T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/102 Esas
KARAR NO: 2022/340
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 09/02/2021
KARAR TARİHİ: 24/05/2022
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İstirdat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle: davalı Şirket ile müvekkili şirket ... A.Ş. Arasında 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu Çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliği’nde ... tescil numarası ile tescil edilen ... tescil tarihli,... sözleşme tarihli ,... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, davalı sözleşme hükümlerine aykırı davrandığından, davalı şirkete; ... 27. Noterliğinden ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname, keşide edilerek 60 günlük yasal süre içinde kira borcunun ödenmesi, aksi takdirde sözleşmenin fesih edileceği ve fesih süresi sonundan itibaren 3 gün içerisinde sözleşme konusu malları teslimi ihtar edildiğini, işbu ihtarnameler kiracı şirket yetkisine usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, davalı kiracı, ihtara rağmen borçlarını ödemediğini, kendisine yüklenen edimleri kanuni süresi içinde yerine getirmediğinden Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin münfesih olduğunu, davalının sözleşme hükümlerine uymaması neticesi, sözleşmenin fesh edilmiş olması, davalı ile aramızdaki sürekli borç ilişkisini sona erdirdiğini ve davalının haksız zilyet durumuna düştüğünü,
Finansal kiralama sözleşmesine konu olan malların;
1 ADET 2017 MODEL ... KURUYEMİŞ MAKİNASI VE EKİPMANLARI FULL KROM FULL OTOMATİK SERİ NO:201724501
1 ADET 2017 MODEL ... KLAVUZLU KAVURMA MAKİNASI SERİ NO:...
1 ADET 2017 MODEL ... TUZ ELEĞİ SERİ NO:...
1 ADET 2017 MODEL ... DAİRE SOĞUTUCU SERİ NO:...
1 ADET 2017 MODEL 100CM X 200CM KROM TEKNE SERİ NO:...
1 ADET 2017 MODEL KABAK ÇEKİRDEĞİ YIKAMA MAKİNASI SERİ NO:... olduğunu belirterek, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince mülkiyeti müvekkili şirkete ait Finansal Kiralama Konu Malların üzerindeki davalının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilerek dava sonuçlanıncaya kadar İhtiyati Tedbir Kararıyla müvekkil şirkete teslimine, Sözleşmenin feshinin tespiti ile birlikte Finansal Kiralama Konusu Malların müvekkiline aynen iadesine, Mahkeme masraf ve ücreti vekâletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
G E R E K Ç E /
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi talebine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememizce dava konusu Finansal Kiralama Sözleşmesi ve ekleri, faturalar, taahhütname, teslim tesellüm belgeleri, eksper raporu, ... 27. Noterliğinden ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ mazbatası, cari hesap ekstresi, defter tasdikleri, ödeme planları, proforma faturalar dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi ...'dan alınan 10.02.2022 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ...A.Ş ile ...Tic. Ltd. Şti. arasında ... tarihinde ... sözleşme numaralı, Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedilmiş ve Finansal Kurumlar Birliği'nde ... tarihinde,... tescil numarası ile tescil edilmiştir. Finansal Kiralama sözleşmesinin konusu aşağıdaki tabloda belirtilmiştir. Davacı şirket ticari defter kayıtlarına göre; Davalının ihtarname tarihi itibariyle iki ayrı ödeme planında temerrüt faizi hariç toplam; EURO.15.195,06 kira borcu olduğu, ihtarname için verilmiş olan 60 günlük kanuni sürenin sonu olan 19/10/2020 tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç davalının halen EURO 18.575,74 kira borcu olduğu, buna göre davacı şirketin, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'nun 31.maddesi Finansal Kiralama Sözleşmesinin 36.maddesi ve gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkı olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olmasi nedeniyle, 6361 sayılı Finansal Kitalama Kanunu'nun 33. maddesi ve sözleşmenin 40. maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirketc aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu bildirilmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete ... 27. Noterliğinden ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile finansal kiralama sözleşmelerine konu borcun tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ödenmesinin istenildiği, Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamda ödemesi geciken ve muaccel hale gelen borcun 60 günlük yasal süre içerisinde ödenmemesi halinde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiği, ihtarnamenin 19.08.2020 tarihli şerh ile iade edildiği, 6361 sayılı Yasanın 33/4. maddesi ile taraflar arasındaki sözleşmenin 55. maddesi hükmü kapsamında ihtarnamenin 19/08/2020 tarihinde tebliğ edilmiş sayıldığı anlaşılmıştır.
Dosyaya mübrez ... A.Ş'nin 16.06.2021 tarihli makine-ekipman değerleme raporunda, dava konusu ekipmanların toplam piyasa rayiç değerinin 242.000,00 TL olduğu tespitlerinde bulunulmuş, davacı tarafça bu değer üzerinden harç ikmali yapılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi, sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davalı kiracı tarafından, finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira bedelinin ödenmediği, ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de; davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini veyahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; Dava ve taraflar arasında imzalanan ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesine konu malların (1 ADET 2017 MODEL ... KURUYEMİŞ MAKİNASI VE EKİPMANLARI FULL KROM FULL OTOMATİK SERİ NO:..., 1 ADET 2017 MODEL... KLAVUZLU KAVURMA MAKİNASI SERİ NO:..., 1 ADET 2017 MODEL ... TUZ ELEĞİ SERİ NO:..., 1 ADET 2017 MODEL ... DAİRE SOĞUTUCU SERİ NO:..., 1 ADET 2017 MODEL 100CM X 200CM KROM TEKNE SERİ NO:..., 1 ADET 2017 MODEL KABAK ÇEKİRDEĞİ YIKAMA MAKİNASI SERİ NO:...) davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının, kararın kesinleşmesine kadar devamına,
3-Alınması gereken 16.531,02 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin ve tamamlama harcı ile yatırılan 13.969,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.561,62 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşin ve tamamlama harcı ile yatırılan 13.969,40 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı parası, 105,50 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam; 1.164,80 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 25.390,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-HMK 120. maddesi gereğinde davacı yanca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde re' sen davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/05/2022
Katip
E-İMZA
Hakim
E-İMZA