T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/49 Esas
KARAR NO: 2019/449
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 30/01/2014
KARAR TARİHİ: 22/05/2019
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde Davalı şirket (...) ile 01.03.2010 tarihli Gümrük Müşavirliği Hizmet Sözleşmesinin akdedildiği, bu amaçla vekâletname verildiği, Halkalı Gümrük Müdürlüğü nce teftiş neticesinde 67 adet beyannamede 3401.30.00,00.00 GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) inden beyan editen muhtelif ürünlerin 3304 Tarife Pozisyonunda beyan edilmesi gerektiği belirtilerek fark vergi ve para cezalarının tahsilini teminen toplam 566.377,45 TL tutarındaki ek tahakkuk ve para cezası kararlarının 26 12.2012'de müvekkile tebliğ edildiğini; pu kararlara İstanbul Gümrük ve Ticaret Bölge MüdürFüğü'nde itirazın kısmen katpul edildiği, 99.291,75 TL'lik itirazı reddedildiği, karar kesinleştiğinden uzlaşmaya pa konu edilemeyeceğinin 4869 sayılı ve 05.08.2013 tarihli yazıyla bildirildiği, 99.291,175 TL'lik tutarın 09.10.2013'te ilgili gümrük müdürlüğü veznesine ödendiğini, ödenmek durumunda kalınan tutarın 33.678 TL'sinin vergi asılları ve faizleri, kalan 65.613,75 TL'sinin ise KDV ve ÖTV Para cezaları olduğunu, para cezalarır ın davalının yanlış tarife tespiti ve kusuru neticesinde doğması sebebiyle davalırın sorumlu olduğu hususunun, ...Noterliği'nin 27.11.2013 tarihli ve ...yevmiye nolu ihtarnamesiyle davalıya bildirildiğini, para cezaları toplamı 65.61375 TL'yi fatura ederek ihtarname ekinde gönderildiğini, ancak davalının ... N öteri iğ i1 n İn 02.12,2013 tarihli ve ...yevmiye notu cevabi ihtarnamesiyle sorumluluğu kabul etmeyerek faturayı iade ettiğini, davalı ile akdedilen Gümrük Müşavirliği Hizmet Sözleşmesinin 5.ci maddesihe istinaden "İthalat işlemlerinde Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonlarını tarif etmek1' ve "Gümrük vergi, resim ve harçlarını doğru hesaplamak" yükümlülüğüne riayet edilmediğini, para cezalarının tanzimi gerektiğini, konuyla ilgili Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere sözleşmeyle vekil tayin edilen davalının, görevini özenle fa etmeyerek davacıyı zarara uğrattığını, davacı tarafından ödenen 65.613,75 TL'min davalıdan rücuan tahsilini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili cevap dilekçesinde davacı ile akdedilen Gümrük Müşavirliği Hizmet Sözleşmesi nin 5.ci maddesirıe istinaden ithalat işlemlerinde Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonlarını tarif etmek" ve "Gümrük vergi, resim ve harçlarını doğru hesaplamak" hususunun davacının yükümlülüğü olduğunu, yine aynı sözleşmenin S.ncı maddesinin l.nci fıkrasında ise "ithalat ve ihracat operasyonları ile ilgili taleplerin tam ve noksansız iletilmesini sağlamak" ve "tarife tatbikatı için bütün doküman ve bilgileri iletmek" hususun|un davacının yükümlülüğü olduğunu, davacı ...'YA tebliğ edilen Gümrük vergileri ve para cezaları ile ilgili olarik, Davalı ...'ın verilen GTİP'lerin doğru olduğu ve haklılık nedeniyle sorunplu olmayacağı ancak itiraz ya da uzlaşma kararının ... tarafından alınması hatirtde gerekli teknik desteğin sağlanacağı, Gümrük Kanunu'nun 242.nci maddesi çerçevesinde gerekli itirazın yapılacağı ve İdari yolların tüketilmesi halinde idari yargıya intikal edeceği hususunun davacı ...'ya bildirildiği, ...'ıkın halihazırda çalıştığf diğer gümrükleme firmasının da ...'dan aldığı ...'ldrle beyan yaptığı ve yapmaya devam ettiğinin teyit edildiği, dolayısıyla ...'ın tajife değerlendirilmesinin doğruluğunun ... tarafından kabul gördüğü, ...'jıın itiraz edilmesini istemesinden sonra itiraz sürecinin başlatıldığı ve ... tarafından gerekli teknik desteğin sağlandığını, davacı ... dava konusu talebinde davalı ...'ın sözleşmeyi açık surdtte ihlal ve kusuru sebebiyle ceza kararları olduğunu bertildiği ancak ceza kararında davalıya ait herhangi bir açık surette ihlal veya ağır kusuru olduğuna dair bir hüküm bulunmadığını, itirazın reddi halinde Gümrük Kanunu'nun 242/4 maddesine göre idari yargıya başvurulabileceğinin belirtildiği, ... Müdürlüğü ne yapılan itiraz sonucu ...'lerin büyük çoğunluğunun doğru çıkt ğı, idari yargıya başvuru hakkı olmasına rağmen davacı ...'nın ödeme yaptğı, cezanın ödenmesi aşamasında davalı ...'A rücu edileceğinin bildirilmediğini, anılan ürünlere ilişkin eşyanın geldiği İngiltere'nin uyguladığı ...'lerin htm Bağlayıcı Tarife Bilgisi hem de AB NomankEatür yönünden davalı ... tarafından verilen ...lerle aynı olduğu, dolayısıyla idari yargıya gidilse haklı çıkılabileceği, ...'nın bunu tercih etmeyip cezayı ödediği ve ceza ödemesi yapıldıktan 22 çjün sonra ...'A fatura edildiği, bu durumun sözleşmenin 5/9 maddesine aykırı olduğu, yani ...'ın hatasından kaynaklanmadığı halde Gümrük Kanunu hükümlerine göre hatanın ispat süreci tamamlanmadan durumun sonlandırılmasırın genel hukuk kurallarına aykırı olduğu, idari yargıda ispatlanabilecek iken, pararın tahsili cihetine gidildiği, dolayısıyla davacı ...'nın iyiniyetli olmadığı, Mevcut bi gi ve belgeler ile verilen GTİP'in doğru olduğu, eksik belge ve kısıttı zaman ile kusur izafe edilemeyeceği, ithalat esnasında verilmeyen bilgi ve belgelerin itiraz aşamasında gümrük müdürlüğü'ne sunulduğu, tüm bu nedenlerle haksız olun davanın reddine karar verilmesinin talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Daha önce mahkememizce Esas No: ..., Karar No:... sayılı dosyasında karar verilmiş, kararın temyizi üzerine; Yargıtay 23. Hukuk Dairesi Esas No: 2016/2190, Karar No: 2018/5599 sayılı ilamıyla "1-Mahkemenin dosyada mevcut gerekçeli kararında "...Dosyada mevcut delil ve belgeler, resmi yazılar ile birlikte değerlendirildiğinde; 1. davacı ile davalı arasında ticari işlemlerle ilgili olarak sözleşme bulunduğu, 2. Gümrük Mevzuatı çerçevesinde işlemlerin şekil ve içerik yönünden doğ yapıldığı, İthalat faturalarında Gümrük Tarife istatistik Pozisyonlarının yapılı olduğu, Beyannamelerin Kırmızı Hat kriterlerine göre işlem gördüğü ki bu hat kriterlerine göre beyanname ve eki belgeler ile eşyanın kendisi ile kap, Kg adet, fiyat yönünden incelemeye tabi tutulduğu, beyan edilen Gümrük Tariflisi İstatistik Pozisyonu ile buna bağlı olarak hesaplanan vergilerin ödenmesinin gümrük idaresince teyit edildiği anlamına geldiği, 3.Dava konusu gümrük işlemlerinde Kabahatler Kanunu çerçevesinde davalı tarafın kabahate iştirakinin tespiti ile ilgili Gümrük İdaresince davalı taraf hakkında herhangi bir tespit ve tebligat yapılmadığı ve dolayısıyla "Davacımın rücuen tazminat taleplerinin reddi gerektiği görüşüne ve kanaatine ulaşılmıştır." denilerek ıslak imza ile imzalandığı, uyapta bulunan gerekçeli kararda ise bu görüşün bilirkişi raporun görüşü olduğu belirtilerek gerekçede üzerine eklemeler yaparak gerekçe oluşturulduğu anlaşılmış olup; fiziki olarak dosyada mevcut gerekçeli karar ile uyaptaki gerekçeli karar arasında farklılık bulunduğu, taraflara hangi gerekçeli kararın gönderildiğinin tespit edilemediği, bu hususların hukuk güvenliğini zedelediği anlaşılmakla bozma sebebi yapılmıştır.
2-Bozma sebebine göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir." gerekçesiyle kararımızın bozulması üzerine, bozma ilamına uyulmuş ve uyap sistemindeki gerekçeyle fiziki gerekçe arasındaki farklılık giderilmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRMESİ/
Tarafların tüm delilleri ilgili kayıtlar toplanmıştır. Sözleşme örneği, Gümrük beyanname örnekleri, gümrük müdürlüğü ilgili kararları , fatura örnekleri., ticaret sicil kayıtları ,ihtarnameler ilgili kayıtlar celb edilmiştir.İstanbul . İcra Müdürlüğü esas sayılı dosyası incelenmiştir ...noterliğinin27.11.2014 tarih ve ... sayılı ve ... Noterliğinin 2.12.2013 tarih ve 14878 sayılı ihtarnameler mevcuttur. . Bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Tüm taraf vekilleri, taraflara ilgili kayıtlar ve raporlar tebliğ edilmiş, davanın aşamalarından haberdar edilmiş, beyanları alınmıştır.
Davalının davacı şirket gümrük işlemleri ile igili gümrük müşavirliği sözleşmesi imzaladığı gümrük işlemlerinin bu şirket tarafından yapıldığı bir kısım ithal işlmeleri ile ilgili idari para cezası kesildiği sonra itiraz neticesi yapılan analizler sonrası idari para cezasının bir kısmının iptal edildiği bir kısmının davacı şirket tarafından idareye ödenmek zorunda kaldığı konusunda çelişki mevcut değildir.
İhtilaf ; bu idari para cezasına konu gümrük beyannamelerinden davacı şirketin sorumlu tutulması gerekip gerekmediği buna göre ödenen para cezalarının davalı şirketten tahsili konusudur.
Bilirkişi Gümrük müşaviri ... tüm taraf iddialarını, tüm delileri ilgili kayıtları inceleyerek rapor vermiştir. 8.4.2015 tarihli raporu ibraz etmiştir. bilirkişiler dava konusu olaya ilişkin tüm gümrük evrakları, ticari defter ve dayanak kayıtları, dosya içindeki deliller ve tüm iddiaları değerlendirmişlerdir. Bilirkişi raporları detaylı ve gerekçelidir. raporlar denetime açık detaylı .olayla ile uyumlu oluşu dikkate alınarak yeniden bilirkişi raporu alınmamıştır
Ehil ve tarafsız Bilirkişi tarafların tüm iddialarını, günrük kayıtları tarafların ticari defter ve dayanak belgeleri tüm kayıtları inceleyerek ticari alacağa ilişkin tüm itirazları değerlendirecek rapor ibraz etmiştir.Bilirkişi raporu tüm taraf iddiaları ticari defter ve kayıtların incelemesi ile oluşturulmuştur.
Bilirkişi raporunda ; "Dosyada mevcut delil ve belgeler, resmi yazılar ile birlikte değerlendirildiğinde;
1.Davacı ile davalı arasında ticari işlemlerle ilgili olarak sözleşme bulunduğu,
2.Gümrük Mevzuatı çerçevesinde işlemlerin şekil ve içerik yönünden doğ yapıldığı, İthalat faturalarında Gümrük Tarife istatistik Pozisyonlarının yapılı olduğu, Beyannamelerin Kırmızı Hat kriterlerine göre işlem gördüğü, ki bu hat kriterlerine göre beyanname ve eki belgeler ile eşyanın kendisi ile kap, Kg adet, fiyat yönünden incelemeye tabi tutulduğu, beyan edilen Gümrük Tariflisi İstatistik Pozisyonu ile buna bağlı olarak hesaplanan vergilerin ödenmesinin gümrük idaresince teyit edildiği anlamına geldiği,
3.Dava konusu gümrük işlemlerinde Kabahatler Kanunu çerçevesinde davalı tarafın kabahate iştirakinin tespiti ile ilgili Gümrük İdaresince davalı taraf hakkında herhangi bir tespit ve tebligat yapılmadığı ve dolayısıyla Davacımın Rücuen tazminat taleplerinin reddi gerektiği," bildirmiştir.
Gümrük müdürlüğü davacı şirket adına verilen gümrük beyannamelerinde çeşitli tarife beyanlarında hata yapıldığı , farklı tarife pozisyonunda beyan edilmesi gerektiğinden bu fark nedeni ile ortaya çıkan vergi kaybından idari para cezası kesildiği anlaşılmaktadır. İtiraz sonrasında İstanbul gümrük müdürlüğünün 8/ 2013 tarihli yazıları ve diğer yazı ve ekleri ile gümrük konusu malların istanbul labarotuvar müdürlüğünün 2.7.2013 tarihli raporu ile bir kısmının onandığı , bir kısmının iptal edildiği tespit edilmiştir. Onanan idari para cezalarla ilgili kısım için ödenen paraların davalıdan alıması talep edilmektedir.
Gümrük müdürlüğü yazıları ve dosya içindeki diğer belgelerden ithal konusu ürünlerin beyannamesinde yanlış tarif edilmesi sebebi ile idari para cezası kararı verilmiştir. dava konusu bir kısım ithal ürünler örneğin vücut losyonu ( numis med) ticari tanımlı cild banyo sabun olarak 3401.30.00 pozisyonunda bildirildiği oysa güzellik, cild bakım müstahzarları olan 33.04 pozisyonunda bildirilmesi gerektiği, 33.04 pozisyonunda kdv oranının % 20 olduğu iddiası ile idari para cezası kesilmiştir. İtiraz sonrası yapılan labarotuvar tetkikleri ile bir kısım ürünlerin tespit edilen pozisyonda olup idari para cezasının yerinde olduğu kararına varılmış olduğu anlaşılmıştır. Bu şekilde gümrük beyannamesinde yanlış bildirim ile idari para cezası kesilmiş olmakla birlikte yanlış bildirimin davalı ... şirket çalışanlarından kaynaklanmış olduğu tespit edilememiştir. Nitekim dava konusu yanlış bildirim konusu ürünler fatura ve eki belgelerindeki bildirimlere dayandığı , doğrudan davalı ... çalışanları hatasından kaynaklanmadığı anlaşılmaktadır. Ayrıca bu ürünlere ilişkin itiraz sonrası idari para cezası gerekip gerekmediğinin tespitinin labaratuvar tespiti ile anlaşılmaktadır. Laboratuvar tespiti dışında ürünün niteliği tam olarak tespit edilememekedir.
Davacı davalının kusuru yada özen yükümlülüğüne aykırı hareketle idari pra cezasının kesildiğine ilişkin iddiasını ispatlayamamıştır. Bu durumda bilirkişi raporunda da tespit edildiği ve dosyadaki diğer delilerden anlaşıldığı gibi davalı ... şirketi çalışanları ithal ürünlerin niteliğinde kendi hatalarından kaynaklı bir bildirim yapmamışlardır. Davacı şirket ithal fatura bilgileri ve bildirimleri ile hareket etmiştir. Ürünlerin yanlış nitelendirilmesinde davalı şirket sorumluluğu bulunmamaktadır. Davacı şirket dava konusu ürünlerin ithalat ve pazarlamacısı olarak nitelik ve niceliklerini gümrük şirketi yetkililerine bildirmekte buna göre işlem gerçekleştirilmektedir. İdari para cezası uygulanmasında yada cezanın ortaya çıkması / ağırlaştırılmasında kusuru yada hatası olduğu tespit edilememiştir. Davalı şirketin görevini ifa sırasında gerekli özen ve sadakat yükümlülüğüne aykırı hareket ettiği tespit edilememiştir. Davalı şirketin gümrük beyannamesi bildirim sırasında kusuru olduğu da tespit edilememiştir. Türk Borçlar Kanunu 510/ II-2. Cümle maddesi gereğince sorumluluğu olmadığı kararına varılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 44,40-TL harcın ,peşin yatan 1.120,55-TL harçtan mahsubuna, fazla yatırılan 1.076,15-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı yararına avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 7.567,43 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından yapılan 14-TL tebligat giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından HMK 120.maddesi gereğince yatırılan ve artan gider/delil avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; Taraf vekilleri yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 günlük yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile YARGITAY nezdinde TEMYİZ kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır