T.C.
İSTANBUL
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/705
KARAR NO:2025/727
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:18/11/2024
KARAR TARİHİ:14/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi nezdinde kasko sigorta poliçesi kapsamında sigortalı bulunan ... plakalı aracın, davalı ... A.Ş.’nin işleteni, dava dışı ...’ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 27.09.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında çarpması sonucu zarar gördüğünü, kaza neticesinde sigorta şirketi tarafından sigortalısına 10.11.2023 tarihinde tazminat ödemesi yapıldığını, bu ödeme ile müvekkil şirketin TTK’nın 1472. maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, bu sebeple zarardan sorumlu olan davalı işleten ve sürücüye karşı rücuen alacak talebinde bulunulduğunu ileri sürdüğü; davalılar tarafından yapılan haksız itirazlar nedeniyle .... İcra Müdürlüğü’nün 2024/... E. ve 2024/... E. sayılı dosyalarındaki takiplerin durduğu, bu itirazların iptali ile takiplerin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ettiği, ayrıca dava şartı olarak arabuluculuk sürecinin sonuçsuz kaldığını belirttiği anlaşılmıştır.
Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının öncelikle davanın zamanaşımına uğradığı, hak düşürücü süre içinde açılmadığı, görevsiz mahkemede açıldığı ve harcın eksik yatırıldığı gerekçeleriyle davanın usulden reddini talep ettiği, ayrıca müvekkili şirketin kazaya karışan aracın yalnızca maliki olup uzun dönemli kira sözleşmesiyle aracı dava dışı ... A.Ş.’ye devrettiğini, bu nedenle fiili hâkimiyetin ve ekonomik yararlanmanın kiracıda bulunduğunu, ...’ın da aracı diğer davalı ...’a kiraladığı için müvekkilinin işleten sıfatı bulunmadığını ileri sürdüğü, bu kapsamda KTK’nın 3, 85 ve 86. maddeleri ile Yargıtay içtihatlarına dayanarak pasif husumet yokluğu yönünden davanın reddini talep ettiği, ayrıca kaza tespit tutanağının tek başına kusur belirlemeye yeterli olmadığını, bilirkişi veya Adli Tıp Kurumu raporuyla kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini beyan ettiği, davacının talep ettiği hasar bedelinin fahiş ve somut delilden yoksun olduğunu, tazminatın likit nitelikte bulunmadığını ileri sürerek icra inkâr tazminatı talebine de itiraz ettiği, sonuç olarak davanın tümüyle usul ve esastan reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Davalı taraf ... davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Trafik kazasından kaynaklı rücuen tanzim istemli .... İcra dairesi 2024/... esas ve .... İcra Müdürlüğü 2024/... esas sayılı dosyasına konu 2004 sayılı İİK madde 67'ye göre açılmış itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, .... İcra dairesi 2024/... esas ve .... İcra Müdürlüğü 2024/... esas sayılı takip dosyası dosya arasına alınmış ve Mahkememizce 04/03/2025 tarihli ara karar ile dosyanın dosyanın kusur ve hasar uzmanı bilirkişi ile sigorta bilirkişisine tevdi ile tüm dosya kapsamı hakkında rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
19/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu ... plakalı aracın uzun süreli olarak ... ... ve ... A.Ş.’ye kiraya veren ... A.Ş.’nin işleten durumundan ayrıldığı, işleten sıfatında olmadığı kanaatine varılmıştır. 02.06.2021 tarihinde aracı kiralayan davalı ... A.Ş. ile ... ... ve ... A.Ş. arasında dava konusu ... plakalı aracın da bulunduğu uzun süreli ... sözleşmesi düzenlendiği kanaatine varılması ve bu kapsamda ... ... ve ... A.Ş. ile kiracı sıfatındaki ... arasında araç kira sözleşmesi düzenlendiği kanaatine varılması çerçevesinde, sigortacıya rücu etme hakkını düzenleyen 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1472. maddesinde yer alan “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa, bu hak tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.” hükmünün dava konusu olay ve dosya bakımından geçerli olmadığı kanaatine varılmıştır. Bu sebeple davacı sigortacı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalısı ... adına 11.07.2023 başlangıç, 11.07.2024 bitiş tarihli, plaka numarası ..., poliçe numarası ... olan ... ... Sigorta Poliçesi kapsamında işleten sıfatından ayrıldığı ve işleten sıfatında olmadığı kanaatine varılan davalı ... A.Ş.’ye rücu etme hakkının bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Nihai hukuki karar Yüce Mahkemenizin takdirindedir. Yukarıda teknik yönden arz ve izah olunduğu üzere ... plakalı araç sürücüsü davalı ...’ın %96 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü ...’in ise kusursuz bulunduğu, ... plakalı 2016 model ... marka ve tipindeki 178.912 km’deki araçta meydana gelen gerçek hasar bedelinin KDV dahil 82.801,50 TL olabileceği, davacı sigorta şirketinin talebinin ise asıl alacak yönünden 7.211,90 TL olduğu, yukarıda sigorta bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı davacı sigortacı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olan sigortalısı ... adına 11.07.2023 başlangıç, 11.07.2024 bitiş tarihli, plaka numarası ..., poliçe numarası ... olan ... ... Sigorta Poliçesi kapsamında işleten sıfatından ayrıldığı ve işleten sıfatında olmadığı kanaatine varılan davalı ... A.Ş.’ye rücu etme hakkının bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; Davacı sigorta şirketince sigorta şirketi nezdinde ... plakalı aracın kasko sigorta poliçesi kapsamında sigortalandığı, davalı ... A.Ş.’nin işleteni, dava dışı ...’ın sürücüsü olduğu, ... plakalı aracın 27/09/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında çarpması sonucu zarar gördüğünü, kaza neticesinde sigorta şirketi tarafından sigortalısına 10/11/2023 tarihinde tazminat ödemesi yapıldığını, sigortalısının haklarına halef olduğundan bahisle TTK’nın 1472. maddesi uyarınca iş bu davanın açıldığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1472. maddesinde yer alan “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa, bu hak tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.” hususunun düzenlendiği, ödeme yapmak suretiyle davacı şirketin sigortalısının haklarına halef olduğu, iş bu alacak istemiyle ilgili olarak davalı Hedef ... için .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı, davalı ... için .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı takip dosyaları ile ayrı ayrı takip başlatıldığı, .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı dosyası yönünden; davacı sigortacı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olan sigortalısı ... adına 11.07.2023 başlangıç, 11.07.2024 bitiş tarihli, plaka numarası ..., poliçe numarası ... olan ... ... Sigorta Poliçesi kapsamında işleten sıfatından ayrıldığı ve işleten sıfatında olmadığı kanaatine varılan davalı ... A.Ş.’ye rücu etme hakkının bulunmadığı görülmekle işleten sıfatı bulunmadığından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı dosyası için ... plakalı araç sürücüsü davalı ...: Aracını dikkatli ve tedbirli sürmesi, yola gerekli dikkatini vermesi, aracının hızını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurması, önündeki aracı uygun ve emniyetli bir mesafeden imzalaması gerekirken bunları yapmayarak aracının ön kısımları ile önündeki ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpma durumunda kalarak kazanın oluşumunda 2918 sayılı K.T.K. nun 52/1-b/Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak madde 52 Sürücüler; b) Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar.), 56/1-c (madde 56- Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. c) Araçlar arasındaki mesafe; Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.) ile ayni kanunun 84. Maddesinde yer alan ve sürücü asli kusurlarından sayılan Kod(04)Arkadan çarpma, ) kurallarını ihlal ederek kazanın oluşumda asli ve tam kusurlu olup 9%100(yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, hasar bedeli hesabının dosya kapsamına uygun olduğu aldırılan bilirkişi raporuyla da sabit olduğu görülmekle; .... İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosyası yönünden; davanın kabulü ile; davalının .... İcra Dairesi 2024/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın reddi ile takibin aynı koşullarla devamına, asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine, .... İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosyası yönünden; davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
A-.... İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosyası yönünden;
1-Davanın KABULÜ ile;
Davalının .... İcra Dairesi 2024/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın reddi ile takibin aynı koşullarla devamına,
2-Asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
B-.... İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
C-Yargılama giderleri ve sair hususların gerekçeli kararda değerlendirilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 576,58-TL nispi karar harcının, Peşin Harç 427.60-TL, Tamamlama Harcı 150,0-TL toplam 577,60-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1,02-TL harcın davalı ...'dan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 8.440,64.-TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.406,12-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Anonim Şirketi'ne verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan dava açılarken yatırılan toplam 1.066,00-TL ( Başvurma Harcı427.6 Vekalet Harcı 60.80-TL, Karar Harcı 576.58-TL, harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 12.483,50-TL (483,50-TL tebliğler ve posta, 12.000,00-TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak, davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 3.800,00-TL’nin davalı ...'dan alınarak, hazineye GELİR KAYDINA,
9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/10/2025
Katip ...
Hakim ...