T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2014/503 Esas
KARAR NO:2021/387 Karar
DAVA:Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:18/09/2014
KARAR TARİHİ:24/05/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
DAVA:
Davacı vekili Asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde özetle;
... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile İhtiyati haciz talepli olarak Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz yolu ile bir kısım borçlular müvekkili şirketler aleyhine icra takibi başlatıldığını, 02/02/2013 tarihini 03/02/2013 tarihine bağlayan gece müvekkili- ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. merkez binasında gelen soygun olayı meydana geldiğini, soygunda müvekkilinin bir kısım eşyaları yanında ayrıca çelik kasasınında patlatılarak içinde bulunan çeklerin çalındığını, takibe konu çeklerinde patlatılan kasadan çalındığını, söz konusu çeklerin; "... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından muhatap ... .../ ... Şubesinin ... İban nolu hesabından keşide edilen ... çek numaralı 14/03/2013 tarihli ve 16.520,00 TL bedelli çek ile, ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından muhatap ... .../ ... Şubesinin ... İban nolu hesabından keşide edilen ... çek numaralı 14/03/2013 tarihli ve 16.520,00 TL bedelli çek olduğunu, ... San. ve Tic. Ltd. Şti. İle ... Şti. adlı şirketlerin kardeş şirketler olduğunu, takip konusu çekler ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından tanzim edilip imzalandıktan sonra kardeş firma olan .... Tek. ... Tarafında da söz konusu çeke kaşe ve imza yapılarak ilgili yerlere verilmek üzere işyerindeki çelik kasa içerisine konulduğunu, vaki soygun üzerine çalınan çeklerin iptali için ... ATM ... Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, söz konusu mahkemenin tensip kararını mahkememiz dosyasına sunduklarını, anılan mahkemeden ödeme yasağı alındığını, çalınan ve huzurdaki davaya konu çeklerin davalılardan ... A.Ş. Tarafından kötüniyetli olarak takibe konu edildiğini, çeklerin ... ... ve Paz. Tic. ... ye geçmesi müvekkilleri cirosuyla olmadığını zaten aralarında herhangi bir ticari ilişki olmaması ve farklı iş kollarında faaliyet göstermeleri nedeniyle bu durumun oluşmasının mümkün olmadığını, çeklerin hırsızlık olayından sonra, nasıl olmuşsa, ... ... ...şirketi - ...'nin eline geçmiş olarak görüldüğünü, dava konusu çeklerin ...... - ...'den sonra bir başka ciranta olan ve ....- ...'a geçmiş gibi gözükse de tahminlerince bu işi tezgahlayan kişiler kullanılan her iki kaşenin yapılış şekline imzaların atılış şekline kaşenin vuruluş şekline göre aynı dolandırıcı ekibinde olduğunu, ... Faktoring şirketinin basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, Faktoring şirketi olması nedeniyle 5549 Sayılı Suç Gelirlerinin aklanmasının önlenmesi hakkında kanun ve yönetmelik gereği yükümlerini haiz olduğunu, anlaşılan mezkur mevzuattan kaynaklanan yükümlüklerininde yerine getirmediğini aldığı çekin kaynağıyla ilgili gerekli araştırmayı tam olarak yapmadığını, bütün bu gerekçelerle takip alacaklısı ... A.Ş. ye herhangi bir borcunun olmadığını tespiti ve müvekkilleri şirketlerin zarar görmemesi için bu davayı açmak zorunluluğunun hasıl olduğunu, Mahkememizin teminatsız yada teminat mukabilinde söz konusu çeklerin icra takibine konu konu edildiği .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası hakkında ihtiyati tedbir mahiyetinde olmak üzere İcra takibinin olduğu yerde durdurulmasına karar verilmesini, müvekkillerinin Alacaklı ... Faktoring ile çeki temlik eden ...'a ve diğer ciranta olan ...'ye borçlu olmadıklarının tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili, Birleşen ... (Kapatılan) .... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasına ilişkin dava dilekçesinde özetle;
... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile İhtiyati haciz talepli olarak Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz yolu ile bir kısım borçlular müvekkili şirketler aleyhine icra takibi başlatıldığını, 02/02/2013 tarihini 03/02/2013 tarihine bağlayan gece müvekkili- ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. merkez binasında gelen soygun olayı meydana geldiğini, soygunda müvekkilinin bir kısım eşyaları yanında ayrıca çelik kasasınında patlatılarak içinde bulunan çeklerin çalındığını, takibe konu çeklerinde patlatılan kasadan çalındığını, söz konusu çekin; "... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından muhatap ... .../ ... Şubesinin ... İban nolu hesabından keşide edilen ... çek numaralı 02/05/2013 tarihli ve 22.000,00 TL bedelli çek olduğunu, ... San. ve Tic. Ltd. Şti. İle .... Ltd Şti. adlı şirketlerin kardeş şirketler olduğunu, takip konusu çekler ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından tanzim edilip imzalandıktan sonra kardeş firma olan ... Müh. Tek. ... Tarafında da söz konusu çeke kaşe ve imza yapılarak ilgili yerlere verilmek üzere işyerindeki çelik kasa içerisine konulduğunu, vaki soygun üzerine çalınan çeklerin iptali için ... ATM ... Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, söz konusu mahkemenin tensip kararını mahkememiz dosyasına sunduklarını, anılan mahkemeden ödeme yasağı alındığını, çalınan ve huzurdaki davaya konu çeklerin davalılardan ... ... A.Ş. Tarafından kötüniyetli olarak takibe konu edildiğini, çeklerin ... ... ve Paz. Tic. ...ye geçmesi müvekkilleri cirosuyla olmadığını zaten aralarında herhangi bir ticari ilişki olmaması ve farklı iş kollarında faaliyet göstermeleri nedeniyle bu durumun oluşmasının mümkün olmadığını, çeklerin hırsızlık olayından sonra, nasıl olmuşsa, ... ... ...şirketi - ...'nin eline geçmiş olarak görüldüğünü, dava konusu çeklerin ...... - ...'den sonra bir başka ciranta olan ve ... ....- ...'a geçmiş gibi gözükse de tahminlerince bu işi tezgahlayan kişiler kullanılan her iki kaşenin yapılış şekline imzaların atılış şekline kaşenin vuruluş şekline göre aynı dolandırıcı ekibinde olduğunu, ... Faktoring şirketinin basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, Faktoring şirketi olması nedeniyle 5549 Sayılı Suç Gelirlerinin aklanmasının önlenmesi hakkında kanun ve yönetmelik gereği yükümlerini haiz olduğunu, anlaşılan mezkur mevzuattan kaynaklanan yükümlüklerininde yerine getirmediğini aldığı çekin kaynağıyla ilgili gerekli araştırmayı tam olarak yapmadığını, bütün bu gerekçelerle takip alacaklısı ... ... A.Ş. ye herhangi bir borcunun olmadığını tespiti ve müvekkilleri şirketlerin zarar görmemesi için bu davayı açmak zorunluluğunun hasıl olduğunu, Mahkememizin teminatsız yada teminat mukabilinde söz konusu çeklerin icra takibine konu konu edildiği .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası hakkında ihtiyati tedbir mahiyetinde olmak üzere İcra takibinin olduğu yerde durdurulmasına karar verilmesini, müvekkillerinin Alacaklı ... ... ile çeki temlik eden ...'a ve diğer ciranta olan ...'ye borçlu olmadıklarının tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ... vekilinin asıl ve birleşen davaya ilişkin cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava konusu edilen çeklerle ilgili olarak büyük mağduriyetler yaşamış olduğunu, bu itibarla konuyu yargıya taşımış olduğunu, müvekkili ... aleyhine söz konusu çeklere ilişkin olarak .... İcra Müdürlüğünün ... Esas, ... İcra müdürlüğünün ... Esas, ... Esas sayılı dosyalarından icra takibine geçilmiş olduğunu ve buna dair ödeme emrinin tebliğ edildiği, müvekkilinin aldığı ödeme emriyle gönderilen çekleri incelendiğinde, gerek müvekkili unvanının gerekse bu unvan altına atılmış olan imzaların kendisine ait olmadığının anlaşıldığını, müvekkilinin 2009 yılından bu yana şahsına ait olan ve ... - ... adli işyerinde sıhhi tesisat ve kalorifer sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, bu itibarla kendisine gönderilen ödeme emirlerine karşı süresi içerisinde imza itirazı ile dava açılmış olduğunu, işbu davaların halen derdest olduğunu söz konusu dava dosyaları celp edildiğinde müvekkilin durumu net bir şekilde ortaya çıkacak olduğunu, senetlerde yer alan imzaların müvekkiline ait olmadığının çıplak gözle dahi anlaşılabilecek olduğunu, senetler üzerindeki imza sahte olduğunu bu itibarla müvekkil tarafından senedin tedavüle çıkarılması söz konusu dahi olmadığını, bu sebeple müvekkili hakkında açılmış olan davanın reddine karar verilmesini, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini savunmuştur.
Davalı .... vekilinin asıl ve birleşen davaya ilişkin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile diğer davalı ... müşterisi ... Teks. Taah. ... arasında imzalanan Faktoring sözleşmesine istinaden Faktoring müşterisinin ... ... ve Paz. Tic. ...'den olan fatura alacaklarının temlik alındığını, söz konusu temlik işlemine istinaden davacıların ara ciranta/ keşideci olduğu, ... A.Ş. ... ... Şubesi 02/05/2013 keşide tarihli 22.000,00 TL bedelli çekin müvekkili şirkete verildiğini, müvekkili şirket tarafından söz konusu çekin bankaya ibraz edildiğini, ancak dava konusu çekin karşılığının çıkmamış ve bu çek hakkında ödeme yasağı kararının verilmiş olduğunun anlaşılmış olduğunu, müvekkili şirketin Faktoring sözleşmesinden kaynaklanan alacağını tahsil edememesi üzerine alacağın tahsili işlemlerinin başlatıldığını, .... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlatıldığını, davacı şirketler vekili dava konusu çeke ilişkin olarak ikame ettiği davada dava konusu çekin çalındığını, çekteki kaşe ve imzaların davacılara ait olmadığını ve dolayısıyla böyle bir borcun olmadığını iddia ve beyan ettiğini, davacılar vekili tarafından dava dilekçesinde ileri sürülen tüm iddialar tamamen haksız hukuki dayanaktan yoksun olduğunu davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirketin dava konusu çekin iyi niyetli hamili konumunda olduğunu müvekkili şirketin ödeme yasağı var olan çeke ilişkin olarak ihtiyati haciz işlemi yapmasına engel bir durum söz konusu olmadığını, dolayısıyla imza ve kaşesi dahi kendilerine ait olan davacılara karşı usul ve yasaya karşı herhangi bir işlem yapmadığını, esasen davacılar vekilince beyan edildiği üzere dava konusu çeklere ilişkin hak sahibi yargılama neticesinde tespit edilecekken müvekkil şirketin salt davacı şirketlerin beyanlarına itibar ederek alacağın tahsilini ertelenmesi sona erdirmesini beklenemeyeceği bu itibarla usul ve yasaya uygun alacağın tahsili işlemlerinden müvekkili şirketin tazminine ilişkin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, dava dışı faktoring müşterisi ... ... ... ile ... ... ve ... ... arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan fatura alacağının müvekkili şirket tarafından temlik alındığını söz konusu temlik işlemine istinaden dava konusu çeklerin müvekkili şirkete verildiğini, dava konusu çeklerin dayanağı faturalar ticari ilişkinin varlığını teyit etmekte olduğunu, bu nedenle müvekkili şirketin usul ve yasaya uygun iyi niyetli tüm işlemleri karşısında taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde ticari hayatın akışı ile subjektif özelliklerinin göz önünde tutulması gerektiğini, davacının haksız hukuki dayanaktan yoksun iddia ve beyanlarının reddi ile davanın reddine % 40 icra inkar tazminatına ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini savunmuştur.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dosyada delil olarak; asıl ve birleşen dava dilekçeleri ve ekleri, asıl ve birleşen davaya yönelik cevap dilekçeleri ve ekleri, cevabi yazı içeriği, .... İcra müdürlüğünün ... Esas ve .... İcra müdürlüğünün ... Esas (Yeni Esası: ... Esas) sayılı icra takip dosyaları mündericatı, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.
Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.
Dosyamız mündericatında yer alan, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davalılardan ... ...ring A.Ş. Tarafından, davacılar ile diğer davalılar ... (......) ve ... (... ...) hakkında, ... şubesine ait, ... çek nolu ve 14/03/2013 keşide tarihli 16.520.00 TL. bedelli çek ile ... şubesine ait, ... çek nolu ve 12/04/2013 keşide tarihli, 16.520.00 TL. Bedelli 2 adet çeke dayanarak Kambiyo Senetlerine Özgü (10 örnek) icra takibi yaptığı görülmüştür.
Yine dosyamız mündericatında UYAP sureti yer alan .... İcra müdürlüğünün ... Esas (Yeni Esası: ... Esas) sayılı dosyasının incelenmesinde de, davalılardan ... ... A.Ş. Tarafından, davacılar ile diğer davalılar ... (......) ve ... (... ...) hakkında, ... şubesine ait, ... çek nolu ve 02/05/2013 keşide tarihli, 22.000.00 TL. bedelli çeke dayanarak Kambiyo Senetlerine Özgü (10 örnek) icra takibi yaptığı görülmüştür.
Yine dosyamız mündericatında UYAP sureti yer alan, ... CBS'nin ... Soruşturma sayılı dosyası incelendiğinde, Müştekisinin ..., Şüphelisinin Faili Meçhul, Suçun Bina İçinde Muhafaza Altına Alınmış Olan Eşya Hakkında Hırsızlık, Mala Zarar Verme, İşyeri Dokunulmazlığını İhlal olduğu, 16/11/2015 tarihinde Daimi Arama Kararı verildiği, Zamanaşımı süresinin 8 Yıl ve Zamanaşımı tarihinin de 03/02/2021 tarihi olduğu anlaşılmıştır.
Asıl ve birleşen dava, davacıların, .... İcra müdürlüğünün ... Esas ve .... İcra Müdürlüğünün ... Esas (Yeni Esası: ... Esas) sayılı icra takip dosyalarında takip dayanağı yapılan çeklerden dolayı, davalı yanlara borçlu bulunmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit davasıdır.
Menfi tespit davası, davalı tarafından varlığı inkâr edilen bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığının (yok olduğunun) tespiti için açılan davadır (Kuru, Baki- İcra ve İflâs Hukuku Ders Kitabı, Ankara, 2017, s.136).
Menfi tespit davası, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun (İİK) 72. maddesinde düzenlenmiş olup, bu maddeye göre, borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında ya da icra takibinden sonra borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Bu dava maddi hukuk ve usul hukuku bakımından genel hükümlere dayalıdır ve normal bir hukuk davası olarak açılır (İstanbul BAM 44. H.D. 2020/2536 Esas-2020/455 Karar sayılı kararı).
Mahkememizde görülüp karara bağlanan dava, davacılardan ... ...Ltd.Şti. yönünden sahtelik (imza inkarı) nedenine, diğer davacı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. yönünden de bedelsizlik hukuki sebebine dayalı olarak açılmış olup, böyle bir durumda öncelikte davacılardan ... ...Ltd.Şti. yönünden sahtecilik iddiasının incelenmesi ve dava ve takip konusu senetteki imzanın davacı-borçluya ait olup olmadığının incelenmesi (İstanbul BAM 44. H.D. 2020/2536 Esas-2020/455 Karar sayılı kararı), diğer davacı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. yönünden de bedelsizlik iddiası yönünden incelenmesi gerekmektedir.
Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, taraflarca sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine katılmış, ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmış ve çek aslı, davacı şirket yetkilisinin ıslak imzalarını içerir belgeler, taraf iddia ve savunmaları doğrultusunda, takip dayanağı çekteki lehtar-ciranta imzasının davacılardan .... Ltd. Şti.'nin yetkilisi ...'in eli ürünü olup olmadığının tespiti bakımından, ... Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nden rapor alınmasına karar verilmiş, ATK Fizik İhtisas Dairesi Adli Belge İnceleme Şubesi müdürlüğü tarafından, 27/03/2019 tarih ve ... sayılı rapor tanzim edilerek mahkememize ibraz edilmiş olup, raporun incelenmesinde özetle; "İnceleme konusu yapılan ... şubesine ait, ... çek nolu ve 02/05/2013 keşide tarihli, 22.000.00 TL. bedelli çek, ... şubesine ait, ... çek nolu ve 14/03/2013 keşide tarihl,i 16.520.00 TL. bedelli çek ve ... şubesine ait, ... çek nolu ve 12/04/2013 keşide tarihli, 16.520.00 TL. Bedelli 3 adet çek arka yüzünde 1. ciranta ... ...Şti. kaşe izleri üzerine atılı basit tersimli imzalar ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ...'in eli ürünü olmadığı..." şeklinde tespitler yapılmıştır.
İş bu kerre mahkememizin 10/01/2020 tarihli ara kararı ile; "Davacı ... ... Şti.'ye ait Ticari defter ve kayıtların bulunduğu "... Mah. ... ... ... No: .../....../..." adresinde mahallinde, 1 SMM Bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılarak, dava konusu yapılan çeklerde 2. Ciranta olarak yer alan ... ... Ticaret - ... ile 3. Ciranta olarak yer alan ...- ... arasında çekin keşide tarihlerinden önce herhangi bir Ticari ilişki bulunup bulunmadığı; söz konusu çeklerin davalılar ... (......) ve ... (... ...) verilmesi gerektirecek herhangi bir borçlandırıcı ya da alacaklandırıcı Ticari ilişki bulunup bulunmadığı ile davacının Ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulup tutulmadığı" hususlarında rapor alınmasına karar verildiği, bu bağlamda ... Nöbetçi ATM'ye talimat yazıldığı, ... ATM'nin ... Talimat sayılı dosyası üzerinden bilirkişi görevlendirmesi yapıldığı, bilirkişi ... tarafından 19/03/2020 tarihli raporun tanzim edildiği, talimatın infazen mahkememize gönderildiği, bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle de; "İncelenen davacı ... Ltd. Şti'ye ait 2012-2013 yılı ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri bulunduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve defter kayıtlarının kendi içinde birbirini doğruladığını, delil vasfı taşıdığı, incelenen davacı ... Ltd. Şti'ye ait 2012-2013 yılı ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri bulunduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve defter kayıtlarının kendi içinde birbirini doğruladığı, delil vasfı taşıdığı, İcra takibi dayanağı ... ... nolu 14/03/2023 vade 16.520,00 TL lik 2 adet çekin davacıların ticari defterlerinde ve kendi aralarında tuttukları cari hesaplarda kayıtlı olduğu, davacılara ait ticari defterlerde dava konusu çeklerde 2. Ciranta olarak yer alan ... ile 3. Ciranta ... arasında çeklerin keşide tarihinde önce ticari bir ilişki bulunmadığı söz konusu çeklerin davalara verilmesi gerektirecek herhangi bir borçlandırıcı yada alacaklandırıcı ticari ilişkiye defter kayıtlarında rastlanmadığı" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Gerek ATK'dan alınan imza incelemesine ilişkin rapor ve gerek se talimat yoluyla Muhasip bilirkişiden alınan raporlarının denetlenmesinde de, raporların hukuki yönleri ayrık olmak üzere, yapılan mali tespitler bakımından ayrıntılı, gerekçeli ve dosya kapsamına uygun oldukları anlaşıldığından, hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Ayrıca somut olayda, savcılık soruşturma dosyasının daimi aramaya alınmış olması ve dolayısıyla da daimi aramada olan savcılık dosyasının sonucunun beklenilmesinin dosyamıza bir katkı sağlamayacağı, verilecek karara tesirinin olmayacağı anlaşılmakla Anayasanın 141/son ve HMK.nun 30. Maddelerindeki usul ekonomisi ilkesi gereği soruşturma dosyasının sonucunun beklenilmesine takdiren gerek görülmemiştir.
Tüm bu açıklamalar ışığında, taraf ve iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacılardan .... Ltd. Şti. Yönünden Asıl ve Birleşen dava bakımından yapılan değerlendirmede;
Mahkememizde görülüp karara bağlanan Asıl ve birleşen davanın, davacının, .... İcra müdürlüğünün ... Esas ve .... İcra Müdürlüğünün ... Esas (Yeni Esası: ... Esas) sayılı icra takip dosyalarında takip dayanağı yapılan çeklerden dolayı, çeklerde yer alan lehtar-ciranta imzalarının sahte olduğu (sahtelik) hukuki sebebine dayalı olarak, davalı yanlara borçlu bulunmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit istemine yönelik olduğu, bu bağlamda tüm delillerin toplandığı, iddia ve savunmaların değerlendirilmesi amacıyla ... ATK Fizik İhtisas Dairesi Adli Belge İnceleme Şubesi Müdürlüğü'nden imza incelemesine yönelik rapor alındığı, alınan raporda, inceleme konusu yapılan ... şubesine ait, ... çek nolu ve 02/05/2013 keşide tarihli, 22.000.00 TL. bedelli çek, ... şubesine ait, ... çek nolu ve 14/03/2013 keşide tarihl,i 16.520.00 TL. bedelli çek ve ... şubesine ait, ... çek nolu ve 12/04/2013 keşide tarihli, 16.520.00 TL. Bedelli 3 adet çek arka yüzünde 1. ciranta ... Ltd. Şti. kaşe izleri üzerine atılı basit tersimli imzalar ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ...'in eli ürünü olmadığının tespit edildiği, raporun dosya kapsamına uygun ve ayrıntılı olduğu ve hükme esas alınmasına karar verildiği ve bu haliyle de, dava ve takibe konu çeklerdeki davacı şirket adına atılan imzaların, davacı şirketi temsile yetkili ...'e ait olmadığının anlaşıldığı ve sahtecilik iddiasının mutlak def'ilerden olduğu ve herkese karşı ileri sürülebileceği ve davacının da menfi tespit isteminde haklı olduğu ve dava açmakta da hukuki yararının bulunduğu anlaşıldığından, asıl ve birleşen davanın tüm davalılar yönünden kabulüne ve iş bu davacının davalılara, asıl dava yönünden, ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 14/03/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek ile yine ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 12/04/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek nedeniyle ve birleşen dava yönünden de davacının davalılara, ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 02/05/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 22.000,00TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davacılardan .... Ltd. Şti. Yönünden Asıl ve Birleşen dava bakımından yapılan değerlendirmede ise;
Mahkememizde görülüp karara bağlanan Asıl ve birleşen davanın, davacının, .... İcra müdürlüğünün ... Esas ve .... İcra Müdürlüğünün ... Esas (Yeni Esası: ... Esas) sayılı icra takip dosyalarında takip dayanağı yapılan çeklerden dolayı, bedelsizlik hukuki sebebine dayalı olarak, davalı yanlara borçlu bulunmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit istemine yönelik olduğu, bu bağlamda tüm delillerin toplandığı, davacının bedelsizlik iddiasına ilişkin olarak ... ATM'nin 2020/29 Talimat sayılı dosyası üzerinden, davacı defter ve kayıtları incelenmek suretiyle bilirkişi raporu alındığı, alınan rapor sonucu; davacı ... Ltd. Şti'ye ait 2012-2013 yılı ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri bulunduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve defter kayıtlarının kendi içinde birbirini doğruladığı, delil vasfı taşıdığı, davacının 2012-2013 yılı ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri bulunduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu ve defter kayıtlarının kendi içinde birbirini doğruladığı, icra takibi dayanağı çeklerin davacıların ticari defterlerinde ve kendi aralarında tuttukları cari hesaplarda kayıtlı olduğu, davacılara ait ticari defterlerde dava konusu çeklerde 2. Ciranta olarak yer alan ... ile 3. Ciranta ... arasında çeklerin keşide tarihinde önce ticari bir ilişki bulunmadığı ve söz konusu çeklerin davalılara verilmesi gerektirecek herhangi bir borçlandırıcı ya da alacaklandırıcı ticari ilişkiye defter kayıtlarında rastlanmadığının anlaşıldığı, bu haliyle de davacının, davalılar ... ile ...'a çek vermesini gerektirecek bir sebebin olmadığı, çekin çalıntı olduğunun tüm dosya kapsamınca sabit bulunduğu anlaşılmakla, davacı .... Ltd. Şti. tarafından davalılar ... ve ...' ne karşı açılan davanın kabulüne ve iş bu davacının asıl davada; ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 14/03/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek ile yine ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 12/04/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek nedeniyle iş bu davalılara borçlu olmadığının ve Birleşen davada da, ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 02/05/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 22.000,00 TL bedelli çek nedeniyle iş bu davalılara borçlu olmadığının tespitine; diğer davalı .... yönünden ise; asıl ve birleşen davada dava konusu çeklerde keşideci sıfatına sahip olan .... Ltd. Şti.'nin çeklerdeki imzasının kendisine ait olduğunun sabit olduğu, ayrıca bu hususun davacının da açıkça kabulünde olduğu, dolayısıyla keşideci imzasının davacı keşideciye ait olduğu, çekin hamili olan davalı ....'nin ise; çeki faktoring sözleşmesi kapsamında ve görünürdeki ciro silsilesine uygun olarak fatura karşılığı temlik aldığı, bu haliyle de davalı ... şirketinin işlemlerinin; dava tarihinde yürürlükte bulunan 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu'nun 9/2. Maddesindeki; "Faktoring şirketi kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulaca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz ve tahsilini üstlenemez" maddesi ile 04.02.2015 tarih ve 29257 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "faktoring işlemlerinde uygulanacak usul ve esaslar hakkında yönetmelik"in 8/1 maddesindeki; "faturalı alacağa istinaden kambiyo senedi veya diğer senetlerin alınması halinde alınan kambiyo senedi veya diğer senetteki ciro silsilesinde kuruluşa kambiyo senedi ve diğer senedi ciro edip veren kişinin, devralınan faturada alacaklı olarak gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın veya keşidecinin de faturadaki borçlu ile aynı kişi olması gerekir. Fatura ile kambiyo senedi veya diğer senetteki tutarın uyumlu olmasına dikkat edilir" maddesindeki usul ve esaslara uygun olduğu ve böylece dava konusu çeklerin 6361 sayılı Yasanın 9/2 ve yukarıda sözü edilen yönetmeliğin 8. maddesi hükmüne uygun şekilde faktoring şirketine devredilmiş olduğunun görüldüğü ve yine 6102 sayılı T.T.K.'nın 790. Maddesindeki; "cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır" hükmüne istinaden, somut olayda dava konusu çeklerde görünürde lehtardan hamile ciro silsilenin tam olduğu, herhangi bir kopukluk bulunmadığının ve davalı ... A.Ş.'nin dava konusu çeklerin yetkili hamili olduğunun kabulü gerektiği, 6102 sayılı T.T.K.'nun 792. maddesindeki; "çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddesine göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çek geri vermekle hükümlüdür" düzenlemesi açısından değerlendirildiğinde de; az yukarıda izah edildiği üzere, somut olayda, 6102 sayılı T.T.K.'nın 792. maddesi gereğince davalı ... A.Ş.'nin dava konusu çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu hususunda davacı yanca yeterli ve inandırıcı delil sunulamadığı anlaşıldığından, asıl ve birleşen davanın, tüm bu gerekçelerle davalı .... yönünden reddine ve ayrıca hem asıl davada ve hem de birleşen davada davacı tarafça talep edilen tedbir istemlerinin kabulüne karar verildiğinden ve tedbir kararları da davacı yanca infaz edildiğinden, asıl davada, mahkememizce tedbir kararı verilip uygulanmış olduğundan şartları oluşmakla dava değeri üzerinden %20 olarak hesaplanan 7.376,80 TL tazminatın davacı .... Ltd. Şti. den alınarak davalı ....'ye verilmesine, birleşen davada da, mahkememizce tedbir kararı verilip uygulanmış olduğundan şartları oluşmakla dava değeri üzerinden %20 olarak hesaplanan 4.876,40 TL tazminatın davacı .... Ltd. Şti. den alınarak davalı ....'ye verilmesine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl dava yönünden (Eski esas: .... ATM ... Esas):
1-a) Davacı ... San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından açılan davanın tüm davalılar yönünden KABULÜ ile; iş bu davacının davalılara, ... şubesi tarafından verilme, keşide yeri ..., Keşide tarihi 14/03/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti., Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan, 16.520,00 TL bedelli çek ile yine ... şubesi tarafından verilme, keşide yeri ..., Keşide tarihi 12/04/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının TESPİTİNE,
1-b) Davacı .... Ltd. Şti. tarafından, davalılar ... ve ... tarafına açılan davanın KABULÜ ile; iş bu davacının, ... şubesi tarafından verilme, keşide yeri ..., Keşide tarihi 14/03/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek ile yine ... şubesi tarafından verilme, keşide yeri ..., Keşide tarihi 12/04/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 16.520,00 TL bedelli çek nedeniyle iş bu davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE,
1-c) Davacı .... Ltd. Şti tarafından davalı .... Karşı açılan davanın REDDİNE,
1-d) Mahkememizce tedbir kararı verilip uygulanmış olduğundan şartları oluşmakla dava değeri üzerinden %20 olarak hesaplanan 7.376,80 TL tazminatın davacı .... Ltd. Şti. den alınarak davalı ...'ye VERİLMESİNE,
1-e) Alınması gerekli 2.519,61 TL karar ve ilam harcından peşin alınan. 629,95 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.889,66 TL harcın davalılardan müştereken ve mütesilsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
1-f) Davacılar tarafından yapılan ilk masraf, 24,30 TL tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.539,80 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
1-g) Davacı .... Şti. davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan alınarak iş bu davacıya VERİLMESİNE,
1-h) Davacı .... Ltd. Şti. kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den alınarak iş bu davacıya VERİLMESİNE,
1-ı) Davalı ...., davacı .... Ltd. Şti tarafından açılan davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davacı .... Ltd. Şti. ' den alınarak davacı ...' ye VERİLMESİNE,
1-i) Varsa, taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın HMK.333 madde gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa İADESİNE,
2-Birleşen .... ATM'nin ... Esas sayılı dosyası yönünden:
2-a) Davacı ... San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından açılan davanın tüm davalılar yönünden KABULÜ ile; iş bu davacının davalılara ... şubesi tarafından verilme, keşide yeri ..., Keşide tarihi 02/05/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 22.000,00 TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının TESPİTİNE,
2-b) Davacı .... Ltd. Şti tarafından, davalılar ... ve ... yönünden açılan davanın KABULÜ ile; iş bu davacının; ... şubesi tarafından verilme keşide yeri ..., Keşide tarihi 02/05/2013, çek no ..., keşidecisi .... Ltd. Şti. Lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. Olan 22.000,00 TL bedelli çek nedeniyle iş bu davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE,
2-c) Davacı .... Ltd. Şti tarafından davalı .... Karşı açılan davanın REDDİNE,
2-d) Mahkememizce tedbir kararı verilip uygulanmış olduğundan şartları oluşmakla dava değeri üzerinden %20 olarak hesaplanan 4.876,40 TL tazminatın davacı .... Ltd. Şti. den alınarak davalı ...'ye VERİLMESİNE,
2-e) Alınması gerekli 1.665,54 TL karar ve ilam harcından peşin alınan. 416,40 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.249,14 TL harcın davalılardan müştereken ve mütesilsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
2-f) Davacılar tarafından yapılan ilk masraf, 24,30 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
2-g) Davacı .... Şti. davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan alınarak iş bu davacıya VERİLMESİNE,
2-h) Davacı .... Ltd. Şti. kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den alınarak iş bu davacıya VERİLMESİNE,
2-ı) Davalı ...., davacı .... Ltd. Şti tarafından açılan davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.532,60 TL nisbi vekalet ücretinin davacı .... Ltd. Şti. ' den alınarak davacı ...'ye VERİLMESİNE,
2-i) Varsa, taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın HMK.333 madde gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa İADESİNE,
3- .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının ve dosyamız arasında yer alan belge asıllarının karar kesinleştiğinde ilgili taraflara İADESİNE,
4- HMK Yönetmeliğinin 58/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın ve hükmün taraflara tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; asıl ve birleşen dava davacısı ve asıl ve birleşen dava davalısı ... Faktoring vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda; HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliyesi Mahkemesi nezdinde Asıl ve Birleşen dosya yönünden istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/05/2021
Katip ...
Hakim ...