T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/132
KARAR NO: 2019/976
DAVA: İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/02/2015
KARAR TARİHİ: 17/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
AÇILAN DAVA VE İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile davalı şirket arasında Genel Kredi ve teminat sözleşmesi imzalandığını, diğer davalının bu sözleşmenin kefili olduğunu, davalıya çek karnesi verildiğini, borçlunun hesaplarının kat edildiğini, davalılara ... Noterliği kanalı ile ihtarname gönderildiğini, 31/03/2014 tarihi itibariyle 627,94 TL nakit alacakları bulunduğunu, bunun ödenmesi için ihtarname gönderidliğini, dosyaya sunulan çek raporuna göre gayri nakit kısmına ilişkin 22 adet hayır statülü (arkası yazılmış düzeltme hakkı kullanılmamış çekler için 22x 615 TL=13.530.-TL, 2 adet I statülü açık çek 2 x615=1.230.-TL) depo talebinde bulunulduğunu, borçluların icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkra tazminatına hükmolunmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalılara tebligat yasası hükümlerine uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü bildirildiği halde; davalılar duruşmaya gelmemiş,cevap ve delil bildirmemiş ve bu nedenle davacı yanın iddialarını reddetmiş kabul edilmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası, ... Bankası cevabi yazı içerikleri, Sözleşmeler, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.
Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.
Dosyamız mündericatında aslı yer alan, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı/alacaklının, davalı/borçlular hakkında, 627,94-TL asıl alacak, 121,77-TL muacceliyetten takip tarihine kadar yıllık %36,36 temerrüt faizi, 6,08-TL Faizin %5 gider vergisi ve 286,59-TL masraf olmak üzere toplam; 1.042,38-TL nakit ve yine 14.760,00-TL gayrinakit toplamı (depo talep edilen) olmak üzere, toplam: 15.802,38 TL alacak için ilamsız icra takibi yaptığı ve davalı/borçlular vekili tarafından süresi içerisinde borcun, 627,94-TL lik kısmı dışında kalan tüm alacak ve fer'ilere itiraz edildiği ve takibi durdurduğu görülmüştür.
Dava, Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine, davalı/borçular tarafından yapılan kısmi itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmıştır.
Somut olayda hukuki ihtilaf davacının davalılardan, genel kredi sözleşmeleri kapsamında takipte itiraz edilen miktar kadar, alacaklı olup olmadığı ve miktarı noktasında toplanmaktadır.
Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, taraflarca sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine katılmış ve davacı banka kayıtları üzerinde inceleme yapılarak, nakdi ve gayri nakdi alacak yönünde takip tarihi itibariyle varsa alacak miktarının tespiti ile gayri nakdi alacak yönünden ve özellikle davalı ... açısından sözleşmede çek sorumluluğu tutarları ile ilgili bankaya karşı sözleşmesel sorumluluk altına girip girmediğinin de ayrıntılı değerlendirilmesi bakımından bankacı bilirkişi marifetiyle dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve rapor alınmıştır.
Bilirkişi ... tarafından, 06/12/2016 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememize sunulmuş, raporun incelenmesinde özetle; "davacı bankanın takip tarihi itibariyle davalılardan (627,94 TL asıl alacak kabulü dışında) 80,38 TL işlemiş akdi faiz, faizin %5'i 4,02 TL BSMV ve 286,59 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam: 370,99 TL alacağı bulunduğu, davacının tespitlerimiz 998,93 TL'nin üzerinde kalan 1.042,36 TL'lik taleplerinin yerinde olmadığı, takip tarihinden borç tamamen ödeninceye kadar her iki davalıdan 627,94 TL matrah üzerinden hesaplanacak %36,36 temerrüt faizi, faizin %5'i gider vergisinin istenebileceği, taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında, davacı bankanın sözleşme hükümlerine göre, davalı kefilden "ÇEK" depo talep edilmesine dayanak teşkil edecek açık bir hüküm görülmediğinden, davalıların sorumluluğunun oluşmadığı, sayın mahkemece, davacı bankanın yukarıda belirtilen sözleşmenin 12. ve 35/5 maddelerinin "ÇEK" depo istemini de kapsayacağı görüşünün benimsenmesi durumunda, takip tarihi itibariyle yasal mevzuat gereği her bir çek yaprağı için bankaların sorumluluk tutarı için 1.120,00 x 24 = 26.880.-TL bloke istenebileceği (Talep 14.760.-TL)" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Davacı yanca, kök rapora yapılan itiraz sonucu, davacı yanın kök rapora olan itirazlarının karşılanması bakımından bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişi tarafından 13/10/2017 tarihli ek rapor tanzim edilerek mahkememize ibraz edilmiş olup, raporun incelenmesinde özetle; "davacı bankanın takip tarihi itibariyle kredi borçlusu ...Şti'den 627,94 TL asıl alacak, 96,77 TL işlemiş faiz, faizin %5'i 4,84 TL BSMV ve 286,59 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam: 1.016,14 TL alacağı bulunduğu, davacı bankanın takip tarihi itibariyle kefil ...'dan 627,94 TL asıl alacak , 97,64 TL işlemiş faiz, faizin %5'i 4,88 TL BSMV ve 286,59 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam: 1.016,14 TL alacağı bulunduğu, davacının tespitlerinin 998,93 TL'nin üzerinde kalan 1.042,36 TL'lik taleplerinin yerinde olmadığı, takip tarihinden borç tamamen ödeninceye kadar her iki davalıdan 627,94 TL matrah üzerinden hesaplanacak %36,36 temerrüt faizi, faizin %5'i gider vergisinin istenebileceği, taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsaında, davacı bankanın sözleşme hükümlerine göre, davalı kefilden "ÇEK" depo talep edilmesine dayanak teşkil edecek açık bir hüküm görülmediğinden, davalıların sorumluluğunun oluşmadığı, sayın mahkemece, davacı bankanın yukarıda belirtilen sözleşmenin 12.ve 35/5 maddelerinin "ÇEK" depo istemini de kapsayacağı görüşünün benimsenmesi durumunda, takip tarihi itibariyle yasal mevzuat gereği her bir çek yaprağı için bankaların sorumluluk tutarı için 1.120,00 x 24 = 26.880.-TL bloke istenebileceği (Talep 14.760.-TL)" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Mahkememizce, davacının kök ve ek rapora olan itirazları kapsamında bilirkişi tarafından ticari müşteri sözleşmesi de incelenmek suretiyle, varsa itiraz gerekçelerini de karşılar şekilde bilirkişiden ikinci kez ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi tarafından, 15/08/2018 tarihli ek rapor tanzim edilerek mahkememize ibraz edilmiş, ikinci ek raporun incelenmesinde özetle de; "sözleşmede açık bulunmaması durumunda, keşideci konumunda olan davacıdan Çek depo talebinde bulunulamayacağı" tespitleri yapılmıştır.
İş bu kerre mahkememizce, davacı yanın bilirkişi raporlarına olan itirazları yerinde görülmekle; ilk bilirkişiye verilen görev tahtında rapora olan itirazlar da gerekçeli olarak değerlendirilmek suretiyle, özellikle, çek depo bedeli hususunda ilk rapor hükme esas alınabilir nitelikte bulunmadığından, yeni seçilen bankacı bilirkişi ... marifetiyle dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi tarafından da 21/09/2018 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememize ibraz edilmiş olup, raporun incelenmesinde özetle de; "Bilirkişi ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, kredi borçlusu şirket ile kefil ...'dan (Davalıların 627,94 TL borcu kabulünde), 80,38 TL işlemiş Akdi faiz, 4,02 TL gider vergisi ve 286,59 TL ihtar masrafı olmak üzere, 370,99 TL alacak hesaplamasına aynen iştirak edildiği, davacı bankanın iade edilmeyen çek yaprakları depo talebinin incelenmesinde, taktiri sayın Mahkemeye ait olmak üzere, 24 adet çek yaprağından dolayı bankanın 14.760,00 TL gayri nakit riskinin dava tarihi itibariyle devam ettiği, ancak bankanın bu riskine karşılık henüz doğmuş bir zararının olmadığı, bankanın bu çeklerin yükümlü olduğu tutarı ödediği andan itibaren nakdi alacağının doğmuş olduğu, bu alacağın hem davalıdan hem de kefilden talep edilebileceği, ancak alacak nakde dönüşmediği sürece mevcut sözleşme hükümlerine göre ne davalı asıl müşteriden ne de kefilden talep edilemeyeceği görüşünde olduğu, çünkü her iki sözleşmede de, depo talebine ilişkin hüküm olmadığının anlaşıldığını, eğer taraflar arasında düzenlenen sözleşmede iade edilmeyen çek yaprakları ile ilgili müşteri ve kefillerden depo edilmesini içeren bir hüküm bulunsaydı, bankanın depo talep etme hakkının yerinde olacağını, bununla birlikte çeklerin ibraz tarihinden itibaren 10 yıllık süre içerisinde her zaman yükümlülük limitini ödeme riski gözününde alındığında, bankanın elinde yeterli teminat yok ise, bu çeklerin garanti limitinin sadece çek keşidecisi davalı şirketten bankaya depo edilmesini istemesinin hakkaniyete uygun olacağı kanaatini taşıdığını ve ayrıca 5491 sayılı Çeklerin ödenmesi ve Çek hamillerinin korunması hakkındaki kanun uyarınca; davalı şirkete verilen çek karnelerinden 24 adet çek yaprağının bankaya iade edilmediği, iaade edilmemiş çek yapraklarından dolayı davacı bankanın gayri nakit riskinin 14.760,00 TL olduğu" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Davacı...A.Ş. Vekili tarafından 13/05/2019 tarihli dilekçe ile, davaya konu kredi alacaklarının ekli temlik sözleşmesi uyarınca ... A.Ş.'ye temlik edildiğini ve müvekkili şirketin bir varlık şirketi olduğunu ve Bankacılık Kanunu 143/5.maddesi gereği, 488 sayılı damga vergisi kanununa göre ödenecek damga vergisinden ve 492 sayılı Harçlar Kanununa göre ödenecek harçlardan istisna olduğunu ve bu hususun dikkate alınmasını talep etmiştir.
Tüm bu açıklamalar ışığında, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Mahkememizce görülüp karara bağlanan davanın, Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine, davalı/borçular tarafından yapılan kısmi itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin olduğu, dosyamız mündericatında aslı yer alan, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı/alacaklının, davalı/borçlular hakkında, 627,94-TL asıl alacak, 121,77-TL muacceliyetten takip tarihine kadar yıllık %36,36 temerrüt faizi, 6,08-TL Faizin %5 gider vergisi ve 286,59-TL masraf olmak üzere toplam; 1.042,38-TL nakit ve yine 14.760,00-TL gayrinakit toplamı (depo talep edilen) olmak üzere, toplam: 15.802,38 TL alacak için ilamsız icra takibi yaptığı ve davalı/borçlular vekili tarafından süresi içerisinde borcun, 627,94-TL lik kısmı dışında kalan tüm alacak ve fer'ilerine itiraz edildiği ve takibi durdurulduğu, davacı/alacaklı tarafça itirazın iptaline yönelik olarak eldeki davanın açıldığı, davacı/alacaklı banka ile davalı/borçlular arasında, Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesinin imzaladığı, davacı/alacaklı banka tarafından davalılara,... Noterliği'nin 15/07/2014 tarih ve... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilmek suretiyle davalı/borçluların temerrüte düşürüldüğü, mahkememizce toplanmasına karar verilen tüm deliller toplandıktan sonra, banka kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı ve rapor alındığı, alınan bu raporlardan bilirkişi ... tarafından tanzim edilerek mahkememize ibraz olunan 21/09/2018 tarihli raporun, hukuki yönleri ayrık olmak üzere yapılan hesaplamalar bakımında ayrıntılı ve gerekçeli olduğu ve rapora itibar edildiği, bu haliyle yapılan değerlendirmede de, takibe yapılan itirazın, nakdi alacak yönünden, 97,64 TL takip öncesi işlemiş temerrüt faizi, 4,88 TL faizin %5 gider vergisi ve 286,59 TL masraf olmak üzere toplam: 389,11 TL yönünden iptaline (davalı ...Şti'nin bu miktarın 96,77 TL takip öncesi işlemiş temerrüt faizi , 4,84 TL faizin %5 gider vergisi ve 286,59 TL masraf olmak üzere toplam: 388,20 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) ve takibin bu miktarlar üzerinden devamına ve ayrıca fazlaya ilişkin istemin reddine ve yine nakdi alacağın likit olduğu ve davalı/borçluların takibe itirazının da haksız olduğu anlaşıldığından, hükmolunan alacağın %20'si oranında hesaplanan 77,82 TL icra inkar tazminatının (davalı ...Şti'nin bu miktarının 77,64 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla), davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, gayri nakdi alacak yönünden ise, bankaca ödenmek zorunda kalınan çek yaprakları yasal sorumluluk tutarlarının ancak sözleşmede açık ve net bir şekilde banka yasal sorumluluk tutarlarının müşteri ve kefillerce ödeneceği veya iade edilemeyen çek yaprakları karşılığı olarak bankaya nakit olarak bloke edileceğine dair bir hüküm bulunması halinde yapılan ödemenin geri istenebileceği ya da sorumluluk tutarları kadar bir bedelin bloke edilmesinin istenebileceği (Benzer konuda; Yargıtay 19. H.D. 27/05/2019 tarih ve 2018/1877 Esas-2019/3495 Karar sayılı kararı), dosyada mevcut sözleşme örneklerinde böyle açık bir hüküm bulunmadığı anlaşıldığından, gayri nakdi alacak (depo talep edilen) yönünden davacı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle ve dosya içeriğine;
DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
-Kendi aralarında tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla,
-Davalıların İstanbul... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasındaki kısmi itirazlarının;
1- Nakdi Alacak Yönünden:
a-)97,64 TL takip öncesi işlemiş temerrüt faizi, 4,88 TL faizin %5 gider vergisi ve 286,59 TL masraf olmak üzere toplam: 389,11 TL yönünden İPTALİNE (davalı ...Şti'nin bu miktarın 96,77 TL takip öncesi işlemiş temerrüt faizi , 4,84 TL faizin %5 gider vergisi ve 286,59 TL masraf olmak üzere toplam: 388,20 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla), takibin bu miktarlar üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
b-)Alacak likit olduğundan hükmolunan alacağın %20'si oranında hesaplanan 77,82 TL icra inkar tazminatının (davalı ...Şti'nin bu miktarının 77,64 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla), davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2- Gayri Nakdi Alacak Yönünden: Garanti bedelleri risk teşkil eden 24 adet çek yaprağı açısından garanti bedellerinin bankaya nakit olarak bloke edileceğine dair taraflar arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinde herhangi bir hüküm bulunmadığından buna yönelik talebin REDDİNE,
3-Alınması gereken 26,51 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 259,15 TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 232,64 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan başvuru harcı 27,70 TL, posta gideri 454,00 TL, bilirkişi ücreti gideri 1.400,00 TL olmak üzere toplam : 1.935,70 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red orarına göre hesap edilen 38,70 TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp, davacıya VERİLMESİNE,bakiye 1.897,00 TL'lik kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesi uyarınca taktir olunan 389,11 TL vekalet ücretinin (davalı ...Şti.'nin bu miktarın 388,20 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla), davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-HMK 120. maddesi gereğince; davacı tarafından yatırılan gider avansının arta kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
7-İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının karar kesinleştiğinde İADESİNE,
8-HMK Yönetmeliğinin 58/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın ve hükmün taraflara tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı yanın yokluğunda HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliyesi Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır