T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/301 Esas
KARAR NO:2021/91
DAVA:İTİRAZIN İPTALİ
DAVA TARİHİ:16/05/2019
KARAR TARİHİ:10/02/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili; müvekkili ile davalı şirket arasında Bayilik Sözleşmesi ile bu sözleşmenin ekleri Cari Hesap Sözleşmesi, E-Bülten Aboneliği-Kişisel Bilgilerin Saklanması Hükümleri, Kur İşlemleri ve Teknik Servis Arızalı Ürün Prosedürü sözleşmeleri imzalandığını, davacının davalı şirkete sattığı ürünlerin tamamının ithal edilen ürünler olduğu için siparişler ile satışın yabancı para cinsinden yapıldığını, davalının 26.09.2018 tarihi itibariyle 21.864,31-Euro borcu olduğunu, davalıya borcun ödenmesi için .... Noterliğince 15.10.2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamenin gönderildiğini, davalının ihtarnameye karşılık .... Noterliğinden 18.10.2018 tarihli ... nolu yevmiye nolu ihtarnameyi gönderdiğini ve 21.864,31-Euro tutarındaki borcu kabul etmediğini, davalının borcunu ödememesi üzerine davacı müvekkilince .... Noterliğinden 02.11.2018 tarih ... sayılı ihtarname ile taraflar arasındaki Bayilik Sözleşmesi ve eklerinin 31.10.2018 tarihi itibariyle feshedildiğini, 31.10.2018 tarihi itibariyle 21.185,53- Euro borcun ödenmesinin talep edildiğini, ancak davalının borcunu ödemediğini, davalı hakkında .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, buradan da anlaşma sağlanamadığını beyan ederek davalı/ borçlu şirketin itirazının iptali ile takibin devamını, davalının alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili; yetkili mahkemelerin ... Mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, davacı tarafın .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında borcun sebebi olarak 12.11.2018 tarihli cari hesap alacağı 21.864,31 Euro gösterildiğini, ancak bu sebebe dayanan belge vs. eklerin icra dosyasında bulunmadığını, itirazın iptali davasında alacaklının, icra takibi dayanağı olan belgeler dışında başkaca belgelere dayanamayacağını, davacının iddia ettiği bayilik sözleşmesi gibi sözleşmelerin geçersiz olduğunu, davacının davasının soyut olduğunu ve hukuken kabul edilemez olduğunu, davacı yanın icra takip tarihinin 12.11.2018 olduğunu, alacağına konu edilen dayanak cari hesabın da 12.11.2018 tarihli olduğunu, böyle bir belgenin müvekkiline gönderilmediğini, davacı yanın takip tarihinden sonra kargo aracılığıyla Seri ...numaralı 16.11.2018 tarihli ve 174.219,83-TL bedelli kur farkı faturası düzenleyip 27.11.2018 tarihinde kargo aracılığı ile müvekkiline gönderdiğini, müvekkiline faturanın 30.11.2018 tarihinde teslim edildiğini, müvekkilince bu belgeye .... Noterliği 04.12.2018 tarih ... nolu ihtarname ile itiraz edildiğini ve faturanın aslının davacıya iade edildiğini, buna karşın davacının .... Noterliğinin 10.12.2018 tarih ve ... nolu ihtarnamesi ile aynı faturayı üzerinde 'iptal kaydı' yazılmış olarak taraflarına tekrar gönderdiğini, müvekkili şirketin .... Noterliğinin 17.12.2018 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarı ile davacı yan tarafından iptal kaydı oluşturulan fatura aslının davacıya iade edildiğini, faturayı iptal kaydı ile talep etmesinin kötü niyetle hareket etmiş olduğunun ispatı olduğunu beyan ederek takibin iptali ve davanın reddini, davacı tarafın %100 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava konusunu oluşturan .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası getirtilerek incelenmiş, davacı/ alacaklının davalı/ borçludan 21.186,31-EUR'nun tahsili talebinde bulunduğu, ödeme emrinin davalı/ borçluya 22/11/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalı/ borçlunun süresinde 27/11/2018 tarihinde sunduğu yetkiye ve borca itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu, borca itiraz dilekçesinin davacı/ alacaklıya tebliğine ilişkin bilgi ve belge bulunmamakla birlikte itiraz ve dava tarihine nazaran davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davacı vekili, dava dilekçesi ekinde 02/10/2017 tarihli Bayilik Sözleşmesi ve eki protokoller ile karşılıklı keşide edilen ihtarnameleri ibraz etmiştir.
Davalı vekili, cevap dilekçesi ekinde karşılıklı keşide edilen ihtarnameler, cari hesap hareketleri, faturalar ve bir kısım sicil kayıtları ibraz etmiştir.
Davalı yanca İcra Müdürlüğünün ve Mahkemenin yetkisine itirazda bulunulmuşsa da, taraflar arasındaki 02/10/2017 tarihli Bayilik Sözleşmesinin 15. maddesinde ve yine Cari Hesap Sözleşmesi'nin 21. maddesinde ihtilafların hallinde ... (...) Adliyesi mahkemeleri ve icra müdürlüklerinin yetkili olduğu yönünde yetki şartına yer verilmesi, taraflar tacir olmakla yetki şartının da geçerli olması nedeniyle 6100 sayılı HMK'nun 17. ve devamı maddeleri uyarınca yetki itirazları yerinde görülmemiş, reddine karar verilmiştir.
Tarafların usulünce bildirdikleri tüm delilleri toplanmış, davalı şirket ticari defterlerinin bulunduğu .... Asliye Ticaret Mahkemesinden talimat yoluyla alınan raporda özetle; davalı şirketin 2018 yılı defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, davacı tarafından davalıya düzenlenen faturaların Euro cinsinden düzenlendiği, faturalarda TL tutarlarının da yer aldığı, davalının faturadaki TL tutarına göre defter kaydı oluşturduğu, davalının 18.09.2018 tarihinde davacıdan 39.725,89-TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından davalı şirkete düzenlenen 16.11.2018 tarih 199031 nolu 174.219,83-TL bedelindeki kur farkı faturasının davalı defter ve kayıtlarında olmadığı, davalının faturalarının ve ödemelerinin kayıt tarihinde Euro olarak kaydı dikkate alındığında davalının 5.126,55 Euro fazladan ödeme yaptığı, davalının 18.09.2018 tarihinde davacıdan 39.725,89-TL alacaklı olduğu tespitlerinde bulunulmuştur.
Talimat yoluyla alınan rapor taraflara tebliğ edilmiş, taraflar rapora karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçeler sunmuştur. Talimat yoluyla alınan rapor, bu rapora karşı beyan ve itirazlar ile tüm dosya kapsamı da dikkate alınmak suretiyle takip/ dava konusu alacak isteminin davacı şirket ticari defterlerine yansıyış şeklini tespit bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, mali müşavir bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; davacı ... ve Dış Tic. Ltd. Şti'nin kanuni defterinin usulüne uygun olarak açılış ve kapanış tadiklerini yaptırdığı, davacı şirketin kanuni defter kayıtlarında davalı ... Ltd. Şti.’nden 12.11.2018 takip tarihi itibariyle 39.725,89 TL borçlu olduğu, buna karşılık Euro hesabından 21.864,31 Euro alacaklı olduğu, dosyada bulunan davalıya ait hesapların incelendiği talimat raporunda davalının takip tarihi itibariyle 5.126,55 Euro karşılığı 39.725,89 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, davacı defter kayıtları ile davalı defter kayıtları karşılaştırıldığında, tarafların TL defter kayıtlarının birbiriyle bire-bir uyumlu olduğu, farkın bazı işlemlerin Euro karşılıklarının farklı olmasından kaynaklandığı, taraf kayıtları üzerinde en büyük farkın 02.05.2018 tarihli muhasebe kaydında 31.08.2018 vadeli 360.000,00- TL'lik çekten kaynaklandığı, davacı kayıtlarında ilgili çek karşılığının 46.947,74 Euro, davalı kayıtlarında ise 73.319,76 Euro olarak gösterildiği, ilgili çekin Euro karşılığının çekin vadesi olan 31.08.2018 tarihli TCMB Efektif satış kuru olan 1 Euro = 7,6681 TL üzerinden hesaplanması gerektiği, 360.000,00-TL/ 7,6681= 46.947,74 Euro olduğu, 17/05/2018 tarihinde kayda alınan A- 010730 sıra numaralı iade faturası kur karşılığı 678,28 Euro'nun mahsubu sonucu davacının takip tarihi itibariyle 21.186,03 Euro alacaklı olduğu, TL karşılığının da (takip tarihindeki kur 1 Euro= 6,18 TL) 130.929,67 TL olduğu, davacının takip tarihi itibariyle düzenlemesi gereken kur farkı faturasının TL cinsinden tutulan kayıtlara yönelik cari hesap bakiyesi 39.725,89 TL ve 21.186,03 Euro karşılığı 130.929,67 TL alacak tutarı olmak üzere toplam 170.655,56 TL olduğu, ancak davacı tarafından 174.219,83 TL kur farkı faturası düzenlendiği, bu nedenlerle davalı ... Ltd.Şti.’nin .... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 21.186,03 Euro Asıl Alacak (karşılığı 130.929,67 TL) üzerinden devam etmesi gerektiği tespit ve hesaplamalarında bulunulmuştur.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerince rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuşsa da tüm dosya kapsamı itibariyle rapor denetime ve hüküm kurmaya elverişli görüldüğünden yeniden veyahut ek bilirkişi incelemesi yaptırılmamıştır.
Yapılan yargılama neticesinde ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 02/10/2017 tarihli Bayilik Sözleşmesi kapsamında alım- satıma dayalı ticari ilişki bulunduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ise davacı yanca düzenlenen kur farkı faturasından kaynaklı alacak isteminin yerinde olup olmadığı ve miktarı noktasında toplandığı, taraf şirketlerin ticari defterlerine yönelik yapılan bilirkişi incelemelerinde TL cinsinden tutulan kayıtların birebir örtüştüğü, ihtilafın ise döviz cinsinden tutulan kayıtların birbiriyle uyumlu olmamasından kaynaklandığı anlaşılmıştır. Bayilik Sözleşmesi ve Cari Hesap Sözleşmesi'nin eki olarak düzenlenen ve taraf şirketlerin imzalarını içeren "Ek-3 Kur İşlemleri" başlıklı protokolde aynen; "... ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile alıcılar arasında yapılan alım-satım işlerinde düzenlenen fatura ve irsaliyeler, kanunen Türk Lirası üzerinden kesilmektedir. Düzenlenen faturalarda, taraflar arasında önceden varılan mutabakat neticesinde faturanın düzenlendiği tarihteki 1 Amerikan Doları/1 EURO tutarının Türk Lirası karşılığı yazılmaktadır. Alıcının gerçek borcu yabancı para cinsinden olup, fatura tutarının yabancı para birimi karşılığı, fatura üzerinden yazan kura göre belirlenecektir. Alıcı tarafından faturaya mahsuben nakit olarak yapılan Türk Lirası ödemeler, ödeme günkü TC Merkez Bankasının belirlediği efektif satış kuru üzerinden yabancı para birimine (USD- EURO) çevrilmek suretiyle alıcının borcundan mahsup edilecektir. Alıcı tarafından çek, senet vb. ödeme araçları (tahsil edilmeleri kaydıyla) yapılan ödemeler Amerikan Doları-EURO ise aynen, Türk Lirası ise o günkü Merkez Bankasının belirlediği efektif satış kuru üzerinden Yabancı para birimine (USD-EURO) çevrilmek suretiyle borcundan mahsup edilecektir." düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan kararlaştırmalar kapsamında alıcının gerçek borcunun yabancı para cinsinden olması nedeniyle döviz cinsinden tutulan kayıtlara itibar edilmesi gerektiği kabul edilmiş, ancak davacı şirketin A-10730 sıra numaralı fatura iadesini döviz cinsinden tutulan kayıtlarına yansıtmamış olması, davalının ise 31/08/2018 vadeli 360.000 TL bedelli çeki ödeme tarihindeki kur değerine aykırı şekilde kaydetmesi nedeniyle 30/11/2020 tarihli bilirkişi raporundaki hesaplama doğrultusunda davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 21.186,03 Euro alacak talebinin yerinde olduğu, fazlaya ilişkin 678,28 Euro talebin ise yerinde olmadığı, öte yandan alacağın likit ve itirazın haksız olması karşısında icra inkar tazminatı istem koşullarının da oluştuğu sonuç ve vicdani kanaatine varılmış, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 21.186,03 Euro asıl alacak yönüyle KISMEN İPTALİNE, takibin 21.186,03 Euro asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a. maddesi uyarınca faiz yürütülmesi suretiyle kaldığı yerden DEVAMINA, bu yöndeki fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Hükmolunan alacağın %20'si oranında (26.185,93 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 8.943,80-TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.307,54-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 6.636,26-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacının ilk dava açılırken peşin olarak yatırdığı 2.307,54-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 40,95 TL'nın davacıdan 1.279,05 TL'nın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacının yaptığı ilk masraf 60,90-TL, 900,00-TL bilirkişi ücreti, 519,00 talimat masrafı, 211,00-TL posta gideri ücreti olmak üzere toplam 1.690,90-TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre 1.608,45-TL'nın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, arta kalan kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, kabul edilen dava değeri üzerinden karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 16.388,32-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddolunan dava değeri üzerinden karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.080,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
9-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/02/2021
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .