T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/445 Esas
KARAR NO:2023/215
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:26/08/2020
KARAR TARİHİ:14/03/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında PVC alım satımı hususunda 28.08.2018 tarihli 50 Kg. 58,5 USD ve 29.08.2018 tarihli 50 Kg. 58,5 USD olmak üzere toplam 117 USD miktarında satış gerçekleştirildiğini, satışı yapılan ticari emtia için, 28.08.2018 tarih ve ... nolu 58,5 USD karşılığı ve yine 31.08.2018 tarih ve ... nolu 58,5 USD karşılığı iki adet fatura tanzim edilerek, aynı tarihli iki adet irsaliye ile sözleşmeye uygun olarak davalı firmaya teslim edildiğini, davalı firma tüm taleplerine rağmen satış bedellerini ödemediğini ve arabuluculuk görüşmesine katılmadığını, bu hali ile davalı firmanın, müvekkili firma ile akdettiği sözleşmelerde ve fatura muhteviyatlarında yer alan maddelerden kaynaklanan borçları ve sorumlulukları doğduğunu, davalı firma, satın aldığı ürünlerin bedelini ödemeyerek akdedilen sözleşmeyi ihlal ettiğini, müvekkili firmanın alacağı 117 USD olup davalının borcunun vadesi ise sözleşmelerde “Ödeme Şekli” kısmında 58,5 USD için 28.08.2018, 58,5 USD için 31.08.2018 olarak belirtildiğini ancak belirtilen vadelerde ödemeler yapılmadığını, bu tarihlerde davalı firma temerrüte düştüğünü, akdedilen iki adet sözleşmenin 15. Maddesinde davalı firma, uyuşmazlık halinde müvekkilinin taraflarına ödeyeceği maktu vekalet ücretini ödemeyi de kabul ettiğini, söz konusu yükümlülük gereği davalı firma, davacı müvekkilinin taraflarına ödeyeceği maktu vekalet ücretini de ödemek zorunda olduğunu, davalı firmanın, belirlenen vadelerde borçlarını ödememesi sebebiyle toplam 117 USD borcunun vade tarihlerinden dava tarihine % 0,05 USD üzerinden işleyecek vade farkı ile birlikte ödemeye mahkum edilmesini, sözleşmedeki düzenleme gereği, davalı firma hukuki uyuşmazlıkta müvekkilinin taraflarına ödeyeceği vekalet ücretini de ödemeyi kabul ettiğinden, karar tarihi itibari ile geçerli olan tarife üzerinden müvekkilinin ödeyeceği vekalet ücretinin de davalı tarafça ödenmesinin hüküm altına alınmasını, davalı firma hukuki uyuşmazlık halinde % 10 ceza-i şart ödemeyi kabul ettiğini, davalı yanın tacir olduğu göz önünde bulundurularak, sözleşmelerde belirlenen oran üzerinden müvekkil lehine % 10 cezai şartın hüküm altına alınmasını, tüm yargılama giderleri ile birlikte ücreti vekaletin davalıya tahmilini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
G E R E K Ç E /
Dava; Taraflar arasındaki sipariş formları kapsamında mal satışına ilişkin sözleşmesel ilişkiden kaynaklanan alacak istemlerine ilişkindir.
Taraf delilleri toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davalı taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılması noktasında ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, talimat cevabı ve talimat dosyasının incelenmesinde, davalı tarafça verilen ihtaratlı sürelere rağmen davalı tarafça, ticari defter ve kayıtlarının yerinin bildirilmediği, bilirkişi incelemesine esas olmak üzere talimat mahkemesine ibraz edilmediği anlaşılmıştır.
KGK Bağımsız Denetçi bilirkişi ...'den alınan 27/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu; ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Tal .sayılı dosyasının davalı şirketin ticari defterlerinin yerinin bildirilmemesi nedeniyle bila ikmal döndüğünün mevcut olduğunu, takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğunu; Davacı tarafından davalıya ilişkin sunulan kayıtları incelendiğinde, davacı tarafından davalı şirkete 28.08.2018 tarihinde 58,50 USD ve 31.08.2018 tarihinde 58,00 USD olmak üzere toplam 116,50 USD tutarında tanzim ettiği faturalarının karşılığı TL’nin kayıtlara alındığı toplam 735 TL karşılığı davalının TL borcu olarak kaydedildiğini, karşılığında ödeme mevcut olmadığını, davalının davacı şirkete 116,50 USD karşılığı kayıtlarda 735 TL borçlu olduğunun mevcut olduğunu davacının sunulan kayıtları uyarınca davacının davalıdan 116,50 USD alacaklı olduğu tespit edildiğini; Sipariş formları ve irsaliye ve faturalar kapsamında ve sipariş formlarının 5. Maddesi uyarınca dava tarihine kadar vade farkı toplamı 42,32 USD ‘nin dava tarihindeki TL karşılığı 311,90 TL olarak hesaplandığını; Sipariş formlarının 15. maddesi kapsamında cezai şart bedeli 11,65 USD ‘nin dava tarihi itibariyle TL karşılığı 85,86 TL olarak hesaplandığını; Davacı tarafından sipariş formalarının 15. Maddesi kapsamında ödenecek akdi vekalet ücretine ilişkin dosyada vekalet sözleşmesi mevcut olmamakla birlikte davacının talep ettiği 864 TL tutarın ,2020 yılı ücreti vekalet asgari ücret tarifesince talep edildiğini, takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğunu; Davacı tarafından usulüne uygun kayıtlarında ve dayanak belgelerinde davalının siparişi olan 116,50 USD’lik emtianın teslim edildiğini ve bedelinin ödenmediği hususunun belirlendiğini, davalı tarafın talep ettiği vade farkı 100 TL , cezai şart 80 TL taleple bağlı olarak belirlendiğini, davacının söz konusu talepleri dosyada mevcut davalı adına kaşe ve imzalı mevcut 58,5 USD bedelli sipariş formu ve ilaveten sadece imza bulunan 58 USD bedelli sipariş formuna istinaden olduğu belirlendiğini, sipariş formu kapsamında yapılan hesaplamaların takdiri Mahkemeye ait olduğunu; Sonuç olarak; Davacı tarafından sunulan ticari defter ve kayıtları, sipariş formları, sevk irsaliyeleri ve faturalar ve dosya kapsamı incelemeleri neticesinde ; Davacının usulüne uygun tutulan kayıtlarında dava tarihi itibariyle davacının davalıdan 116,50 USD alacaklı olduğunu; ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Tal .sayılı dosyasının davalı şirketin ticari defterlerinin yerinin bildirilmemesi nedeniyle bila ikmal döndüğünü; Sipariş formlarının 5 .maddesi kapsamında son ödeme tarihlerinden dava tarihine kadar vade farkı her iki adet sipariş formuna ilişkin toplam 42,32 USD’nin dava tarihindeki TL karşılığının 311,90 TL hesaplandığını, ayrı ayrı yapılan hesaplamanın rapor içerisinde mevcut olduğunu; 15. maddesi kapsamında cezai şart bedeli her iki adet sipariş formuna ilişkin 11,65 USD ‘nin dava tarihi itibariyle TL karşılığı 85,86 TL hesaplandığını, ayrı ayrı yapılan hesaplamanın rapor içerisinde mevcut olduğunu;Sipariş formlarının 15. Maddesi kapsamında ödenecek akdi vekalet ücretine ilişkin dosyada vekalet sözleşmesi mevcut olmamakla birlikte davacının talep ettiği 864 TL tutarın, 2020 yılı ücreti vekalet asgari ücret tarifesince talep edildiği talebin nihai takdirin Mahkemeye ait olduğu hususları bildirilmiştir.
Taraflarca rapora karşı bir itirazda bulunulmamıştır.
Bilirkişi raporu ayrıntılı ve denetime elverişli olup, hukuki değerlendirmelere mahkememize ait olmak üzere dosya kapsamında karar vermeye uygun bulunmuştur.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporunun bir bütün olarak değerlendirilmesinde;
Davacı vekilince, dava dilekçesi ile, taraflar arasındaki sipariş formları kapsamında mal satışına ilişkin sözleşmesel ilişkiden kaynaklanan 117,00 USD alacak ile taraflar arasındaki sözleşme (sipariş formaları) hükümlerine göre vade farkı, cezai şart bedeli ve müvekkilinin taraflarına ödeyeceği maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.
Davacı vekilince, 15/12/2020 tarihli 1. Celse 4 nolu ara kararı uyarınca beyanda bulunularak talepleri açıklanmış, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere vade farkı taleplerinin 100,00 TL, cezai şart bedeli taleplerinin 80,00 TL, vekalet ücreti taleplerinin 864,00 TL olduğu açıklanmış, taleplerine ilişkin harç tamamlaması yapılmıştır.
Bilirkişi raporunun alınasından sonra davacı vekilince ıslah dilekçesi sunularak, 100,00 TL'lik vade farkı talepleri 311,90 TL'ye, 80,00 TL cezai şart bedeli talepleri 85,86 TL'ye artırlmıştır.
Davalı tarafça, davaya cevap verilmemiş, davalı vekilince müteakip aşamalardaki beyanıyla taraflar arasında USD bazında bir anlaşma olmadığı savunularak davanın reddi talep edilmiştir.
Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın 2. Fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz (HMK 222/3). Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
TTK'nun 21/2 maddesine göre, bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeri kabul etmiş sayılır.
Dava, taraflar arasındaki sipariş formları kapsamında mal satışına ilişkin sözleşmesel ilişkiden kaynaklanan alacak istemlerine ilişkin olup, taraflar arasında başkaca dosya içeriğine yansıyan bir sözleşme bulunmamaktadır. Davalı tarafça, sipariş formlarındaki imzaya, faturalara, sevk irsaliyelerine itirazda bulunulmadığı gibi bu yönde ve malların teslim edilmediği yada borcun ödendiği, istenebilir olmadığına ilişkin bir savunmada da bulunulmamıştır. Alınan ve karar vermeye uygun bulunan bilirkişi raporuna göre, davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, delil niteliğine haiz olduğu, davalı tarafça ticari defter ve kayıtlarının verilen ihtaratlı kesin sürelere rağmen ibraz edilmediğinden ibrazdan kaçınıldığı, bu kapsamda HMK'nın 222/3 maddesi uyarınca davacı tarafın usulüne uygun tutulan ticari defter ve kayıtlarının davacı lehine delil olarak değerlendirilebileceği, davacı taraf ticari defter ve kayıtlarına göre, sipariş formlarına istinaden yapılan mal satışı kapsamında düzenlenen faturalardan dolayı davacının davalıdan 116,50 USD alacaklı olduğu, Sipariş formlarının 5. maddesi kapsamında son ödeme tarihlerinden dava tarihine kadar her iki adet sipariş formuna ilişkin toplam 42,32 USD karşılığı 311,90 TL vade farkı talep edilebileceği, sipariş formlarının 15. maddesi kapsamında her iki adet sipariş formuna ilişkin dava tarihi itibarı ile 11,65 USD karşılığı 85,86 TL cezai şart bedeli talep edilebileceği, sipariş formlarının 15. Maddesi kapsamında 2020 yılı ücreti vekalet asgari ücret tarifesince 864,00 TL vekalet ücreti talep edilebileceği, davacı tarafın davalıdan dava tarihi itibarı ile 116,50 USD alacak talebi ile toplam 1.261,76 TL alacak talebinin yerinde olduğu, davalı tarafça, sipariş formlarındaki imzaya, faturalara, sevk irsaliyelerine itirazda bulunulmadığı gibi bu yönde ve malların teslim edilmediği yada borcun ödendiği, istenebilir olmadığına ilişkin bir savunmada da bulunulmadığı ve ayrıca bu kapsamda ispata yarar bir delil sunulmadığı anlaşılmakla ve değerlendirilmekle, davacı tarafça açılan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Tüm bu nedenler ile davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; 116,50 USD Alacak ile 1.261,76 TL alacağın davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
Fazlaya dair 0,50 USD'lik istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 179,90-TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin, tamamlama ve ıslah yoluyla yatırılan 112,52-TL'nin mahsubu ile bakiye 67,38-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, davacı tarafından peşin, tamamlama ve ıslah yoluyla karşılanan 112,52-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 108,80 TL başvurma harcı parası, 172,60 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.281,40 yargılama masrafının, davalı tarafın zorunlu arabuluculuk toplantısına mazeretsiz olarak katılmadığı anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri dikkate alınarak, davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 2.122,70-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı yan kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddolunan dava değeri üzerinden karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 3,69-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davalı tarafın zorunlu arabuluculuk toplantısına mazeretsiz olarak katılmadığı anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
8-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar yönünden KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/03/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır