T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/974 Esas
KARAR NO: 2021/952
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 05/10/2016
KARAR TARİHİ: 28/12/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
DAVA /Davacılar vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle: Davacıların çocukları- kardeşleri olan müteveffa ...' in 12/08/2016 günü karıştığı trafik kazasında hayatını kaybettiğini, davalı ...' in sevk ve kontrolünde olan aracın ... kamyonun müteveffanın yönetiminde olan ... motosiklete çarparak ...' in ölümüyle sonlanan trafik kazasının meydana geldiğini, kazanın davalı ...'in tam kusuru ile meydana geldiğini, kusuru nedeniyle sorumluluğunun bulunduğunu, davalı Tır-Taş şirketinin ... plakalı aracın işleteni ve maliki olduğunu, işveren ve işleten sıfatıyla sorumluluğunun olduğunu, davalı ...AŞ'nin ise İHTİYARİ Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında müvekkillerinin manevi tazminat taleplerinden poliçe kapsamında sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak suretiyle davacı baba ... için 1.000,00 TL maddi 50.000,00 TL manevi, davacı anne ... için 1.000,00 TL maddi 50.000,00 TL manevi, davacı kardeş ... için 500,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi, davacı kardeş ... için 500,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi, diğer kardeşler ... için ise ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi olmak üzere toplamda 3.000,00 TL maddi tazminatın sigorta şirketi haricindeki davalılardan, 220.000,00 TL manevi tazminatın tüm davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
SAVUNMA/Davalı ...ve Tic. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle: Olay günü müvekkil işveren işçisi diğer davalı ... sevk ve idaresindeki ... Plaka sayılı kamyon ... Mah. Yeni çevre düzenleme yolundan ... İstikametine doğru seyir halinde iken ... istikametine dönüş yaptığı esnada hızını alamayan müteveffa kontrolündeki ... plaka sayılı motosiklet müvekkil işçisi aracına yandan çarpmış ve müteveffanın ölümü ile sonuçlanan kaza meydana geldiğini, müvekkilinin işçisi diğer davalının söz konusu kazaya sebebiyet veren kusuru söz konusu olmadığını, Her ne kadar kaza tutanağında müvekkil işveren işçisinin 2918 sayılı yasanın 53. Mad. aykırı hareket ederek sağa dönüş kurallarına uymadığı belirtilmiş ise de müvekkil işveren işçisi sürücü istikamete doğru normal hızında ilerlemiş dönüş kurallarına riayet ederek sinyal vermeyi ihmal etmediğini, kendi kusuru ile kazaya sebebiyet veren müteveffa yakınlara maddi tazminata hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere sadece davacının anne ve babasının maddi ve manevi tazminat talep edebileceğini, talep edilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, SGK tarafından bağlanan aylık var ise bu ödemelerin düşülmesi gerektiğini, ancak yasal faiz talep edilebileceğini savunmuş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...AŞ şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: Davada davacıların aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, bu nedenle davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddi gerektiğini, müvekkil şirkete yöneltilen husumetin ...ve Ticaret Ltd Şti ile müvekkil şirket arasında akdedilmiş olan ... İhtiyari Mali Sorumluluk Sigorta Sözleşmesine dayandığını, ancak söz konusu poliçenin bir zorunlu mali mesuliyet sigortası olmadığından davacının zorunlu maluliyet poliçesi teminatını aşan bakiye zararını müvekkil şirketten doğrudan talep ve dava hakkı bulunmadığını, ihtiyari mali sorumluluk sigortası'ndan kaynaklan zararlara ilişkin tazminat talep etme hakkının ekli poliçe genel ve özel şartları uyarınca 3. şahsın zararını karşılayan müvekkil şirket sigortalısına ait olduğunu, öncelikle davanın aktif husumet yoluğundan usulden reddinin gerektiğini, esasa ilişkin olarak müvekkili şirket sigortalısının kazanın oluşunda kusurunun olmadığını, kusur yönünden ATK!dan rapor alınması gerektiğini, aktüer inceleme yapılmasını, SGK'dan ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını, müteveffanı müterafik kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacıların manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere müvekKilinden ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini savunmuş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin kazaya sebebiyet veren kusurunun olmadığını, her ne kadar kaza tutanağında müvekkilin 2918 sayılı yasanın 53. Mad. aykırı hareket ederek sağa dönüş kurallarına uymadığı belirtilmiş ise de müvekkil sürücü istikamete doğru normal hızında ilerlemiş dönüş kurallarına riayet ederek sinyal vermeyi ihmal etmediğini, olay mahallinde sokağa dönmek için sinyal vermiş ve aynaya bakıp kimse olmadığına dikkat ederek dönüş manevrası yaptığını, müvekkilin dönüş yaptığı esnada araca denk gelen bir ses duymuş, inip baktığında müteveffanın motosikleti ile birlikte kamyonun altında olduğunu görmüş ve hemen olay yerine 112 acil ekiplerini çağırdığını söz konusu olayda müteveffa sevk ve idaresindeki motosiklet , müvekkilin sevk ve idaresindeki kamyona çarptığını müvekkilinin dönüş kurallarına ve hız limitine aykırı kasti ve kusurlu bir davranışı söz konusu olmadığını, sadece davacının anne ve babasının maddi ve manevi tazminat talep edebileceğini, talep edilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, SGK tarafından bağlanan aylık var ise bu ödemelerin düşülmesi gerektiğini, ancak yasal faiz talep edilebileceğin savunmuş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE /
Dava; 12/08/2016 tarihinde gerçekleşen ölümlü trafik kazasında ...'in ölümü nedeniyle maddi- manevi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, taraf tanıkları dinlenilmiş, ceza dosysı kayıtları SGK kayıtları, hasar dosyası ve poliçe kayıtları celp edilmiş, SED raporları tanzim ettirilmiş, kusur ve aktüer raporlar alınmıştır.
Dava konusu kazaya ilişkin yürütülen soruşturma sonunda sanık ... hakkında Taksirle Ölüme Neden Olma suçundan ... 3. Asliye Ceza Mahkemesinin... Esas sayılı ceza dosyasının açıldığı, ceza dosyasında alınan kusur bilirkişisi ve ATK'dan alınan raporlara göre sanık sürücü ...'in asli kusurlu, müteveffa sürücü ...'in tali kusurlu olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Dosyamıza celp edilen SGK kayıtlarına göre, kaza nedeniyle davacılara ödeme yapıldığına, gelir bağlandığına dair kayda rastlanmamıştır.
Davalı ...tarafından verilen müzekkere cevabında, hasar dosyasının davanın tebliği ile birlikte açıldığından herhangi bir hasar dosyası evrakı bulunmadığı bildirilmiş ve ekinde kaza tarihini kapsar şekilde düzenlenmiş bulunan İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası sunulmuştur.
Bilirkişi heyeti tarafından kusur ve aktüer hesabı hususunda tanzim edilen 22.05.2018 teslim tarihli raporda sonuç olarak; Müteveffa motosiklet sürücüsü ...’in KTK’nun 52/a ve 54/a,b-4 maddelerine aykırı davranışları nedeniyle meydana gelen olayda % 70 (Yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...’in ise KTK’nun 53/A, b,c,d Maddesine aykırı davranışları ve tedbirsizliği nedeniyle önleyemediği olayda %30 (Yüzde otuz) oranında kusurlu olduğu, müteveffa ...’in kazanın meydana gelmesindeki kusur oranına göre baba ...için hesaplanan destek tazminat tutarının 8.214,62 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesi gerektiği, müteveffa ...’in kazanın meydana gelmesindeki kusur oranına göre anne... için hesaplanan destek tazminat tutarının 9.039,08 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesi gerektiği, Kız kardeş..., ...’in destek tazminatına hak kazanmadıkları görüşü bildirilmiştir.
Ceza dosyasında alınan kusur bilirkişisi raporunda sanık sürücü ...'in asli kusurlu, müteveffa sürücü ...'in tali kusurlu olduğunun tespit edildiği görülerek bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen 16.10.2018 telim tarihli ek raporda; Müteveffa motosiklet sürücüsü ...’in KTK’nun 52/a ve 54/a,b-4 maddelerine aykırı davranışları nedeniyle meydana gelen olayda % 70 (Yüzde yelmiş) oranında kusurlu olduğu, Davalı sürücü ...'in ise KTK’nun 53/A, b,c,d Maddesine aykırı davranışları ve tedbirsizliği nedeniyle önleyemediği olayda %30 (Yüzde otuz) oranında kusurlu olduğu, Kusur oranına göre destekten yoksun kalanların tazminat miktarları asgari ücrete göre: Baba ...için hesaplanan destek tazminatının 8.214,62 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden İtibaren avans faiz işletilmesi gerektiği, Anne ... için hesaplanan destek tazminatının 9.039,08 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden İtibaren avans faiz işletilmesi gerektiği, kazancın 5.419,00 tl olduğu duruma göre: Baba ...için hesaplanan destek tazminatının 34.172,83 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden itibaren avans faiz İşletilmesi gerektiği, - Anne... için hesaplanan destek tazminatının 37.602,57 TL olduğu, bu tutara davanın açıldığı 05.10.2016 tarihinden itibaren avans faiz İşletilmesi gerektiği, Kız kardeş..., ...’in destek tazminatına hak kazanmadıkları görüşü bildirilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporundaki kusura ilişkin tespitler ile ceza dosyasında alınan rapor arasında çelişki olduğundan ATK Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmıştır.
ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından tanzim edilen13.06.2019 tarihli kusur raporunda; A) Sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan kamyon ile meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola verip, bahse konu kaza mahalline geldiği anda görüş alanını kontrol altında bulundurması, doğrultu değiştirme manevrasına başlamadan önce sağ gerisinde seyir halinde olan araçların seyir durumlarını dikkate alıp, öncelikli geçiş hakkını düz istikamette seyir halinde olan araçlara verdikten sonra dönüş manevrasını dar bir açıyla uygun bir anda kontrollü bir şekilde tamamlaması gerekirken, bu hususlara riayet etmeyip kontrolsüz şekilde doğrultu değiştirdiği sırada sağ gerisinde seyir halinde olan motosikletin istikamet şeridini kapatması sonucu gerçekleşen kazada asli kusurlu, Sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan motosiklet ile meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola verip, bahse konu kaza mahalli kavşak noktasına geldiği sırada hızını yeterince azaltması, ön ilerisinde doğrultu değiştirerek seyir şeridine giren araç nedeniyle zamanında etkili tedbir alması gerekirken, tedbirsizce girmiş olduğu kavşak bölümünde gerçekleşen kazada tali kusurlu olduğu belirtilerek; sürücü ...'in %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'ın %30 (yüzde otuz) oranında kusurlu olduğu görüşü bildirilmiştir.
Bu kapsamda Aktüer bilirkişiden ek rapor alınmıştır.
Aktüer Bilirkişi ... tarafından sunulan 01.04.2021 teslim tarihli raporda; müteveffa motosiklet sürücüsü ...’in KTK’nun 52/a ve 54/a,b-4 maddelerine aykırı davranışları nedeniyle meydana gelen olayda % 70 (Yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...’in ise KTK’nun 53/A, b,c,d Maddesine aykırı davranışları ve tedbirsizliği nedeniyle önleyemediği olayda %30 (Yüzde otuz) oranında kusurlu olduğu, şeklindeki tespitlere göre değerlendirme yapıldığı görülmüştür.
Dosya yeniden aktüer bilirkişiye tevdi edilerek, ATK Trafik İhtisa Dairesinin 13.06.2019 tarihli kusur raporundaki kusur oranlarına göre ve TRH 2010 yaşam tabloları ve progressive rant yöntemine göre sonuç aktüer raporun tanzimi istenilmiştir.
Aktüer Bilirkişi tarafından tanzim edilen 03/06/2021 tarihli raporda; Asgari Ücret Üzerinden Baba için hesaplanan destek tazminatı 28.763,65 TL Anne için hesaplanan destek tazminatı 28.763,65 TL, Aylık Kazancın 5.491,00 TL Olduğu Duruma Göre: Baba için hesaplanan destek tazminatı 118.781,82 TL Anne için hesaplanan destek tazminatı 118.781,82 TL Hesaplanan tutarın poliçe teminat üst limitini aşmadığı, Hesaplanan tutara 05.10.2016 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesi gerektiği, Kız kardeş..., ...’in destek tazminatına hak kazanmadıkları görüşü bildirilmiştir.
Davacılar vekili 17.06.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla- davacı baba ...için 28.763,65-TL, davacı anne... için 28.763,65-TL olmak üzere toplam 57.527,30-TL maddi (destekten yoksun kalma zararı) tazminatın kaza tarihinde işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporlarının değerlendirilmesinde;
12/08/2016 tarihinde gerçekleşen ölümlü trafik kazasında ...'in ölümü nedeniyle, maddi tazminata ilişkin olarak davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketinden;
Davacılardan ...için dava dilekçesi 1000,00 TL destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talep edilmiş, ıslah dilekçesi ile bu miktar 28.763,65 TL'ye artırılmıştır.
Davacılardan... için dava dilekçesi 1000,00 TL destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talep edilmiş, ıslah dilekçesi ile bu miktar 28.763,65 TL'ye artırılmıştır.
Davacılardan... için 500,00 TL destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talep edilmiştir.
Davacılardan ... için 500,00 TL destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talep edilmiştir.
12/08/2016 tarihinde gerçekleşen ölümlü trafik kazasında ...'in ölümü nedeniyle, manevi tazminata ilişkin olarak tüm davalılardan;
Davacılardan ...ve...'in her biri için ayrı ayrı 50.000,00 TL, davacılardan..., ..., ..., ..., ..., ...'in her biri için için ise ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiştir.
Davacılar ...ve... müteveffa ...'in anne ve babası, diğer davacılar ise kardeşleridir.
Davalılardan ... kusuru ile kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü, ...ve Ticaret Limited Şirketi ise ...'in kullandığı aracın malik ve işleteni, diğer davalı ...AŞ. ise bu aracın İhtiyari Mali Mesuliyet sigortacısıdır.
Alınan ve karar vermeye uygun bulunan ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından tanzim edilen13.06.2019 tarihli kusur raporuna göre, meydana gelen kazada, davalı sürücü ...'in %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, müteveffa sürücü ...'ın %30 (yüzde otuz) oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Alınan ve karar vermeye uygun bulunan Aktüer Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 03/06/2021 tarihli ek rapora göre; Müteveffa ...'in kaza tarihinde çalışmasının olmadığı, yerleşik yargıtay kararları doğrultusunda gelirin belli olmadığı veya ispatlanamadığı durumlarda hesaplamanın asgari ücret üzerinden yapılması gerektiği tespiti ile Asgari Ücret Üzerinden, ATK Trafik İhtisas Dairesinin 13.06.2019 tarihli kusur raporundaki kusur oranlarına göre ve TRH 2010 yaşam tabloları ve progressive rant yöntemine göre yaptığı hesaplamalara göre davacı baba ...'in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 28.763,65 TL davacı anne...'in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 28.763,65 TL, olduğu tespit edilmiştir. Bu raporda ayrıca davacı kız kardeşler..., ...’in destek tazminatına hak kazanmadıkları görüşü bildirilmiştir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. Maddesinde; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu, 53. Maddesinde; ölüm halinde uğranılan zararların, cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemiş ise tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar olduğu, 54. Maddesinde; Tazminat talep edilebilecek bedensel zarar kalemlerinin, tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olduğu, 56. Maddesinde; Hakimin , bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebileceği düzenlenmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. Maddesinde; Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91. Maddesinde; İşletenlerin bu kanunun 85 . Maddesinin 1. Fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, 97. Maddesinde; Zarar görenin ZMMS sigortacısına başvurabileceği; 99. Maddesinde; trafik sigortacısının, hak sahibinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde ZMMS kapsamındaki miktarları ödemek zorunda olduğu, 109. Maddesinde de; Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin , zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmesinden itibaren iki yılın her durumda kaza tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zaman aşımına uğrayacağı, davanın cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanunun bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş ise bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde uygulanacağı, düzenlenmiştir.
Somut olayda, davacılar ... ve ...'un çocuğu, diğer davacıların kardeşi olan ... vefat etmiştir. Davalılardan ...'in kusuru ile kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü, ...ve Ticaret Limited Şirketi ise ...'in kullandığı aracın malik ve işleteni, diğer davalı ...AŞ. ise bu aracın İhtiyari Mali Mesuliyet sigortacısıdır.
Maddi tazminat istemlerine ilişkin yapılan değerlendirmede;
Davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinden, davacılardan ...ve... için dava ve ıslah dilekçeleri ile her biri için toplam 28.763,65 TL, davacılardan... ve ... için ise dava dilekçesi ile ayrı ayrı 500,00 TL destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talep edilmiştir.
Alınan, karar vermeye uygun bulunan, yasal düzenlemelere ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına uygun olarak hazırlanmış Aktüer Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 03/06/2021 tarihli ek rapora göre, davacı baba ...'in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 28.763,65 TL davacı anne...'in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 28.763,65 TL, olduğu, davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinin bu bedellerden kazaya %70 kusuru ile sebebiyet veren araç sürücüsü ve aracın işleteni ve maliki olmaları nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, temerrütün olay tarihinde oluştuğu, temerrüt tarihinden itibaren kazaya sebebiyet veren aracın ticari araç olması nedeniyle avans faizi talep edilebileceği kanaatine ulaşılmış, davalı yanların savunmalarına itibar edilmemiştir.
Bu nedenlerle, davacılar ... ve...'in maddi tazminat davalarının kabulüne karar verilmiştir.
Diğer davacılar ... ve ...'in müteveffanın kız kardeşleri oldukları, desteğin bakımına muhtaç olduklarını ispatlayamadıklarından, destekten yoksun kalma tazminatına hak kazanmadıkları değerlendirilmiş ve bu davacıların maddi tazminat davalarının reddine karar verilmiştir.
Manevi tazminat talepleri yönüyle yapılan değerlendirmede;
Tüm davalılardan, davacılardan ...ve...'in her biri için ayrı ayrı 50.000,00 TL, davacılardan..., ..., ..., ..., ..., ...'in her biri için için ise ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiştir.
Davacılar ...ve... müteveffa ...'in anne ve babası, diğer davacılar ise kardeşleridir.
Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır. TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesinde "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.
Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın miktarı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.
Dava konusu kazada, bir kısım davacılar ... ve ve ...'un çocuğu, diğer davacıların kardeşi olan ...'in vefat ettiği, davacıların bu acı olay nedeniyle, acı ve sıkıntı çektiği, elem duyduğu, manen zarar gördükleri, yıkıma uğradığı bir gerçektir.
Yukarıda açıklanan yasa maddeleri ve ilkeler doğrultusunda manevi tazminat talebi değerlendirilmiştir. Tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacıların uğradığı zararın kapsamı, davalı yanların sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen olay sebebiyle davacı taraflarca duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla davacılar baba ...ve anne...'in her biri için 35.000,00 TL, diğer davacı kız kardeşlerin her biri için ise 14.000,00 TL manevi tazminatın uygun olacağı, takdir edilen bu tazminat miktarlarından davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinin bu bedellerden kazaya %70 kusuru ile sebebiyet veren araç sürücüsü ve aracın işleteni ve maliki olmaları nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, temerrütün olay tarihinde oluştuğu, temerrüt tarihinden itibaren kazaya sebebiyet veren aracın ticari araç olması nedeniyle avans faizi talep edilebileceği kanaatine ulaşılmış, davalı yanların savunmalarına itibar edilmemiştir.
İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı olan davalı ...AŞ'nin sorumluğunun değerlendirilmesinde;
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.
Eldeki davada, davalı sigorta şirketinden manevi tazminat talep edilmiştir. Kazaya %70 kusuru ile sebebiyet veren sürücünün kullandığı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi Mapfree Sigorta AŞ tarafından yapılmıştır. Poliçede sadece maddi zararlar teminat altına alınmış olup manevi zararlar teminat altına alınmamıştır. Kazaya sebebiyet veren aracın Zorunlu Karayolu Taşıma sigortası olduğuna dair bir iddia ve dosya kapsamında bir delil bulunmamaktadır.
Somut olayda, davalı ...A.Ş, kazaya neden olan aracın ihtiyari mali mesuliyet (İMSS) sigortacısı olup, olay tarihi itibariyle bu davalının, ZMMS poliçesinde teminat altına alınmamış olan manevi tazminat taleplerinden İMSS poliçe limiti dahilinde sınırlı olarak sorumlu olacağı açıktır. Davalının İMSS poliçe limiti 1.000.000,00 TL'dir. Dolayısıyla teminat limiti dahilinde kalan, mahkememizce davacılar lehine takdir edilen manevi tazminat miktarlarından bu davalının da diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu değerlendirilmiş, temerrütün bu davalı yönüyle dava tarihinde oluştuğu, bu davalıdan da dava tarihinden itibaren avans faizi talep edilebileceği kanaatine ulaşılmış, davalı yanın tüm savunmalarına bu kapsamda itibar edilmemiştir.
Tüm nedenler ile, davacıların manevi tazminat taleplerinin yukarıda açıklanan gerekçe ve kabule göre kısmen kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edildiği üzere;
A-MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;
1- Davacı ...'in davasının kabulü ile, 28.763,65 maddi tazminatın kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
2- Davacı...'in davasının kabulü ile, 28.763,65 maddi tazminatın kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
3- Davacı...'in maddi tazminat davasının reddine,
4- Davacı ...'in maddi tazminat davasının reddine,
5-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 3.929,69 TL karar ve ilam harcından davacı taraflarca peşin olarak ve tamamlama yoluyla yatırılan toplam 1.740,66 TL' nin mahsubu ile bakiye 2.189,03 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, davacı taraflarca peşinen ve tamamlama yoluyla karşılanan 1.740,66 TL' nin davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılar ...ve...'e ödenmesine,
6-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
7-Davacı... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
8-Davalı ...ve Ticaret Limited Şirketi kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 500,00 TL vekalet ücretinin davacı...'ten tahsili ile bu davalıya ödenmesine,
9-Davalı ...ve Ticaret Limited Şirketi kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 500,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile bu davalıya ödenmesine,
B-MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;
1- Davacı ...'in davasının kısmen kabulü ile, 35.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2-Davacı...'in davasının kısmen kabulü ile, 35.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
3-Davacı...'in davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
4- Davacı ...'in davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
5-Davacı ...'in davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
6- Davacı ...'in davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
7- Davacı ...'in davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
8- Davacı ...'ın davasının kısmen kabulü ile, 14.000,00 manevi tazminatın, davalılar ... ve ... ... ...Limited Şirketi yönünden kaza tarihi olan 12.08.2016 tarihinden, diğer davalı ...A.Ş. yönünden dava tarihi olan 05.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
9-Manevi tazminat yönünden alınması gereken 10.519,74 TL karar ve ilam harcın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
10-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.250,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
11-Davacı... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.250,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
12-Davacı... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
13-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
14-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
15-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
16-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
17-Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
18-Davalılar ...AŞ. ve ...ve Ticaret Limited Şirketi kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre red edilen miktarlara göre her bir davacı yönünden hesaplan 5.100,00 TL olmak üzere toplam 40.800,00 TL vekalet ücretinin (her bir davacı 5.100,00 TL'den sorumlu olmak üzere) davacılardan tahsili ile bu davalılara ödenmesine,
C-Davacılar tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı parası, 745,30 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 2.600,00 TL bilirkişi ücreti, 314,50 TL ATK ücreti olmak üzere toplam; 3.689,00 TL yargılama masrafının davanın kabul oranına göre 2.801,61 TL'sinin tüm davalılardan (davalı ...AŞ. 2.039,68 TL'sinden sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlasının davacılar üzerinde bırakılmasına
D-HMK 120 maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde re' sen yatıran yana İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/12/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
TASHİH ŞERHİ
Davalı ...ve Ticaret Limited Şirketi'nin adının HÜKÜM: A-MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN; 1. ve 2. Maddeleri ile , B-MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN; 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7. ve 8. Maddelerinde, maddi hata yapılarak ... ... ...Limited Şirketi olarak yazıldığı anlaşılmakla;
HÜKÜM FIKRASINDAKİ A-MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN; 1. ve 2. Maddeleri ile , B-MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN; 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7. ve 8. Maddelerindeki "... ... ...Limited Şirketi" ibarelerinin "...ve Ticaret Limited Şirketi" olarak 6100 Sayılı HMK.'nun 304. Maddesi uyarınca DÜZELTİLMESİNE tarafların yokluğunda İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 01.04.2022
Katip ...
Hakim ...