T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1023 Esas
KARAR NO: 2019/684
DAVA: ÖZEL DENETÇİ TAYİNİ
DAVA TARİHİ: 19/10/2016
KARAR TARİHİ: 10/10/2019
Davacılar vekili tarafından davalı şirket aleyhine mahkememize açılan; "Özel Denetçi Tayini" davasının yapılan yargılaması sonunda;
D A V A /
Davacılar vekili 19/10/2016 harçlandırma tarihli dava dilekçesinde özetle: Müvekkillerinin davalı şirkette %31,85 oranında pay sahibi olduklarını, yöneten pay sahipleri tarafından seçilen ... üyeleri tarafından müvekkillerine karşı eşit işlem ilkesine aykırı olarak hareket edildiğini, davalı şirketin 2015 yılına ait olağan genel kurul toplantısının 30/03/2015 tarihinde yapıldığını, herhangi bir karar alınmadan 04/06/2016 tarihine ertelendiğini, 04/09/2016 tarihinde yapılan GK toplantısında müvekkili davacıların davalı şirketin iştirakleri ve bağlı ortaklıklarına ilişkin faaliyet raporunda yer alan bilgiler ile bilançonun birbirini doğrulamadığını, bu nedenle de faaliyet raporunda eksik ve yanlış tanzim edilmiş olduğunu ve davalı şirketin iştirakleri veya bağlı ortaklıklarının ve bu bağlı ortaklıklardaki iştirak oranlarının YK üyelerince kasten gizlendiğinin farkına vardıklarını, ertelenen bu toplantıda finansal tablolar ve bağlı konular 19/07/2016 tarihine ertelendiğini, 04/06/2016 tarihli toplantıda müvekkil pay sahipleri TTK 437 md de düzenlenen bilgi edinme haklarını kullanarak davalı şirket yönetim kurulu tarafından dayanak begeleri ile yanıtlanması talepli olarak 105 adet yazılı soru sorulduğu, 19/07/2016 tarihli ertelenen genel kurul toplantısında sorulan sorulara 19/07/2016 tarihli bilgilendirme notu başlıklı yazılı metinde yanıt verildiğini, sorulan soruların bir kısmına hiç veya kanuna aykırı şekilde cevap verildiği, davalı şirketin pay sahiplerinin sermaye taahhüt borçlarını ödeyip ödemediği, hangi tarihte hangi bedellerinin ödendiği, temerrüde düşen pay sahiplerine kanuna ve eşit işlem ilkesine uygun şekilde temerrüt faizi uygulanıp uygulanmadığı, yöneten pay sahibi davalının sermaye taahhüt borcu ödemesinin muvazaalı olup olmadığı konusunda amaca yararlı bir süre özel denetim yapılması, yapılmasına yönelik talep edilen tüm özel denetçi taleplerinin haksız bir şekilde reddedildiğini, sunulan 105 adet yazılı sorulara da tam olarak cevap verilmediği gözetilerek yeter sayıda özel denetçi atanmasına karar verilmesi, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalıdan alınmasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle: Davacıların, müvekkil şirket ...A.Ş.ye karşı özel denetçi tayini talebiyle İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen... E. sayılı davayı açtıklarını, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde...E. sayılı yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu davası, davacıların müvekkil Şirket yönetim kurulu üyeleri aleyhine açtıkları bir dava olduğunu, davacıların dilekçelerinin 18 nolu paragrafına ilişkin olarak, ... Nakliyat 2012 Ağustos ayı içerisinde 300.000 TL sermaye borcunu ödemiş olduğunu, şu an için tüm pay sahipleri sermaye taahhütlerini yerine getirmiş olup herhangi bir borç bulunmadığını, ... Nakliyat’ın Şirkete sermaye taahhüt borcu mevcut olmadığını, aynı şekilde, davacılar dilekçelerinin 41 no.lu paragrafına ilişkin olarak; şirketin borçlanan ortakları sermaye taahhüt borçlarını çoktan ödemiş, serbest yedek akçelerle birlikte kârı geçmiş yıl zararlarım çoktan karşılamış durumda olduğunu, pay sahiplerinin borçlanma yasağını ihlal ettikleri şeklinde yanlış yönlendirme yapıldığını, şirket'in ortakları ...A.Ş. ve ... A.Ş. fye ait finansal nitelikteki alacaklarına faiz işletilmekte olduğunu, bundan dolayı, 2015 yılında fatura düzenlenmek suretiyle 348.188,92 TL tutarında (KDV hariç) faiz geliri elde edildiğini, şirketin ortakları ... Nakliyat A.Ş., ... A.Ş. ve ... A.Ş.'ye ait finansal nitelikteki alacaklarına faiz işletildiğini, bundan dolayı; fatura düzenlenmek suretiyle 2015 yılında 6.303.739,90 TL tutarında (KDV hariç) faiz geliri elde edildiğini, davacıların 53 sayfalık bilgi alma ve inceleme hakkını kullandıkları bilgilendirme notunda sadece belirti bir olayla ilgili değil adeta şirketin tüm işleyişi ile ilgili sorular yönelttiklerini ve müvekkil şirketinde de son derece şeffaf biçimde kendilerine gerekli izahatta bulunduğunu, bilgilendirme notunun 45. Maddesine istinaden; kendilerine şirketin tüm ortakları sermaye taahhütlerini ödendiği, Ortak .... ’ye ait 381.432,50 TL sermaye borcu ile ilgili YK'nın TTK.Md.482 kapsamında 25.09.2012 tarihinde keşide ettiği ihtarnamede izahat yapıldığı, temerrüt faizinin 48.789,40 TL olduğu Temerrüt faizi hesaplamasında TCMB’nin "Avans İşlemlerinde Uygulanan Faiz Oranı" nın esas alındığını, Şirket'in ...A.Ş. 'de bulunan hesabına 23.10.2012'de sermaye borcu ile birlikte gelen 48.789,40TL tutarındaki temerrüt faizi 642/Faiz Gelirleri hesabına kaydedildiği” cevabı verildiğini, savunmuş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; 6102 Sayılı Kanunun 438 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış, "Özel Denetçi Tayini" davası niteliğindedir.
Bahsi geçen kanun maddeleri kapsamında, her pay sahibi, yalnızca gerekli olduğu takdirde ve söz konusu belirli olaya ilişkin olarak bilgi alma veya inceleme hakkı kullanılmışsa özel denetçi atanmasını talep edebilir. Bu kapsamda, gereklilik şartı pay sahipliği haklarının ve özellikle oy haklarının kullanılması bağlamında değerlendirilmelidir. Diğer bir deyişle, özel denetim, talep edilen bilginin elde edilmesi söz konusu pay sahibi için pay sahipliğinden doğan haklarını kullanması açısından gerekli ise talep edilebilir. İkinci koşul bilgi alma veya inceleme hakkının kullanılmış olmasıdır.
Talebin genel kurulca reddi halinde, özel denetçi atanması söz konusu genel kurul toplantısından itibaren 3 ay içerisinde, sermayenin en az %10’unu oluşturan ya da hisselerinin itibari değeri toplamı en az 1.000.000,00 TL olan pay sahipleri tarafından dava açılabilir.
Ön koşul olarak bakılması gereken bu hususlar kapsamında yapılan tetkikte; "... ŞİRKETİ' nin 04/06/2016 Tarihinde Yapılan 2015 Yılına Ait Olağan Genel Kurul Toplantısında Ertelenen Gündem Maddelerine İlişkin Olarak 19.07.2016 Tarihinde Yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısına Ait Tutanak" incelemesinde davacılar temsilcisi ve vekili tarafından mezkur toplantıda özel denetçi tayini talebinde bulundukları, akabinde yapılan oylamada oy çokluğu ile özel denetçi atanması talebinin reddine karar verildiği, davanın bahsi geçen kanun maddesinde öngörülen şartlar kapsamında ve süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Huzura taşınan işin esasına gelindiğinde:
Davacı tarafça 52 sayfalık/ 105 adet sorunun YK' na cevaplanmak üzere, genel olarak davalının pay sahiplerinin sermaye taahhüt borçlarını ödeyip ödemediği, hangi tarihte hangi bedellerin ödendiği, temerrüde düşen pay sahiplerine kanuna ve eşit işlem ilkesine uygun şekilde temerrüt faizi uygulanıp uygulanmadığı, yöneten pay sahibi ... Nakliyat' ın sermaye taahhüt borcu ödememesinin muvazaalı olup olmadığı , yöneten pay sahiplerine ve iştiraklerine verdiği borçlar ve oranı ile ilintili konularda bilgi talep edildiği, bu kapsamda mahkememizden özel denetçi atanmasının talep edildiği anlaşılmıştır.
Davalı tarafça davacılara verilen cevabi yazının incelemesinde, sermaye taahhütlerinin ödendiğinin, davacı ... şirketine ait 381.432,90 TL sermaye borcu ile ilgili yönetim kurulunun TTK 482 md kapsamında 25/09/2012 tarihli ihtarnamede izahat yapıldığının, temerrüt faizi hesaplamasının TCMB' nın avans işlemlerinde uygulanan faiz oranının esas alındığının, ... Nakliyat şirketinin 2012/ Ağustos ayı içerisinde 300.000,00 TL sermaye borcunu ödediğinin sermaye taahhüdünün yerine getirildiğinin herhangi bir borcun bulunmadığının, şirket ortakları olan ... Nakliyat, ...AŞ ve ... AŞ' nin finansal nitelikteki alacaklarına faiz işletildiğinin, bundan dolayı fatura düzenlenmek suretiyle 2015 yılında 6.303.739,90 TL tutarında KDV hariç olmak üzere faiz geliri elde edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Bir diğer yandan eldeki davada TTK 438/2 md uyarınca şirketin/ pay sahiplerinin zarara uğratıldığına ilişkin olarak ileri sürmüş olduğu iddialara ilişkin olarak İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası kapsamında da aynı kanunun 553. Maddesi çerçevesinde ileri sürüldüğü anlaşılmıştır.
Huzura taşınan vakıada; pay sahibi, özel denetim talebinde bulunmak istiyorsa, talebinde, özel denetimin pay sahipliği haklarının kullanması bakımından gerekli olduğunu ortaya koymalıdır. Başka bir deyişle, özel denetim ancak pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi bakımından gerekli ise mümkündür. Özel denetim talebi için gerekli maddi koşullardan ilki olan “gereklilik” koşulu, TTK m. 438/1 hükmünün “Her pay sahibi, pay sahipliği haklarını kullanabilmesi için gerekli olduğu takdirde ...” şeklindeki ifadesiyle açıkça düzenlenmiştir
Davacı azınlığın açmış olduğu işbu özel denetim talep ettiği davada, kurucuların veya ortaklığın organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek ortaklığı veya pay sahiplerini zarara uğrattığını gösteren vakıa ve delilleri ortaya koyması gerekmektedir. Nitekim Türk Ticaret Kanununda ki bu düzenleme yanında, hemen bu sırada kanun koyucunun 6100 Sayılı Yasanın 194/1 maddesinde belirttiği "Taraflar, dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırmalıdırlar." hükmü hatırlatmakta fayda vardır.
Netice olarak, davacıların yukarıda değinilen bilgi alma ve inceleme hakları kapsamında yöneltmiş bulundukları konuların genel kurulda açıklanan bilgiler kapsamında pay sahipliği hakkının kullanılabilmesi bakımından gerekli ve yeterli içerikte açıklanarak pay sahiplerinin bilgisine sunulduğu, davacı yanın 53 sayfalık bilgi alma ve inceleme taleplerinin cevaplandırıldığı, keza kanun yada ana sözleşmeye aykırı hareketle şirket ya da pay sahiplerinin zarara uğratıldığı yönünde yine yukarıda değinildiği üzere "özel denetim hakkı bakımından" ispata elverişli şekilde somutlaştırılmadığı, kanun, yerleşik içtihatlar ve öğretide değinilen yeter mahiyette "emarelere" rastlanılmadığı, bunun ötesinde ayrıca özel denetçi atanması isteminin yerinde olmadığı anlaşılmaktadır.
Açıklanan tüm bu sebeplerle, özel denetimin, somut olay ve olgularla ilişkili ve buna dair bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılmış olması şartına bağlı bulunması, kurucuların ya da şirket yöneticilerinin şirketi ya da pay sahiplerini kanun veya ana sözleşme hükümleri hilafına zarara uğrattıkları yönünde somut bir delile rastlanmadığı, berzer taleplerin başka dosyalarda reddedildiği ve keza İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında da yönetim kurulu üyelerine karşı dava açılmış olması hususları birlikte değerlendirildiğinde, şirkete özel denetçi atanması için yasanın öngördüğü şartlar dava konusu olayda mevcut bulunmadığından yerinde görülmeyen talebin reddine ilişkin aşağıdaki hüküm tesis edilerek yargılama TTK 440/2 maddesi çerçevesinde kesin olarak sonuçlandırılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda izah edildiği üzere;
Yerinde görülmeyen davanın REDDİNE,
Alınması gereken 44,40 TL karar ve ilam harcından peşin olarak yatırılan 29,20 TL' nin mahsubu ile bakiye 15,20 TL harcın davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Yargılama masraflarının davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 2.725,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
HMK 120 maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı TTK 440/2.maddesi uyarınca KESİN olmak üzere ve oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...