T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/162 Esas
KARAR NO:2022/767
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:15/02/2018
KARAR TARİHİ:23/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 01/03/2017 tarihinde Yazılım Hizmet Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme uyarınca davalı tarafların müvekkili şirket için yazılım hizmetinde bulunacaklarını, davalı tarafların sözleşme uyarınca hizmetlerini yerine getirmekten kaçındıklarını, davalı tarafından 17/10/2017 tarihinde ... 5. Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi uyarınca sözleşmeyi haksız olarak feshettiklerini, hizmetlerini ifa etmeyeceklerini ve buna rağmen ödeme talep ettiklerinin kendilerine ihtar edildiğini, müvekkili şirket tarafından da 07/11/2017 tarihinde ... 10. Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile uğranılan zarar karşısında cezai şart bedelini talep ettiklerini cevaben bildirdiklerini, beyan ederek, davacı tarafından yapılan ödemelerin toplamı olan 44.500 TL'nın sözleşmenin cezai şart maddesi uyarınca %70 'ine denk gelen 31.150 TL cezai şartın davacıya ödenmesine, sözleşme uyarınca gecikmeler nedeniyle haftalık 100 USD gecikme cezası olan ve projenin geç teslim edilmesi ve halen teslim edilmemesi nedeniyle 2.000 USD gecikme cezasının Türk Lirası karşılığı olan 7.600,00 TL'nın davacı tarafa ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında davalıların ilgili yazılımı davacı şirkete teslim edeceklerini, davacı şirketin ise davalı müvekkillerine 01.04.2017 tarihinden itibaren 6 ay boyunca ayda 11.500 TL+KDV bedeli ödeyeceğini, ancak davacı şirketin kötü niyetle hareket ederek sözleşme bedelinin %18’lik kısmına tekabül eden KDV bedellerini hiçbir şart altında ödemediğini, davacı şirketin temerrüdünün sözleşmenin imzalanması ile başladığını, konuya ilişkin olarak ... 5. Noterliği’nin ... yevmiye numaralı ve 17.10.2017 tarihli ihtarnamesi ile ödemelerin tamamlanması gerektiğine dair bir ihtarnamenin davacı şirkete gönderildiğini, ancak bunun karşılığında davacı şirketin ... 10. Noterliği’nin 07.11.2017 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshedilmiş sayarak cezai şartları talep ettiklerini, müvekkillerinin davacı şirketin fesih varsayımını ortadan kaldırmak amacıyla ... 5. Noterliği’nden 15 Kasım 2017 tarihli ve ... yevmiye numaralı ikinci bir ihtarname ile konuyu açıklamışsa da davacı şirketin ödemeleri gerçekleştirmediğini ve kendileriyle iletişime geçilmesine imkan tanımadıkları için projeyi durdurmak zorunda kaldıklarını, davacı taleplerinin haksız olduğunu, beyan ederek, karşı dava haklarını saklı tutarak davanın reddine karar verilmesini, aksi halde cezai şarttan indirim yapılmasına ve yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklı gecikme cezası ve cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında akdolunan 01/03/2017 tarihli yazılım hizmet sözleşmesi, sözleşme konusu projeye yönelik CD örneği ve bir kısım belgeler, karşılıklı keşide edilen ihtarnameler ve mail yazışmaları dosyamıza sunulmuş; vergi kayıtları ve ticaret sicil kayıtları celbedilmiştir.
Taraflarca sunulan ve getirtilen kayıt ve belgeler incelenmiş, uyuşmazlık konusuna ilişkin olarak tarafların ticari defterleri ile sözleşmeye konu proje kapsamında sistem kayıtlarının incelenmesine karar verilmiştir.
Davalı şirketin dosyamıza yansıyan adresi itibariyle ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılmış ve usulünce tebligat yapılmasına rağmen davalı şirketin ticari defterlerini ibraz etmemesi nedeniyle incelemenin yapılamadığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı şirketin ticari defterlerinin de incelenmesi için görevlendirilen mali müşavir ve bilgisayar mühendisi bilirkişiler tarafından sunulan 15/11/2019 tarihli raporda özetle; davacı tarafın usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahibi lehine delil kudretine haiz olduğu, davacı tarafından davalı şirkete toplam 36.000,00 TL tutarında ödeme yapıldığı, davalı tarafından düzenlenen herhangi bir faturanın davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davalı şirket tarafından henüz fatura düzenlenmediğinden KDV tutarının davacıdan talep edilmesinin yerinde olmadığı, 67.500 TL + KDV hizmet bedelinin ödenmesi, projenin tamamlanması şartına bağlı olduğundan 24 Temmuz 2017 tarihinde tamamlanması gereken projenin tamamlanmaması nedeniyle 21 Temmuz ve 21 Ağustos vadeli ödemelerin yapılmamış olmasının, sözleşme hükümlerine aykınlık teşkil etmediği, deliller, imzalanan sözleşme ve tarafların karşılıklı ihtarlarına bakıldığında, davacıların geliştirdiği yazılımın sektör standardı taşıdığı ve geliştirme taahhüdü verdiği, özellikleri uygulamaya kazandırmak için makul emek ve çabayı gösterdiklerinin gözlemlendiği, projenin bu şartlar altında zaten süresinde bitmesi beklenemeyeceği gibi bu şartlar altında daha iyi bir iş yapılabilmesinin de mümkün olmadığı, davalıların projeyi iyi niyetle yapmaya çalıştıkları, ancak ağır sözleşme koşulları yüzünden bunları zamanında yapmalarının mümkün olmadığı, sözleşme ile belirlenen işin tamamlanamamasında davalıların kusurlu olmadığına ilişkin teknik görüşün Mahkeme tarafından benimsenmemesi halinde Sözleşmenin 4.15 maddesi gereğince, 15/02/2018 dava tarihi itibarıyla davacının davalılardan 25.200,00 TL ve 2.900,00 USD cezai şart alacağı olduğu şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Taraf vekillerinin 15/11/2019 tarihli rapora itirazları ile anılan rapordaki bilirkişi görüşleri dikkate alınarak yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş olup, görevlendirilen muhasip ve bilişim uzmanı bilirkişiler tarafından 02/10/2020 tarihli ön rapor akabinde sunulan 30/09/2021 tarihli raporlarında; dava konu yazılımın %70 oranda tamamlandığı; dosya üzerinde yapılan incelemede, sözleşmenin bedeli 67.500 TL + KDV hizmet bedeli
olarak belirlendiği, 6 taksit olarak 11.250 TL + KDV olarak ödeneceğinin kararlaştırıldığı, 07.11.2017 tarihli davacı yanın ihtarnamesinin davalılara ödenmiş ilk 4 taksit
bedeli olan 45.000 TL’nin %70’i olan 31.500 TL cezai şartlar gereğince ödenmesinin talep
edildiği, bu hesaplanan 31.500 TL talep edilmesi durumunda sözleşme madde 7.1 gereğince söz konusu Hizmet bedelinin ilk 8.500 TL’lik kısmına mahsuben yazılımcılara
...’’ Dizüstü bilgisayar teslim edildiğinden ...’’
Dizüstü bilgisayarın davalı tarafta kalması gerektiği, uygulamanın davlılar tarafından mimari yönden “Taglist Design Specifications
Document“ isimli dökümana bağlı kalarak geliştirme yapıldığı, davalı yanca proje kapsamında olmadığını belirttikleri ... uygulamasının
sözleşmeye göre yapılacağının tespit edildiği, dosyaya sunulan kaynak kodlar içerisinde
“...” ve “...” ibareli klasör isimlerinin bulunduğu, ancak ... platformuna uygun yazılımın geliştririldiğine ait bulguya rastlanmadığı, söz konusu yazılımın farklı bir ekip tarafından devir alınmasının, projenin devamlılığı
konusunda bir sorun oluşturmayacağı, projenin sıfırdan yazılmasına gerek bulunmayacağı, işin gecikmesindeki sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu hususunda; huzurdaki davada gerek dosya kapsamında bulunan dilekçeler ve mail yazışmalarından elde edilen bulgular neticesinde işin gecikmesindeki ana sebeplerin: davacı tarafından yazılımda kullanılması istenen ... isimli ödeme sisteminin mevcut
yazılımda açık arttırma modülüne entegre olmadığının sonradan anlaşılması, sözleşme aşamsında davalılar tarafından yapılacağı belirtilen ...
uygulamasının yapılmaması, davacı sorumluluğundaki aylık yapılması gereken ödemelerin bir kısmının/ tamamının
yapılmaması
hususları etrafında toplandığı, projenin zaman akışı içerisinde; ödeme entegrasyonu işinin son aşamaya bırakıldığı
görülmekle beraber, sonradan projeye dahil edilen ... altyapısı ile uyuşmaması
muhtemel sonucunu doğurduğu, işin yapılmasının güçleştiği, işin geciktiği, tüm bu hususlar göz önünde bulundurulduğunda, dosya kapsamında 4 adet e-posta
yazışması olduğu, dosya içerisindeki yazışmaların çıkış protokolü konulu
olduğu, taraflar arasında yaşandığı iddia edilen projenin ertelenmesi, neden
bitirilemediği, davalı tarafın iddia edildiği üzere davacı yan tarafından talep edilen ek
modüllere karşın ek süre istendiği, tarafların birbiri ile iletişimden kaçındığı bilgisine
ulaşılamadığı, bu yönüyle, projeyi teknik yönden ifa eden taraf olması nedeniyle, işin gecikmesindeki
sorumluluğun her iki şirkette de eşit (%50 -%50) olduğu, yapılan değerlendirmede; davaya konu yazılımın tamamlanan aşamalarının olduğu ancak
... yazılımının sisteme entegre edilmesi aşamasında bir takım teknik sorunların
yaşandığı, bu nedenle tamamlanmayan modüllerinin, tamamlanma aşaması buna bağlı
olarak altyapısal geliştirmelerin devam ettiği aşamada sözleşmenin feshedilmesi
nedeniyle, sonuçlandırılmamış olan mevcut durumda, yazılımın davacı tarafın
isteklerini karşılayacak nitelikte olmamakla beraber yazılımın bitmiş olan %70’lik
mevcut hali üzerinde yapılabilecek %30’lik geliştirme/ düzenlemeler ile canlı ortama
taşınabileceği, sözleşmenin davalı tarafça feshedildiği, feshin, ödemelerin eksik yapıldığı gerekçesine
dayandığı, davalı tarafça yapılan feshin haklı olduğu, bununla birlikte taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 4.15 maddesine göre projenin
gecikmesi halinde davalının o ana kadar elde ettikleri kazancın %70 i oranında ve geciken her hafta için 100 USD cezai şart bedeli ödeneceği kararlaştırıldığı, Mahkemenin davacının dava konusu alacağa hak kazandığı kanaatte olması halinde
davacının sözleşmeye göre hesaplanan 25.200,00 TL ve dava tarihi itibari ile 2.900,00
USD cezai şart bedeli talep edebileceği, ancak bu gecikmede davacı tarafın da kusurlu olduğu, teknik incelemede, işin
gecikmesindeki sorumluluğun her iki şirkette de eşit (%50-%50) olduğu sonucuna
varıldığı, Sözleşme m. 4.15’ten kaynaklanan sorumluluğun taraflar arasında
paylaştırılması konusunun Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda alınan 05/09/2022 tarihli ek raporda; itiraz sebeplerine göre yapılan incelemede kök rapordaki kanaatlerin muhafaza edildiğini, kök raporda yapılan incelemede 29 hafta gecikme için sözleşmede belirtilen
haftalık 100 USD cezai şart bedeli üzerinden 2.900,00 USD hesaplanmışsa da taleple
sınırlılık ilkesine göre davacının talebi gibi 2.000,00 USD talep edilebileceği bildirilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraflara tebliğ edilmiş, yasal süresi içerisinde rapora karşı beyan ve itirazda bulunulmamıştır.
Yapılan yargılama neticesinde tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre;
Taraflar arasında 01/03/2017 tarihinde yazılım hizmet sözleşmesi imzalandığı; sözleşmede davacının "şirket" olarak, davalıların ise "yazılımcı" olarak anıldığı; sözleşme konusunun davacı şirketin "taglist" projesi için ihtiyaç duyduğu internet yazılımlarının davalı yazılımcılar tarafından hazırlanması hizmeti olduğu; sözleşmenin 4.6 maddesinde sözleşmenin imzalanmasından itibaren 2 ay içerisinde projenin demosunun hazırlanacağının ve projenin 14/07/2017 tarihinde tamamlanacağının; 4.15 maddesinde sözleşmede belirtilen; i. şartlara uyulmaması halinde veya proje tesliminin gecikmesi durumlarında davalı yazılımcıların davacı şirketten o ana kadar edindiği kazancın %70'i oranında, ii. Sürelere uyulmaması halinde davalı yazılımcıların geciken her hafta için 100 USD, iii. Ödeme taahhütlerine uyulmaması halinde davacı şirketin işbu sözleşmeden doğan ödemesini ilaveten aylık %5 oranında cezai şart ödemeyi kabul ettiğinin; 7.1 maddesinde hizmet bedelinin 67.500 TL +KDV olduğunun, hizmet bedelinin ilk 8.500,00 TL kısmının ... inch dizüstü bilgisayar olarak projenin başlangıcında davalı yazılımcılara teslim edileceğinin, geri kalan kısmın da 6 taksit halinde 6 ay boyunca ödeneceğinin, hizmet bedellerinin ilgili taksitlerinin belirtilen zamanlarda davalı yazılımcılar tarafından faturalandırılıp davacı şirkete iletileceği, davacı şirketin faturanın kendisine tebliğinden sonra faturaya ilişkin itirazı yokssa 5 iş günü içinde davalı yazılımcıların hesabına ödeyeceğinin kararlaştırıldığı; davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin ... 5. Noterliği'nin 17/10/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, ödenmeyen hizmet bedellerinin 15 iş günü içinde ödenmesinin aksi halde sözleşmenin feshedilerek sonlandıracağının ihtar edildiği; davacı şirketin de ... 10. Noterliğinin 07/11/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedilmiş sayıldığını, sözleşme uyarınca hesaplanan 31.500,00 TL ve 2.000,00 USD'nin 5 gün içerisinde ödenmesi gerektiğini bildirdiği anlaşılmıştır.
Davalı şirket tarafından keşide edilen ihtarname ile, ödenmeyem hizmet bedellerinin 15 işgünü iinde taraflar arasındaki sözleşmenin feshedileceği bildirilmiş, davacı şirket tarafından ise cevabi ihtarname ile süresinde proje tamamlanmadığından ödeme talebi kabul edilmeyerek ve keşide edilen ihtarname içeriğine göre sözleşmenin davalı yanca feshedildiği kabul edilerek sözleşmenin 4.15. maddesi uyarınca gecikme cezsası ve cezai şart alacağı talep edilmiştir. Davacı tarafından açılan gecikme cezası ile cezai şartın tahsili istemine ilişkin eldeki davadaki uyuşmazlık da, tarafların sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, sözleşmenin sonlandırılmasının haklı nedene dayanıp dayanmadığı noktalarında toplanmıştır.
Davalı yanca davacı yanın hizmet bedellerini ödemede temerrüde düştüğü gerekçe gösterilmek suretiyle ödemenin yapılmaması halinde sözleşmenin feshedileceği bildirilmişse de, hizmet bedellerinin ne şekilde ve ne zaman ödeneceği sözleşmenin 7.1. maddesinde açıkça kararlaştırılmış olup; davacı için ödeme yükümlülüğü, davalılarca düzenlenecek faturayla başlayacaktır. Davalı yanca hizmet bedellerine ilişkin olarak fatura düzenlendiği iddia edilmediği gibi bu yönde yapılmış bir tesit de bulunmamaktadır. Bu bağlamda, davalının fatura düzenleme ve yine kararlaştırılan sürede projeyi tamamlama yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle davacı açısından ödeme yükümlülüğünün doğmadığı, davalının hzimet bedellerinin ödenmediği gerekçesine dayalı feshinin de haklı fesih olarak kabul edilemeyceği sonucuna varılmıştır.
Davalı yanın taraflar arasındaki sözleşme uyarınca proje teslim yükümlülüğünü süresinde ve gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin 4.15. maddesi uyarınca davacının gecikme cezsası ve cezai şart talep etmekte haklı olduğu kabul edilmiştir.
Dosya kapsamında temin edilen bilirkişi raporlarında, davacının, sözleşmeye göre 25.200,00 TL cezai şart ve dava tarihi itibari ile 2.900,00
USD gecikme cezası talep edebileceği tespitlerinde bulunulmuşsa da, davacı tarafından davalı yana 36.000,00 TL ödeme yapıldığı ve hizmet bedeline istinaden ilk 8.500,00 TL kısmının ... inch dizüstü bilgisayar olarak projenin başlangıcında davalı yazılımcılara teslim edildiği sabit olmakla, hizmet bedeli olarak davalıların davacıdan elde ettikleri 44.500,00 TL kazancın %70'i oranında olmak üzere davacının 31.150,00 TL cezai şart ve yine talebiyle bağlı olarak 2.000,00 USD'nin dava tarihindeki efektif satış kuru karşılığı olarak 7.600,00 TL gecikme cezası talep etmekte haklı olduğu; dava konusu edilen alacaklar cezai şart alacağı olmakla ve tespit edilen cezai şart miktarlarının davalı şirketin mahvına sebebiyet verecek düzeyde olduğu yönünde bir tespit yapılmamakla, TTK'nun 22. maddesi karşısında davacının davalı şirketten toplam 38.750,00 TL cezai şart alacağı talep etmekte haklı olduğu; diğer davalılar ... ve ... ise gerçek kişi olup, tacir olduklarına ilişkin herhangi bir kayıt dosyamıza yansımamakla ve yine dosya kapsamında yaptırılan bilirkişi incelemelerinde sözleşme konusu projenin tamamlanamamasında davacının ve davalıların eşit kusurlu olduğu tespit edilmekle, davalılar ... ve ... yönünden TBK'nun 182. maddesi uyarınca cezai şart miktarından takdiren %50 indirim yapılarak, bu davalılar yönünden davacının 19.375,00 TL yönünden talebinde haklı olduğu sonucuna varılmış; davalılar ... ve ... yönünden kısmen red kararı takdiri indirim nedeniyle verilmekle, adı geçen davalılar lehine reddolunan kısım yönünden vekalet ücretine hükmedilmeksizin ve yine adı geçen davalıların yargılama giderleri ile aleyhlerine kısmen kabul edilen miktar yönünden harçtan sorumlu tutulması suretiyle davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 38.750,00 TL'nın (davalılar ... ve ...'in bu miktarın takdiren 19.375,00 TL'ndan sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, davalılar ... ve ... bakımından fazlaya dair istemin takdiren REDDİNE,
2-Alınması gereken 2.647,01-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 661,76-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1.985,25 TL harcın (davalılar ... ve ...'in bu miktarın 661,75 TL'ndan sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 661,76TL'nın davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 9.200,00-TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacının yaptığı ilk masraf 35,90 TL, 4.800,00 TL bilirkişi ücreti, 483,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 5.319,40 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı yanca yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
7-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nun 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.23/11/2022
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .