T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/810
KARAR NO: 2019/1018
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/09/2018
KARAR TARİHİ: 23/12/2019
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı firmanın... Müşteri Sözleşmesine binaen araçları için müvekkilinden akaryakıt aldığını, ancak davalının sözleşmeden kaynaklı ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini, muaccel alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine giriştikleri icra takibine borçlu-davalının haksız yere itiraz ettiğini, itirazın iptali ile takibin devamına, icra inkar tazminatına hükmolunmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin adresinin ... olduğunu, mahkememizin davaya bakmaya yetkili olmadığını, davaya bakmakla Kocaeli mahkemelerin yetkili olduğunu, öncelikle davanın yetki yönünden reddinin gerektiğini, ayrıca davacının müvekkilden alacağının ne olduğunun belli olmadığını, sistem gereği alınan akaryakıtın bedelinin banka hesabından otomatik olarak davacının hesabına ödendiğini, akaryakıt alımından kaynaklı bir alacağın bulunmadığını, davacı tarafından Hizmet Genel Şartlarına dayanarak istenilen %19,50 oranındaki faizin, hizmet genel şartları isimli belgede müvekkilinin imzasının bulunmadığından, usule ve yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
G E R E K Ç E /
Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, cevap dilekçesi, Sözleşme sureti, Takip dayanağı Fatura sureti, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.
Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.
Dosyamız mündericatında aslı yer alan, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı/alacaklının, davalı/borçlu hakkında, 06/07/2018 tarihinde, 5.026,80- TL asıl alacak ve 1.290,31 TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplam 6.317,11-TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi yaptığı ve davalı/borçlunun süresi içerisinde, borca ve icra dairesinin yetkisine itiraz ederek takibi durduğu görülmüştür.
Davalı/borçlu tarafından, İstanbul... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyası'na yapılan itirazda İstanbul İcra Müdürlüğü'nün yetkisine itiraz edildiği ve yetkili icra müdürlüğü'nün, Kocaeli icra daireleri olduğunun beyan edildiği, böyle bir durumda Yargıtay'ın kararlılık kazanmış uygulamasına göre (YHGK, 28.03.2001 tarih ve 2001/19-267 Esas-2001/311 Karar; 20.03.2002 tarih ve 2002/13-241 Esas-2002/208 Karar, Yargıtay 3. H.D. 26/03/2018 tarih ve 2016/14324 Esas-2018/2929 Karar, Yargıtay 19. H.D. 05/04/2018 tarih ve 2016/17418 Esas-2018/1859 Karar sayılı kararları), öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığı üzerinde durularak bir karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından, mahkememizin 01/04/2019 tarihli celsesinde davalı vekilinin icra dairesinin ve mahkememizin yetkisine ilişkin itirazının, akdi ilişki inkar edilmediğinden para alacağı konusunda alacaklı kendi ikametinde de takip yapabilecek olduğundan (TBK md. 89) reddine karar verilmiş ve yargılamaya devam olunmuştur.
Dava, taraflar arasında akdedilen ... Müşteri Sözleşmesi hükümleri gereği davalı yana teslim edilen taşıt kimlik ünitelerinin teslim edilmemesi nedeniyle tanzim edilen Faturaya dayalı cari hesap alacağına dayanarak başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamı ve %20 icra inkâr tazminatı istemine ilişkindir.
Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, taraflarca sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine katılmış, mahkememizin, 01/04/2019 tarihli celsesinin 3. nolu ara kararı gereği, taraflara ilişki dönemini kapsayan ticari defter ve dayanak kayıtlarını bilirkişi incelemesine esas olmak üzere hazır bulundurmaları, aksi halde defter ibrazından kaçınmış sayılacakları ve bu sonuca göre aleyhlerine karar oluşturulabileceğinin HMK 220, 222. madde ve TTK 18/1 ve 64 vd. maddeleri gereğince ihtarına karar verilmiş, celse zaptı duruşmada hazır bulunmayan davalı vekiline tebliğ edilmiş, davacı yanca ticari defter ve kayıtlar sunulmasına rağmen, davalı tarafça defter ve kayıtlar sunulmamış, davacı tarafça sunulan defter ve kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alınmıştır.
Muhasip bilirkişi tarafından tanzim edilerek dosyaya sunulan bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; "taraflar arasında 05/10/2010 tarihli ... Müşteri Sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede, taşıt/müşteri tanıma sisteminin "...", taşıt kimlik ünitesinin "..." olarak anılacağı, sözleşmenin imza tarihinden itibaren 3 yıl süreli olduğu, sürenin bitiminden en geç 30 gün yenilenmeyeceği ihbar edilmediği taktirde 2 yıl daha uzayacağı, 5. Yılın sonunda yazılı mutabakat sağlanmadığında sözleşmenin kendiliğinden sona ereceği (md.3), ...'in çalışması için müşteri araçlarına takılan her ekipmanın ...'nun mülkiyetinde olduğu ve müşteriye ariyeten verildiği (md.4), ...'lerin sökülmemesi veya söküldüğü halde ...'ya teslim edilmemesi, ... tarafından iadesi istenildiği halde iade edilmemesi veya ...tarafından zayi olduğunun tespit edilmesi hallerinde... taşıt başına ve/veya her bir ... için 150,00 USD cezai şartı, işlemin yapıldığı tarihteki TCMB döviz satış kuru üzerinden TL ve KDV'si karşılığı olarak talep ve tahsil hakkına sahip olduğu, bu şekilde tahakkuk eden cezai şartın tahakkuk tarihini takip eden ayın 21'inde tahsil edileceği (md.16), davacıya toplam 10 adet TKÜ (Taşıt Tanıma Kimlik Ünitesi)'nün davalı tarafından iade edilmediği ve iade edildiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanamadığı, 10 adet ...'nün toplam bedelinin (yani cezai şart tutarının) 5.026,80 TL olduğu, davacı yan defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, davalı yan defterlerinin İzmit/Kocaeli'de olması nedeniyle inceleme yapma imkanı bulunmadığı, davacı yanın takip tarihi itibariyle davalıdan 5.026,80 TL asıl alacak, 1.248,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam: 6.274,96 TL alacaklı olduğu" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Bilirkişi raporu, usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmiştir.
Davalı vekili tarafından sunulan bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, raporun sadece davacı defterleri incelenmek suretiyle tanzim edildiği, müvekkilinin ticari defter ve kayıtlarının incelenmediği, hükme esas alınmayacağı, mahkememizce, defter ve kayıtların hazır edilmesine ilişkin ara kararın eksik olduğu, inceleme gününün belli olmadığı, bu nedenle defterlerin hazır edilmediği, müvekkiline ait defterlerin incelenmesi ve itirazları doğrultusunda ek rapor alınması talep edilmiş ise de, mahkememizin, 01/04/2019 tarihli celsesinin 3. nolu ara kararının açık ve ayrıntılı olduğu, ayrıca celse zaptı duruşmada hazır bulunmayan davalı vekiline tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davalı tarafça defter ve kayıtların sunulmamış olduğu ve ayrıca mahkememizce muhasip bilirkişiden alınan raporun da ayrıntılı ve gerekçeli olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin itirazlarına itibar edilmemiş ve yargılamaya devam olunmuştur.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde de;
Mahkememizce görülüp karara bağlanan davanın, taraflar arasında akdedilen ... Müşteri Sözleşmesi hükümleri gereği davalı yana teslim edilen taşıt kimlik ünitelerinin teslim edilmemesi nedeniyle tanzim edilen Faturaya dayalı cari hesap alacağına dayanarak başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamı ve %20 icra inkâr tazminatı istemine ilişkin olduğu, bu bağlamda tüm delillerin toplandığı, davacı tarafça İstanbul... Icra Müdürlüğünün... Esas sayılı sayılı icra dosyası üzerinden davalı borçlu aleyhine 5.026,80- TL asıl alacak ve 1.290,31 TL işlemiş avans faizi sebebiyle ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya tebliğinin üzerine davalının süresinde, yetkiye, asıl alacağa ve ferilerine itiraz ettiği, alacaklı vekilinin yasal süresi içerisinde itirazın iptaline ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava ettiği, mahkememizin 01/04/2019 tarihli celsesinin 3. nolu ara kararı gereği, taraflardan dava konusu dönemi kapsayan ticari defter ve dayanak kayıtları bilirkişi incelemesine esas olmak üzere hazır bulundurmalarının, aksi halde defter ibrazından kaçınmış sayılacaklarının ve bu sonuca göre aleyhlerine karar oluşturulabileceğinin HMK 220, 222. madde ve TTK 18/1 ve 64 vd. maddeleri gereğince ihtarına karar verildiği, davacı yanca ticari defter ve kayıtlar sunulmasına rağmen, davalı tarafça defter ve kayıtların sunulmadığı, davacı tarafça sunulan ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, dosyaya ibraz edilen, dosya kapsamına ve bilimsel gerçeklere uygun olan bilirkişi raporunda, taraflar arasında 05/10/2010 tarihli ... Müşteri Sözleşmesinin akdedildiği, ...'in çalışması için müşteri araçlarına takılan her ekipmanın ...'nun mülkiyetinde olduğu ve müşteriye ariyeten verildiği, TKÜ'lerin sökülmemesi veya söküldüğü halde ...'ya teslim edilmemesi, ... tarafından iadesi istenildiği halde iade edilmemesi veya PO tarafından zayi olduğunun tespit edilmesi hallerinde ...'nun taşıt başına ve/veya her bir TKÜ için 150,00 USD cezai şartı, işlemin yapıldığı tarihteki TCMB döviz satış kuru üzerinden TL ve KDV'si karşılığı olarak talep ve tahsil hakkına sahip olduğu, bu şekilde tahakkuk eden cezai şartın tahakkuk tarihini takip eden ayın 21'inde tahsil edileceği, davacıya ait toplam 10 adet TKÜ (Taşıt Tanıma Kimlik Ünitesi)'nün, davalı tarafından iade edilmediği ve iade edildiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanamadığı, 10 adet TKÜ'nün toplam bedelinin (yani cezai şart tutarının) 5.026,80 TL olduğu, davacı yan defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, davalı yan defterlerinin İzmit/Kocaeli'de olması nedeniyle inceleme yapma imkanı bulunmadığı, davacı yanın takip tarihi itibariyle davalıdan 5.026,80 TL asıl alacak, 1.248,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam: 6.274,96 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, bu haliyle yapılan değerlendirmede de, davacının, 5.026,80 TL asıl alacak ve 1.248,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam; 6.274,96 TL yönünden takip başlatmakta haklı ve hukuki yararının bulunduğu, ayrıca, takip konusu alacak likit olduğundan, itirazın iptaline karar verilen alacağın %20 si oranında hesaplanan icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine ulaşıldığından, davanın kısmen kabulüne karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-Davalı borçlunun İstanbul ... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 5.026,80 TL asıl alacak ve 1.248,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam: 6.274,96 TL yönünden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %19,50 ve değişen oranlarda avans faizi İŞLETİLMESİNE, fazlaya ilişkin itirazın iptali isteminin REDDİNE,
2-Alacak likit olduğundan hükmolunan alacağın %20 si oranında hesaplanan 1.254,99 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 428,64 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 107,89 TL nispi harcın mahsubu ile bakiye 320,75 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye GELİR YAZILMASINA,
-Davacı tarafından yatırılan 107,89 TL harç parasının davalıdan alınarak, davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden başvuru harcı 35,90 TL, 168,00 TL, bilirkişi ücreti gideri 800,00 TL olmak üzere toplam: 1.003,90 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 1.000,00 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın oranlamaya göre davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davacı yan davada kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.725,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak, davacıya VERİLMESİNE,
6-Davalı yan davada kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesine göre hesaplanan 42,15 TL ücreti vekaletin davacıdan alınıp, davalıya VERİLMESİNE,
7-HMK 120.maddesi gereğince; davacı tarafından yatırılan gider avansının arta kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır