T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/72 Esas
KARAR NO:2022/788
DAVA:ZAYİ BELGESİ VERİLMESİ
DAVA TARİHİ:30/01/2020
KARAR TARİHİ:30/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Vergi Dairesinin ... sicil numarası ile mükellefi olduğunu, 22/01/2020 günü müvekkilinin yeni muhasebecisinin çalışanının aracını park ettiği yerden davacı şirkete ait 2018 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri, alış- satış faturaları, CD kayıtları ile bir kısım eşyanın çalındığını, beyan ederek, 2018 yılına ait anılan defterlerin ve belgelerine ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zayi belgesi istemine ilişkindir.
Mahkememizce davacı şirketin 2018 yılına ait tüm Vergi Dairesi kayıtları, İstanbul CBS Faili Meçhul Suçlar Bürosunun ... sayılı soruşturma dosyası kayıtları, davacı yanca bildirilen ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Yevmiye Defteri, ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Defteri Kebir, ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Envanter tasdik belge asılları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." düzenlemesi mevcuttur.
Davacı yanca zayi durumunun 22/01/2020 tarihinde öğrenildiği beyan edilmekle davanın onbeş günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı kabul edilmiştir.
Dava dosyasının 30/09/2020 tarihli celsesinin 2 numaralı ara kararı ile, davacı vekiline, dava dilekçesindeki talebine konu olan 2018 yılına ait alış satış faturaları, CD kayıtları ile bir kısım eşyalara ilişkin talebini somutlaştırması ve bu kapsamda faturalara ilişkin tarih ve seri numarası ile faturaların basıldığı matbaaların bilgilerinin dosyaya bildirilmesi bakımından 1 aylık kesin süre verilmiş, kesin süreye uyulmadığı takdirde bu yöndeki taleplerden vazgeçilmiş sayılacağı celsede hazır bulunan davacı vekiline ihtar edilmiştir. Davacı vekilince 27/10/2020 tarihli dilekçe ile CD'ye ilişkin davacı şirket tarafından herhangi bir bilgi paylaşılmadığı bildirilmiş, alış satış faturalarına ilişkin olarak da faturaları basan matbaaya müzekkere yazılması talep edilmiştir. Talep doğrultusunda ilgili matbaaya müzekkere yazılmıştır.
Zayi belgesi verilmesi istemine konu ticari defterlerin tasdik bilgilerine ilişkin olarak davacı vekilinin beyan ve talebi uyarınca ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Yevmiye Defteri, ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Defteri Kebir, ... 3. Noterliğinin 28/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı Envanter tasdik belge asılları celbedilmişse de, ilgili belgelerin 2019 mali yılına ilişkin açılış tasdikine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Bunun üzerine, 06/10/2021 tarihli celsenin 5 numaralı ve yine 06/07/2022 tarihli celsenin 3 numaralı ara kararı ile, davacı vekiline zayi olduğunu bildirdiği 2018 yılına ait ticari defterlerin tasdik bilgilerine ilişkin gerekli açıklamayı yapması ve ilgili tasdik belgelerinden birer suretinin dosyaya ibraz veyahut celp ettirmesi bakımından 1 aylık kesin süre verilmiş, aksi takdirde bir daha bu yönde süre ve imkan tanınmayıp mevcut dosya delil durumuna göre yargılamaya devam olunacağı ihtar edilmiştir. 06/10/2021 tarihli celsenin 4 numaralı ve 06/07/2022 tarihli celsenin 2 numaralı ara kararı ile de, dava konusu edilen alış satış faturalarına ilişkin talebini somutlaştırması ve bu hususlara yönelik delillerini ibraz etmesi bakımından davacı vekiline son kez olmak kaydı ile 1 aylık kesin süre verilmiş, aksi takdirde bir daha bu yönde süre ve imkan tanınmayıp mevcut dosya delil durumuna göre yargılamaya devam olunacağı ihtar edilmiştir. Mezkur ara kararlara ilişkin olarak davacı vekili tarafından 19/07/2022 tarihli dilekçe ile somutlaştırma yapmaksızın, önceki beyanlarını tekrarlar şekilde yazılı beyanda bulunulmuştur.
Faturaların basımını yaptığı bildirilen ...Matbaacılık ve Reklamcılık Hizmetleri tarafından müzekkerelerimize cevaben davacı şirkete düzenlenen fatura sunulmuşsa da, sunulan fatura konusunun 10 cilt irsaliyeli faturaya ilişkin olduğu, faturaların sıra ve seri numaralarına yer verilmediği anlaşılmıştır.
Hırsızlık iddiasına ilişkin yürütülen İstanbul CBS Faili Meçhul Suçlar Bürosunun ... sayılı soruşturma dosyasının incelenmesinden de, oluşturulan araştırma tutanaklarında olayı gören birilerinin olmadığı, kamera kaydının da bulunmadığı tespit edildiğinden soruşturma dosyasının daimi aramaya alındığı anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama neticesinde tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davacı yanca 22/01/2020 günü davacı şirket muhasebecisinin çalışanının aracından davacı şirkete ait 2018 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri, alış satış faturaları, CD kayıtları ile bir kısım eşyanın çalındığı iddia edilerek ilgili belgelere ilişkin zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir. 6102 sayılı TTK'nun 82/7. maddesi uyarınca davacı yanın öncelikle zayi belgesi verilmesi istemine konu ticari defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık gibi kendinden kaynaklanmayan sebeplerle zıyaa uğradığını ispat etmesi gerekmektedir. Soruşturma dosyasının incelenmesinden, hırsızlık olayına dair herhangi bir delile rastlanılmamıştır. Zayi belgesi verilmesi istemine konu ticari defter ve belgelerin hırsızlık olayı neticesinde zıyaa uğradığı noktasında davacı yanca dosyamıza elverişli bir delil ibrazında da bulunulmamıştır. Öte yandan, zayi belgesi verilmesi istemine konu CD ve bir kısım eşyanın, tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler arasında olduğunun ispatına ilişkin elverişli delil sunulmaması ve bu yönde gerekli açıklamanın da yapılmaması; alış satış faturalarının sıra ve seri numaraları davacı yanca bildirilmediği gibi, basımını gerçekleştirdiği bldrilen matbaadan da temin edilememesi, yine 2018 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterlerinin varlığını ispat bakımından açılış ya da kapanış onayına yönelik gerekli açıklama yapılmadığı gibi elverişli delil de sunulmaması karşısında zayi belgesi verilmesi istemine konu ticari defter ve belgelerin hırsızlık sonucu zıyaa uğradığı iddiasınas ilişkin başkaca irdeleme ve değerlendirme yapılmamış, ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 80,70-TL karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 54,40-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 26,30-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
5-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nun 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 30/11/2022
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .