T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/427
KARAR NO:2022/250
DAVA:ALACAK
DAVA TARİHİ:19/08/2020
BİRLEŞEN .... A.T.M.'NİN ... ESAS SAYILI DOSYASINDA
DAVA:ALACAK
DAVA TARİHİ:20/10/2020
KARAR TARİHİ:14/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada davacı vekili, dava dilekçesi ile; müvekkili şirketin Avrupa'nın en büyük kâğıt üreticisi olduğunu, bu sebeple dünyanın çeşitli ülkelerinde şubeleri bulunduğunu ve kâğıt ticareti yaptığını, yine bu işlemlerinden birini gerçekleştirdikleri 23/10/2018 tarihinde müvekkili şirket tarafından sehven ... Austria'da bulunan hesabı üzerinden, ... Bankası ... Şubesi'nde kayıtlı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait ... IBAN numaralı banka hesabına, müvekkili şirket tarafından 216.788,60-EUR tutarında...para transfer edildiğini, yapılan hatalı işlemin, kısa süre içerisinde fark edildiğini ve hiçbir ticari ilişkileri olmayan ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkililerine ulaşılarak işlem hakkında bilgi verildiğini ve paranın iadesinin talep edildiğini, 23/10/2018 ila 29/10/2018 tarihleri arasında ... Bankası ve hesap sahibi ile yapılan harici görüşmelere ve 1 hafta boyunca ... Bankası'nın parayı blokeli olarak bekletmesine rağmen, görüşmelerin hemen ardından durumu bilmesine rağmen 30/10/2018 tarihinde blokeli parayı ... Ltd. Şti. hesabına geçirdiğini ve müvekkili şirketin durumla ilgili bankayı bilgilendirmesine rağmen sonuç alınamadığını, davalı bankanın, harici olarak yapılan bu görüşmelerin hemen ardından ... ... Ltd. Şti. hesabına sehven yatırılan parayı, bilgisi de olmasına rağmen; ... ... Ltd. Şti.'nin kendi bünyesinde olan borçlarına karşılık hiçbir haciz veya 89/1 işlemi gerçekleştirmeden bloke koyarak kendi hesaplarına aktardığını, bu hususta sehven hesabına para gönderilen ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkililerinin de ... 40. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 12/11/2018 tarihli ihtarname ile davalıya, müvekkili şirket ile hiçbir ticari ilişkilerinin veya bağlantılarının olmadığına dair bilgi verse de davalı bankanın iade işlemini gerçekleştirmediğini, müvekkili şirketin, banka sistemlerinin diğer tüm normal ülkelerdeki gibi usule uygun hareket ettiğini ve davalının iade edeceklerini düşünerek 10/01/2019 tarihine kadar harici olarak görüşmelerini sürdürse de bu işlemin asla gerçekleştirilmeyeceğini anladığını, ... 5. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 14/02/2019 tarihli ihtarnamesiyle davalıya tekrar başvuru yapıldığını, ancak haricen yapılan görüşmelerde davalının cevap dahi yazmaya tenezzül etmeyeceğinin taraflarınca teyit edildiğini, davalı bankanın, kendi alacağına ilişkin tahsilatı ihkak-ı hakla aldığını, her ne kadar taraflarınca dava dışı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne dava yöneltilmek istense de, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin E. 2004/14395, K. 2006/1231, T. 09/02/2006 sayılı kararı çerçevesinde dava dışı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin tasarruf yetkisinin kendisinde olmaması nedeniyle paranın ve faizinin kendisinden istenmesi mümkün olmadığından, davanın sadece halihazırdaki davalıya yöneltildiğini, bankanın yaptığı bu işlem ile ilgili olarak da, savcılığa ve BDDK'ya başvuruda bulunulduğunu belirterek, müvekkili şirketin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sehven yatırdığı 500,00-EUR'un haksız kullanım tarihinden itibaren bankanın açık kredilere uygulamış olduğu faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte BK’nın 83. maddesi uyarınca fiili ödeme günündeki banka döviz satış kuru üzerinden, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesi ile; Avusturya menşeili davacı şirket tarafından, aynı içerikteki sebepsiz zenginleşme gerekçesine dayanan istirdat davasının, müvekkili bankaya karşı, 02/03/2019 tarihinde .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasından açıldığını, müvekkili bankanın dava dosyasına cevap dilekçesi ile ikinci cevap dilekçesini sunduğunu, mahkemenin, müvekkili bankanın haklı itirazı doğrultusunda 24/06/2019 tarihinde görev şartı eksikliği nedeniyle davayı usulden reddettiğini, görevli mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna ve karar kesinleştiği tarihten itibaren iki haftalık yasal süresinde başvurulmaması halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine karar verdiğini, iş bu kararın kesinleşmesinden sonra yasal süresi içerisinde davacı şirket vekili tarafından verilen dilekçe ile dosyanın görevli İstanbul Ticaret Mahkemesine gönderilmesinin talep edildiğini, bu talep doğrultusunda dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzisinin yapılmasının, .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09/10/2019 tarihli yazısı ile İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'ndan istendiğini, yargılaması yapılan iş bu davanın da hakkında görevsizlik kararının verildiği davanın devamı niteliğinde olduğunu, 5718 sayılı MÖHUK'un 48. maddesi gereğince, davacı tarafın yabancı şirket olması nedeniyle teminat göstermesi gerektiğini, dava dilekçesinde dava değerinin 216.788,60-EUR olduğu belirtilmesine rağmen, dava değerinin 500,00-EUR olarak gösterildiğini, davacı tarafından açılan davanın değerinin belirsiz olmadığını, müvekkili bankaya izafe edilebilecek bir kusur olmadığını, bu yüzden husumet eksikliği bulunduğunu, kabul etmemekle birlikte davacı tarafın sehven olduğunu iddia ettiği havale (swift) işlemine ilişkin talimata göre paranın gönderildiği karşı taraf isim ve hesap numarasının doğru olduğunu, daha açık bir ifade ile swift mesajındaki isim ve hesap numarası ile müvekkili bankanın havale tutarını geçirdiği hesabın aynı ve doğru olduğunu, tüm bu uyuşmazlıklar açısından müvekkili banka taraf olmadığından, havale alıcısı ile havale gönderen arasında cereyan eden ve havale göndericisinin havale alıcısına karşı ileri sürebileceği def'ilerin müvekkili bankaya karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını, sebepsiz zenginleşmeden doğan talebin, nisbi nitelik taşımasının en önemli sonucunun, iadeye konu şeyin, iade borçlusundan başkasının eline geçmiş ise ona karşı ileri sürülememesi olduğunu, havale işleminden sonra dava dışı 3. kişinin, bu tutarı hesabından başka bir hesabına geçirmiş ya da çekmiş olsa ve bu tutar ile aleyhinde girişilmiş olan herhangi bir icra dosyasına yatırmış ya da dava dışı başka alacaklılarına elden ödemiş olsa idi nasıl ki davacı, sehven yaptığını iddia ettiği swift işleminden dolayı icra dosyasında alacaklı olan kişiye ya da elden borcunu tahsil eden kişilere karşı sebepsiz zenginleşme / istirdat iddiasında bulunamayacak idi ise rehin hakkına, takas ve mahsuba konu edilmesinden dolayı da müvekkili bankayı sorumlu tutamayacağını, tüm bu nedenlerle davacı tarafın yabancı şirket olması nedeniyle, MÖHUK'un 48. maddesi uyarınca teminat göstermesi gerekmektiğinden, Mahkememizin belirleyeceği teminatı göstermemesi durumunda, HMK'nın 88. maddesi uyarınca, davanın usulden reddini, eksik yatırılan dava harcının tamamlattırılması için davacı tarafa süre verilmesini; tamamlatılmaması durumunda davanın, dava şartı yokluğu yönünden reddine, davanın husumet yönünden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı vekili, dava dilekçesi ile; müvekkili şirketin Avrupa'nın en büyük kâğıt üreticisi olduğunu, bu sebeple dünyanın çeşitli ülkelerinde şubeleri bulunduğunu ve kâğıt ticareti yaptığını, yine bu işlemlerinden birini gerçekleştirdikleri 23/10/2018 tarihinde müvekkili şirket tarafından sehven Bank Austria'da bulunan hesabı üzerinden, ... Bankası ... Şubesi'nde kayıtlı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait ... IBAN numaralı banka hesabına, müvekkili şirket tarafından 216.788,60-EUR tutarında para transfer edildiğini, yapılan hatalı işlemin, kısa süre içerisinde fark edildiğini ve hiçbir ticari ilişkileri olmayan ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkililerine ulaşılarak işlem hakkında bilgi verildiğini ve paranın iadesinin talep edildiğini, 23/10/2018 ila 29/10/2018 tarihleri arasında ... Bankası ve hesap sahibi ile yapılan harici görüşmelere ve 1 hafta boyunca ... Bankası'nın parayı blokeli olarak bekletmesine rağmen, görüşmelerin hemen ardından durumu bilmesine rağmen 30/10/2018 tarihinde blokeli parayı ... ... Ltd. Şti. hesabına geçirdiğini ve müvekkili şirketin durumla ilgili bankayı bilgilendirmesine rağmen sonuç alınamadığını, davalı bankanın, harici olarak yapılan bu görüşmelerin hemen ardından ... ... Ltd. Şti. hesabına sehven yatırılan parayı, bilgisi de olmasına rağmen; ... ... Ltd. Şti.'nin kendi bünyesinde olan borçlarına karşılık hiçbir haciz veya 89/1 işlemi gerçekleştirmeden bloke koyarak kendi hesaplarına aktardığını, bu hususta sehven hesabına para gönderilen ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkililerinin de ... 40. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 12/11/2018 tarihli ihtarname ile davalıya, müvekkili şirket ile hiçbir ticari ilişkilerinin veya bağlantılarının olmadığına dair bilgi verse de davalı şirketin iade işlemini gerçekleştirmediğini, müvekkili şirketin, banka sistemlerinin diğer tüm normal ülkelerdeki gibi usule uygun hareket ettiğini ve davalının iade edeceklerini düşünerek 10/01/2019 tarihine kadar harici olarak görüşmelerini sürdürse de bu işlemin asla gerçekleştirilmeyeceğini anladığını, ... 5. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 14/02/2019 tarihli ihtarnamesiyle davalıya tekrar başvuru yapıldığını, ancak haricen yapılan görüşmelerde davalının cevap dahi yazmaya tenezzül etmeyeceğinin taraflarınca teyit edildiğini, davalı bankanın, kendi alacağına ilişkin tahsilatı ihkak-ı hakla aldığını, her ne kadar taraflarınca dava dışı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne dava yöneltilmek istense de, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin E. 2004/14395, K. 2006/1231, T. 09/2/2006 sayılı kararı çerçevesinde dava dışı ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin tasarruf yetkisinin kendisinde olmaması nedeniyle paranın ve faizinin kendisinden istenmesi mümkün olmadığından, davanın sadece halihazırdaki davalıya yöneltildiğini, bankanın yaptığı bu işlem ile ilgili olarak da, savcılığa ve BDDK'ya başvuruda bulunulduğunu, tüm bu nedenlerle müvekkili şirketin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sehven yatırdığı 216.788,60-EUR'un haksız kullanım tarihinden itibaren bankanın açık kredilere uygulamış olduğu faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte BK’nın 83. maddesi uyarınca fiili ödeme günündeki banka döviz satış kuru üzerinden, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davalı vekili cevap dilekçesi ile; Avusturya menşeili davacı şirket tarafından, aynı içerikteki sebepsiz zenginleşme gerekçesine dayanan istirdat davasının, müvekkili bankaya karşı, 02/03/2019 tarihinde .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasından açıldığını, müvekkili bankanın dava dosyasına cevap dilekçesi ile ikinci cevap dilekçesini sunduğunu, mahkemenin, müvekkili bankanın haklı itirazı doğrultusunda 24/06/2019 tarihinde görev şartı eksikliği nedeniyle davayı usulden reddettiğini, görevli mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna ve karar kesinleştiği tarihten itibaren iki haftalık yasal süresinde başvurulmaması halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine karar verdiğini, iş bu kararın kesinleşmesinden sonra yasal süresi içerisinde davacı şirket vekili tarafından verilen dilekçe ile dosyanın görevli İstanbul Ticaret Mahkemesine gönderilmesinin talep edildiğini, bu talep doğrultusunda dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzisinin yapılmasının, ... 22. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09/10/2019 tarihli yazısı ile İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'ndan istendiğini, yargılaması yapılan iş bu davanın da hakkında görevsizlik kararının verildiği davanın devamı niteliğinde olduğunu, 5718 sayılı MÖHUK'un 48. maddesi gereğince, davacı tarafın yabancı şirket olması nedeniyle teminat göstermesi gerektiğini, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/427 esas sayılı dosyasında tarafları ve konusu aynı davanın daha önceden açılmış olması ve yargılamanın devam ediyor olması nedeni ile derdestlik itirazları bulunduğunu ve HMK'nın 114/1-1 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili bankaya izafe edilebilecek bir kusur olmadığını, bu yüzden husumet eksikliği bulunduğunu, kabul etmemekle birlikte davacı tarafın sehven olduğunu iddia ettiği havale (swift) işlemine ilişkin talimata göre paranın gönderildiği karşı taraf isim ve hesap numarasının doğru olduğunu, daha açık bir ifade ile swift mesajındaki isim ve hesap numarası ile müvekkili bankanın havale tutarını geçirdiği hesabın aynı ve doğru olduğunu, tüm bu uyuşmazlıklar açısından müvekkili banka taraf olmadığından, havale alıcısı ile havale gönderen arasında cereyan eden ve havale göndericisinin havale alıcısına karşı ileri sürebileceği def'ilerin müvekkili bankaya karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını, sebepsiz zenginleşmeden doğan talebin, nisbi nitelik taşımasının en önemli sonucunun, iadeye konu şeyin, iade borçlusundan başkasının eline geçmiş ise ona karşı ileri sürülememesi olduğunu, havale işleminden sonra dava dışı 3. kişinin, bu tutarı hesabından başka bir hesabına geçirmiş yada çekmiş olsa ve bu tutar ile aleyhinde girişilmiş olan herhangi bir icra dosyasına yatırmış yada dava dışı başka alacaklılarına elden ödemiş olsa idi nasıl ki davacı, sehven yaptığını iddia ettiği swift işleminden dolayı icra dosyasında alacaklı olan kişiye yada elden borcunu tahsil eden kişilere karşı sebepsiz zenginleşme / istirdat iddiasında bulunamayacak idi ise rehin hakkına, takas ve mahsuba konu edilmesinden dolayı da müvekkili bankayı sorumlu tutamayacağını belirterek, davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle, olmadığı takdirde husumet yokluğu nedeniyle, bu da olmadığı takdirde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/12/2020 tarihli, ... esas ve 2020/... karar sayılı kararı ile, mahkememizin 2020/427 esas sayılı dosyası üzerinde yapılan inceleme neticesinde, mahkememizin 2020/427 esas sayılı dosyası ile mahkemelerinin ... esas sayılı dava dosyasının taraflarının ve konusunun aynı olduğu, dosyalar arasında hukuki ve fiili irtibatın bulunduğu ve usul ekonomisi açısından birlikte yargılamanın yapılması gerekmesi nedeniyle, mahkemelerinin ... esas sayılı dosyasının, mahkememizin 2020/427 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiş ve mahkememizce yargılama birlikte yürütülmüştür.
Asıl ve birleşen dava, davacı şirketin dava dışı ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hesabına sehven yaptığı havale üzerine davalı bankanın, söz konusu parayı ... ... Limited Şirketi'nin kendisine olan kredi borcuna mahsup etmesi nedeniyle alacak talebine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememizce ... 22. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 24/06/2019 tarihli, 2019/... esas ve 2019/... karar sayılı kararı, ... 40. Noterliği'nin 12/11/2018 tarihli ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi, ... 5. Noterliği'nin 14/02/2019 tarihli ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi, banka hesap dökümleri, dekontlar, ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin, davalı banka ile olan genel kredi sözleşmesi, çek hesabı açılış sözleşmesi, şirket kredi karı üyelik sözleşmesi, ... 27. Noterliği'nin 08/10/2018 tarihli ve ... yevmiye numaralı hesap kat ihtarnamesi ve hesap özetleri, ... 27. İcra Müdürlüğü'nün .../... esas sayılı dosyasının takip talebi ile icra emri ve ...-... numaralı altın hesabı hareketleri dosyamız arasına alınmış, bilirkişiden rapor temin edilmiştir.
Bilirkişi Hüseyin DENİZ(30360) tarafından düzenlenerek dosyaya sunulan 03/11/2021 tarihli rapor ile; 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 559/2. maddesinde, havale ödeyicisinin (davalı
banka) havale alıcısına havaleyi kabul ettiğini açıklamadığı sürece havale edenin ona verdiği yetkiyi
geri alabileceğinin öngörüldüğü,
somut olayda hatalı olarak gönderildiği belirtilen havale bedelinin, havale talimatında
belirtilen havale alıcısının davalı banka nezdindeki hesabına 30/10/2018 tarihinde geçtiği,
havale göndericisi olan davacının, davalı bankaya verdiği havale bedelini ödeme
yetkisini, havale bedelinin havale alıcısının hesabına geçeceği tarihe kadar geri alabileceği, bankacılık uygulamasında özellikle uluslararası ödeme işlemlerinde bu tür geri alma
işlemlerinin havalenin yapıldığının bildirildiği yöntemle (şifreli swift mesajı ile) havale ödeyicisi
bankaya iletildiği,
davacının dava dilekçesinde her ne kadar hatayı fark eder etmez 23/10/2018-29/10/2018
tarihleri arasında havale alıcısı ve havale ödeyicisi ile temasa geçildiğini beyan etmişlerse de dosyaya,
bu tarihler arasında havale bedelinin ödeme yetkisinin geri alındığını bildiren yazılı bir bildirimin
sunulmadığı,
havale lehdarı ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin vekili
aracılığı ile ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ... 40. Noterliğinden
12/11/2018 tarih ve ... yevmiye numarası ile ihtarname göndererek, banka tarafından bloke konulan şirketlerine ait ... IBAN numaralı hesabına 23/10/2018 tarihinde ... tarafından 216.788,60-EUR transfer
edildiği, bu paranın 30/10/2018 tarihinde şirket hesaplarına aktarıldığını öğrendikleri, gönderilen bu paranın şirketlerine ait olmadığı, havale göndericisi ile hiçbir ticari
işlemleri, fatura veya alım-satım olmadığı, bu nedenle paranın havale edene iadesinin gerektiği bildirilmişse de bu bildirimin, paranın kendi tasarruf alanına geçmesinden, bankanın sözleşmeden doğan hapis ve takas mahsup yetkisi çerçevesinde mahsup yetkisini kullandığı 31/10/2018 tarihinden sonra yapıldığından davalı bankaya karşı hüküm doğurmayacağı, ... Bankası A.Ş.'nin, ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin ... İban numaralı hesabına 30/10/2018 tarihinde aktarılan 216.788,60-EUR üzerinde takas ve mahsup hakkını kullanarak, 31/10/2018 tarihinde bu tutarı kredi alacaklarına mahsup ettiği, havale tutarı havale alıcısı dava dışı ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin havale emrinde belirtilen hesabına geçmiş olduğundan, havale göndericisi davacının cayma hakkının bulunmadığı, havale lehtarı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı banka arasında bulunan kredi ilişkisi nedeniyle bankanın alacaklı olduğu ve aralarındaki sözleşme gereği borçlunun hesabına havale edilen para üzerinde hapis/rehin/takas/'mahsup hakkını kullanabileceği, davalı bankanın da takas ve mahsup hakkını kullanmış olmakla sebepsiz zenginleşenin dava dışı ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin olduğu belirtilmiştir.
Davacı şirketin Avusturya menşeli olduğu, Avusturya Devletinin 1954 tarihli Lahey Sözleşmesine taraf olduğu anlaşılmakla, davacı şirketten 5718 Sayılı MÖHUK 48. maddesi gereğince teminat alınmasına yer olmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davacı ...'nin, 23/10/2020 tarihinde ... ... nezdindeki
... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... Bankası
A.Ş. nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına, ödeme nedeni
olarak “transfer” açıklaması ile ülkelerarası transfer işlemi olarak ... referans
numaralı işlemle 216.788,60 Euro havale ettirdiği, ...'nin, 23/10/2020 tarihinde ... ... nezdindeki hesabından, ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... Bankası A.Ş. nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına gönderilen 216.788,60 Euro'nun, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi tarafından 30/10/2018 tarihinde ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... IBAN numaralı hesabına “Havale ödeme-Hesaba” açıklaması ile aktarıldığı, davalı ... Bankası A.Ş.'nin, ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin ... IBAN numaralı hesabına 30/10/2018 tarihinde aktarılan 216.788,60-EUR üzerinde, banka ile ... Kalıp Mak. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında düzenlenen kredi sözleşmelerine istinaden takas ve mahsup hakkını kullanarak, 31/10/2018 tarihinde bu tutarı kredi alacaklarına mahsup ettiği,
taraflar arasında yapılan bu havale işlemi, tutarı, lehdarı, hesap numaraları, havale bedelinin havale lehdarının belirtilen hesabına aktarılması, davalı bankanın takas-mahsup işlemi
hususlarında bir uyuşmazlık bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı ... vekili aracılığı ile ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne gönderdiği, ... 5. Noterliği'nin 14/02/2019 tarih ve ... yevmiye numarası ile ihtarnamesi ile ...’nin, 23/10/2020 tarihinde ... ... nezdindeki hesabından ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... Bankası A.Ş. nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına gönderilen 216.788,60 Euronun sehven gönderildiğini, havale lehdarı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 12/11/2018 tarihli ihtarına, havale lehdarı ile aralarında ticari bir ilişkinin mevcut
olmamasına rağmen havale bedelinin iade edilmeyerek üzerine bloke konulduğunu, ayrıca, bu paraya ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’den olan alacaklar nedeniyle el koyulduğunu, haksız şetkilde bloke konulan paranın 23/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 3 iş günü içinde hesaplarına iade edilmesinin istendiği, havale lehdarı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili aracılığı ile ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne gönderdiği ... 40. Noterliği'nin 12/11/2018 tarih ve ... yevmiye numarası ile, banka tarafından bloke konulan şirketlerine ait ... IBAN numaralı hesabına 23/10/2018 tarihinde ... tarafından 216.788,60 Euro transfer ettirildiğini, bu paranın 30/10/2018 tarihinde şirket hesaplarına aktarıldığını öğrendiklerini, gönderilen bu paranın şirketlerine ait olmadığını, havale göndericisi ile hiçbir ticari
işlemleri, fatura veya alım-satım olmadığını, bu nedenle paranın havale edene iadesinin gerektiğini
bildirdiği anlaşılmıştır. Dosya kapsamına alınan ... Bankası A.Ş. ile ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.
arasında imzalanmış Genel Kredi Sözleşmeleri ve eklerinin incelenmesinden, ... Bankası A.Ş. ile ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.
arasında Genel Kredi Sözleşmelerinin imzalandığı, bu sözleşmeler kapsamında ... Bankası A. Ş.'nin ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne krediler kullandırdığı, kullandırılan kredi hesaplarının 08/10/2018 tarihi itibariyle kat edilerek, kredi borçlarının ödenmesi için ihtar gönderildiği, ...'nin, 23/10/2018 tarihinde ... ... nezdindeki hesabından ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... Bankası A. Ş. nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına gönderilen
216.788,60 Euro'nun 30/10/2018 tarihinde ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... IBAN numaralı hesabına “Havale ödeme-Hesaba” açıklaması ile aktarıldığı, ... Bankası A.Ş.'nin, ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... IBAN numaralı hesabına 30/10/2018 tarihinde aktarılan 216.788,60 Euro üzerinde, kredi sözleşmelerinde kendine tanınan takas ve mahsup hakkını kullanarak, 31/10/2018 tarihinde bu tutarı kredi alacaklarına mahsup ettiği anlaşılmıştır. 6098 Sayılı TBK'nun 559/2. maddesi; "Havale ödeyicisi, havale alıcısına havaleyi kabul ettiğini açıklamadığı sürece havale eden, ona verdiği yetkiyi geri alabilir." hükmünü içermektedir. Dosya kapsamına göre, havale eden ... tarafından, 23/10/2018 tarihinde ... ... nezdindeki hesabından havale alıcısı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... Bankası A. Ş. nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına
216.788,60 Euro gönderildiği, gönderilen bu paranın 30/10/2018 tarihinde havale alıcısı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ... IBAN numaralı hesabına “Havale ödeme-Hesaba” açıklaması ile aktarıldığı sabittir. Her ne kadar havale eden ... tarafından, havale ödeyicisi olan davalı bankaya, sehven yanlış bir hesaba havale gönderildiği iletilmesine rağmen, davalı banka tarafından usulsüz işlemler yapıldığı iddia edilmekte ise de, havale eden davacı tarafından, paranın havale alıcısı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin hesabına geçtiği 30/10/2018 tarihinden önce davalı bankaya paranın havale alıcısına ödenmemesi gerektiğine ilişkin herhangi bir bildirim yapıldığına ilişkin bir delil sunulmamış bulunmaktadır. Gerek havale alıcısı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı bankaya gönderdiği ... 40. Noterliği'nin 12/11/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gerekse davacı havale edenin davalı bankaya gönderdiği ... 5. Noterliği'nin 14/02/2019 tarih ve ... yevmiye numarası ile ihtarnamesi, davalı havale ödeyicisi bankanın, havale edilen parayı havale alıcısı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin hesabına aktardığı 30/10/2018 tarihinden sonraki tarihlere ilişkin olup, davalı bankanın, havale edilen paranın, havale alıcısının hesabına aktarmasında herhangi bir kusuru veya mevzuata aykırı bir işlemi söz konusu bulunmamaktadır. Parayı havale eden davacının, havale ödeyicisi banka tarafından, paranın havale alıcısının hesabına aktarılmasından sonra, havale işleminden cayamayacağı açık olduğu gibi, davalı bankanın, üçüncü kişinin talimatına dayanarak havale
alıcısının hesabından parayı çekerek havale göndericisine iade yetkisi de bulunmamaktadır. Yine davalı banka ile ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.
arasında imzalanmış Genel Kredi Sözleşmeleri kapsamında ... Kalıp Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne krediler kullandırdığı, kullandırılan kredi hesaplarının 08/10/2018 tarihi itibariyle kat edilerek, kredi borçlarının ödenmesi için ihtar gönderildiği, kredi sözleşmelerinde davalı bankaya takas ve mahsup hakkı tanındığı gözönüne alındığında, davalı bankanın takap-mahsup hakkını kullanarak, ... tarafından ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne gönderilen ve 30/10/2018 tarihinde ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin hesabına aktarılan 216.788,60 Euro üzerinde, kredi sözleşmelerinde kendine tanınan takas ve mahsup hakkını kullanarak, 31/10/2018 tarihinde bu tutarı kredi alacaklarına mahsup etmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, yapılan işlemler sonucunda, sebepsiz zenginleşen taraf, davalı banka değil, havale alıcısı konumunda bulunan ... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'dir. Tüm bu hususlar gözönüne alınarak, davacı tarafça asıl ve birleşen dosyalar ile davalı banka hakkında açılan davaların ayrı ayrı reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi yıkarıda açıklandığı üzere:
1-Asıl davada ve Mahkememiz dosyası ile birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı davada, davacı tarafça açılan davaların ayrı ayrı REDDİNE,
2-Asıl davada alınması gerekli 80,70-TL harçtan, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 75,15-TL harcın mahsubu ile bakiye 5,55-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında, alınması gerekli 80,70-TL harcın, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 34.256,53-TL harçtan mahsubu ile bakiye 34.175,83-TL harcın karar kesinleşiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-2020/38551 numaralı arabuluculuk dosyası nezdinde arabuluculuk görüşmelerinde arabulucu olarak atanan ...(1928)'a 1.320,00-TL ve 2020/38382 numaralı arabuluculuk dosyası nezdinde arabuluculuk görüşmelerinde arabulucu olarak atanan ...(7308)'a 1.320,00-TL ödeme yapılmasına karar verildiği, ödemelerin suçüstü ödeneğinden karşılandığı anlaşıldığından 2.640,00-TL arabuluculuk ücretinin, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu madde 18/A-11 ve 18/A-13'e göre, davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
5-Asıl ve birleşen davada davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Asıl davada davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT 13/2 gereğince belirlenen 4.400,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
7-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında, davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 99.932,01-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
8-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince, davacı ve davalılar tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Asıl ve Birleşen Dosyada Davacı vekili ile Asıl ve Birleşen Dosyada Davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.14/04/2022
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır