T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/190 Esas
KARAR NO:2021/183
DAVA:MENFİ TESPİT (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:25/07/2019
KARAR TARİHİ:10/03/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili; 11/06/2012 tarihinde ... İli, ... İlçesi, ... Mh., ... ada, 2 parsel üzerine site inşaatı yapmak ve oluşturukacak olan bağımsız bölümleri kooperatif üyelerine teslim etmek nihai amacına sahip ... Kooperatifi' ne üye olduğunu, müvekkili tarafından kooperatife üye olmak için giriş taahhütnamesi imzalandığını ve imza beyannamesi verildiğini, kooperatif tarafından sitenin 80.000,00-TL'ye bitirileceğinin ve eksiksiz teslim edileceğinin vaadedildiğini ve üyeler tarafından da bu paranın ödendiğini, ancak kooperatif yönetim kurulu başkanı ... tarafından başlangıçta vaadedilen tutarın çok çok üzerinde paralar ödendiğini ve üyelerden yaklaşık olarak 200.000,00-TL tahsil edildiğini, ancak kooperatif tarafından ödenen ek paralara rağmen sitenin tamamlanmaması üzerine kooperatif başkanı ...'ın yaptığı iş ve işlemlerin kontrol edildiğini, yapılan incelemede ... tarafından kooperatifin yönetilmesine ilişkin birçok usulsüzlük tespit edildiğinden 21/05/2017 tarihinde yapılan genel kurulda azledildiğini ve hakkında görevi kötüye kullanmak, kooperatife ait 101 daireyi zimmetine geçirmek, nitelikli dolandırıcılık vb. suçlarından şikayette bulunulduğunu ve ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sruşturma numaralı dosyası ile soruşturmanın devam ettiğini, ... tarafından üyelere ait bilgi ve belgelere el konularak kooperatife giriş için alınan imza beyannamelerinin tahrif ve tadil edilerek kambiyo vasfı verilmeye çalışılmış ve kambiyo vasfına haiz olmayan bir evrak ile müvekkili aleyhine ....İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası ile kambiyo senedine müstenit takip yoluyla icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin diğer kooperatif üyeleri ile iletişime geçtiğini ve yaklaşık 40 kooperatif üyesine de farklı tutarlar üzerinden icra takibi başlatıldığının öğrenildiğini, müvekkilinin itiraz süresi içinde ....İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyasıyla takibe itiraz ettiğini, itiraz dosyasında alınan bilirkişi raporuyla senedin sahte olduğunun tespit edilmiş olmasına rağmen davanın reddine karar verildiğini, takibin teminatsız olarak durdurulması gerektiğini, müvekkilinin ...'a herhangi bir borcu olmadığını belirterek, müvekkilinin 05/02/2015 düzenleme tarihli sahte olarak oluşturulan 85.000,00-TL bedelli bono sebebiyle borçlu olmadığının tespitini, davalı tarafından sahte senet ile kötü niyetli olarak açılan .... İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı takibin iptalini, müvekkili ile davalı arasında herhangi bir ilişki olmadığından senedin sebebi bulunmadığından, senet kambiyo vasfında olmadığından ve senet sahte olduğundan kötü niyetli kambiyo takibi yapan davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı asil; görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğunu, arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini, davanın basit yargılama usulüne tabi olduğunu, senede karşı senetle ispat zorunluluğunun bulunduğunu, davacının senedin sahteliği iddiasının mesnetsiz olduğunu, senedin zorunlu unsurları eksiksiz olarak taşıdığını, senedin nakden verilmiş borç nedeniyle meydana gelen ilişki nedeniyle alındığını, İcra Hukuk mahkemesi'nde yeteri uzmanlığı bulunmayan bilirkişiden rapor alındığını, taşıma imza konusuna değinilmediğini, yazıların sonradan oluşturulup oluşturmadığı noktasında değerlendirme yapılmadığını, bilirkişi raporunun kabul edilmediğini beyanla davanın reddini, davacı aleyhine asıl alacak miktarının %20'den aşağı olmamak üzere TTK m.72'ye göre tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava, İİK 72. maddesi uyarınca açılmış menfi tespit davası niteliğindedir.
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davada; .... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 30/12/2019 günlü ve ... Esas, ... Karar sayılı kararla ticaret mahkemeleri görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş, tarafların kanun yoluna başvurmaması üzerine karar kesinleşmiş, davacı vekilinin süresi içerisinde yapılan gönderme talebi üzerine dosya Mahkememize tevzi edilmiş ve esasın yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapılmıştır.
Dava konusu kapsamında .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası getirtilerek incelenmiş; davacı- alacaklı tarafından davalı- borçlu aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla 24/04/2018 tarihinde başlatılan icra takibinde 85.000 TL bono, 255,00-TL bono komisyonu, 25.695,62-TL işlemiş faiz olmak üzere 110.950,62 TL'nın tahsili talebinde bulunulduğu, takip dosyasına ilişkin borca itiraz davasında .... İcra Hukuk Mahkemesi tarafından 09/07/2019 günlü ve ...Esas, ... Karar sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Takip/ dava konusu senet incelendiğinde; düzenleme tarihinin 05/02/2015, ödeme gününün 05/05/2015 olduğu, senet altında üç adet imza bulunduğu, üst kısmında ...'ın adı, adres ve iletişim bilgilerine yer verildiği, senet alacaklısının ... olduğu ve bedelinin nakden ahzolunduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Davacı yanca takip/ dava konusu senedin, davacı tarafından dava dışı kooperatife üyelik esnasında verilen imza beyannamesi üzerindeki yazıların makasla kesilmesi, beyanname veren kişinin bilgileri ile imza kısmı arasında yer alan boşluğa senet metni ilave edilmek suretiyle tahrif ve tadil sonucu sahte olarak oluşturulduğu, senedin kambiyo vasfında olmadığı, borcun sebebi olmadığı iddiasıyla menfi tespit isteminde bulunulmuştur.
Davalı asil, cevap dilekçesinde, senedin nakden verilen borç nedeniyle alındığını savunmuşsa da, 25/11/2020 tarihli ön inceleme duruşmasında ve 10/03/2021 tarihli karar duruşmasında, davaya konu senedin kooperatif adına alındığını ve senet alımına konu tapuların davacıya verildiğini beyanla savunmalarını talil etmiştir.
Takip/ dava konusu senedin alacaklısı yani lehtarı ... olarak göstertilmiş olup senedin dava dışı ... Kooperatifi adına alındığı noktasında herhangi bir açıklamaya yer verilmemiştir. Senede ilişkin başlatılan icra takibinin de davalı ... adına başlatıldığı, dava dışı kooperatif adına işlem yapıldığı noktasında herhangi bir açıklamaya yer verilmediği anlaşılmaktadır. Davalı yanca cevap dilekçesinde senedin nakden verilen borca istinaden alındığı savunulmuşsa da duruşmadaki beyanları ile savunmasını talil etmiş ve senedin kooperatif borcuna istinaden alındığı bildirilmiştir. Davalı yanca kooperatif adına işlem yapmak noktasında yetkilendirildiği beyan edilip, 29/06/2015 tarihli toplantı tutanağı ibraz edilmişse de sunulan tutanak, kooperatifi temsil ve ilzama yönelik olup, bu tutanakta davalıya kooperatife karşı olan borçlar noktasında kendi lehine işlem hakkı tanınmadığı gibi davalının münferit yetkisi olmayıp, müşterek yetkilendirme yapılmıştır. Kooperatif alacaklarına ilişkin alacağın devrini gösterir herhangi bir delil dosyaya ibraz edilmemiştir. Davalının senet tanzim tarihinde salt kooperatifin yönetim kurulu başkanı olması, kooperatif üyelerinden kooperatif borcuna istinaden kendi adına senet alma ve kendi adına takip yapma hakkı vermeyecektir. Zira, kooperatifin icra takibinin ve davanın tarafı olmaması halinde üyelerinden alacağı bulunup bulunmadığı noktasında değerlendirme yapılabilmesi olanağını ortadan kaldıracaktır. Üyelerin kooperatife karşı olan borçlarına istinaden lehine kambiyo düzenlenmesi ve borçların tahsili noktasında taraf ehliyeti yine kooperatife ait olup, davacının yönetim kurulu başkanı olması kendi adına işlem tesis etme hakkı ve yine icra takipleri ve davalar yönüyle taraf ehliyeti bahşetmeyecektir. Davacı yanca takip/ dava konusu senedin sahte olarak oluşturulduğu ve bu nedenle borçlu olunmadığı iddia olunmuşsa da, taraf ehliyeti dava şartlarından olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerektiğinden öncelikle bu hususun değerlendirilmesi gerekmiş, davalı alacaklının kooperatif borcuna istinaden kendi lehine kambiyo senedi almasında ve bu senetle yine kendi adına ve hesabına icra takibi başlatmasında taraf ehliyeti bulunmadığından davacının menfi tespit talebinde ve icra takibinde tek borçlunun davacı olması nedeniyle takibin iptali talebinde haklı olduğu, öte yandan davalının kendi beyanları kapsamında davacıdan takip/ dava konusu senet nedeniyle bizzat alacaklı olmamasına karşın ve yargılama konusu edildiğinde kooperatif borcuna istinaden davacı aleyhine takip başlattığını bildirmek suretiyle kendi adına ve hesabına davacıya karşı takip başlatmasında haksız ve kötüniyetli olduğu, İİK'nun 72/5. maddesi kapsamında kötüniyet tazminatı istem koşullarının da oluştuğu sonucuna ve vicdani kanaatine varılmış, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına dayanak 05/02/2015 düzenleme tarihli, 05/05/2015 vade tarihli, 85.000-TL bedelli senet nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE, takibin İPTALİNE,
2-Takip/ dava konusu alacağın %20'si nispetinde 22.190,12 TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 7.579,04-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 1.894,76-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.684,28-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacının peşin harç olarak yatırdığı 1.894,76-TL'nın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacının yaptığı ilk masraf 60,90-TL ve posta gideri 115,40-TL olmak üzere toplam 176,30- TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 14.490,31-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
7-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı vekili ve davalı asil yüzüne karşı, HMK'nun 341/1. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.
10/03/2021
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .