T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/817
KARAR NO: 2022/745
DAVA: İSTİRDAT
DAVA TARİHİ: 21/12/2021
KARAR TARİHİ: 17/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan istirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı kiracı şirket ile müvekkili şirket arasında arasında 6361 sayılı yasa çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 06.08.2019 tarihli, ... numara ile tescilli, ...finansal kiralama sözleşmesi, finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi ve finansal kiralama tadil sözleşmesi akdedildiğini, anılan finansal kiralama sözleşmesi gereğince satıcısı ... Anonim Şirketi olan, 20/11/2019 tarihli ve ... numaralı fatura konusu; 1 Adet HPR_HD220 Tam Otomati... Paketleme Makinesi (2019 Model, Seri No : ...) ve 1 Adet..._QA Tam Otomatik Dikey Paketleme Makinesi(2019 Model, Seri No ...)'nin satın alınarak finansal kiralama yolu ile kiralanmak sureti ile aleyhine ihtiyati tedbir istenen kiracıya teslim edildiğini, davalının sözleşmeye göre belirlenen ödeme planlarında belirtilen kira borçlarını vadelerinde ödemediğinden temerrüte düştüğünü ve bu durum nedeniyle müvekkili tarafından kiracı şirket ve müşterek borçlu müteselsil kefillere, finansal yeniden yapılandırma hükümlerine göre yapılandırılan tadil sözleşme kapsamında borçları ödemede temerrüte düşmeleri sebebiyle FYYS sözleşmesinin feshedildiği, bu sebeple finansal kiralama sözleşmesinin 3 iş günü içerisinde iadesi konusunu içeren Beşiktaş ... Noterliği'nin 15/11/2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinini keşide edildiğini, bahsi geçen ihtarnamenin davalının finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen adresine 27/11/2021 tarihinde yasa ve usule uygun olarak tebliğ edildiğini, bu nedenle finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğini ve ihtarname ile tanınan malın iade süresinin dolduğunu, ancak davalı kiracının kiraladığı malları iade etmediğini, kiralanan menkul malların bu davadan önce tedbir yolu ile müvekkili şirkete teslimi için İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...D. İş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı alındığını, alınan tedbir kararının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyası ile yasal süresinde icraya konulduğunu, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespitini, finansal kiralamaya konu malların teslim alındığı şekilde iadesini ve İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...D. İş ve ...ar sayılı ihtiyati tedbir kararının, mahkememizce verilecek olan karar kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir.
Davalı taraf, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Dava öncelikle, mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış, 22/12/2021 tarihli tensip zaptı ile davacı vekiline, dava konusu makinelerin dava tarihi itibariyle güncel değerlerini gösteren eksper raporlarını sunmak üzere 1 aylık süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili 03/01/2022 tarihli dilekçesi ile mahkememizce istenilen eksper raporunu dosyaya sunmuş ve eksik harcı ikmal etmiş, mahkememizin 05/01/2022 tarihli ara kararı ile, harçlandırılan dava değerine nazaran davanın heyetçe görülmesi gerektiğinden dosyanın heyete tevdiine karar verilmiştir.
Mahkememizce dava konusu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 06.08.2019 tarih, ... numara ile tescilli, ...numaralı finansal kiralama sözleşmesi, finansal kiralama tadil sözleşmesi, finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi, faturalar, teslim ve tesellüm belgesi, Beşiktaş ... Noterliği'nin 03/12/2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı kesin ödeme planı, imza sirküleri, Beşiktaş ... Noterliği'nin 15/11/2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi, cari hesap dökümleri ve defter tasdikleri dosyamız arasına alınmış, bilirkişiden rapor temin edilmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Finansal kiralama uzmanı bilirkişi... tarafından düzenlenerek mahkememiz dosyasına sunulan 13/09/2022 tarihli bilirkişi raporu ile; finansal kiralamaya konu malların iade koşullarının oluştuğu, temerrüt tarihi olan 26/01/2022 tarihinden en geç 3 gün sonrası 31/01/2022 tarihi itibariyle finansal kiralamaya konu detayları sözleşmenin eki olarak görülen finansal kiralama sözleşmesinin eki olarka görülen ve 02/08/2019 tarihli ... numaralı proforma faturada toplam 161.600,00-EUR ve ayrıca 20/11/2019 tarihli... numaralı E-faturada toplam 161.600,00-EUR'luk 1 proforma ve E-Faturada 1 Adet HPR_HD220 Tam Otomatik ... Paketleme Makinesi (2019 Model, Seri No : ...) ve 1 Adet ..._QA Tam Otomatik Dikey Paketleme Makinesi(2019 Model, Seri No ...)'nin kiracısı tarafından, kiralaya 26/01/2022 temerrüt tarihini müteakip en geç 3 gün sonrası 31/01/2022 tarihi itibariyle iadesinin gerektiği; kiralanan malların, mal sahibi finansal kiralama şirketine aynen iadesinin mümkün olmaması halinde malların bedellerinin tahsilinin sağlanması gerektiği tespit edilmiştir.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete Beşiktaş ... Noterliği'nin 03/12/2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ödemelerin yeni ödeme tablosuna göre yapılması; Beşiktaş ... Noterliği'nin 15/11/2021 tarihli ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği ve ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde malların iadesi ve muaccel hale gelen borcun işleyecek temerrüt faizi ile birlikte şirketlerine ödenmesinin ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı kiracı tarafından, finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira bedelinin ödenmediği, ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de; davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan davanın KABULÜNE, taraflar arasında akdedilen; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 06/08/2019 tarih, ... numarası ile tescilli, 05/08/2019 tarihli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi ve Finansal Yeniden Yapılandırma Sözleşmesine konu;
"Satıcısı ... AŞ. Olan, 20.11.2019 tarih ve ... nolu fatura konusu;
- 1 ADET HPR_HD220 TAM OTOMATİK ... PAKETLEME MAKİNESİ (2019 MODEL, SERİ NO : ...)
- 1 ADET HPR_... TAM OTOMATİK DİKEY PAKETLEME MAKİNESİ, (2019 MODEL, SERİ NO ...) " makinelerin davalıdan alınarak davacıya aynen İADESİNE,
2-Aynen iade mümkün olmaması halinde İİK.24 madde hükümlerinin icra müdürlüğü tarafından uygulanmasına,
3-İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi`nin ... D. İş Esas, ... D. İş Karar sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar aynen devamına,
4-Alınması gerekli 95.634,00-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan peşin harç 3.415,50-TL ve tamamlama harcı 20.493,00-TL olmak üzere toplam 23.908,50-TL harcın mahsubu ile bakiye 71.725,50-TL harcın, davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan 23.908,50-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ve 59,30-TL başvurma harcı, 11,50-TL vekalet harcı, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 327,50-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 1.898,30-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 160.000,00-TL vekâlet ücretinin, davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince, davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/11/2022
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır