T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2015/87
KARAR NO: 2018/673
DAVA: Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/01/2015
KARAR TARİHİ: 03/07/2018
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
AÇILAN DAVA VE İDDİA :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davalının 04/09/2009 tarihli 5 yıl süreli Bayılik Sözleşmesi ile Sıvılaştırılmış Petrol Gazları dağıtım şirketi olan müvekkili şirketin bayiliğini yaptığını davalının bayilik sözleşmesine aykırı olarak 2012 yılının Eylül ayında bu yana LPG alımı yapmaması üzerine işyerinde Zile Sulh Hukuk Mah.... D.iş sayılı kararı ile yapılan tespitte ... marka dolu ve boş tüplerin bulunduğunu, bu durumun bayilik sözleşmesine aykırı olduğu gibi 5307 sayılı LPG kanuna da aykırılık teşkil ettiğini, bunun üzerine müvekkilinin 15/03/2013 tarihinde keşide ettiğ ihtarnamesinde söz konusu bayilik sözleşmesini ihtarnamenin tebliğ tarihi itibari ile haklı olarak feshettiğini davalıya bildirdiğini, davalının zilyetliğinde mülkiyeti müvekkililine ait LPG tüpünün mevcut olduğunu bu tüplerin bayilik sözlemesinin 17. Maddesine göre sözleşme sona erdiğinden itibaren 15 gün içinde müvekkiline teslim etmesi gerekmesine rağmen teslim edilmediğinin teslim etmemesi dumunuda cezai şart talep etme hakkının doğduğunu, tüplerin imalet bedellerinin taraflarınca tespit edilemeği imalat bedelinin tespitini tüplerin iade edilmemesi sebebiyle tazminat taleplerinin bilirkişi tarafından hesaplandığında artırılmak üzere 2.500,00 TL kar mahrumiyeti olarak bilirkişi tarafından hesaplandığında artırılmak üzere şimdilik 2.500,00 TL olmak ve cezai şart olarak bilirkişi tarafından hesaplandığında artırılmak üzere 5.000,00 TL olmak üzere şimdilik toplamda 10.000,00 TL nin fesih ihtarnamesinin tebliği tarihinden itibaren işleycek avans faiz oranı üzerinden faizi ile birlikte davalıdan tahsilini masraf ve vekalet ücrteninin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Sözleşmeye göre talep ettiği hususlar belirsiz alacak olarak nitelendirilemeyeceği nedenle davacı yanca dilekçenin somutlaştırılması ve harç ikmali yapılması talep edilmiş ve davacı yanca 31.022,50 TL depozito tüp bedeli, 6.930,00 TL kar mahrumiyeti ve 56.374,00 TL cezai şart talep edilmiş ve harç ikmali davanın başında yapılmıştır.
SAVUNMA VE KARŞI TALEPLER:
Davalı asıl cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın yersiz ve mesnedsiz olduğunu reddi gerektiğini, iddia edildiği şekilde işyerinde ... marka tüp sattığının doğru olmadığnı tarafına ait olmayan başka bir şahsa ait... adresinde bulunan işyerinde yapıldığını, ve belirtiği adreste ... marka tüpleri satmadığını zabıta araştırması ve vergi kaydı araştırmasında işyerinin kendisine ait olmadığının ortaya çıkacaığını, tarafına ait olan işyerinde ise 8 adet boş ... tüp bulunduğunu bulunan tüplerin ipragazın satışı artırmak amacıyla takas için alınan tüpler olduğunu, iş yerinde satışa hazır başka marka tüp bulunmadığını, tarafından ipragaz harici başka marka tüp satışı yapılmadığını, davacı tarafındıan iddia edilen 925 adet tüpün kendilerine iade edilmediği hususunun doğru olmadığını, ihtarname sonrasında elinde bulunan bütün tüpleri davacı kurumun dağıtıcı deposuna iade ettiğini, iade ettiği kişileri tanık olarak bilgisine başvurulmasını talep ettiğini, kar mahrumuyeti ve cezai şart açısından bayisi oldukları ipragaz harici tüp satışı yapılmadığını ve ihtarname sonrası yaklaşık 1 yıl davacı ile ticari ilişkilerinin devam ettiğinden hususla davacı tarafın sözleşmeyi haklı nedenle feshetmesinin söz konusu olmadığını, davacının müspet zararı kar mahrumiyeti ve cezai şart alacaı söz konusu olmadığını bu taleplerinin reddi gerektiğini, açılan davanın reddini yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacı yana yükletilmesini karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, MAHKEMECE VARILAN NİTELENDİRME VE SONUÇ:
Tarafların Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca hasrettikleri delilleri toplanmıştır.
Ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmıştır.
Somut olayda hukuki ihtilaf davalı yanın sözleşmeye aykırı bir eylem ve işleminin bulunup bulunmadığı ve bu kapsamda davacının cezai şart, kar mahrumiyeti ve depozito bedeli talep edip edemeyeceği noktasındadır.
Taraflar arasında LPG satışına ilişkin sözleşme yapılmıştır. 5307 sayılı "Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un 7/1. maddesine göre bayilerin tek bir dağıtıcı ile sözleşme yapma zorunlulukları bulunmaktadır.
Zile Sulh Hukuk Mahkemesince yaptırılan tespitte davalı yana ait 2 ayrı adres ve kullandığı araçta başka firmanın " dolu" tüplerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Bu tespit davalı yanın bu tüpleri İpragaz satışlarını artırmak amaçlı olarak bulundurduğu yönündeki savunmanın tam aksini göstermektedir. Zira bu savunmanın doğru olması için başka markaya ait " boş " tüplerin bulunması gerekir. Bu durumda ilgili tüplerin satış amaçlı bulundurulduğu yorumlanmıştır.
Bu husus başlı başına sözleşmeye aykırılık ve fesih nedenidir.
Bu durumda davacı yanca sözleşme haklı nedenle fesih edilmiş olmakla kar mahrumiyeti ve cezai şart isteyebilecek ve davalı yana verilen tüplerin depozito bedellerini de isteyebilecektir.
Sektör bilirkişisinin de bulunduğu uzman heyet raporuna göre tüp bedelinden kalan davacı alacağının iade edilen tüplerin bedeli düşüldükten sonra 17.600,00 TL kaldığı , davacı yanın normal koşllarda 6 ay bir sürede yeni bayii bulabileceği karşısında 6 aylık kar mahrumiyetinin 6.655,87 TL olduğu, talep edebileceği cezai şart miktarının sözleşmeye göre son 1 yıl içindeki en yüksek mal alımına göre 56.942 TL olarak hesaplandığı bildirilmiş ve davacı yan cezai şartla ilgili ıslah dilekçesi de vermiş olmakla ( 25.12.2017) davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 56.942,00 TL cezai şart alacağı 6.655,87 TL kar mahrumiyeti alacağı ve 17.600,00 TL tüp depozito alacağı olmak üzere toplam 81.197,87 TL nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine dava tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına,
2-Alınması gereken 5.532,57 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 170,78 TL ve ıslah ile alınan 1.450,00 TL olmak üzere toplam: 1.628,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.904,57 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye GELİR YAZILMASINA,
3-Tarafların dava sonucundaki haklılık oranına ve harçtan davada kısmen de olsa haksız çıkan davalının sorumlu olması gerektiği prensibine göre yapılan oranlama uyarınca peşin harç ve başvuru harcı toplamı ve ıslah harcı toplamı: 1.655,70 TL, posta gideri 219,00 TL, bilirkişi ücreti gideri 2.400,00 TL ki toplam 4.274,70 TL'nin 3.933,00 TL kısmının davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın oranlamaya göre davacı üzerinde bırakılmasına ,
4-Davacı yan davada kendini vekille temsil ettirmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.245,83 TL nispi ücreti vekaletin davalıdan alınıp, davacıya VERİLMESİNE,
5-HMK 120.maddesi gereğince; davacı tarafından yatırılan gider avansının arta kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı yanın yokluğunda HMK'nun 341/1 vd.maddeleri uyarınca; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliyesi Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
Hakim ...