T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/862 Esas
KARAR NO: 2019/101
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 18/09/2018
KARAR TARİHİ: 13/02/2019
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 2008 yılında kurulmuş şirketinin yurt içinde ve yurt dışında ticari faliyetler göstermekte olduğunu, mevzuatta ticari defterlerin saklanmasına ilişkin yapılan yeniliklere istinaden müvekkilinin yevmiye defteri ile defteri kebir TTK mad. 64/3 uyarınca elektronik ortamda tutmaya başladığını, müvekkilinin şirket yetkilileri ticari defterlerin elektronik ortamda saklanması hususunda gerekli özen ve yükümlülüğü yerine getirmiş olmalarına rağmen siber saldırı sonrası ticari defterlerin yok olduğunu, bu hususun bilirkişi raporları ile ispat edilebileceğini yaşanan olayın akabinde savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu tahkikatın devam ettiğini, yüksek mahkeme içtihatları uyarınca elektronik ortamda tutulan ticari defterlerin siber saldırıya uğramasının tıpkı fiziken tutulan defterin yok olması gibi değerlendirileceğini, somut olayda müvekkilinin şirket yetkilileri siber saldırıya maruz kalan bilgisayarı kullanmaktan imtina etmekte olduklarını, müvekkilinin ticaret hayında aktif bir role sahip olduğunu, düzenlenen faturaların dekontların v.s tüm belgelerin elektronik ortamda tutulması gerektiğini, ancak bilgisayara format atılması halinde, izah edilen saldırı ispat elverişli olmaktan çıkacağını bu sebeple, müvekkiline ait olan bilgisayarda uzman bilirkişilerce yerinde inceleme yapılması gerektiğini, sonuç olarak müvekkilinin 2016-2017-2018 yılının mayıs ayına kadar olan defterlerin zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi düzenlenmesini talep ve dava etmektedir.
G E R E K Ç E /
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi raporunda özetle; lenovo marka bilgisayarın dosyalarının incelenmesi neticesinde bilgisayarın C ve D disklerinde bulunan dosyaların şifreleme virüsü ile virüs saldırısına maruz kaldığı bilgisayarda kullanılan tüm evrakların şifrelendiği, ayrıca...marka 1 TB kapasiteli yedek hard diskin içindeki dosyaların incelenmesi neticesinde harici hard diskte bulunan dosyaların söz konusu bilgisayardaki aynı şifreleme virüsünün saldırısına maruz kaldığı ve kullanılabilir tüm dosyaların şifrelendiğinin tespit edildiği, bu sebeple bilgisayarda ve harici hard diskte bulunan dosyaların kullanılmaz olduğu, bu şifreleme işleminin geri dönüşü olmadığı ve şifrenin virüs sahibinin sağladığı anahtar kod olmadan çözülemeyeceği, söz konusu bilgisayarın disklerindeki tüm dosyaların ve ticari defterlerin zayi olduğunun tespit edildiği, sonuç olarak bilgisayardaki tüm dosyaların zayi olduğu tespit sonuç ve kanaatine varmıştır.
Açılan davada uyuşmazlık davacının elinde olmayan ve kusuru olmaksızın ticari defterlerini kaybettiği sebebine dayalı defterlerin iptali talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmıştır.
6102 sayılı TTK md. 82/7'de " (1) Her tacir; a) Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b) Alınan ticari mektupları, c) Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d) 64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.
(2) Ticari mektuplar, bir ticari işe ilişkin tüm yazışmalardır.
(3) Açılış ve ara bilançoları, finansal tablolar ve topluluk finansal tabloları hariç olmak üzere, birinci fıkrada sayılan belgeler, Türkiye Muhasebe Standartlarına da uygun olmak kaydıyla, görüntü veya veri taşıyıcılarda saklanabilirler; şu şartla ki; a) Okunur hâle getirildiklerinde, alınmış bulunan ticari mektuplar ve defter dayanaklarıyla görsel ve diğer belgelerle içerik olarak örtüşsünler; b) Saklama süresi boyunca kayıtlara her an ulaşılabilsin ve uygun bir süre içinde kayıtlar
okunabilir hâle getirilebiliyor olsun.
(4) Kayıtlar 65 inci maddenin dördüncü fıkrasının ikinci cümlesi uyarınca elektronik ortama alınıyor ise, bilgiler; bilgisayar yerine basılı olarak da saklanabilir. Bu tür yazdırılmış bilgiler birinci cümleye göre de saklanabilir.
(5) Birinci fıkranın (a) ilâ (d) bentlerinde öngörülen belgeler on yıl saklanır.
(6) Saklama süresi, ticari defterlere son kaydın yapıldığı, envanterin çıkarıldığı, ara
bilançonun düzenlendiği, yılsonu finansal tablolarının hazırlandığı ve konsolide finansal tabloların hazırlandığı, ticari yazışmaların yapıldığı veya muhasebe belgelerinin oluştuğu takvim yılının bitişiyle başlar.
(7) Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " düzenlemesine yer verilmiştir.
T.C. Yargıtay ... Hukuk Dairesi Esas No: ..., Karar No:... sayılı ilamında "Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, zayi olduğu iddia edilen faturanın TTK’nın 82/7 maddesinde belirtilen şekilde sınırlı hallerde yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlıktan ziyaa uğradığına dair bir delil ve iddia olmadığı, tacirin basiretli bir iş adamı gibi davranmaması ve ihmalinden kaynaklı zayii olduğu gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir." içtihadına yer verilmiştir. Tüm dosya kapsamı incelendiğinde davacının zayii olduğunu iddia ettiği defterlerin e-defter sistemi dolayısıyla bilgisayar ortamında depolandığı ve defterlerin bilirkişi tespitleri gereği virüs saldırısı nedeniyle davacı kusuru olmaksızın zayii olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile,
6102 sayılı TTK md. 82/7 uyarınca davaya kon edilen 2016 ve 2017 yıllarına dair tümüyle ve 2018 yılının Mayıs ayına kadar defteri kebir ve yevmiye defterlerinin ZAYİİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
2-Harç peşin alınmış olduğundan yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
4-HMK 120.maddesi gereğince; davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
E-İMZALIDIR
Hakim ...
E-İMZALIDIR