmesine karar verildiği görülmüştür.
Davalılar vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde müvekkili ... Şirketi yönünden geçici mühlet kararı verildiği ve takibin mühlet kararından sonra açıldığı belirtilmiş ise de konkordato talebinde bulunan ... Şirketi'nin dosyamızda davalı olmadığı anlaşıldığından bu hususta yapılmış olan itiraz yerinde görülmemiştir.
Davalılar vekilinin, icra dairesinin ve mahkememizin yetkisine, sözleşmedeki yetki şartının sadece müşteri açısından geçerli olduğu, kefiller yönünden geçerli olmadığı iddiasıyla yapmış olduğu itirazın TTK'nın 7. maddesinde ifade edilen teselsül karinesi uyarınca yetki sözleşmesi kefil olan davalıları da bağladığından davalıların icra dairesinin ve mahkememizin yetkisine yapmış oldukları itirazların reddine karar verilmiştir.
Yine davalılar vekilince sunulan cevap dilekçesinde davacı tarafından takibe konu genel kredi sözleşmelerinden önce 09/09/2020 tarihinde davacı dahil 19 banka ile ...(...) imzalanarak mevcut ve verilecek borçların yapılandırıldığı ve söz konusu sözleşmede yine aynı bankalarla 5 adet ek sözleşme ile süre yönünden tadil edildiği belirtilerek ...'ye aykırı davranıldığı beyan edilmiş ise de cevap dilekçesi ekinde sunulan 09/09/2020 tarihli ... sözleşmesinin incelenmesinde davacı dahil 19 banka ile davalılar arasında sözleşme imzalandığı, ... nin 14.15 Maddesinde "temerrüt durumunda alacaklı kuruluşların her birinin alacaklarının tahsili için işbu sözleşme ve borçlu müteselsil kefiller ile akdedilen genel sözleşmelere dayalı olarak alacaklarının tahsili için icra takibi veya dava açmak dahil tüm hak ve yetkilerini kullanmak, tüm yasal yollara başvurma hakları mevcut olduğu" hükme bağlandığı görülmüştür. Taraflar arasındaki sözleşmenin delil sözleşmesi başlıklı Maddesinde delil sözleşmesi yapılarak bankanın defter, kayıt ve belgelerinin HMK 193. m gereği yazılı delil anlaşması niteliğinde olduğu kabul edilmiş, yaptırılan bilirkişi incelemesinde bilirkişiye bankanın tüm kayıtları üzerinde yerinde inceleme yapma yetkisi verilmiş, bilirkişi tarafından bankadan temin edilen kayıt ve ekstreler ile dosya içeriğinde toplanan delillere göre inceleme yapılmış ve sunulan raporda ödemeye dair bir bilginin yer almadığı görülmüştür. Davalılar tarafından bu durumun aksini ispatlar nitelikte ödemeye ilişkin bir delil de sunulmamıştır.
Nitekim davalıların taraf olduğu aynı ...'ye dayalı benzer dosyaların içeriğinde de bu durum tespit edilmiştir. "Davacı bankanın aralarında bulunduğu 19 banka ile davalılar arasında 09.09.2020 tarihinde ... sözleşmesi imzalanmıştır. Lider banka olarak ... Bankası A.Ş. seçilmiştir. Bahse konu ... ödeme planına göre ödemelerin Şubat ve Ağustos aylarında yapılması kararlaştırılmıştır. Ancak dosya içeriğine göre ödemeler yapılmayınca 07.09.2021 tarihli, 27.01.2022, 29.09.2022, 02.02.2023, 07.06.2023 tarihli olmak üzere kısa aralıklarla 5 kez tadil sözleşmesi düzenlenmiştir. En son 5. tadil sözleşmesi kapsamında Aralık 2023 tarihli geri ödeme yapılmayınca ...'nin 14.1 m. kapsamında alacağın muacceliyet kesbetmiş olduğu, sözleşmenin 14.14 ve 14.15 m. tahtında temerrüt hali giderilemediği için kredi hesabı kesilip kat edilmiştir."
Yenileme, eski borcun, yeni bir borç meydana getirilerek sona erdirilmesidir. Mevcut borçta herhangi bir değişiklik yapmakla, borç yenilenmiş olmaz. Somut olayda yeniden yapılandırmaya uyulmamış olup, yeniden yapılandırma bir yenileme işlemi olmadığından genel kredi sözleşmesi şartlarına göre değerlendirme yapılmıştır.
Sonuç olarak davacı banka ile davalı kredi borçlusu/kredi lehtarı (asıl borçlu) ...Şirketi (...Tic. A.Ş) arasında Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiği, iş bu sözleşmeyi diğer davalı kefillerin de müteselsil kefil sıfatıyla imzalamış oldukları görülmüştür. Davalılar vekili rapora itirazında ... yönünden takip dayanağı belgedeki kefalet bölümünde iptal şerhi düşüldüğünü, bu nedenle borçtan sorumlu olunmadığını beyan etmiş ise de somut olayda incelenen sözleşme aslında böyle bir şerh bulunmadığı, taraflar arasında görülmekte olan mahkememizin 2024/535 esas sayılı dosyada benzer bir itirazda bulunulmuş olup, o dosyada itirazın değerlendirildiği, bu dosya yönünden sehven yazıldığı kanaatine varılmıştır.
Anılan sözleşme kapsamında kullandırılan kredinin öngörülen süre içinde ödenmemiş olduğu nazara alındığında, davacı bankanın davalılar hakkında takip ve dava hakkının bulunduğu, davalı kefillerin sözleşmede gösterilen kefalet limiti toplamının 2.000.000,00 Euro ile 4.000.000,00 TL olduğu görülmüştür. TBK'nın 589. maddesi hükmü uyarınca; müteselsil kefil, her durumda kefalet sözleşmesinde belirtilen azami miktara kadar asıl borç ile borçlunun kusur veya temerrüdünün yasal sonuçlarından sorumludur. Kefilin kefalet limiti üzerinde sorumluluğu, ancak kendi temerrüdünden doğar. Muaccel olan borçtan kefalet limiti miktarınca sorumlu olan kefilin, hakkında alacaklının keşide edeceği ihtar ile temerrüde düşürülmesi halinde, kefalet limitinin üzerinde ayrıca temerrüt faizinden de sorumluluğu doğar. Somut olayda; icra takibi ile talep edilen asıl alacak miktarının davalı müteselsil kefillerin kefalet limitleri kapsamında olduğu, kendi temerrütlerinin sonuçlarından kefalet limiti ile sınırlı olmaksızın mevcut borcun tamamından asıl borçlu ile müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan sözleşmede akdi ve temerrüt faizi ile ilgili hususlar 9. ve 10. maddelerinde hüküm altına alınmış olup, bu nedenle davacı bankanın akdi ve temerrüt faizi isteme hakkının bulunduğu kabul edilmiştir. Sözleşmenin 10. maddesi: ”.... Temerrüt tarihinde bankaca tespit edilmiş en yüksek kredi faiz oranın %50 fazlasının ilavesi suretiyle bulunacak oran üzerinden temerrüt faizini, gider vergisini ve KKDF-Fon kesintisi ile birlikte ödemeyi kabul ederler. “ denilmiştir. Davacı bankanın takip talebinde TCMB bildirilen tabela niteliğindeki gösterge faiz oranlarını esas alarak takip talebindeki temerrüt faizini belirlediği anlaşılmaktadır. Ancak yerleşik içtihatlar gereğince emsal nitelikteki kredilere fiilen uygulanan akdi/cari faiz oranına göre bilirkişi raporunda belirlenen oran %21,75 olup, davacının talebinin %19 olduğu dikkate alındığında, taleple bağlı kalınarak ticari nitelikli kredi yönünden takip talebinde bildirilen orana itibar edilmiştir. Kredili mevduat hesabı yönünden ise TCMB tebliğlerine göre hesap kesim tarihini kapsayan dönemde kredi kartlarına uygulanan akdi faiz %43,92 ve temerrüt faizi %47,52 olup, takip talebinde talep edilen %63,60 faiz oranının daha yüksek seviyede olması nedeniyle KMH kredisi yönünden %47,52 faiz oranına itibar edilmiştir.
Davacı tarafça ... 28. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile; 278.619,52 TL ile 385.142,15 Euro yönünden hesabın 26/04/2024 tarihinde kat edildiği, kat ihtarının davalı... ve ...'e 30/04/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı ... ve ...'e 02/05/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı ...'ya (Birleşme öncesi ünvanı ile ...Tic. A.Ş'ye) çıkartılan tebligatın iade edildiği, davalı ..., birleşme öncesi ünvanı ile ...Tic. A.Ş kredi lehtarı asıl borçlu olup, borçlu şirketin sözleşmede gösterilen bilinen adresine çıkarılan tebligat İİK. 68/b gereği sonuç doğuracak nitelikte sayıldığından bu haliyle davalı ..., ...ve ...'in 02/05/2024 tarihinde, ...ve ...'in 04/05/2024 tarihinde temerrüde düşürüldüğü kabul edilerek hazırlanan bilirkişi raporunda talep edilebilecek alacak kalemleri belirtilmiş olup, rapor denetime elverişli ve teknik olarak yeterli görüldüğünden rapora itibar edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dava, İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibi sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olduğu, bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen alacak miktarının % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilmiştir. Reddedilen kısım yönünden davalıların kötü niyet tazminat talebinin davacının takibinde kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından, yasal şartları oluşmadığından reddine karar verilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE;
2-... Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalıların yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin;
a)... numaralı kredi yönünden; 5.144,65 TL asıl alacak, 1.826,81 TL işlemiş faiz, 91,31 TL BSMV olmak üzere toplam 7.062,77 TL, (davalı ... Şirketi ile ...'in 5.144,65 TL asıl alacak, 1.825,80 TL işlemiş faiz, 91,30 TL BSMV olmak üzere toplam 7.061,75 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere) alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
b)...numaralı kredi yönünden; 323.059,08 Euro asıl alacak, 53.457,60 Euro işlemiş faiz, 2.672,88 Euro BSMV olmak üzere toplam 379.189,56 Euro, (davalı ... Şirketi ile ...'in 323.059,08 Euro asıl alacak, 53.204,87 Euro işlemiş faiz, 2.660,24 Euro BSMV olmak üzere toplam 378.924,19 Euro'luk kısmından sorumlu olmak üzere) alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren... numaralı kredi yönünden yıllık %47,52 oranında; ... numaralı kredi yönünden yıllık %19 oranında temerrüt faizi ve işleyecek faizin %5'i oranında BSMV uygulanmasına,
4-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle, İİK'nın 67/2.maddesi uyarınca hükmedilen alacak miktarlarının %20 oranına tekabül eden 2.638.296,75 TL icra inkar tazminatının davalılardan (davalı ... Şirketi ile ... 2.636.451,16TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere) alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalıların yasal şartları oluşmayan kötü niyet tazminat taleplerinin reddine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğine hesap olunan 901.110.25 TL harçtan peşin alınan 162.457,05 TL harcın mahsubu ile bakiye 738.653,20TL harcın (davalılardan ...A.Ş, ... Ticaret A.Ş, ... tamamından, davalı ...A.Ş. ve ... 738.136,48 TL'den sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına
7-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 162.945,45 TL ( 60,80 TL vekalet suret harcı, 427,60 TL başvuru harcı ile 162.457,05 TL peşin harç) harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan; 16.191,00 TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 15.876,80TL yargılama giderinin (davalılardan ... A.Ş, ... A.Ş, ... tamamından, davalı ... A.Ş. ve ... 15.865,78 TL'den sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacının üzerinde bırakılmasına,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap olunan 739.914,84 TL nispi vekalet ücretinin (davalılardan ... A.Ş, ... A.Ş, ... tamamından, davalı ... A.Ş. ve ... 739.397,24TL'den sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlak Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesap olunan 43.128,07TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
11-Arabuluculuk ücreti olarak ödenen 4.000,00 TL'nin davadaki kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 3.922.40TL'nin (davalılardan ... A.Ş, ... A.Ş, ... tamamından, davalı ... A.Ş. Ve ... 3.919,65TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile ) davalılardan, 77,60 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
12-Taralarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma ile) ve davalılar vekilinin yüzüne karşı; 6100 sayılı HMK'nun 342. ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile veya HMK 348. maddesi gereğince istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvurma hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize verecekleri bir cevap dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri cevap dilekçesi ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/05/2025
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır