T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/374
KARAR NO:2022/288
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:27/05/2015
KARAR TARİHİ:26/04/2022
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle: Davacının dava dışı Tasfiye Halinde ... A.Ş.nezdinde bulunan alacağını davalı şirket ile 07/05/2011 tarihinde yaptığı sözleşme gereği belli vadelerde kendisine ödenmek üzere alacağını davalıya devretmiş olduğunu, sözleşme akdedildikten sonra davalının davacıya sözleşmede bulunan vadelerin sadece ilk beşine ödeme yaptığını, vadesinde ödenmesi gereken miktarlar ödenmediğinden .... İcra Müdürlüğü'nün 2014/11510 Esas sayılı dosyası ile birlikte takip tarihine kadar ödenmeyen miktarların tahsili için icra takibine geçildiğini, davalı şirketin icra takibine süresinde itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, itirazın haksız ve mesnetsiz olduğunu belirterek, davanın kabulü ile davalının icra dosyasına vaki itirazının iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yanın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
S A V U N M A /
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle: Görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, sözleşme konusu davacıya ait kar-zarar katılım hesabının bulunduğu Tasfiye Halinde İhlas Finans A.Ş'nin tasfiye halinde olduğunu, tasfiye sonuçlanıp kar ve zarar durumu belirginleşmeden davacının hesap sahibinin hak talep edilmesinin mümkün olmadığını, tasfiye hükümleri gereği ve emsal içtihat uyarınca hesabın niteliği gereği ancak tasfiye süreci sonunda bir alacak kalırsa davacı hesap sahibi hak talebinde bulunabileceğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava, ilk önce İstanbul Asliye Hukuk Mahkemeleri nezdinde açılmış, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.03.2015 tarihli, ... sayılı kararı ile davada Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiştir. Bu kararın taraflarca kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi üzerine dosya mahkememize tevzi edilmiştir. Mahkememizin 11.04.2016 tarihli, ... Esas sayılı, ... Karar sayılı kararı ile karşı görevsizlik kararı verilmesi üzerine dava dosyası merci tayini için Yargıtay 20. Hukuk Dairesi’ne gönderilmiş ve adı geçen dairenin 03.04.2017 gün ... sayılı ilamı ile mahkememiz yargı yeri olarak belirlenmiş ve dosya mahkememiz esasının 2017/374 sırasına kaydedilerek yargılaması yapılmıştır.
Taraf delilleri toplanmış, dava konusu icra dosyası celp edilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Dava; Davacının, dava dışı Tasfiye Halindeki ... AŞ.'deki hesabının davalı şirkete temlikine ilişkin davacı ve davalı taraflar arasında düzenlenen alacağın temliki sözleşmesi uyarınca ödenmeyen bedelin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Celp edilen dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı- alacaklılar tarafından davalı- borçlu aleyhine 6.800,00 USD asıl alacak, 590,00 USD işlemiş faiz (yasal) olmak üzere toplam 7.390 USD karşılığı 15.769,85 TL alacağın, icra giderleri, vekalet ücreti ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 oranından az olmamak üzere yasal faizi ile tahsili için 16.04.2014 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 18.04.2014 tarihinde tebliğ edildiği, davalı- borçlu vekilinin 22.04.2014 tarihli dilekçesi ile takibe itirazı üzerine işbu davanın 1 yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Taraflar arasında 07.05.2011 tarihinde akdedilen “Alacağın Temliki, Sulh, İbra ve Feragat Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin incelenmesinde; Davacının Muhatap (Hesabı Temlik Eden) davalının ise Temlik Alan olarak adlandırıldığı, hesabı temlik eden “Muhatap” ile, hesabı “Temlik Alan” arasındaki temlik şartların belirlendiği, sözleşmenin 4.1 maddesine göre, davacıların Tasfiye Halindeki ... A.Ş.’nde kar ve zarar katılım akdi, cari hesaplar ve hesapların eklerinde bulunan 12.368,00 USD’yi bütün hakları ile birlikte davalı “Temlik Alana” temlik ettiği, sözleşmenin 4.3 maddesinde, temlik alanın, temlik eden muhatabın kendisine temlik ettiği tutarı 200,00 USD'lik 61 taksit ve 168,00 USD'lik 1 taksit olmak üzere toplam 62 taksit halinde ödeyeceği, her bir taksitin ödeme günündeki TCMB DÖVİZ ALIŞ KURU karşılığı Türk Lirası olarak ödeneneceği, ilk taksitininnin 28.07.2011 tarihinde ödenmeye başlanacağı son taksitinin ise 29.08.2016 tarihinde ödeneceği hususlarının taraflarca gayri kabili rücü kabul beyan ve taahhüt edildiği, yine sözleşmenin 4.5 maddesinde, “Temlik Alan”ın madde 4.3'te belirtilen 6.266,00 USD'yi belirtilen vadelerde muhatabın hesabına ödeyeceği, her bir ödemenin birbirinden bağımsız olduğu, bu maddenin makbuz hükmünde olduğu, ödemelerden birinin gününde yapılmamasının bakiye ödemeleri muaccel kılmayacağı, ancak ardışık altı taksidin gününde ödenmemesi halinde takip eden altı aylık ödemenin muacceliyet kesp edeceğinin kararlaştırılmış olduğu anlaşılmıştır.
Davacı taraf, davalının söz konusu sözleşmenin 4.3 maddesinde belirtilen ödeme yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle icra takibi başlatıldığını beyan etmektedirler.
Buna karşın davalı taraf ise, anılan sözleşmede Alacağın Temliki dense de, alacaklının değişmemesi, tam aksine borçlunun değişmesi nedeniyle alacağın temliki değil, borcun nakli (yüklenilmesi) işleminin söz konusu olduğunu, dava dışı Tas.Hal.... A.Ş. 'nin tasfiye sürecinin devam ettiğini ve kar ve zarara hesabı sahiplerine tasfiye sürecinde alacak isabet edip etmeyeceği ve edecekse bu alacağın miktarının ancak tasfiye sonucunda belli olacağını, davacı katılım hesabı sahibinin tasfiye sonucunu beklemeden İcra takibi başlatmasının, dava açması vs. yollarla talepte bulunmasının yasal olarak mümkün olmadığını, kısaca alacağın takip ve dava tarihi itibarı ile muaccel ve istenebilir olmadığını savunarak davanın reddini talep etmektedir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 11/06/2019 tarihli kök raporda özetle; Davacı vekili tarafından müvekkili ...'ın tacir olmadığı, ticari defterlerinin bulunmadığının tarafına beyan edilmekle, davalı şirkete ait ticari defter ve belgelerin de tarafıma ibraz edilmemesi nedeniyle tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapma imkanı bulunamadığı; Taraflara ait 07.05.2011 tarihli; Alacağın Temliki, Sulh, İbra Ve Feragat Sözleşmesi, Temlik Ve İbra Sözleşmesi ve Virman Talimatı'nin dosyaya sunulduğu;Davacının, dava dışı Tasfiye Halinde ... A.Ş. Nezdindeki ... nolu hesabındaki 12.368,00 USD'yi bütün hakları ile birlikte davalı şirkete temlik ettiği, aynı tarihli virman talimatı ile de ... nolu hesaptaki 12.368,00 USD'nin davalı ... Paz.Bas,Yay.A.Ş.'nin 266438 nolu hesabına virmanlanmasını talep ettiği, sözleşme ile 12.368,00 USD'nin davalı tarafından davacı ...'a sözleşmede belirtilen vadelerde ödeneceğinin kararlaştırıldığı, dava dışı ... A.Ş. tasfiye halindeyken davaya konu sözleşmenin imzalandığı ve ilk 5 taksitin ödendiği, takip tarihine kadar sözleşme kapsamında (28.03.2014 tarihli taksit dahil) toplam 33 adet taksitin (her biri 200,00 USD tutarında ödenmiş olmasının gerektiği, kalan 28 (33-5) taksitin ödendiğine dair herhangi bir belgenin ibraz edilmediği, dosyaya sunulmadığı, sözleşmenin 4.5 maddesi gereği ardışık altı taksitin gününde ödenmemesi halinde takip eden altı aylık ödemenin de müaccel olacağı dikkate alındığında, takip eden her biri 200,00 USD tutarındaki altı aylık ödemelerinde (28.04, 28.05, 28.06, 28.07, 28.08 ve 28.09.2014 tarihli taksitlerinde) muaccel hale geldiği, buna göre takip tarihi itibariyle davacının sözleşme kapsamında davalıdan 28.12.2011 ve 28.09 2014 tarihli ödemeler dahil toplam 34 (33-5+6) adet taksit karşılığı 6.800,00 USD (34 x 200,00 USD) alacaklı (asıl alacak) olduğu, davalı yanın, dava dışı ... A.Ş.'nin tasfiye halinde olduğu, davacıya ait kar-zarar katılım hesabının bulunduğu, tasfiye sürecinin devam ettiği ve tasfiye sonucu beklenmeden davacı yanın talepte bulunamayacağı yönündeki taleplerinin ise sayın mahkemenin takdirleri içerisinde kaldığı, kanaat ve sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi tarafından düzenlenen 08/01/2021 tarihli ek raporda özetle; Takip tarihi itibariyle davacının sözleşme kapsamında davalıdan toplam 34 adet taksit karşılığı 6.800,00 USD (34 x 200,00 USD) alacaklı olduğu (asıl alacak), raporun 11/2 bölümünde her bir taksit itibariyle hesaplandığı üzere 6.800,00 USD tutarındaki asıl alacağa takip tarihine kadar işlemiş olan faiz tutarının toplam 596,40 USD olduğu, takip tarihi itibariyle TCMB USD/TRY efektif satış kurunun 2,1338 olduğu dikkate alındığında; Davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 6.800,00 USD (karşılığı 14.509,84 TL) asıl alacak, 596,40 USD (karşılığı 1.272,60 TL) işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.396,40 USD (karşılığı 15.782,44 TL) alacaklı olduğu, davacı yanın icra takip talebinde 6.800,00 USD (karşılığı 14.509,84 TL) asıl alacak, 590,50 USD (karşılığı 1.260,01 TL) işlemiş faiz olmak üzere toplam 7,390,50 USD (karşılığı 15.769,85 TL) alacağın tahsilini talep ettiği bildirilmiştir.
Sözleşmede her bir taksitin ödeme günündeki TCMB DÖVİZ ALIŞ KURU karşılığı Türk Lirası olarak ödeneceği kararlaştırılmış olduğundan bilirkişiden bu kapsamda tekrar ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi tarafından düzenlenen 04/04/2021 tarihli ek raporda özetle; Ödenmeyen her bir taksitin ödeme tarihlerindeki TCMB Döviz Alış kuru karşılığı dikkate alınarak yapılan hesaplamada, 6.800,00 USD karşılığı 13.267,02 TL tutarındaki asıl alacağa icra takip tarihine kadar 1.089,61 TL faiz işlediği kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi kök raporundaki temel açıklamalar ve tespitler ile sözleşme hükümlerine göre ikinci ek raporda yapılan hesaplamaların hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere, dosya kapsamına ve karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.
İddia, savunma ve dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan ve karar vermeye uygun bulunan bilirkişi rapor ve kök raporuna göre yapılan değerlendirmede;
Taraflar arasında 07.05.2011 tarihinde “Alacağın Temliki, Sulh, İbra ve Feragat Sözleşmesi” başlıklı sözlemenin akdedildiği hususunda herhangi bir çekişme bulunmamaktadır.
Taraflar arasında imzalanan sözleşme ile, davacıların Tasfiye Halindeki ... A.Ş.’nde kar ve zarar katılım akdi, cari hesaplar ve hesapların eklerinde bulunan 12.368,00 USD’yi bütün hakları ile birlikte davalı “Temlik Alana” temlik ettiği, buna karşı davalı “Temlik Alan”ında, 28.07.2011-29.08.2016 tarihleri arasında 62 taksit halinde toplam 12.368,00 USD ödemeyi kabul ettiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, sözleşme, alacağın temliki niteliğindedir. Burada borcun üstlenilmesi söz konusu değildir. Bu sebeple davalı tarafın bu yöndeki savunmaları yerinde görülmemiştir.
Bilirkişi kök ve 2. Ek raporu ile de tespit edildiği üzere, sözleşme kapsamında davalı tarafça, ilk 5 taksitin ödendiği, takip tarihine kadar sözleşme kapsamında (28.03.2014 tarihli taksit dahil) toplam 33 adet taksitin (her biri 200,00 USD tutarında ödenmiş olmasının gerektiği, kalan 28 (33-5) taksitin ödendiğine dair herhangi bir belgenin ibraz edilmediği, dosyaya sunulmadığı, sözleşmenin 4.5 maddesi gereği ardışık altı taksitin gününde ödenmemesi halinde takip eden altı aylık ödemenin de müaccel olacağı dikkate alındığında, takip eden her biri 200,00 USD tutarındaki altı aylık ödemelerinde (28.04, 28.05, 28.06, 28.07, 28.08 ve 28.09.2014 tarihli taksitlerinde) muaccel hale geldiği, buna göre takip tarihi itibariyle davacının sözleşme kapsamında davalıdan 28.12.2011 ve 28.09 2014 tarihli ödemeler dahil toplam 34 (33-5+6) adet taksit karşılığı 6.800,00 USD (34 x 200,00 USD) alacaklı (asıl alacak) olduğu anlaşılmıştır. Sözleşme kapsamında taksitler halinde ödeme kararlaştırıldığından belirli bir vade söz konusudur.6.800,00 USD yönüyle vadelerin takip tarihi itibarı ile geçtiği sabittir. Ödenmeyen alacaklar muaccel hale gelmiştir. Davalı ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Sözleşmede her bir taksitin ödeme günündeki TCMB DÖVİZ ALIŞ KURU karşılığı Türk Lirası olarak ödeneceği kararlaştırılmıştır. Bilirkişi tarafından düzenlenen 04/04/2021 tarihli 2. ek raporunda ödenmeyen her bir taksitin ödeme tarihlerindeki TCMB Döviz Alış kuru karşılığı dikkate alınarak yapılan hesaplamalara göre, davacının, davalıdan icra takip tarihi itibarı ile 6.800,00 USD karşılığı 13.267,02 TL tutarındaki asıl alacak, icra takip tarihine kadar 1.089,61 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.356,63 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Davalı taraf, dava dışı Tas.Hal.... A.Ş. 'nin tasfiye sürecinin devam ettiğine ve kar ve zarara hesabı sahiplerine tasfiye sürecinde alacak isabet edip etmeyeceği ve edecekse bu alacağın miktarının ancak tasfiye sonucunda belli olacağını, davacı katılım hesabı sahibinin tasfiye sonucunu beklemeden icra takibi başlatmasının, dava açması vs. yollarla talepte bulunmasının yasal olarak mümkün olmadığına, kısaca alacağın takip ve dava tarihi itibarı ile muaccel ve istenebilir olmadığına ilişkin savunmaları da yerinde değildir. Zira, dava dışı tasfiye halindeki şirket sözleşmenin tarafı değildir. Taraflar arasındaki sözleşme kapsamında belirlenen vadelerde davalı tarafından 6.800,00 USD alacak yönüyle ödeme yapılmamış olup, belirli vade olduğundan, alacak muaccel ve istenebilir bir alacaktır.
Davacı taraf, bu kapsamda icra takip tarihi itibarı ile 6.800,00 USD karşılığı 13.267,02 TL tutarındaki asıl alacak, icra takip tarihine kadar 1.089,61 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.356,63 TL'yi davalıdan talep edebilecektir. Davacının fazlaya dair istemi ise yerinde değildir.
Bu nedenlerle, davanın kısmen kabulü ile, davalı borçlunun dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 13.267,02 TL Asıl alacak ve 1.089,61 TL İşlemiş faiz olmak üzere toplam 14.356,63 TL alacak yönünden iptaline, takibin bu miktarlar üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 oranından az olmamak üzere değişen oranlarda yasal faiz uygulanmak suretiyle devamına, fazlaya dair istemin reddine, ayrıca alacak likit olduğundan ve kabul edilen miktar yönüyle davalı itirazında haksız bulunduğundan hükmolunan 14.356,63 TL alacağın %20 si oranında hesap ve takdir edilen 2.871,33 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; Davalı borçlunun dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 13.267,02 TL Asıl alacak ve 1.089,61 TL İşlemiş faiz olmak üzere toplam 14.356,63 TL alacak yönünden iptaline, takibin bu miktarlar üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 oranından az olmamak üzere değişen oranlarda yasal faiz uygulanmak suretiyle devamına,
Fazlaya dair istemin reddine,
2-Hükmolunan 14.356,63 TL alacağın %20 si oranında hesap ve takdir edilen 2.871,33 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gereken 980,70-TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 190,70-TL'nin mahsubu ile bakiye 790,00-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşinen karşılanan 190,70-TL' nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 27,70 TL başvurma harcı parası, 311,50 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 143,50 TL temyiz yoluna başvuru harcı olmak üzere toplam 1.482,70 yargılama masrafının davanın kabul ret oranı göz önünde bulundurularak hesaplanan 1.349,83 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlasının kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesap ve takdir edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesap ve takdir edilen 1.413,22-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
7-HMK 120 maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde re' sen davacı yana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır