....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1866
KARAR NO: 2023/307
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI: 1- ....
VEKİLİ: Av. ....
DAVACI: 2....
VEKİLLERİ: Av. ....
Av. ....
DAVALI: ....
VEKİLİ: Av....
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 31/12/2018
KARAR TARİHİ: 07/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketine ZMMS sigorta poliçesi ile ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın 26/03/2018 tarihinde sebebiyet verdiği trafik kazası neticesinde müvekkili ... ...'ın ağır bir şekilde yaralandığını, geçici ve kalıcı sakatlığa uğradığını, yine müvekkili ... ... 'ın ... plakalı aracının hasarlandığını, kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü ... ... 'un tamamen kusurlu olduğunu, Bursa SBÜ Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Engelli Sağlık Kurulu raporu ile kaza neticesinde müvekkili ... ... 'ın sakatlık oranının %16 olarak tespit edilmiş ise de müvekkilinin sakatlık oranının çok daha fazla olduğunu, yine Müvekkili ... ...'ın maliki bulunduğu ... plaka sayılı araçta gelen hasara ilişkin davalı ... Sigorta A.Ş.'ye poliçe limitleri çerçevesinde başvuru yaptıklarını ve sigorta şirketi tarafından 4100698213/2 nolu hasar dosyasının açıldığını, davalı sigorta şirketi tarafından kendilerine herhangi bir ödemenin yapılmadığını, dolayısı ile her iki müvekkili yönünden KTK'nın 97.maddesi gereğince dava şartının yerine getirilmiş olduğunu, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik müvekkili ... ...'ın yaralanması sebebi ile 100,00 TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, ... plaka sayılı araç hasarı sebebi ile müvekkili ... ... için 100,00 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ve müvekkili ... ... tarafından mezkur kaza nedeniyle ödenen 9.420,00 TL tedavi giderinin davalı SGK'dan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; KTK 97 uyarınca sigorta şirketine usulüne uygun olarak müracaat edilmediğini, poliçede teminat limitinin kişi başı 330.000,00 TL olduğunu, kusurun ve maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, poliçe tanzim tarihi itibariyle (25.10.2017) geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi gideri tazminatı talepleri poliçe teminatı kapsamında olmadığını, müvekkili şirketin davacı ... ...'a daha önce yapmış olduğu maddi hasar tazminatı ödemesi dolayısıyla bakiye tazminat borcu kalmadığını, faizin hatalı talep edildiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın usulüne uygun başvuru yapılmamış olması nedeniyle usulden reddine, her halükarda davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller;
Romatem'e, Bursa Uludağ Üniversitesi'ne, ... Sigorta Şirketi'ne, Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Makine mühendisi ve adli trafik uzmanı bilirkişilerinin raporunun sonuç kısmı: "Davacı sürücü ... ...' in sevk ve idaresindeki otomobil ile kazanın meydana gelmesine etken herhangi bir hal ve hareketinin olmadığından kusursuz olduğu, Davalı sürücü ... ...'un ise sevk ve idaresindeki otomobil ile seyir halinde iken sevk ve idare hatası yaparak seyir şeridinden çıkıp sağda banket üzerinde duraklama halinde bulunan ... plakalı otomobile tedbirsiz olarak arkadan çarptığından Karayolları Trafik Kanunu'nda “asli kusurlu haller” başlığı altında yer alan 84. maddesinin(d) bendi gereği 4100 (Yüzdeyüz) nispetinde kusurlu olduğu , Dava konusu ... plakalı araçta 22.987.00 TL hasar mevcut olup , ... Sigorta A.Ş 20.987.00 TL tahsil edildiğinden , 2.000.00 TL bakiye alacağının kaldığı ,Dava konusu araçta kurtarıcı ücretinin 600.00 TL KOV dahil olarak hesaplanmış olup, iş bu bilirkişi raporu tarafımızdan tanzim edilmiştir." şeklindedir.
Aktüerya bilirkişisinin raporunun sonuç kısmı: " I. Dosya kapsamında yer alan ATK raporu,kusur raporu dikkate alınarak TRH 2010
Kadın/Erkek tabloları kullanılarak hesaplama yapılmışrır, II. Davacının geliri hakkında dosya kapsamında bilgi olmadığından asgari ücret dikkate
alınarak hesaplama yapılmıştır,
III. Davalı SGK tarafından 12.716,80 Tl. tedavi gideri ödendiği davacı tarafından fizik tedavi, tetkik ve tedavi masrafı olarak 10.393,00 Tl. daha masraf yaptığını belgelediğine, belgelenen masrafların ödenen meblağ içinde yer almadığına. IV. Davacının ödenen belgeler ile ne tür tedavi ve tetkikler yapıldığının açıklanması durumunda kazadan kaynaklanan tedavi ise 6111 s. Yasa kapsamında SGK.nın sorumluluğunun doğacağına, V. Kazalının varsayımsal kazancının 843.073,32 TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının 26.03.2018-26.09.2019 tarihleri arasında iyileşme dönemi yaşayacağı, bu dönemde %100 iş göremez olacağı, takip eden dönemde varsayımsal kazanca 18,0% sürekli maluliyet oranı uygulanmıştır. Davacının karşılanmamış zararının 176.097,08 TL.olduğu hesaplanmıştır. VI. Yüksek Yargı’nın son kararlarında; 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik
hükümlerinin uygulanması gerektiğine işaret etmiştir. VII. Davalı sigorta şirketlerince 26.03.2018 tarihini kapsayan KZMSS poliçesi düzenlendiği, III. Düzenlenen poliçelerde sigorta şirketlerince kişi başı sakatlık ve/veya ölüm teminatının
330.000,00 TL olarak verildiğine, IX. Gerçek zarar ilkesi,kusur ilkesi,sebepsiz zenginleşme ilkeleri dikkate alınarak davalıların sorumluluklarının belirlendiğine, X. Davalı Sigorta Şirketinin Geçici İş Göremezlik Zararlarından sorumlu olacağına,
XI. KZMSSGŞ.nın B.2. Tazminat Ve Giderlerin Ödenmesi başlığı altında ve KTK.nun 99/1.maddesi dikkate alınarak sigorta şirketine müracaat tarihinden itibaren 8 iş günü içersinde temerrüd oluşacağı kanaatimdir." şeklindedir.
Makine mühendisinin ek raporunun sonuç kısmı:"
22.987,00 TL – 10.618,50 TL = 12.368,50 TL bakiye alacağın kaldığı belirlenmiştir." şeklindedir.
Aktüerya bilirkişisinin ek raporunun sonuç kısmı: "
I. Dosya kapsamında yer alan ATK raporu,kusur raporu dikkate alınarak TRH 2010
Kadın/Erkek tabloları kullanılarak hesaplama yapılmışrır,
II. Davacının geliri hakkında dosya kapsamında bilgi olmadığından asgari ücret dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır,
III. Davalı SGK tarafından 12.716,80 Tl. tedavi gideri ödendiği davacı tarafından fizik tedavi, tetkik ve tedavi masrafı olarak 10.393,00 Tl. daha masraf yaptığını belgelediğine, belgelenen masrafların ödenen meblağ içinde yer almadığına. IV. Davacının ödenen belgeler ile ne tür tedavi ve tetkikler yapıldığının açıklanması durumunda kazadan kaynaklanan tedavi ise 6111 s. Yasa kapsamında SGK.nın sorumluluğunun doğacağına, V. Kazalının varsayımsal kazancının 1.226.066,54 TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının 26.03.2018-26.09.2019 tarihleri arasında iyileşme dönemi yaşayacağı, bu dönemde %100 iş göremez olacağı, takip eden dönemde varsayımsal kazanca 18,0% sürekli maluliyet oranı
uygulanmıştır. Davacının karşılanmamış zararının 245.066,54 TL.olduğu hesaplanmıştır.
VI. Düzenlenen poliçelerde sigorta şirketlerince kişi başı sakatlık ve/veya ölüm teminatının 330.000,00 TL olarak verildiğine ilişkin kanaatimdir." şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasına ilişkindir.
Dava, sadece sigorta şirketine ve SGK'ya karşı ikame edilmiş, karşı araç işleteni ve sürücüsüne karşı ikame edilmemiştir. SGK ile ilgili dosya tefrik edilmiş ve mahkememizin 2019/635 Esas sayılı sırasına kaydedilmiştir. Eldeki davada tefrik söz konusu olduğundan sadece sigorta şirketinin sorumluluğu yönünden tahkikat yürütülmüş ve hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
Kazanın meydana geliş şekline kısaca değinmek gerekir ise; Davalı sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet ile Bursa Çevre Yolu Görükle Bağlantısını takiben Bursa Otoyolu istikametine seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde (033-16/001 km kesim levhasını 89 m. geçince) seyir şeridinden çıkıp sağda banket üzerinde hareket etmek üzere olan davacı sürücü ... ... sevk ve idaresindeki 35 HP 938 plakalı otomobilin sol arka kısmına aracının sağ ön kısmı ile çarpması neticesinde hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana gelmiştir.
Eldeki davada; davacı ... yönünden araç hasar bedeli, davacı ... yönünden ise cismani zarar sebebiyle maddi tazminat talep edilmiştir.
Dava dilekçesinin ekinde; kaza tespit tutanağı, karşı aracın ZMMS poliçesi, bir kısım tedavi evrakları ve sigorta şirketine başvuruya dair evraklar mahkememize sunulmuştur.
Davalı sigorta şirketince poliçe ve hasar dosyası gönderilmiştir. Hasar dosyasında; davacı vekilinin sigorta şirketine başvuru dilekçesinin üzerinde 18/07/2018 kaşesi davalı sigorta şirketince basılmıştır. Bu minvalde başvurunun bu tarih itibariyle davalıya ulaştığının kabulü gerekir.
Davaya konu trafik kazasının meydana geldiği tarih 26/03/2018 tarihidir ve kazazedenin maluliyetinin bu tarih itibariyle yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre tayin edilmesi gerekir. Kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmelik; Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliktir.
Mahkememizce birden çok maluliyet raporu aldırılmış ise de kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre kazazedenin maluliyetini tespit eden 29/09/2021 tarihli ATK raporuna itibar edilmiş ve bu rapor aktüerya raporuna temel teşkil etmiştir.
Aktüerya raporuna temel teşkil edebilecek ve mahkememizce hükme esas alınan 29/09/2021 tarihli ATK raporuna göre; kazazede ... ...’ın 26.03.2018 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre, Kas İskelet Sistemi, Omurgaya ait Yaralanmalarda Özürlülük, Tablo 1.2 Kategori III’e göre; Kişinin tüm vücut engellilik oranının %18 (yüzdeonsekiz) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceği oy birliği ile mütalaa edilmiştir.
Bilindiği üzere; sigorta şirketi, sigortalısı olan işletenin kusurunu üstlenir ve işleten de araç sürücüsünün kusurundan, kendisi kusursuz olsa bile sorumludur. Bu bağlamda davaya konu trafik kazasında sigorta şirketinin sorumluluğu karşı araç sürücüsünün kusuruna denk gelen tazminat miktarı kadardır. Bu minvalde mahkememizce kusur raporu aldırılmıştır. Kusur raporunda; davacı kazazedenin kusursuz olduğu, sürücü ... ...'ın ise sevk ve idaresindeki otomobil ile seyir halinde iken sevk ve idare hatası yaparak seyir şeridinden çıkıp sağda banket üzerinde duraklama halinde bulunan ... plakalı otomobile tedbirsiz olarak arkadan çarptığından Karayolları Trafik Kanunu'nda “asli kusurlu haller” başlığı altında yer alan 84. Maddesinin (d) bendi gereği % 100 oranında kusurlu bulunmuştur. Kusur raporu kaza tespit tutanağı ve dosya içerisinde kaza ile ilgili yapılan soruşturma dosya içeriği ile uyumlu olduğundan kusur raporuna itibar edilmiş, karşı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı ... ...'ın araç hasar bedeli talebine ilişkin mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişiden rapor alınmış, raporda kazalı aracın pert-total işlemine tabi tutulabileceği belirtilere sovtaj bedeli ve sigorta şirketince yapılan ödeme düşüldükten sonra hasar bedelinin 12.368,50 TL olacağı belirtilmiştir. Hasar dosyası içerisinde yer alan eksper raporu, kaza fotoğrafları ve piyasa fiyatları dikkate alınarak rapor tanzim edildiğinden rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Mahkememizce kazazede davacının maddi tazminatının hesaplanması için güncel veriler dikkate alınarak; aktüerya raporu alınmış ve ilk alınan aktüerya raporunda davacının maddi tazminat miktarının belirlenmesi sonrasında davacı tarafça rapora itiraz edilmeksizin ıslah dilekçesi sunulmuştur.
Ancak, bilindiği üzere aktüerya raporunda hükme en yakın tarih itibariyle davacının kazancının dikkate alınması gerekir. Dosyada davacının asgari ücretin üzerinde kazancı olduğuna dair bir belge ve talep olmadığından ilk aktüerya raporu asgari ücret esas alınarak hazırlanmış ve davacı tarafın bu hususa itiraz etmemesi üzerine bu hususun kesinleştiği anlaşılmıştır. Bilinen dönem yönünden karar tarihinde yürürlükte olan asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğinden mahkememizce 01/01/2023 tarihinden sonra yürürlüğe girecek olan Asgari Ücret bilinen dönem yönünden 31/12/2023'e kadar dikkate alınarak, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve Prograsif Rant Yöntemi ile davacının 29/09/2021 tarihli ATK raporunda belirtildiği üzere geçici iş göremezlik süresinin 18 ay ve sürekli iş göremezlik oranının %18 oluşu gözetilerek aktüerya bilirkişisinden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş ve ikinci alınan aktüerya raporu hükme esas alınmıştır.
Aktüerya raporu, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemelerinin kabul ettiği kriterler çerçevesinde özellikle TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemi kullanılarak hazırlanmış olduğundan mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Davacı taraf her ne kadar ilk aktüerya raporu sonrasında ıslah dilekçesi ile talebini artırmış ise de; dava dilekçesinden davanın bir belirsiz alacak davası olduğu anlaşılmaktadır. Zira, dava dilekçesinde bu husus davanın konusu kısmında özellikle belirtilmiştir. Bu bağlamda davacının ıslah dilekçesi adı altında sunduğu dilekçesinin HMK m.107'de ifadesini bulan bedel artırım dilekçesi olarak kabul edilmesi gerekir. Davacının bu dilekçeden sonra bir de ıslah dilekçesi sunma hakkı vardır, ancak davacı vekili 03/02/2023 tarihli beyan dilekçesinde fazlaya ilişkin hakların saklı tutularak 26/04/2022 tarihli ıslah dilekçesine göre karar verilmesini talep ettiğinden mahkememizce davacı kazazedenin fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmuştur.
Aktüerya raporunda, davacı kazazedenin geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminatı toplamının 245.066,54 TL olduğu hesaplanmış, mahkememizce bu rapor ve ıslah dilekçesi doğrultusunda davacı kazazede lehine 176.097,08 TL maddi tazminata hükmedilmiş ve ayrıca davacının 68.969,46 TL maddi tazminat alacağına dair hakkının saklı tutulmasına karar verilmiştir. Ayrıca araç maliki olan davacı lehine rapor doğrultusunda 12.368,50 TL araç hasar bedeline ilişkin maddi tazminata hükmedilmiştir.
Sigorta şirketleri yönünden faiz başlangıç tarihi sigorta şirketine başvurunun ulaştığı tarihi takip eden 8 iş gününden sonra başlar. Sigorta şirketinin davacının başvuru dilekçesi üzerine 18/07/2018 tarihini yazması dikkate alınarak başvurunun bu tarihte başladığı, bu tarihten sonra 8 iş gününü takip eden ilk günden itibaren sigorta şirketinin faizden sorumlu olduğu kanaati ile 31/07/2018 tarihinden itibaren maddi tazminat alacaklarına yasal faiz işletilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
Davanın Kabulü ile;
1-Cismani zarar yönünden; 176.097,08 TL maddi tazminatın, 31/07/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden alınarak, davacı ... ...'a verilmesine, davacı ... ...'ın fazlaya ilişkin 68.969,46 TL maddi tazminat hakkının saklı tutulmasına,
2-Araç hasar bedeli yönünden; 12.368,50 TL maddi tazminatın, 31/07/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden alınarak, davacı ... ...'a verilmesine,
3-Davalı sigorta şirketinin davacılar lehine hükmedilen maddi tazminatlardan poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla sorumlu tutulmasına,
4-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 12.874,08 TL karar ve ilam harcından; 35,90 TL peşin harç ve 810,64 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 12.027,54 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 35,90 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı, 810,64 TL ıslah harcı, 2.400,00 TL bilirkişi ücreti, 595,30 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 3.877,74 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 29.269,84 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
8-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
9-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/03/2023
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır