T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/166 Esas
KARAR NO:2023/41 Karar
DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:03/03/2020
KARAR TARİHİ:23/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalılardan ... arasında yapılan kira sözleşmesine konu "... Marka, ... Seri Nolu Makine, Model: ...-4" nakış makinesinin İstanbul 2. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından yazılan talimata istinaden K. ... 2. İcra Müdürlüğünün ... Talimat sayılı dosyasından haksız olarak haczedilmesi ve yediemine bırakılması nedeniyle ağır derecede zarar gördüğü ve çalışamaz hale geldiğini, ayrıca haksız hacizden dolayı makinanın kira gelirinden de yoksun kalındığını, tüm bu maddi zararlar ile birlikte haksız hacizle karşı karşıya kalan müvekkilin ticari itibar kaybından dolayı manevi zararının da oluştuğunu belirterek; müvekkiline ait olan "... Marka, ... Seri Nolu Makine, Model: ...-4" nakış makinesinin haksız haciz ve muhafazası nedeniyle itibarı zedelenen müvekkilinin 10.000-TL manevi zararının miktarı daha sonra artırılmak üzere fazlaya dair her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000-TL'nin muhafaza tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle, TBK md. 72/I'e göre; haksız fiil sebebiyle tazminat davası açma hakkının, mağdurun, zararı ve tazminat yükümlüsünü (haksız fiil sorumluluğu isnat edilebilecek kişiyi) öğrendiği tarihten itibaren iki yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, iş bu davanın süresinden sonra ikame edildiği, borçlu ile 3. şahıs arasında organik bağ bulunduğunu, bulunduğu, borçlu ... ile haczedilen işyerinin sahibi olduğunu iddia eden ...’ın kardeş olduğu, haczin borçlu ...’ın adresinde yapıldığı, borçlu ...’ın haciz adresinde kiracı olduğu, hem borçlu ... hem de ...’ın aynı adreste davacı şirket ile birlikte faaliyet göstermekte olduğu, aynı zamanda dava dışı ...’ın davacı şirketin kiracısı olduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan kira sözleşmelerinin adı yazılı şekilde düzenlenmiş ve temininin her zaman mümkün olduğu, alacaklılardan mal kaçırmak amacı ile hazırlandığı, davacı tarafça kiralandığı iddia edilen makineye ilişkin noter tasdikinin haciz günü yaptırılmış olduğunun davacı ile borçlu ve dava dışı ...’ın kötü niyetli hareket ettiklerinin ispatı olduğu, istihkak iddia eden davacı ile borçlu ... ve dava dışı ...’ın aynı iş kolunda faaliyet gösterdikleri davacı ile icra dosya borçlusu alacaklılardan mal kaçırmak için birlikte hareket ettikleri, davacı tarafın manevi tazminat talebinin reddi gerektiği, taraflarının kötü niyeti ispatlanmamış istihkak davasında icra inkâr tazminatına dahi hükmedilmediği, haciz işleminin davalı borçlu ...’ın adresinde gerçekleştiği, davacının bu adresle ilişkisinin kiraya veren olmaktan kaynaklandığı, ... tarafından haciz sırasında açıkça beyan edildiği üzere borçlu ...’ın haciz mahallinde kiracı olup alacaklılardan mal kaçırmak maksadı ile kira sözleşmesini feshederek yeni kira sözleşmesini kardeşi üzerine yaptığı ve işlerini de bu firma üzerinden devam ettirdiği, davacı şirket ile borçlu ve dava dışı ...’ın
aynı adreste faaliyet gösterdiği ve her iki şahsında davacı şirketin kiracısı konumunda olduğunun anlaşıldığını belirterek; iş bu davanın süreden reddine, mahkemece aksi kanaatte ise haksız ve kötü niyetle açılan davanın reddine, mahkeme aksi kanaatte ise öncelikle faiz yönünden talebin reddine, kesinlikle davayı kabul etmemekle birlikte haciz esnasında borçlunun hazırolması ve aradaki organik bağ ve karşı tarafında kusuru göz önüne alınarak hakkaniyet indirimi
yapılmasına, yargılama masrafları ve ücreti vekâletin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Diğer davalılara tebligat yasası hükümlerine uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü bildirildiği halde; cevap ve delil bildirmediği, bu haliyle de münkir sayıldıkları anlaşılmıştır.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, cevap dilekçesi ve ekleri, beyan dilekçeleri, cevabi yazı içerikleri, .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas- ... Karar sayılı dosyası mündericatı, keşif yapılmak suretiyle alınan bilirkişi heyeti raporu ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.
Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.
Dava, haksız olarak haciz ve muhafaza altına olunduğu iddia olunan makineden dolayı maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.
Somut olayda hukuki ihtilafın ise, davacı yanın taleplerin zaman aşımına uğrayıp uğramadığı ile davacının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin koşulların oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, taraflarca sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine katılmış, ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmıştır ve dava konusu kira sözleşmesine konu makinenin hasar görüp görmediği, çalışır durumda olup olmadığı ve kira gelirinden yoksun kalınıp kalınmadığı hususlarında teknik bilirkişi marifetiyle keşfen mahallinde ve yine muhasip bilirkişi vasıtasıyla tarafların ilişik dönemi kapsayan ticari defter ve dayanağı belge ve kayıtlar üzerinde tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve raporlar alınmıştır.
Bilirkişiler Makine Mühendisi ..., YMM ...ve Prof. Dr. ... tarafından tanzim edilerek mahkememize ibraz olunan, 25/01/2022 tarihli bilirkişi raporun incelenmesinde özetle; "Dava konusu ... Marka, ... Seri Nolu Makine, Model: ...-4" nakış
makinesinin mevcut haliyle çalışmadığı, Yetkili Servis’ten alınan teklif neticesinde makinenin KDV Dâhil 19.261,13 TL bedelle faal hale gelebileceği, Dava konusu makinenin yaklaşık 7 yıldır gayri faal olarak bekletildiği ve sökülme-nakliye işlemine maruz kaldığı düşünüldüğünde, onarımı yapıldıktan sonra çalıştırılması esnasında meydana gelebilecek muhtemel arızalar da göz önüne alındığında; makinenin günümüzde mevcut haliyle 2. El rayiç bedelinin yaklaşık 80.000,00 TL olabileceği, davacının makine kiralanması ile ilgili talebinin kabulü halinde; 01.01.2015 kiralama döneminden, talimat yazısının yazıldığı 08.10.2019 tarihine kadar olan süredeki toplam davacı şirket kira alacağının KDV hariç 35.437,31 TL, 08.10.2019 tarihi itibariyle faizinin KDV hariç 16.373,01 TL olarak hesaplandığı, somut olay yönünden, davacı tarafça açılan istihkak davasında; .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 09.02.2016 tarih, ... E-2016/110 K. sayılı kararı ile makinenin davacıya iadesine karar verilmiş olduğu, Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin 19.06.2019 tarih, 2017/15007 E. 2019/6215 K. sayılı kararı ile Mahkeme kararının kesinleşmiş olduğu anlaşılmakla, söz konusu davanın kapsamına giren delil ve vakıa tahkikinin artık yeniden inceleme konusu yapılmasının da mümkün olamayacağı, istihkak davasına ilişkin maddi anlamda kesin hüküm teşkil eden sonucun, yapılan haczin haksız olduğunu da kesin olarak tespit eder nitelikte olduğu, derdest dava ile haczin haksız olup olmadığının tekrar tartışma konusu yapılamayacağı, böyle olmakla birlikte; davalılardan ... Faktöring’in derdest davaya konu edilen haczi yapmasını ilk bakışta haklı kılan emarelerin de bulunduğunun kabul edilebileceği, zira her şeyden önce takip borçlusu ... ile kiracı sıfatı ile kira sözleşmesine konu olan malı kiracı olarak kullanma hakkını haiz olan ... arasında hısımlık ilişkisi sebebi ile organik bağın bulunduğu, organik bağın olduğu hallerde borçtan müteselsil sorumluluk halinin Yargıtay uygulaması ile kabul edilmekte olduğu, Ayrıca, takip borçlusu ... ve kira sözleşmesine konu olan malı kiracı olarak kullanma hakkını haiz olan ... ile davacının aynı iş kolunda faaliyette bulunduğu Yargıtay’ın uygulamasında bu hallerde alacaklıya zarar verme kastının varlığından söz edilmekte olduğu, Somut olay yönünden, takip borçlusu ... ve kira sözleşmesine konu olan malı kiracı olarak kullanma hakkını haiz olan ... ile davacının aynı iş kolunda faaliyette bulunması dışında, bunlar arasında ticari ilişkinin de olduğu anlaşılmakla, bunların birbirini tanıdığı ve birbirlerinin mali durumları hakkında bilgi sahibi olduğu hususunda bir karinenin varlığının da kabul edilebileceği" şeklinde tespitler yapılmıştır.Bilirkişi heyeti raporunun denetlenmesinde de, raporun ayrıntılı, gerekçeli ve dosya kapsamına uygun olduğu anlaşıldığından, hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Davacı vekili tarafından, 22/04/2022 tarihli talep arttırım dilekçesi ile 25/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda tespit olunun miktarlar üzerinden dava değeri 80.000,00-TL maddi tazminat, 58.189,03 TL mahrum kalınan kira bedeli ve 10.000-TL manevi tazminat olmak üzere toplam 148.189,03-TL 'ye çıkartılmış ve harcı da yatırılmıştır.
Tüm bu açıklamalar ışığında, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Mahkememizce görülüp karara bağlanan davanın, haksız olarak haciz ve muhafaza altına olunduğu iddia olunan makineden dolayı maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkin olduğu, taraflar arasındaki hukuki ihtilafın ise, davacı yanın taleplerin zaman aşımına uğrayıp uğramadığı ile davacının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin koşulların oluşup oluşmadığı noktasında toplandığı, davalı ... ... A.Ş. Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde her ne kadar zamanaşımı def'i ileri sürülmüş ve davanın öncelikle zamanaşımı yönünden reddi talep edilmiş ise de; somut olayda davacı tarafından davalılar ... ... A.Ş. Ve ... ile dava dışı şirket hakkında açılan .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas- 2016/110 Karar sayılı istihkak davası kabulle sonuçlandığı ve kararın Yargıtay onamasından geçerek 19/06/2019 tarihinde kesinleştiği, İstihkak davasının kesinleştiği tarih itibarıyla haczin haksızlığının saptanmış olduğu, zamanaşımının da iş bu tarihten bu tarihten başlatılması gerektiği, davanın açıldığı 03/03/2020 tarihi itibariyle yasada öngörülen iki yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından, davalı ... ... A.Ş.'nin zamanaşımı def'ine itibar edilmediği ve yargılamaya devam olunduğu, bu bağlamda mahkememizce davanın esasına yönelik olarak toplanmasına karar verilen tüm delillerin toplandığı, davacı yanın olay nedeni ile talep edebileceği maddi zararının bulunup bulunmadığı ve miktarının tespiti yönünden dava konusu makinenin bulunduğu mahalde keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alındığı, alınan rapor sonucu az yukarıda ayrıntıları yazılı hususların tespit edildiği, raporun incelenmesinde de, hukuki yorum ve nitelendirmeleri mahkememize ait olmak üzere, yapılan teknik tespit ve hesaplamalar bakımından ayrıntılı ve dosya kapsamına uygun olduğunun anlaşıldığı, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davanın, haksız eylem savına dayalı olduğu, sorumluluğun kaynağı konusunda da özel bir düzenleme bulunmadığı, şu durumda, uyuşmazlığın çözümünde TBK.'nın 41 ve devamı maddelerinin gözönünde bulundurulması gerektiği, somut olayda, davacının üçüncü kişi sıfatı ile istihkak iddiası üzerine İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca işlem yapıldığı ve .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama sonucunda da 2016/110 Karar sayısı ile davanın davacı lehine sonuçlandığı ve kararın Yargıtay onamasından geçerek 19/06/2019 tarihinde kesinleştiği, İcra mahkemesi tarafından İstihkak davası sonucu verilen kararın maddi anlamda kesin hüküm teşkil eden kararlardan sayıldığı ve böylece verilen karar sonucu davalı ... ... A.Ş. tarafından yapılan haczin haksız haciz olduğunun kesinleştiği ve diğer davalıların da haksız haciz sonucu zararın doğmasına sebebiyet verdiklerinin anlaşıldığı, davacının haksız haciz sonucu uğradığı maddi zararlarının ise az yukarıda ayrıntıları yazılı bilirkişi heyeti raporu ile belirlendiği ve sonuç olarak da davacı yanın haksız hacze bağlı olarak uğradığı mahrum kalınan kira alacağı zararının, 35.437,31 TL+6.378,71 TL KDV asıl zarar ve 16.373,01 TL'de asıl zarara 01.01.2015 tarihinden 08.10.2019 tarihine kadar işletilecek faiz olmak üzere toplam; 58.189,03-TL olarak hesaplandığı, davacı yanca da bu miktar üzerinden talep arttırım dilekçesi sunulduğu ve harcının yatırıldığı anlaşıldığından, mahrum kalınan kira bedelinin bu miktarlar üzerinden kabulüne, yine davacı yanca dava konusu makinenin kullanılamayacak olması iddiası ile dava tarihindeki değeri olan 80.000,00 TL üzerinden hesaplanan bedelinin tazmini talep edilmiş ve bu miktar üzerinden değer arttırımı yapılmış ve dava konusu ... Marka, ... Seri Nolu Makine, Model: ...-4 nakış makinesinin mevcut haliyle çalışmadığı alınan teknik bilirkişi raporu ile tespit edilmiş ise de; aynı raporda yetkili Servis’ten alınan teklif neticesinde makinenin KDV Dâhil 19.261,13 TL bedelle faal hale gelebileceğinin de tespit edildiği anlaşıldığından, hakkaniyet gereği davacının bu tazminat kalemine ilişkin isteminin 19.261,13 TL yönünden kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine ulaşılmış ve bu zarar kalemine ilişkin davanın da bu miktar üzerinden kısmen kabulüne, yine davacı yanca talep olunan manevi tazminata ilişkin olarak da; davacı şirket ile davalı gerçek kişilerin farklı kişilikler olduğu, ayrıca davacı şirket ile diğer davalılar arasında, davacı şirkete ait olan ve dosyamız arasına celp olunan ticaret sicil kayıtları incelendiğinde herhangi bir organik bağ bulunmadığı, davalı ... ile kiracı sıfatı ile kira sözleşmesine konu olan malı kiracı olarak kullanma hakkını haiz olan ... arasında hısımlık ilişkisinin bulunmasının da davacı açısından organik bağın bulunduğu sonucunu doğurmayacağı, davalılar arasında organik bağ olduğu hususun diğer davalı ... ... A.Ş. tarafından da ispat edilemediği, yine istihkak davası sonucunda da haciz konusu makinenin borçlu ile ilgisinin olmadığının belirlendiği ve hükmün Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği ve bu haliyle de davalı ... ... A.Ş. tarafından yapılan haczin haksız ve haciz işleminin yapılamasında da kusurlu olduğu ve diğer davalı gerçek kişilerin de haksız ve kusurlu haczin yapılmasına doğrudan sebebiyet verdikleri kanaatine varılmakla, davacı lehine olayın gelişim tarzı, meydana geldiği tarihteki paranın alım gücü, olay tarihi ile manevi tazminatın amacı gözetilerek manevi tazminat isteminin de kısmen kabulüne ve 5.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve tüm dosya kapsamına ilişkin olarak da aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
1-19.261,13- TL maddi tazminat ile 58.189,03-TL mahrum kalınan kira bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin REDDİNE,
2-Davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 5.000,00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin REDDİNE,
3-Alınması gereken 5.632,17 TL karar ve ilam harcından peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 2.531,85 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 3.132,00 TL eksik harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye GELİR YAZILMASINA,
-Davacı tarafından yatırılan 2.531,85 TL harç parasının davalıdan alınarak, davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden başvuru harcı 54,40 TL, posta gideri, 288,10 TL, keşif harcı 419,00 TL, keşif araç yol ücreti gideri 300,00 TL, bilirkişi ücreti gideri 2.700,00 olmak üzere toplam: 3.761,50 TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre yapılan hesaplamaya göre 2.256,60 TL kısmının davalılardan alınarak, davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın oranlamaya göre davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davacı yan maddi tazminat istemine ilişkin olarak; davada kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 12.392,03 TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak, davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı yan manevi tazminat istemine ilişkin olarak; davada kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesine göre hesaplanan 5.000,00 TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak, davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafından açılan maddi tazminat davasında davalı ... ... A.Ş. davada kendisini vekille temsil ettirmiş ve maddi tazminat davasının da kısmen kabulüne karar verilmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesine göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp, davalı ... ... A.Ş.'ye VERİLMESİNE,
8-Davacı tarafından açılan manevi tazminat davasında davalı ... ... A.Ş. davada kendisini vekille temsil ettirmiş ve manevi tazminat davasının da kısmen kabulüne karar verilmiş olmakla; karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesine göre taktir olunan, 5.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp, davalı ... ... A.Ş'ye VERİLMESİNE,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin, 792,00 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 692,00 TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
10-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince, davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,
11-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı ve davalı ... ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İSTANBUL BÖLGE ADLİYESİ MAHKEMESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLU AÇIK OLMAK ÜZERE karar verildi. 23/01/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır